Lord Shiva

பர்த்ரு'ஹரேஃ ஶதக த்ரிஶதி - வைராக்ய ஶதகம்

(Vairagya Shatakam in Tamil)

Bhartrihari

Vairagya Shatakam is the second part of the famous Shatakatraya authored by the philosopher-king Bhartrihari. The work begins with a sublime invocation to Lord Shiva, the destroyer of desire. Through one hundred poignant verses, the text explores the transitory nature of worldly life and the inherent suffering linked to material attachments. By contemplating these verses, a seeker develops a spirit of detachment and profound inner stillness. It serves as a powerful spiritual manual for those aspiring to transcend the cycle of worldly cravings and attain true wisdom, mental equanimity, and ultimate liberation through introspective renunciation.

சூடோத்தம்ஸிதசந்த்ரசாருகலிகாசஞ்சச்சிகாபாஸ்வரோ
லீலாதக்தவிலோலகாமஶலபஃ ஶ்ரேயோதஶாக்ரே ஸ்புரந் ।
அந்தஃஸ்பூர்ஜத்​அபாரமோஹதிமிரப்ராக்பாரம் உச்சாடயந்
சேதஃஸத்மநி யோகிநாம் விஜயதே ஜ்ஞாநப்ரதீபோ ஹரஃ ॥ 3.1 ॥
ப்ராந்தம் தேஶம் அநேகதுர்கவிஷமம் ப்ராப்தம் ந கிஞ்சித்பலம்
த்யக்த்வா ஜாதிகுலாபிமாநம் உசிதம் ஸேவா க்ரு'தா நிஷ்பலா ।
புக்தம் மாநவிவர்ஜிதம் பரக்ரு'ஹேஷ்வாஶங்கயா காகவத்
த்ரு'ஷ்ணே ஜ்ரு'ம்பஸி பாபகர்மபிஶுநே நாத்யாபி ஸந்துஷ்யஸி ॥ 3.2 ॥
உத்காதம் நிதிஶங்கயா க்ஷிதிதலம் த்மாதா கிரேர்தாதவோ
நிஸ்தீர்ணஃ ஸரிதாம் பதிர்ந்ரு'பதயோ யத்நேந ஸந்தோஷிதாஃ ।
மந்த்ராராதநதத்பரேண மநஸா நீதாஃ ஶ்மஶாநே நிஶாஃ
ப்ராப்தஃ காணவராடகோऽபி ந மயா த்ரு'ஷ்ணே ஸகாமா பவ ॥ 3.3 ॥
கலாலாபாஃ ஸோடாஃ கதம் அபி தத்​ஆராதநபரைர்நிக்ரு'ஹ்யாந்தர்
பாஷ்பம் ஹஸிதம் அபி ஶூந்யேந மநஸா ।
க்ரு'தோ வித்தஸ்தம்பப்ரதிஹததியாம் அஞ்ஜலிரபி
த்வம் ஆஶே மோகாஶே கிம அபரம் அதோ நர்தயஸி மாம் ॥ 3.4 ॥
அமீஷாம் ப்ராணாநாம் துலிதவிஸிநீபத்ரபயஸாம்
க்ரு'தே கிம் நாஸ்மாபிர்விகலிதவிவேகைர்வ்யவஸிதம் ।
யத்​ஆட்யாநாம் அக்ரே த்ரவிணமதநிஃஸஞ்ஜ்ஞமநஸாம்
க்ரு'தம் வீதவ்ரீடைர்நிஜகுணகதாபாதகம் அபி ॥ 3.5 ॥
க்ஷாந்தம் ந க்ஷமயா க்ரு'ஹோசிதஸுகம் த்யக்தம் ந ஸந்தோஷதஃ
ஸோடோ துஃஸஹஶீததாபபவநக்லேஶோ ந தப்தம் தபஃ ।
த்யாதம் வித்தம் அஹர்நிஶம் நித்யமிதப்ராணைர்ந ஶம்போஃ பதம்
தத்தத்கர்ம க்ரு'தம் யதேவ முநிபிஸ்தைஸ்தைஃ பலைர்வஞ்சிதாஃ ॥ 3.6 ॥
போகா ந புக்தா வயம் ஏவ புக்தாஸ்
தபோ ந தப்தம் வயம் ஏவ தப்தாஃ ।
காலோ ந யாதோ வயம் ஏவ யாதாஸ்த்ரு'ஷ்ணா
ந ஜீர்ணா வயம் ஏவ ஜீர்ணாஃ ॥ 3.7 ॥
பலிபிர்முகம் ஆக்ராந்தம் பலிதேநாங்கிதம் ஶிரஃ ।
காத்ராணி ஶிதிலாயந்தே த்ரு'ஷ்ணைகா தருணாயதே ॥ 3.8 ॥
விவேகவ்யாகோஶே விதததி ஸமே ஶாம்யதி த்ரு'ஷா
பரிஷ்வங்கே துங்கே ப்ரஸரதிதராம் ஸா பரிணதா ।
ஜராஜீர்ணைஶ்வர்யக்ரஸநகஹநாக்ஷேபக்ரு'பணஸ்த்ரு'ஷாபாத்ரம்
யஸ்யாம் பவதி மருதாம் அப்யதிபதிஃ ॥ 3.8.1 ॥
நிவ்ரு'த்தா போகேச்சா புருஷபஹுமாநோऽபி கலிதஃ
ஸமாநாஃ ஸ்வர்யாதாஃ ஸபதி ஸுஹ்ரு'தோ ஜீவிதஸமாஃ ।
ஶநைர்யஷ்ட்யுத்தாநம் கநதிமிரருத்தே ச நயநே
அஹோ மூடஃ காயஸ்ததபி மரணாபாயசகிதஃ ॥ 3.9 ॥
ஆஶா நாம நதீ மநோரதஜலா த்ரு'ஷ்ணாதரங்காகுலா
ராகக்ராஹவதீ விதர்கவிஹகா தைர்யத்ருமத்வம்ஸிநீ ।
மோஹாவர்தஸுதுஸ்தராதிகஹநா ப்ரோத்துங்கசிந்தாதடீ
தஸ்யாஃ பாரகதா விஶுத்தமநஸோ நந்தந்தி யோகீஶ்வராஃ ॥ 3.10 ॥
