ഓം ശ്രീ പരമാത്മനേ നമഃ
അഥ ഷോഡശോഽധ്യായഃ
ദൈവാസുരസമ്പദ്വിഭാഗയോഗഃ ശ്രീ ഭഗവാനുവാച
അഭയം സത്ത്വസംശുദ്ധിഃ ജ്ഞാനയോഗവ്യവസ്ഥിതിഃ ।
ദാനം ദമശ്ച യജ്ഞശ്ച സ്വാധ്യായസ്തപ ആര്ജവമ് ॥1॥
ദാനം ദമശ്ച യജ്ഞശ്ച സ്വാധ്യായസ്തപ ആര്ജവമ് ॥1॥
അഹിംസാ സത്യമക്രോധഃ ത്യാഗഃ ശാന്തിരപൈശുനമ് ।
ദയാ ഭൂതേഷ്വലോലുപ്ത്വം മാര്ദവം ഹ്രീരചാപലമ് ॥2॥
ദയാ ഭൂതേഷ്വലോലുപ്ത്വം മാര്ദവം ഹ്രീരചാപലമ് ॥2॥
തേജഃ ക്ഷമാ ധൃതിഃ ശൌചമ് അദ്രോഹോ നാതിമാനിതാ ।
ഭവന്തി സമ്പദം ദൈവീമ് അഭിജാതസ്യ ഭാരത ॥3॥
ഭവന്തി സമ്പദം ദൈവീമ് അഭിജാതസ്യ ഭാരത ॥3॥
ദമ്ഭോ ദര്പോഽഭിമാനശ്ച ക്രോധഃ പാരുഷ്യമേവ ച ।
അജ്ഞാനം ചാഭിജാതസ്യ പാര്ഥ സമ്പദമാസുരീമ് ॥4॥
അജ്ഞാനം ചാഭിജാതസ്യ പാര്ഥ സമ്പദമാസുരീമ് ॥4॥
ദൈവീ സമ്പദ്വിമോക്ഷായ നിബന്ധായാസുരീ മതാ ।
മാ ശുചഃ സമ്പദം ദൈവീമ് അഭിജാതോഽസി പാണ്ഡവ ॥5॥
മാ ശുചഃ സമ്പദം ദൈവീമ് അഭിജാതോഽസി പാണ്ഡവ ॥5॥
ദ്വൌ ഭൂതസര്ഗൌ ലോകേഽസ്മിന് ദൈവ ആസുര ഏവ ച ।
ദൈവോ വിസ്തരശഃ പ്രോക്തഃ ആസുരം പാര്ഥ മേ ശൃണു ॥6॥
ദൈവോ വിസ്തരശഃ പ്രോക്തഃ ആസുരം പാര്ഥ മേ ശൃണു ॥6॥
പ്രവൃത്തിം ച നിവൃത്തിം ച ജനാ ന വിദുരാസുരാഃ ।
ന ശൌചം നാപി ചാചാരഃ ന സത്യം തേഷു വിദ്യതേ ॥7॥
ന ശൌചം നാപി ചാചാരഃ ന സത്യം തേഷു വിദ്യതേ ॥7॥
അസത്യമപ്രതിഷ്ഠം തേ ജഗദാഹുരനീശ്വരമ് ।
അപരസ്പരസമ്ഭൂതം കിമന്യത്കാമഹൈതുകമ് ॥8॥
അപരസ്പരസമ്ഭൂതം കിമന്യത്കാമഹൈതുകമ് ॥8॥
ഏതാം ദൃഷ്ടിമവഷ്ടഭ്യ നഷ്ടാത്മാനോഽല്പബുദ്ധയഃ ।
പ്രഭവന്ത്യുഗ്രകര്മാണഃ ക്ഷയായ ജഗതോഽഹിതാഃ ॥9॥
പ്രഭവന്ത്യുഗ്രകര്മാണഃ ക്ഷയായ ജഗതോഽഹിതാഃ ॥9॥
കാമമാശ്രിത്യ ദുഷ്പൂരം ദമ്ഭമാനമദാന്വിതാഃ ।
മോഹാദ്ഗൃഹീത്വാസദ്ഗ്രാഹാന് പ്രവര്തന്തേഽശുചിവ്രതാഃ ॥10॥
മോഹാദ്ഗൃഹീത്വാസദ്ഗ്രാഹാന് പ്രവര്തന്തേഽശുചിവ്രതാഃ ॥10॥
ചിന്താമപരിമേയാം ച പ്രലയാന്താമുപാശ്രിതാഃ ।
കാമോപഭോഗപരമാഃ ഏതാവദിതി നിശ്ചിതാഃ ॥11॥
കാമോപഭോഗപരമാഃ ഏതാവദിതി നിശ്ചിതാഃ ॥11॥
ആശാപാശശതൈര്ബദ്ധാഃ കാമക്രോധപരായണാഃ ।
ഈഹന്തേ കാമഭോഗാര്ഥമ് അന്യായേനാര്ഥസഞ്ചയാന് ॥12॥
ഈഹന്തേ കാമഭോഗാര്ഥമ് അന്യായേനാര്ഥസഞ്ചയാന് ॥12॥
ഇദമദ്യ മയാ ലബ്ധമ് ഇമം പ്രാപ്സ്യേ മനോരഥമ് ।
ഇദമസ്തീദമപി മേ ഭവിഷ്യതി പുനര്ധനമ് ॥13॥
ഇദമസ്തീദമപി മേ ഭവിഷ്യതി പുനര്ധനമ് ॥13॥
