ૐ શ્રીપરમાત્મને નમઃ
અથ નવમોઽધ્યાયઃ
રાજવિદ્યારાજગુહ્યયોગઃ શ્રી ભગવાનુવાચ
ઇદં તુ તે ગુહ્યતમં પ્રવક્ષ્યામ્યનસૂયવે ।
જ્ઞાનં વિજ્ઞાનસહિતં યજ્જ્ઞાત્વા મોક્ષ્યસેઽશુભાત્॥1॥
જ્ઞાનં વિજ્ઞાનસહિતં યજ્જ્ઞાત્વા મોક્ષ્યસેઽશુભાત્॥1॥
રાજવિદ્યા રાજગુહ્યં પવિત્રમિદમુત્તમમ્ ।
પ્રત્યક્ષાવગમં ધર્મ્યં સુસુખં કર્તુમવ્યયમ્ ॥2॥
પ્રત્યક્ષાવગમં ધર્મ્યં સુસુખં કર્તુમવ્યયમ્ ॥2॥
અશ્રદ્દધાનાઃ પુરુષાઃ ધર્મસ્યાસ્ય પરન્તપ ।
અપ્રાપ્ય માં નિવર્તન્તે મૃત્યુસંસારવર્ત્મનિ ॥3॥
અપ્રાપ્ય માં નિવર્તન્તે મૃત્યુસંસારવર્ત્મનિ ॥3॥
મયા તતમિદં સર્વં જગદવ્યક્તમૂર્તિના ।
મત્સ્થાનિ સર્વભૂતાનિ ન ચાહં તેષ્વવસ્થિતઃ ॥4॥
મત્સ્થાનિ સર્વભૂતાનિ ન ચાહં તેષ્વવસ્થિતઃ ॥4॥
ન ચ મત્સ્થાનિ ભૂતાનિ પશ્ય મે યોગમૈશ્વરમ્ ।
ભૂતભૃન્ન ચ ભૂતસ્થઃ મમાત્મા ભૂતભાવનઃ ॥5॥
ભૂતભૃન્ન ચ ભૂતસ્થઃ મમાત્મા ભૂતભાવનઃ ॥5॥
યથાઽઽકાશસ્થિતો નિત્યં વાયુઃ સર્વત્રગો મહાન્ ।
તથા સર્વાણિ ભૂતાનિ મત્સ્થાનીત્યુપધારય ॥6॥
તથા સર્વાણિ ભૂતાનિ મત્સ્થાનીત્યુપધારય ॥6॥
સર્વભૂતાનિ કૌન્તેય પ્રકૃતિં યાન્તિ મામિકામ્ ।
કલ્પક્ષયે પુનસ્તાનિ કલ્પાદૌ વિસૃજામ્યહમ્ ॥7॥
કલ્પક્ષયે પુનસ્તાનિ કલ્પાદૌ વિસૃજામ્યહમ્ ॥7॥
પ્રકૃતિં સ્વામવષ્ટભ્ય વિસૃજામિ પુનઃ પુનઃ ।
ભૂતગ્રામમિમં કૃત્સ્નમ્ અવશં પ્રકૃતેર્વશાત્ ॥8॥
ભૂતગ્રામમિમં કૃત્સ્નમ્ અવશં પ્રકૃતેર્વશાત્ ॥8॥
ન ચ માં તાનિ કર્માણિ નિબધ્નન્તિ ધનઞ્જય ।
ઉદાસીનવદાસીનમ્ અસક્તં તેષુ કર્મસુ ॥9॥
ઉદાસીનવદાસીનમ્ અસક્તં તેષુ કર્મસુ ॥9॥
મયાધ્યક્ષેણ પ્રકૃતિઃ સૂયતે સચરાચરમ્ ।
હેતુનાઽનેન કૌન્તેય જગદ્વિપરિવર્તતે ॥10॥
હેતુનાઽનેન કૌન્તેય જગદ્વિપરિવર્તતે ॥10॥
અવજાનન્તિ માં મૂઢાઃ માનુષીં તનુમાશ્રિતમ્ ।
પરં ભાવમજાનન્તઃ મમ ભૂતમહેશ્વરમ્ ॥11॥
પરં ભાવમજાનન્તઃ મમ ભૂતમહેશ્વરમ્ ॥11॥
મોઘાશા મોઘકર્માણઃ મોઘજ્ઞાના વિચેતસઃ ।
રાક્ષસીમાસુરીં ચૈવ પ્રકૃતિં મોહિનીં શ્રિતાઃ ॥12॥
રાક્ષસીમાસુરીં ચૈવ પ્રકૃતિં મોહિનીં શ્રિતાઃ ॥12॥
મહાત્માનસ્તુ માં પાર્થ દૈવીં પ્રકૃતિમાશ્રિતાઃ ।