ந ஸம்ஸாரோத்பந்நம் சரிதம் அநுபஶ்யாமி குஶலம்
விபாகஃ புண்யாநாம் ஜநயதி பயம் மே விம்ரு'ஶதஃ ।
மஹத்பிஃ புண்யௌகைஶ்சிரபரிக்ரு'ஹீதாஶ்ச விஷயா
மஹாந்தோ ஜாயந்தே வ்யஸநம் இவ தாதும் விஷயிணாம் ॥ 3.11 ॥
அவஶ்யம் யாதாரஶ்சிரதரம் உஷித்வாபி விஷயா
வியோகே கோ பேதஸ்த்யஜதி ந ஜநோ யத்ஸ்வயம் அமூந் ।
வ்ரஜந்தஃ ஸ்வாதந்த்ர்யாததுலபரிதாபாய மநஸஃ
ஸ்வயம் த்யக்தா ஹ்யேதே ஶமஸுகம் அநந்தம் விதததி ॥ 3.12 ॥
ப்ரஹ்மஜ்ஞாநவிவேகநிர்மலதியஃ குர்வந்த்யஹோ துஷ்கரம்
யந்முஞ்சந்த்யுபபோகபாஞ்ஜ்யபி தநாந்யேகாந்ததோ நிஃஸ்ப்ரு'ஹாஃ ।
ஸம்ப்ராப்தாந்ந புரா ந ஸம்ப்ரதி ந ச ப்ராப்தௌ த்ரு'டப்ரத்யயாந்
வாஞ்சாமாத்ரபரிக்ரஹாநபி பரம் த்யக்தும் ந ஶக்தா வயம் ॥ 3.13 ॥
தந்யாநாம் கிரிகந்தரேஷு வஸதாம் ஜ்யோதிஃ பரம் த்யாயதாமாநந்தாஶ்ரு
ஜலம் பிபந்தி ஶகுநா நிஃஶங்கம் அங்கேஶயாஃ ।
அஸ்மாகம் து மநோரதோபரசிதப்ராஸாதவாபீதடக்ரீடா
காநநகேலிகௌதுகஜுஷாம் ஆயுஃ பரம் க்ஷீயதே ॥ 3.14 ॥
பிக்ஷாஶநம் ததபி நீரஸம் ஏகவாரம்
ஶய்யா ச பூஃ பரிஜநோ நிஜதேஹமாத்ரம் ।
வஸ்த்ரம் விஶீர்ணஶதகண்டமயீ ச கந்தா
ஹா ஹா ததாபி விஷயா ந பரித்யஜந்தி ॥ 3.15 ॥
ஸ்தநௌ மாம்ஸக்ரந்தீ கநககலஶாவித்யுபமிதௌ
முகம் ஶ்லேஷ்மாகாரம் ததபி ச ஶஶாங்கேந துலிதம் ।
ஸ்ரவந்மூத்ரக்லிந்நம் கரிவரஶிரஸ்பர்தி ஜகநம்
முஹுர்நிந்த்யம் ரூபம் கவிஜநவிஶேஷைர்குருக்ரு'தம் ॥ 3.16 ॥
ஏகோ ராகிஷு ராஜதே ப்ரியதமாதேஹார்தஹாரீ ஹரோ
நீராகேஷு ஜநோ விமுக்தலலநாஸங்கோ ந யஸ்மாத்பரஃ ।
துர்வாரஸ்மரபாணபந்நகவிஷவ்யாவித்தமுக்தோ ஜநஃ
ஶேஷஃ காமவிடம்பிதாந்ந விஷயாந்போக்தும் ந மோக்தும் க்ஷமஃ ॥ 3.17 ॥
அஜாநந்தாஹாத்ம்யம் பதது ஶலபஸ்தீவ்ரதஹநே
ஸ மீநோऽப்யஜ்ஞாநாத்படிஶயுதம் அஶ்நாது பிஶிதம் ।
விஜாநந்தோऽப்யேதே வயம் இஹ விபஜ்ஜாலஜடிலாந்
ந முஞ்சாமஃ காமாந் அஹஹ கஹநோ மோஹமஹிமா ॥ 3.18 ॥
த்ரு'ஷா ஶுஷ்யத்யாஸ்யே பிபதி ஸலிலம் ஶீதமதுரம்
க்ஷுதார்தஃ ஶால்யந்நம் கவலயதி மாம்ஸாதிகலிதம் ।
ப்ரதீப்தே காமாக்நௌ ஸுத்ரு'டதரம் ஆலிங்கதி வதூம்
ப்ரதீகாரம் வ்யாதேஃ ஸுகம் இதி விபர்யஸ்யதி ஜநஃ ॥ 3.19 ॥
துங்கம் வேஶ்ம ஸுதாஃ ஸதாம் அபிமதாஃ ஸங்க்யாதிகாஃ ஸம்பதஃ
கல்யாணீ தயிதா வயஶ்ச நவம் இத்யஜ்ஞாநமூடோ ஜநஃ ।
மத்வா விஶ்வம் அநஶ்வரம் நிவிஶதே ஸம்ஸாரகாராக்ரு'ஹே
ஸந்த்ரு'ஶ்ய க்ஷணபங்குரம் ததகிலம் தந்யஸ்து ஸந்ந்யஸ்யதி ॥ 3.20 ॥
தீநா தீநமுகைஃ ஸதைவ ஶிஶுகைராக்ரு'ஷ்டஜீர்ணாம்பரா
க்ரோஶத்பிஃ க்ஷுதிதைர்நிரந்நவிதுரா த்ரு'ஶ்யா ந சேத்கேஹிநீ ।
யாச்ஞாபங்கபயேந கத்கதகலத்ருட்யத்விலீநாக்ஷரம்
கோ தேஹீதி வதேத்ஸ்வதக்தஜடரஸ்யார்தே மநஸ்வீ புமாந் ॥ 3.21 ॥
அபிமதமஹாமாநக்ரந்திப்ரபேதபடீயஸீ
குருதரகுணக்ராமாம்போஜஸ்புடோஜ்ஜ்வலசந்த்ரிகா ।
விபுலவிலஸல்லஜ்ஜாவல்லீவிதாநகுடாரிகா
ஜடரபிடரீ துஷ்பூரேயம் கரோதி விடம்பநம் ॥ 3.22 ॥
புண்யே க்ராமே வநே வா மஹதி ஸிதபடச்சந்நபாலீ கபாலிம்
ஹ்யாதாய ந்யாயகர்பத்விஜஹுதஹுதபுக்தூமதூம்ரோபகண்டே ।
த்வாரம் த்வாரம் ப்ரவிஷ்டோ வரம் உதரதரீபூரணாய க்ஷுதார்தோ
மாநீ ப்ராணைஃ ஸநாதோ ந புநரநுதிநம் துல்யகுல்யேஷு தீநஃ ॥ 3.23 ॥
கங்காதரங்ககணஶீகரஶீதலாநி
வித்யாதராத்யுஷிதசாருஶிலாதலாநி ।
ஸ்தாநாநி கிம் ஹிமவதஃ ப்ரலயம் கதாநி
யத்ஸாவமாநபரபிண்டரதா மநுஷ்யாஃ ॥ 3.24 ॥
கிம் கந்தாஃ கந்தரேப்யஃ ப்ரலயம் உபகதா நிர்சரா வா கிரிப்யஃ
ப்ரத்வஸ்தா வா தருப்யஃ ஸரஸபலப்ரு'தோ வல்கலிந்யஶ்ச ஶாகாஃ ।