അസൌ മയാ ഹതഃ ശതൃഃ ഹനിഷ്യേ ചാപരാനപി ।
ഈശ്വരോഽഹമഹം ഭോഗീ സിദ്ധോഽഹം ബലവാന്സുഖീ ॥14॥
ഈശ്വരോഽഹമഹം ഭോഗീ സിദ്ധോഽഹം ബലവാന്സുഖീ ॥14॥
ആഢ്യോഽഭിജനവാനസ്മി കോഽന്യോഽസ്തി സദൃശോ മയാ ।
യക്ഷ്യേ ദാസ്യാമി മോദിഷ്യേ ഇത്യജ്ഞാനവിമോഹിതാഃ ॥15॥
യക്ഷ്യേ ദാസ്യാമി മോദിഷ്യേ ഇത്യജ്ഞാനവിമോഹിതാഃ ॥15॥
അനേകചിത്തവിഭ്രാന്താഃ മോഹജാലസമാവൃതാഃ ।
പ്രസക്താഃ കാമഭോഗേഷു പതന്തി നരകേഽശുചൌ ॥16॥
പ്രസക്താഃ കാമഭോഗേഷു പതന്തി നരകേഽശുചൌ ॥16॥
ആത്മസമ്ഭാവിതാഃ സ്തബ്ധാഃ ധനമാനമദാന്വിതാഃ ।
യജന്തേ നാമയജ്ഞൈസ്തേ ദമ്ഭേനാവിധിപൂര്വകമ് ॥17॥
യജന്തേ നാമയജ്ഞൈസ്തേ ദമ്ഭേനാവിധിപൂര്വകമ് ॥17॥
അഹങ്കാരം ബലം ദര്പം കാമം ക്രോധം ച സംശ്രിതാഃ ।
മാമാത്മപരദേഹേഷു പ്രദ്വിഷന്തോഽഭ്യസൂയകാഃ ॥18॥
മാമാത്മപരദേഹേഷു പ്രദ്വിഷന്തോഽഭ്യസൂയകാഃ ॥18॥
താനഹം ദ്വിഷതഃ ക്രൂരാന് സംസാരേഷു നരാധമാന് ।
ക്ഷിപാമ്യജസ്രമശുഭാന് ആസുരീഷ്വേവ യോനിഷു ॥19॥
ക്ഷിപാമ്യജസ്രമശുഭാന് ആസുരീഷ്വേവ യോനിഷു ॥19॥
ആസുരീം യോനിമാപന്നാഃ മൂഢാ ജന്മനി ജന്മനി ।
മാമപ്രാപ്യൈവ കൌന്തേയ തതോ യാന്ത്യധമാം ഗതിമ് ॥20॥
മാമപ്രാപ്യൈവ കൌന്തേയ തതോ യാന്ത്യധമാം ഗതിമ് ॥20॥
ത്രിവിധം നരകസ്യേദം ദ്വാരം നാശനമാത്മനഃ ।
കാമഃ ക്രോധസ്തഥാ ലോഭഃ തസ്മാദേതത്ത്രയം ത്യജേത് ॥21॥
കാമഃ ക്രോധസ്തഥാ ലോഭഃ തസ്മാദേതത്ത്രയം ത്യജേത് ॥21॥
ഏതൈര്വിമുക്തഃ കൌന്തേയ തമോദ്വാരൈസ്ത്രിഭിര്നരഃ ।
ആചരത്യാത്മനഃ ശ്രേയഃ തതോ യാതി പരാം ഗതിമ് ॥22॥
ആചരത്യാത്മനഃ ശ്രേയഃ തതോ യാതി പരാം ഗതിമ് ॥22॥
യഃ ശാസ്ത്രവിധിമുത്സൃജ്യ വര്തതേ കാമകാരതഃ ।
ന സ സിദ്ധിമവാപ്നോതി ന സുഖം ന പരാം ഗതിമ് ॥23॥
ന സ സിദ്ധിമവാപ്നോതി ന സുഖം ന പരാം ഗതിമ് ॥23॥
തസ്മാച്ഛാസ്ത്രം പ്രമാണം തേ കാര്യാകാര്യവ്യവസ്ഥിതൌ ।
ജ്ഞാത്വാ ശാസ്ത്രവിധാനോക്തം കര്മ കര്തുമിഹാര്ഹസി ॥24॥
॥ ഓം തത്സദിതി ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീതാസു ഉപനിഷത്സു ബ്രഹ്മവിദ്യായാം
യോഗശാസ്ത്രേ ശ്രീകൃഷ്ണാര്ജുനസംവാദേ ദൈവാസുരസമ്പദ്വിഭാഗയോഗോ നാമ ഷോഡശോഽധ്യായഃ ॥
ജ്ഞാത്വാ ശാസ്ത്രവിധാനോക്തം കര്മ കര്തുമിഹാര്ഹസി ॥24॥
॥ ഓം തത്സദിതി ശ്രീമദ്ഭഗവദ്ഗീതാസു ഉപനിഷത്സു ബ്രഹ്മവിദ്യായാം
യോഗശാസ്ത്രേ ശ്രീകൃഷ്ണാര്ജുനസംവാദേ ദൈവാസുരസമ്പദ്വിഭാഗയോഗോ നാമ ഷോഡശോഽധ്യായഃ ॥