ભજન્ત્યનન્યમનસઃ જ્ઞાત્વા ભૂતાદિમવ્યયમ્ ॥13॥
ભજન્ત્યનન્યમનસઃ જ્ઞાત્વા ભૂતાદિમવ્યયમ્ ॥13॥
સતતં કીર્તયન્તો માં યતન્તશ્ચ દૃઢવ્રતાઃ ।
નમસ્યન્તશ્ચ માં ભક્ત્યા નિત્યયુક્તા ઉપાસતે ॥14॥
નમસ્યન્તશ્ચ માં ભક્ત્યા નિત્યયુક્તા ઉપાસતે ॥14॥
જ્ઞાનયજ્ઞેન ચાપ્યન્યે યજન્તો મામુપાસતે ।
એકત્વેન પૃથક્ત્વેન બહુધા વિશ્વતોમુખમ્ ॥15॥
એકત્વેન પૃથક્ત્વેન બહુધા વિશ્વતોમુખમ્ ॥15॥
અહં ક્રતુરહં યજ્ઞઃ સ્વધાહમહમૌષધમ્ ।
મન્ત્રોઽહમહમેવાજ્યમ્ અહમગ્નિરહં હુતમ્ ॥16॥
મન્ત્રોઽહમહમેવાજ્યમ્ અહમગ્નિરહં હુતમ્ ॥16॥
પિતાઽહમસ્ય જગતઃ માતા ધાતા પિતામહઃ ।
વેદ્યં પવિત્રમોઙ્કારઃ ઋક્સામ યજુરેવ ચ ॥17॥
વેદ્યં પવિત્રમોઙ્કારઃ ઋક્સામ યજુરેવ ચ ॥17॥
ગતિર્ભર્તા પ્રભુઃ સાક્ષી નિવાસઃ શરણં સુહૃત્ ।
પ્રભવઃ પ્રલયઃ સ્થાનં નિધાનં બીજમવ્યયમ્ ॥18॥
પ્રભવઃ પ્રલયઃ સ્થાનં નિધાનં બીજમવ્યયમ્ ॥18॥
તપામ્યહમહં વર્ષં નિગૃહ્ણામ્યુત્સૃજામિ ચ ।
અમૃતં ચૈવ મૃત્યુશ્ચ સદસચ્ચાહમર્જુન ॥19॥
અમૃતં ચૈવ મૃત્યુશ્ચ સદસચ્ચાહમર્જુન ॥19॥
ત્રૈવિદ્યા માં સોમપાઃ પૂતપાપાઃ યજ્ઞૈરિષ્ટ્વા સ્વર્ગતિં પ્રાર્થયન્તે ।
તે પુણ્યમાસાદ્ય સુરેન્દ્રલોકમ્ અશ્નન્તિ દિવ્યાન્દિવિ દેવભોગાન્ ॥20॥
તે પુણ્યમાસાદ્ય સુરેન્દ્રલોકમ્ અશ્નન્તિ દિવ્યાન્દિવિ દેવભોગાન્ ॥20॥
તે તં ભુક્ત્વા સ્વર્ગલોકં વિશાલં ક્ષીણે પુણ્યે મર્ત્યલોકં વિશન્તિ ।
એવં ત્રયીધર્મમનુપ્રપન્નાઃ ગતાગતં કામકામા લભન્તે ॥21॥
એવં ત્રયીધર્મમનુપ્રપન્નાઃ ગતાગતં કામકામા લભન્તે ॥21॥
અનન્યાશ્ચિન્તયન્તો માં યે જનાઃ પર્યુપાસતે ।
તેષાં નિત્યાભિયુક્તાનાં યોગક્ષેમં વહામ્યહમ્ ॥22॥
તેષાં નિત્યાભિયુક્તાનાં યોગક્ષેમં વહામ્યહમ્ ॥22॥
યેઽપ્યન્યદેવતા ભક્તાઃ યજન્તે શ્રદ્ધયાન્વિતાઃ ।
તેઽપિ મામેવ કૌન્તેય યજન્ત્યવિધિપૂર્વકમ્ ॥23॥
તેઽપિ મામેવ કૌન્તેય યજન્ત્યવિધિપૂર્વકમ્ ॥23॥
અહં હિ સર્વયજ્ઞાનાં ભોક્તા ચ પ્રભુરેવ ચ ।
ન તુ મામભિજાનન્તિ તત્ત્વેનાતશ્ચ્યવન્તિ તે ॥24॥
ન તુ મામભિજાનન્તિ તત્ત્વેનાતશ્ચ્યવન્તિ તે ॥24॥
યાન્તિ દેવવ્રતા દેવાન્ પિતૄન્યાન્તિ પિતૃવ્રતાઃ ।