வீக்ஷ்யந்தே யந்முகாநி ப்ரஸபம் அபகதப்ரஶ்ரயாணாம் கலாநாம்
துஃகாப்தஸ்வல்பவித்தஸ்மயபவநவஶாந்நர்திதப்ரூலதாநி ॥ 3.25 ॥
புண்யைர்மூலபலைஸ்ததா ப்ரணயிநீம் வ்ரு'த்திம் குருஷ்வாதுநா
பூஶய்யாம் நவபல்லவைரக்ரு'பணைருத்திஷ்ட யாவோ வநம் ।
க்ஷுத்ராணாம் அவிவேகமூடமநஸாம் யத்ரேஶ்வராணாம் ஸதா
வித்தவ்யாதிவிகாரவிஹ்வலகிராம் நாமாபி ந ஶ்ரூயதே ॥ 3.26 ॥
பலம் ஸ்வேச்சாலப்யம் ப்ரதிவநம் அகேதம் க்ஷிதிருஹாம்
பயஃ ஸ்தாநே ஸ்தாநே ஶிஶிரமதுரம் புண்யஸரிதாம் ।
ம்ரு'துஸ்பர்ஶா ஶய்யா ஸுலலிதலதாபல்லவமயீ
ஸஹந்தே ஸந்தாபம் ததபி தநிநாம் த்வாரி க்ரு'பணாஃ ॥ 3.27 ॥
யே வர்தந்தே தநபதிபுரஃ ப்ரார்தநாதுஃகபாஜோ
யே சால்பத்வம் தததி விஷயாக்ஷேபபர்யாப்தபுத்தேஃ ।
தேஷாம் அந்தஃஸ்புரிதஹஸிதம் வாஸராணி ஸ்மரேயம்
த்யாநச்சேதே ஶிகரிகுஹரக்ராவஶய்யாநிஷண்ணஃ ॥ 3.28 ॥
யே ஸந்தோஷநிரந்தரப்ரமுதிதாஸ்தேஷாம் ந பிந்நா முதோ
யே த்வந்யே தநலுப்தஸங்குலதியஸ்தேஷாம் ந த்ரு'ஷ்ணாஹதா ।
இத்தம் கஸ்ய க்ரு'தே குதஃ ஸ விதிநா கீத்ரு'க்பதம் ஸம்பதாம் [க்ரு'தஃ]
ஸ்வாத்மந்யேவ ஸமாப்தஹேமமஹிமா மேருர்ந மே ரோசதே ॥ 3.29 ॥
பிக்ஷாஹாரம் அதைந்யம் அப்ரதிஸுகம் பீதிச்சிதம் ஸர்வதோ
துர்மாத்ஸர்யமதாபிமாநமதநம் துஃகௌகவித்வம்ஸநம் ।
ஸர்வத்ராந்வஹம் அப்ரயத்நஸுலபம் ஸாதுப்ரியம் பாவநம்
ஶம்போஃ ஸத்ரம் அவார்யம் அக்ஷயநிதிம் ஶம்ஸந்தி யோகீஶ்வராஃ ॥ 3.30 ॥
போகே ரோகபயம் குலே ச்யுதிபயம் வித்தே ந்ரு'பாலாத்பயம்
மாநே தைந்யபயம் பலே ரிபுபயம் ரூபே ஜராயா பயம் ।
ஶாஸ்த்ரே வாதிபயம் குணே கலபயம் காயே க்ரு'தாந்தாத்பயம்
ஸர்வம் வஸ்து பயாந்விதம் புவி ந்ரு'ணாம் வைராக்யமேவாபயம் ॥ 3.31 ॥
ஆக்ராந்தம் மரணேந ஜந்ம ஜரஸா சாத்யுஜ்ஜ்வலம் யௌவநம்
ஸந்தோஷோ தநலிப்ஸயா ஶமஸுகம் ப்ரௌடாங்கநாவிப்ரமைஃ ।
லோகைர்மத்ஸரிபிர்குணா வநபுவோ வ்யாலைர்ந்ரு'பா துர்ஜநைர்
அஸ்தைர்யேண விபூதயோऽப்யபஹதா க்ரஸ்தம் ந கிம் கேந வா ॥ 3.32 ॥
ஆதிவ்யாதிஶதைர்ஜநஸ்ய விவிதைராரோக்யம் உந்மூல்யதே
லக்ஷ்மீர்யத்ர பதந்தி தத்ர விவ்ரு'தத்வாரா இவ வ்யாபதஃ ।
ஜாதம் ஜாதம் அவஶ்யம் ஆஶு விவஶம் ம்ரு'த்யுஃ கரோத்யாத்மஸாத்
தத்கிம் தேந நிரங்குஶேந விதிநா யந்நிர்மிதம் ஸுஸ்திரம் ॥ 3.33 ॥
போகாஸ்துங்கதரங்கபங்கதரலாஃ ப்ராணாஃ க்ஷணத்வம்ஸிநஃ
ஸ்தோகாந்யேவ திநாநி யௌவநஸுகம் ஸ்பூர்திஃ ப்ரியாஸு ஸ்திதா ।
தத்ஸம்ஸாரம் அஸாரம் ஏவ நிகிலம் புத்த்வா புதா போதகா
லோகாநுக்ரஹபேஶலேந மநஸா யத்நஃ ஸமாதீயதாம் ॥ 3.34 ॥
போகா மேகவிதாநமத்யவிலஸத்ஸௌதாமிநீசஞ்சலா
ஆயுர்வாயுவிகட்டிதாப்ஜபடலீலீநாம்புவத்பங்குரம் ।
லீலா யௌவநலாலஸாஸ்தநுப்ரு'தாம் இத்யாகலய்ய த்ருதம்
யோகே தைர்யஸமாதிஸித்திஸுலபே புத்திம் விதத்வம் புதாஃ ॥ 3.35 ॥
ஆயுஃ கல்லோலலோலம் கதிபயதிவஸஸ்தாயிநீ யௌவநஶ்ரீஃ
அர்தாஃ ஸங்கல்பகல்பா கநஸமயதடித்விப்ரமா போகபூகாஃ ।
கண்டாஶ்லேஷோபகூடம் ததபி ச ந சிரம் யத்ப்ரியாபிஃ ப்ரணீதம்
ப்ரஹ்மண்யாஸக்தசித்தா பவத பவபயாம்போதிபாரம் தரீதும் ॥ 3.36 ॥
க்ரு'ச்ச்ரேணாமேத்யமத்யே நியமிததநுபிஃ ஸ்தீயதே கர்பவாஸே
காந்தாவிஶ்லேஷதுஃகவ்யதிகரவிஷமோ யௌவநே சோபபோகஃ ।
வாமாக்ஷீணாம் அவஜ்ஞாவிஹஸிதவஸதிர்வ்ரு'த்தபாவோऽப்யஸாதுஃ
ஸம்ஸாரே ரே மநுஷ்யா வதத யதி ஸுகம் ஸ்வல்பம் அப்யஸ்தி கிஞ்சித் ॥ 3.37 ॥
வ்யாக்ரீவ திஷ்டதி ஜரா பரிதர்ஜயந்தீ
ரோகாஶ்ச ஶத்ரவ இவ ப்ரஹரந்தி தேஹம் ।
ஆயுஃ பரிஸ்ரவதி பிந்நகடாதிவாம்போ
லோகஸ்ததாப்யஹிதம் ஆசரதீதி சித்ரம் ॥ 3.38 ॥
போகா பங்குரவ்ரு'த்தயோ பஹுவிதாஸ்தைரேவ சாயம் பவஸ்தத்
கஸ்யேஹ க்ரு'தே பரிப்ரமத ரே லோகாஃ க்ரு'தம் சேஷ்டிதைஃ ।
ஆஶாபாஶஶதோபஶாந்திவிஶதம் சேதஃஸமாதீயதாம்
காமோத்பத்திவஶாத்ஸ்வதாமநி யதி ஶ்ரத்தேயம் அஸ்மத்வசஃ ॥ 3.39 ॥
ஸகே தந்யாஃ கேசித்த்ருடிதபவபந்தவ்யதிகரா
வநாந்தே சித்தாந்தர்விஷமவிஷயாஶீவிஷகதாஃ ।
ஶரச்சந்த்ரஜ்யோத்ஸ்நாதவலககநாபோகஸுபகாம்
நயந்தே யே ராத்ரிம் ஸுக்ரு'தசயசிந்தைகஶரணாஃ ॥ 3.39.1 ॥
ப்ரஹ்மேந்த்ராதிமருத்கணாம்ஸ்த்ரு'ணகணாந்யத்ர ஸ்திதோ மந்யதே
யத்ஸ்வாதாத்விரஸா பவந்தி விபவாஸ்த்ரைலோக்யராஜ்யாதயஃ ।
போகஃ கோऽபி ஸ ஏவ ஏகஃ பரமோ நித்யோதிதோ ஜ்ரு'ம்பதே
போஃ ஸாதோ க்ஷணபங்குரே ததிதரே போகே ரதிம் மா க்ரு'தாஃ ॥ 3.40 ॥
ஸா ரம்யா நகரீ மஹாந்ஸ ந்ரு'பதிஃ ஸாமந்தசக்ரம் ச தத்
பார்ஶ்வே தஸ்ய ச ஸா விதக்தபரிஷத்தாஶ்சந்த்ரபிம்பாநநாஃ ।
உத்வ்ரு'த்தஃ ஸ ராஜபுத்ரநிவஹஸ்தே வந்திநஸ்தாஃ கதாஃ
ஸர்வம் யஸ்ய வஶாதகாத்ஸ்ம்ரு'திபதம் காலாய தஸ்மை நமஃ ॥ 3.41 ॥
யத்ராநேகஃ க்வசிதபி க்ரு'ஹே தத்ர திஷ்டத்யதைகோ
யத்ராப்யேகஸ்ததநு பஹவஸ்தத்ர நைகோऽபி சாந்தே ।
இத்தம் நேயௌ ரஜநிதிவஸௌ லோலயந்த்வாவிவாக்ஷௌ
காலஃ கல்யோ புவநபலகே க்ரீடதி ப்ராணிஶாரைஃ ॥ 3.42 ॥
ஆதித்யஸ்ய கதாகதைரஹரஹஃ ஸங்க்ஷீயதே ஜீவிதம்
வ்யாபாரைர்பஹுகார்யபாரகுருபிஃ காலோऽபி ந ஜ்ஞாயதே ।
த்ரு'ஷ்ட்வா ஜந்மஜராவிபத்திமரணம் த்ராஸஶ்ச நோத்பத்யதே
பீத்வா மோஹமயீம் ப்ரமாதமதிராம் உந்மத்தபூதம் ஜகத் ॥ 3.43 ॥
ராத்ரிஃ ஸைவ புநஃ ஸ ஏவ திவஸோ மத்வா முதா ஜந்தவோ
தாவந்த்யுத்யமிநஸ்ததைவ நிப்ரு'தப்ராரப்ததத்தத்க்ரியாஃ ।
வ்யாபாரைஃ புநர்​உக்தபூதவிஷயைரித்தம் விதேநாமுநா
ஸம்ஸாரேண கதர்திதா வயம் அஹோ மோஹாந்ந லஜ்ஜாமஹே ॥ 3.44 ॥
ந த்யாதம் பதம் ஈஶ்வரஸ்ய விதிவத்ஸம்ஸாரவிச்சித்தயே
ஸ்வர்கத்வாரகபாடபாடநபடுர்தர்மோऽபி நோபார்ஜிதஃ ।
நாரீபீநபயோதரோருயுகலம் ஸ்வப்நேऽபி நாலிங்கிதம்
மாதுஃ கேவலம் ஏவ யௌவநவநச்சேதே குடாரா வயம் ॥ 3.45 ॥
நாப்யஸ்தா ப்ரதிவாதிவ்ரு'ந்ததமநீ வித்யா விநீதோசிதா
கட்காக்ரைஃ கரிகும்பபீடதலநைர்நாகம் ந நீதம் யஶஃ ।
காந்தாகோமலபல்லவாதரரஸஃ பீதோ ந சந்த்ரோதயே
தாருண்யம் கதம் ஏவ நிஷ்பலம் அஹோ ஶூந்யாலயே தீபவத் ॥ 3.46 ॥
வித்யா நாதிகதா கலங்கரஹிதா வித்தம் ச நோபார்ஜிதம்
ஶுஶ்ரூஷாபி ஸமாஹிதேந மநஸா பித்ரோர்ந ஸம்பாதிதா ।
ஆலோலாயதலோசநாஃ ப்ரியதமாஃ ஸ்வப்நேऽபி நாலிங்கிதாஃ
காலோऽயம் பரபிண்டலோலுபதயா காகைரிவ ப்ரேர்யதே ॥ 3.47 ॥
வயம் யேப்யோ ஜாதாஶ்சிரபரிகதா ஏவ கலு தே
ஸமம் யைஃ ஸம்வ்ரு'த்தாஃ ஸ்ம்ரு'திவிஷயதாம் தேऽபி கமிதாஃ ।
இதாநீம் ஏதே ஸ்மஃ ப்ரதிதிவஸம் ஆஸந்நபதநா
கதாஸ்துல்யாவஸ்தாம் ஸிகதிலநதீதீரதருபிஃ ॥ 3.48 ॥
ஆயுர்வர்ஷஶதம் ந்ரு'ணாம் பரிமிதம் ராத்ரௌ தத்​அர்தம் கதம்
தஸ்யார்தஸ்ய பரஸ்ய சார்தம் அபரம் பாலத்வவ்ரு'த்தத்வயோஃ ।
ஶேஷம் வ்யாதிவியோகதுஃகஸஹிதம் ஸேவாதிபிர்நீயதே
ஜீவே வாரிதரங்கசஞ்சலதரே ஸௌக்யம் குதஃ ப்ராணிநாம் ॥ 3.49 ॥
க்ஷணம் பாலோ பூத்வா க்ஷணம் அபி யுவா காமரஸிகஃ
க்ஷணம் வித்தைர்ஹீநஃ க்ஷணம் அபி ச ஸம்பூர்ணவிபவஃ ।
ஜராஜீர்ணைரங்கைர்நட இவ வலீமண்டிததநூர்
நரஃ ஸம்ஸாராந்தே விஶதி யமதாநீயவநிகாம் ॥ 3.50 ॥
த்வம் ராஜா வயம் அப்யுபாஸிதகுருப்ரஜ்ஞாபிமாநோந்நதாஃ
க்யாதஸ்த்வம் விபவைர்யஶாம்ஸி கவயோ திக்ஷு ப்ரதந்வந்தி நஃ ।
இத்தம் மாநதநாதிதூரம் உபயோரப்யாவயோரந்தரம்
யத்யஸ்மாஸு பராங்முகோऽஸி வயம் அப்யேகாந்ததோ நிஃஸ்ப்ரு'ஹாஃ ॥ 3.51 ॥