ભૂતાનિ યાન્તિ ભૂતેજ્યાઃ યાન્તિ મદ્યાજિનોઽપિ મામ્ ॥25॥
ભૂતાનિ યાન્તિ ભૂતેજ્યાઃ યાન્તિ મદ્યાજિનોઽપિ મામ્ ॥25॥
પત્રં પુષ્પં ફલં તોયં યો મે ભક્ત્યા પ્રયચ્છતિ ।
તદહં ભક્ત્યુપહૃતમ્ અશ્નામિ પ્રયતાત્મનઃ ॥26॥
તદહં ભક્ત્યુપહૃતમ્ અશ્નામિ પ્રયતાત્મનઃ ॥26॥
યત્કરોષિ યદશ્નાસિ યજ્જુહોષિ દદાસિ યત્ ।
યત્તપસ્યસિ કૌન્તેય તત્કુરુષ્વ મદર્પણમ્ ॥27॥
યત્તપસ્યસિ કૌન્તેય તત્કુરુષ્વ મદર્પણમ્ ॥27॥
શુભાશુભફલૈરેવં મોક્ષ્યસે કર્મબન્ધનૈઃ ।
સન્ન્યાસયોગયુક્તાત્મા વિમુક્તો મામુપૈષ્યસિ ॥28॥
સન્ન્યાસયોગયુક્તાત્મા વિમુક્તો મામુપૈષ્યસિ ॥28॥
સમોઽહં સર્વભૂતેષુ ન મે દ્વેષ્યોઽસ્તિ ન પ્રિયઃ ।
યે ભજન્તિ તુ માં ભક્ત્યા મયિ તે તેષુ ચાપ્યહમ્ ॥29॥
યે ભજન્તિ તુ માં ભક્ત્યા મયિ તે તેષુ ચાપ્યહમ્ ॥29॥
અપિ ચેત્સુદુરાચારઃ ભજતે મામનન્યભાક્ ।
સાધુરેવ સ મન્તવ્યઃ સમ્યગ્વ્યવસિતો હિ સઃ ॥30॥
સાધુરેવ સ મન્તવ્યઃ સમ્યગ્વ્યવસિતો હિ સઃ ॥30॥
ક્ષિપ્રં ભવતિ ધર્માત્મા શશ્વચ્છાન્તિં નિગચ્છતિ ।
કૌન્તેય પ્રતિ જાનીહિ ન મે ભક્તઃ પ્રણશ્યતિ ॥31॥
કૌન્તેય પ્રતિ જાનીહિ ન મે ભક્તઃ પ્રણશ્યતિ ॥31॥
માં હિ પાર્થ વ્યપાશ્રિત્ય યેઽપિ સ્યુઃ પાપયોનયઃ ।
સ્ત્રિયો વૈશ્યાસ્તથા શૂદ્રાઃ તેઽપિ યાન્તિ પરાં ગતિમ્ ॥32॥
સ્ત્રિયો વૈશ્યાસ્તથા શૂદ્રાઃ તેઽપિ યાન્તિ પરાં ગતિમ્ ॥32॥
કિં પુનર્બ્રાહ્મણાઃ પુણ્યાઃ ભક્તા રાજર્ષયસ્તથા ।
અનિત્યમસુખં લોકમ્ ઇમં પ્રાપ્ય ભજસ્વ મામ્ ॥33॥
અનિત્યમસુખં લોકમ્ ઇમં પ્રાપ્ય ભજસ્વ મામ્ ॥33॥
મન્મના ભવ મદ્ભક્તઃ મદ્યાજી માં નમસ્કુરુ ।
મામેવૈષ્યસિ યુક્ત્વૈવમ્ આત્માનં મત્પરાયણઃ ॥34॥
॥ ૐ તત્સદિતિ શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતાસુ ઉપનિષત્સુ બ્રહ્મવિદ્યાયાં
યોગશાસ્ત્રે શ્રીકૃષ્ણાર્જુનસંવાદે રાજવિદ્યારાજગુહ્યયોગો નામ નવમોઽધ્યાયઃ ॥
મામેવૈષ્યસિ યુક્ત્વૈવમ્ આત્માનં મત્પરાયણઃ ॥34॥
॥ ૐ તત્સદિતિ શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતાસુ ઉપનિષત્સુ બ્રહ્મવિદ્યાયાં
યોગશાસ્ત્રે શ્રીકૃષ્ણાર્જુનસંવાદે રાજવિદ્યારાજગુહ્યયોગો નામ નવમોઽધ્યાયઃ ॥