அர்தாநாம் ஈஶிஷே த்வம் வயம் அபி ச கிராம் ஈஶ்மஹே யாவதர்தம்
ஶூரஸ்த்வம் வாதிதர்பவ்யுபஶமநவிதாவக்ஷயம் பாடவம் நஃ ।
ஸேவந்தே த்வாம் தநாட்யா மதிமலஹதயே மாம் அபி ஶ்ரோதுகாமாஃ ।
மய்யப்யாஸ்தா ந தே சேத்த்வயி மம நிதராம் ஏவ ராஜந்நநாஸ்தா ॥ 3.52 ॥
வயம் இஹ பரிதுஷ்டா வல்கலைஸ்த்வம் துகூலைஃ
ஸம இஹ பரிதோஷோ நிர்விஶேஷோ விஶேஷஃ ।
ஸ து பவது தரித்ரோ யஸ்ய த்ரு'ஷ்ணா விஶாலா
மநஸி ச பரிதுஷ்டே கோऽர்தவாந்கோ தரித்ரஃ ॥ 3.53 ॥
பலம் அலம் அஶநாய ஸ்வாது பாநாய தோயம்
க்ஷிதிரபி ஶயநார்தம் வாஸஸே வல்கலம் ச ।
நவதநமதுபாநப்ராந்தஸர்வேந்த்ரியாணாம்
அவிநயம் அநுமந்தும் நோத்ஸஹே துர்ஜநாநாம் ॥ 3.54 ॥
அஶ்நீமஹி வயம் பிக்ஷாம் ஆஶாவாஸோ வஸீமஹி ।
ஶயீமஹி மஹீப்ரு'ஷ்டே குர்வீமஹி கிம் ஈஶ்வரைஃ ॥ 3.55 ॥
ந நடா நா விடா ந காயகா ந ச ஸப்யேதரவாதசுஞ்சவஃ ।
ந்ரு'பம் ஈக்ஷிதும் அத்ர கே வயம் ஸ்தநபாராநமிதா ந யோஷிதஃ ॥ 3.56 ॥
விபுலஹ்ரு'தயைரீஶைரேதஜ்ஜகஜ்ஜநிதம் புரா
வித்ரு'தம் அபரைர்தத்தம் சாந்யைர்விஜித்ய த்ரு'ணம் யதா ।
இஹ ஹி புவநாந்யந்யைர்தீராஶ்சதுர்தஶ புஞ்ஜதே
கதிபயபுரஸ்வாம்யே பும்ஸாம் க ஏஷ மதஜ்வரஃ ॥ 3.57 ॥
அபுக்தாயாம் யஸ்யாம் க்ஷணம் அபி ந யாதம் ந்ரு'பஶதைர்
புவஸ்தஸ்யா லாபே க இவ பஹுமாநஃ க்ஷிதிப்ரு'தாம் ।
தத்​அம்ஶஸ்யாப்யம்ஶே தத்​அவயவலேஶேऽபி பதயோ
விஷாதே கர்தவ்யே விதததி ஜடாஃ ப்ரத்யுத முதம் ॥ 3.58 ॥
ம்ரு'த்பிண்டோ ஜலரேகயா வலயிதஃ ஸர்வோऽப்யயம் நந்வணுஃ
ஸ்வாம்ஶீக்ரு'த்ய ஸ ஏவ ஸங்கரஶதை ராஜ்ஞாம் கணா புஞ்ஜதே । [தமேவ]
யே தத்யுர்தததோऽதவா கிம் அபரம் க்ஷுத்ரா தரித்ரா ப்ரு'ஶம்
திக்திக்தாந்புருஷாதமாந்தநகணாந்வாஞ்சந்தி தேப்யோऽபி யே ॥ 3.59 ॥
ஸ ஜாதஃ கோऽப்யாஸீந்மதநரிபுணா மூர்த்நி தவலம்
கபாலம் யஸ்யோச்சைர்விநிஹிதம் அலங்காரவிதயே ।
ந்ரு'பிஃ ப்ராணத்ராணப்ரவணமதிபிஃ கைஶ்சிததுநா
நமத்பிஃ கஃ பும்ஸாம் அயம் அதுலதர்பஜ்வரபரஃ ॥ 3.60 ॥
பரேஷாம் சேதாம்ஸி ப்ரதிதிவஸம் ஆராத்ய பஹுதா
ப்ரஸாதம் கிம் நேதும் விஶஸி ஹ்ரு'தய க்லேஶகலிதம் ।
ப்ரஸந்நே த்வய்யந்தஃஸ்வயமுதிதசிந்தாமணிகணோ
விவிக்தஃ ஸங்கல்பஃ கிம் அபிலஷிதம் புஷ்யதி ந தே ॥ 3.61 ॥
ஸத்யாம் ஏவ த்ரிலோகீஸரிதி ஹரஶிரஶ்சும்பிநீவச்சடாயாம்
ஸத்வ்ரு'த்திம் கல்பயந்த்யாம் வடவிடபபவைர்வல்கலைஃ ஸத்பலைஶ்ச ।
கோऽயம் வித்வாந்விபத்திஜ்வரஜநிதருஜாதீவதுஃகாஸிகாநாம்
வக்த்ரம் வீக்ஷேத துஃஸ்தே யதி ஹி ந விப்ரு'யாத்ஸ்வே குடும்பேऽநுகம்பாம் ॥ 3.61.1 ॥
பரிப்ரமஸி கிம் முதா க்வசந சித்த விஶ்ராம்யதாம்
ஸ்வயம் பவதி யத்யதா பவதி தத்ததா நாந்யதா ।
அதீதம் அநநுஸ்மரந்நபி ச பாவ்யஸங்கல்பயந்நதர்கித
ஸமாகமாநநுபவாமி போகாநஹம் ॥ 3.62 ॥
ஏதஸ்மாத்விரமேந்த்ரியார்தகஹநாதாயாஸகாதாஶ்ரயஶ்ரேயோ
மார்கம் அஶேஷதுஃகஶமநவ்யாபாரதக்ஷம் க்ஷணாத் ।
ஸ்வாத்மீபாவம் உபைஹி ஸந்த்யஜ நிஜாம் கல்லோலலோலாம் கதிம்
மா பூயோ பஜ பங்குராம் பவரதிம் சேதஃ ப்ரஸீதாதுநா ॥ 3.63 ॥
மோஹம் மார்ஜய தாம் உபார்ஜய ரதிம் சந்த்ரார்தசூடாமணௌ
சேதஃ ஸ்வர்கதரங்கிணீதடபுவாம் ஆஸங்கம் அங்கீகுரு ।
கோ வா வீசிஷு புத்புதேஷு ச தடில்லேகாஸு ச ஶ்ரீஷு ச
ஜ்வாலாக்ரேஷு ச பந்நகேஷு ஸரித்வேகேஷு ச ப்ரத்யயஃ ॥ 3.64 ॥
சேதஶ்சிந்தய மா ரமாம் ஸக்ரு'திமாம் அஸ்தாயிநீம் ஆஸ்தயா
பூபாலப்ருகுடீகுடீவிஹரணவ்யாபாரபண்யாங்கநாம் ।
கந்தாகஞ்சுகிநஃ ப்ரவிஶ்ய பவநத்வாராணி வாராணஸீரத்யா
பங்க்திஷு பாணிபாத்ரபதிதாம் பிக்ஷாம் அபேக்ஷாமஹே ॥ 3.65 ॥
அக்ரே கீதம் ஸரஸகவயஃ பார்ஶ்வயோர்தாக்ஷிணாத்யாஃ
பஶ்சால்லீலாவலயரணிதம் சாமரக்ராஹிணீநாம் ।
யத்யஸ்த்யேவம் குரு பவரஸாஸ்வாதநே லம்படத்வம்
நோ சேச்சேதஃ ப்ரவிஶ ஸஹஸா நிர்விகல்பே ஸமாதௌ ॥ 3.66 ॥
ப்ராப்தாஃ ஶ்ரியஃ ஸகலகாமதுகாஸ்ததஃ கிம்
ந்யஸ்தம் பதம் ஶிரஸி வித்விஷதாம் ததஃ கிம் ।
ஸம்பாதிதாஃ ப்ரணயிநோ விபவைஸ்ததஃ கிம்
கல்பம் ஸ்திதாஸ்தநுப்ரு'தாம் தநவஸ்ததஃ கிம் ॥ 3.67 ॥
பக்திர்பவே மரணஜந்மபயம் ஹ்ரு'திஸ்தம்
ஸ்நேஹோ ந பந்துஷு ந மந்மதஜா விகாராஃ ।
ஸம்ஸர்க தோஷரஹிதா விஜநா வநாந்தா
வைராக்யம் அஸ்தி கிம் இதஃ பரமர்தநீயம் ॥ 3.68 ॥
தஸ்மாதநந்தம் அஜரம் பரமம் விகாஸி
தத்ப்ரஹ்ம சிந்தய கிம் ஏபிரஸத்விகல்பைஃ ।
யஸ்யாநுஷங்கிண இமே புவநாதிபத்யபோகாதயஃ
க்ரு'பணலோகமதா பவந்தி ॥ 3.69 ॥
பாதாலம் ஆவிஶஸி யாஸி நபோ விலங்க்ய
திங்மண்டலம் ப்ரமஸி மாநஸ சாபலேந ।
ப்ராந்த்யாபி ஜாது விமலம் கதம் ஆத்மநீநம்
ந ப்ரஹ்ம ஸம்ஸ்மரஸி நிர்வ்ரு'திம் ஏஷி யேந ॥ 3.70 ॥
கிம் வேதைஃ ஸ்ம்ரு'திபிஃ புராணபடநைஃ ஶாஸ்த்ரைர்மஹாவிஸ்தரைஃ
ஸ்வர்கக்ராமகுடீநிவாஸபலதைஃ கர்மக்ரியாவிப்ரமைஃ ।
முக்த்வைகம் பவதுஃகபாரரசநாவித்வம்ஸகாலாநலம்
ஸ்வாத்மாநந்தபதப்ரவேஶகலநம் ஶேஶைர்வணிக்வ்ரு'த்திபிஃ ॥ 3.71 ॥
நாயம் தே ஸமயோ ரஹஸ்யம் அதுநா நித்ராதி நாதோ யதி
ஸ்தித்வா த்ரக்ஷ்யதி குப்யதி ப்ரபுரிதி த்வாரேஷு யேஷாம் வசஃ ।
சேதஸ்தாநபஹாய யாஹி பவநம் தேவஸ்ய விஶ்வேஶிதுர்
நிர்தௌவாரிகநிர்தயோக்த்ய்​அபருஷம் நிஃஸீமஶர்மப்ரதம் ॥ 3.71.1 ॥
யதோ மேருஃ ஶ்ரீமாந்நிபததி யுகாந்தாக்நிவலிதஃ
ஸமுத்ராஃ ஶுஷ்யந்தி ப்ரசுரமகரக்ராஹநிலயாஃ ।
தரா கச்சத்யந்தம் தரணிதரபாதைரபி த்ரு'தா
ஶரீரே கா வார்தா கரிகலபகர்ணாக்ரசபலே ॥ 3.72 ॥
காத்ரம் ஸங்குசிதம் கதிர்விகலிதா ப்ரஷ்டா ச தந்தாவலிர்
த்ரு'ஷ்டிர்நஶ்யதி வர்ததே பதிரதா வக்த்ரம் ச லாலாயதே ।
வாக்யம் நாத்ரியதே ச பாந்தவஜநோ பார்யா ந ஶுஶ்ரூஷதே
ஹா கஷ்டம் புருஷஸ்ய ஜீர்ணவயஸஃ புத்ரோऽப்யமித்ராயதே ॥ 3.73 ॥
வர்ணம் ஸிதம் ஶிரஸி வீக்ஷ்ய ஶிரோருஹாணாம்
ஸ்தாநம் ஜராபரிபவஸ்ய ததா புமாம்ஸம் ।
ஆரோபிதாஸ்திஶதகம் பரிஹ்ரு'த்ய யாந்தி
சண்டாலகூபம் இவ தூரதரம் தருண்யஃ ॥ 3.74 ॥
யாவத்ஸ்வஸ்தம் இதம் ஶரீரம் அருஜம் யாவச்ச தூரே ஜரா
யாவச்சேந்த்ரியஶக்திரப்ரதிஹதா யாவத்க்ஷயோ நாயுஷஃ ।
ஆத்மஶ்ரேயஸி தாவதேவ விதுஷா கார்யஃ ப்ரயத்நோ மஹாந்
ஸந்தீப்தே பவநே து கூபகநநம் ப்ரத்யுத்யமஃ கீத்ரு'ஶஃ ॥ 3.75 ॥
தபஸ்யந்தஃ ஸந்தஃ கிம் அதிநிவஸாமஃ ஸுரநதீம்
குணோதாராந்தாராநுத பரிசராமஃ ஸவிநயம் ।
பிபாமஃ ஶாஸ்த்ரௌகாநுதவிவிதகாவ்யாம்ரு'தரஸாந்
ந வித்மஃ கிம் குர்மஃ கதிபயநிமேஷாயுஷி ஜநே ॥ 3.76 ॥
துராராத்யாஶ்சாமீ துரகசலசித்தாஃ க்ஷிதிபுஜோ
வயம் து ஸ்தூலேச்சாஃ ஸுமஹதி பலே பத்தமநஸஃ ।
ஜரா தேஹம் ம்ரு'த்யுர்ஹரதி தயிதம் ஜீவிதம் இதம்
ஸகே நாந்யச்ச்ரேயோ ஜகதி விதுஷோऽந்யத்ர தபஸஃ ॥ 3.77 ॥
மாநே ம்லாயிநி கண்டிதே ச வஸுநி வ்யர்தே ப்ரயாதேऽர்திநி
க்ஷீணே பந்துஜநே கதே பரிஜநே நஷ்டே ஶநைர்யௌவநே ।
யுக்தம் கேவலம் ஏததேவ ஸுதியாம் யஜ்ஜஹ்நுகந்யாபயஃபூதக்ராவ
கிரீந்த்ரகந்தரதடீகுஞ்ஜே நிவாஸஃ க்வசித் ॥ 3.78 ॥
ரம்யாஶ்சந்த்ரமரீசயஸ்த்ரு'ணவதீ ரம்யா வநாந்தஸ்தலீ
ரம்யம் ஸாதுஸமாகமாகதஸுகம் காவ்யேஷு ரம்யாஃ கதாஃ ।
கோபோபாஹிதபாஷ்பபிந்துதரலம் ரம்யம் ப்ரியாயா முகம்
ஸர்வம் ரம்யம் அநித்யதாம் உபகதே சித்தே ந கிஞ்சித்புநஃ ॥ 3.79 ॥
ரம்யம் ஹர்ம்யதலம் ந கிம் வஸதயே ஶ்ராவ்யம் ந கேயாதிகம்
கிம் வா ப்ராணஸமாஸமாகமஸுகம் நைவாதிகப்ரீதயே ।
கிந்து ப்ராந்தபதங்கபக்ஷபவநவ்யாலோலதீபாங்குரச்சாயா
சஞ்சலம் ஆகலய்ய ஸகலம் ஸந்தோ வநாந்தம் கதாஃ ॥ 3.80 ॥
ஆ ஸம்ஸாராத்த்ரிபுவநம் இதம் சிந்வதாம் தாத தாத்ரு'ங்நைவாஸ்மாகம்
நயநபதவீம் ஶ்ரோத்ரமார்கம் கதோ வா ।
யோऽயம் தத்தே விஷயகரிணோ காடகூடாபிமாநக்ஷீவஸ்யாந்தஃ [விஷயகரிணீகாடகூடாபிமாநக்ஷீவஸ்யாந்தஃ]
கரணகரிணஃ ஸம்யமாலாநலீலாம் ॥ 3.81 ॥
யதேதத்ஸ்வச்சந்தம் விஹரணம் அகார்பண்யம் அஶநம்
ஸஹார்யைஃ ஸம்வாஸஃ ஶ்ருதம் உபஶமைகவ்ரதபலம் ।
மநோ மந்தஸ்பந்தம் பஹிரபி சிரஸ்யாபி விம்ரு'ஶந்ந
ஜாநே கஸ்யைஷா பரிணதிருதாரஸ்ய தபஸஃ ॥ 3.82 ॥
ஜீர்ணா ஏவ மநோரதாஶ்ச ஹ்ரு'தயே யாதம் ச தத்யௌவநம்
ஹந்தாங்கேஷு குணாஶ்ச வந்த்யபலதாம் யாதா குணஜ்ஞைர்விநா ।
கிம் யுக்தம் ஸஹஸாப்யுபைதி பலவாந்காலஃ க்ரு'தாந்தோऽக்ஷமீ
ஹா ஜ்ஞாதம் மதநாந்தகாங்க்ரியுகலம் முக்த்வாஸ்தி நாந்யா கதிஃ ॥ 3.83 ॥
மஹேஶ்வரே வா ஜகதாம் அதீஶ்வரே
ஜநார்தநே வா ஜகத்​அந்தராத்மநி ।
ந வஸ்துபேதப்ரதிபத்திரஸ்தி மே
ததாபி பக்திஸ்தருணேந்துஶேகரே ॥ 3.84 ॥
ஸ்புரத்ஸ்பாரஜ்யோத்ஸ்நாதவலிததலே க்வாபி புலிநே
ஸுகாஸீநாஃ ஶாந்தத்வநிஷு ரஜநீஷு த்யுஸரிதஃ ।
பவாபோகோத்விக்நாஃ ஶிவ ஶிவ ஶிவேத்யுச்சவசஸஃ
கதா யாஸ்யாமோऽந்தர்கதபஹுலபாஷ்பாகுலதஶாம் ॥ 3.85 ॥
மஹாதேவோ தேவஃ ஸரிதபி ச ஸைஷா ஸுரஸரித்குஹா
ஏவாகாரம் வஸநம் அபி தா ஏவ ஹரிதஃ ।
ஸுஹ்ரு'தா காலோऽயம் வ்ரதம் இதம் அதைந்யவ்ரதம் இதம்
கியத்வா வக்ஷ்யாமோ வடவிடப ஏவாஸ்து தயிதா ॥ 3.85.1 ॥
விதீர்ணே ஸர்வஸ்வே தருணகருணாபூர்ணஹ்ரு'தயாஃ
ஸ்மரந்தஃ ஸம்ஸாரே விகுணபரிணாமாம் விதிகதிம் ।
வயம் புண்யாரண்யே பரிணதஶரச்சந்த்ரகிரணாஸ்
த்ரியாமா நேஷ்யாமோ ஹரசரணசிந்தைகஶரணாஃ ॥ 3.86 ॥
கதா வாராணஸ்யாம் அமரதடிநீரோதஸி வஸந்
வஸாநஃ கௌபீநம் ஶிரஸி நிததாநோऽஞ்ஜலிபுடம் ।
அயே கௌரீநாத த்ரிபுரஹர ஶம்போ த்ரிநயந
ப்ரஸீதேத்யாக்ரோஶந்நிமிஷம் இவ நேஷ்யாமி திவஸாந் ॥ 3.87 ॥
உத்யாநேஷு விசித்ரபோஜநவிதிஸ்தீவ்ராதிதீவ்ரம் தபஃ
கௌபீநாவரணம் ஸுவஸ்த்ரம் அமிதம் பிக்ஷாடநம் மண்டநம் ।
ஆஸந்நம் மரணம் ச மங்கலஸமம் யஸ்யாம் ஸமுத்பத்யதே
தாம் காஶீம் பரிஹ்ரு'த்ய ஹந்த விபுதைரந்யத்ர கிம் ஸ்தீயதே ॥ 3.87.1 ॥
ஸ்நாத்வா காங்கைஃ பயோபிஃ ஶுசிகுஸுமபலைரர்சயித்வா விபோ த்வாம்
த்யேயே த்யாநம் நிவேஶ்ய க்ஷிதிதரகுஹரக்ராவபர்யங்கமூலே ।
ஆத்மாராமஃ பலாஶீ குருவசநரதஸ்த்வத்ப்ரஸாதாத்ஸ்மராரே
துஃகம் மோக்ஷ்யே கதாஹம் ஸமகரசரணே பும்ஸி ஸேவாஸமுத்தம் ॥ 3.88 ॥
ஏகாகீ நிஃஸ்ப்ரு'ஹஃ ஶாந்தஃ பாணிபாத்ரோ திகம்பரஃ ।
கதா ஶம்போ பவிஷ்யாமி கர்மநிர்மூலநக்ஷமஃ ॥ 3.89 ॥
பாணிம் பாத்ரயதாம் நிஸர்கஶுசிநா பைக்ஷேண ஸந்துஷ்யதாம்
யத்ர க்வாபி நிஷீததாம் பஹுத்ரு'ணம் விஶ்வம் முஹுஃ பஶ்யதாம் ।
அத்யாகேऽபி தநோரகண்டபரமாநந்தாவபோதஸ்ப்ரு'ஶா
மத்வா கோऽபி ஶிவப்ரஸாதஸுலபஃ ஸம்பத்ஸ்யதே யோகிநாம் ॥ 3.90 ॥
கௌபீநம் ஶதகண்டஜர்ஜரதரம் கந்தா புநஸ்தாத்ரு'ஶீ
நைஶ்சிந்த்யம் நிரபேக்ஷபைக்ஷ்யம் அஶநம் நித்ரா ஶ்மஶாநே வநே ।
ஸ்வாதந்த்ர்யேண நிரங்குஶம் விஹரணம் ஸ்வாந்தம் ப்ரஶாந்தம் ஸதா
ஸ்தைர்யம் யோகமஹோத்ஸவேऽபி ச யதி த்ரைலோக்யராஜ்யேந கிம் ॥ 3.91 ॥
ப்ரஹ்மாண்டம் மண்டலீமாத்ரம் கிம் லோபாய மநஸ்விநஃ ।
ஶபரீஸ்புரிதேநாப்திஃ க்ஷுப்தோ ந கலு ஜாயதே ॥ 3.92 ॥
மாதர்லக்ஷ்மி பஜஸ்வ கஞ்சிதபரம் மத்காங்க்ஷிணீ மா ஸ்ம பூர்
போகேஷு ஸ்ப்ரு'ஹயாலவஸ்தவ வஶே கா நிஃஸ்ப்ரு'ஹாணாம் அஸி ।
ஸத்யஃ ஸ்யூதபலாஶபத்ரபுடிகாபாத்ரைஃ பவித்ரீக்ரு'தைர்
பிக்ஷாவஸ்துபிரேவ ஸம்ப்ரதி வயம் வ்ரு'த்திம் ஸமீஹாமஹே ॥ 3.93 ॥
மஹாஶய்யா ப்ரு'த்வீ விபுலம் உபதாநம் புஜலதா
விதாநம் சாகாஶம் வ்யஜநம் அநுகூலோऽயம் அநிலஃ ।
ஶரச்சந்த்ரோ தீபோ விரதிவநிதாஸங்கமுதிதஃ
ஸுகீ ஶாந்தஃ ஶேதே முநிரதநுபூதிர்ந்ரு'ப இவ ॥ 3.94 ॥
பிக்ஷாஶீ ஜநமத்யஸங்கரஹிதஃ ஸ்வாயத்தசேஷ்டஃ ஸதா
ஹாநாதாநவிரக்தமார்கநிரதஃ கஶ்சித்தபஸ்வீ ஸ்திதஃ ।
ரத்யாகீர்ணவிஶீர்ணஜீர்ணவஸநஃ ஸம்ப்ராப்தகந்தாஸநோ
நிர்மாநோ நிரஹங்க்ரு'திஃ ஶமஸுகாபோகைகபத்தஸ்ப்ரு'ஹஃ ॥ 3.95 ॥
சண்டாலஃ கிம் அயம் த்விஜாதிரதவா ஶூத்ரோऽத கிம் தாபஸஃ
கிம் வா தத்த்வவிவேகபேஶலமதிர்யோகீஶ்வரஃ கோऽபி கிம் ।
இத்யுத்பந்நவிகல்பஜல்பமுகரைராபாஷ்யமாணா ஜநைர்
ந க்ருத்தாஃ பதி நைவ துஷ்டமநஸோ யாந்தி ஸ்வயம் யோகிநஃ ॥ 3.96 ॥
ஹிம்ஸாஶூந்யம் அயத்நலப்யம் அஶநம் தாத்ரா மருத்கல்பிதம்
வ்யாலாநாம் பஶவஸ்த்ரு'ணாங்குரபுஜஸ்துஷ்டாஃ ஸ்தலீஶாயிநஃ ।
ஸம்ஸாரார்ணவலங்கநக்ஷமதியாம் வ்ரு'த்திஃ க்ரு'தா ஸா ந்ரு'ணாம்
தாம் அந்வேஷயதாம் ப்ரயாந்தி ஸததம் ஸர்வம் ஸமாப்திம் குணாஃ ॥ 3.97 ॥
கங்காதீரே ஹிமகிரிஶிலாபத்தபத்மாஸநஸ்ய
ப்ரஹ்மத்யாநாப்யஸநவிதிநா யோகநித்ராம் கதஸ்ய ।
கிம் தைர்பாவ்யம் மம ஸுதிவஸைர்யத்ர தே நிர்விஶங்காஃ
கண்டூயந்தே ஜரடஹரிணாஃ ஸ்வாங்கம் அங்கே மதீயே ॥ 3.98 ॥
ஜீர்ணா கந்தா ததஃ கிம் ஸிதம் அமலபடம் பட்டஸூத்ரம் ததஃ கிம்
ஏகா பார்யா ததஃ கிம் ஹயகரிஸுகணைராவ்ரு'தோ வா ததஃ கிம் ।
பக்தம் புக்தம் ததஃ கிம் கதஶநம் அதவா வாஸராந்தே ததஃ கிம்
வ்யக்தஜ்யோதிர்ந வாந்தர்மதிதபவபயம் வைபவம் வா ததஃ கிம் ॥ 3.98.1 ॥
பாணிஃ பாத்ரம் பவித்ரம் ப்ரமணபரிகதம் பைக்ஷ்யம் அக்ஷய்யம் அந்நம்
விஸ்தீர்ணம் வஸ்த்ரம் ஆஶாதஶகம் அசபலம் தல்பம் அஸ்வல்பம் உர்வீ ।
யேஷாம் நிஃஸங்கதாங்கீகரணபரிணதஸ்வாந்தஸந்தோஷிணஸ்தே
தந்யாஃ ஸந்ந்யஸ்ததைந்யவ்யதிகரநிகராஃ கர்ம நிர்மூலயந்தி ॥ 3.99 ॥
த்ரைலோக்யாதிபதித்வம் ஏவ விரஸம் யஸ்மிந்மஹாஶாஸநே
தல்லப்த்வாஸநவஸ்த்ரமாநகடநே போகே ரதிம் மா க்ரு'தாஃ ।
போகஃ கோऽபி ஸ ஏக ஏவ பரமோ நித்யோதிதோ ஜ்ரு'ம்பதே
யத்ஸ்வாதாத்விரஸா பவந்தி விஷயாஸ்த்ரைலோக்யராஜ்யாதயஃ ॥ 3.99.1 ॥
மாதர்மேதிநி தாத மாருத ஸகே தேஜஃ ஸுபந்தோ ஜல
ப்ராதர்வ்யோம நிபத்த ஏஷ பவதாம் அந்த்யஃ ப்ரணாமாஞ்ஜலிஃ ।
யுஷ்மத்ஸங்கவஶோபஜாதஸுக்ரு'தஸ்பாரஸ்புரந்நிர்மலஜ்ஞாநாபாஸ்த
ஸமஸ்தமோஹமஹிமா லீயே பரப்ரஹ்மணி ॥ 3.100 ॥
ஶய்யா ஶைலஶிலா க்ரு'ஹம் கிரிகுஹா வஸ்த்ரம் தரூணாம் த்வசஃ
ஸாரங்காஃ ஸுஹ்ரு'தோ நநு க்ஷிதிருஹாம் வ்ரு'த்திஃ பலைஃ கோமலைஃ ।
யேஷாம் நிர்சரம் அம்புபாநம் உசிதம் ரத்யை து வித்யாங்கநா
மந்யே தே பரமேஶ்வராஃ ஶிரஸி யைர் பத்தோ ந ஸேவாஞ்ஜலிஃ ॥ 3.101 ॥
தைர்யம் யஸ்ய பிதா க்ஷமா ச ஜநநீ ஶாந்திஶ்சிரம் கேஹிநீ
ஸத்யம் மித்ரம் இதம் தயா ச பகிநீ ப்ராதா மநஃஸம்யமஃ ।
ஶய்யா பூமிதலம் திஶோऽபி வஸநம் ஜ்ஞாநாம்ரு'தம் போஜநம்
ஹ்யேதே யஸ்ய குடும்பிநோ வத ஸகே கஸ்மாத்பயம் யோகிநஃ ॥ 3.102 ॥
அஹௌ வா ஹாரே வா பலவதி ரிபௌ வா ஸுஹ்ரு'தி வா
மணௌ வா லோஷ்டே வா குஸுமஶயநே வா த்ரு'ஷதி வா ।
த்ரு'ணே வா ஸ்த்ரைணே வா மம ஸமத்ரு'ஶோ யாந்தி திவஸாஃ
க்வசித்புண்யாரண்யே ஶிவ ஶிவ ஶிவேதி ப்ரலபதஃ ॥ 3.103 ॥

Explore More