त्रिदलं त्रिगुणाकारं त्रिनेत्रं च त्रियायुधम् ।
त्रिजन्मपापसंहारं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ १॥
त्रिजन्मपापसंहारं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ १॥
- त्रि-दलम् (tri-dalaṃ)three-leaved (tri:three | dalaṃ:leaf)
- त्रि-गुण-आकारम् (tri-guṇa-ākāraṃ)having the form of three gunas (tri:three | guṇa:qualities | ākāraṃ:form)
- त्रि-नेत्रम् (tri-netraṃ)three-eyed (tri:three | netraṃ:eyed)
- च (ca)and
- त्रि-आयुधम् (tri-āyudhaṃ)wielding three weapons (tri:three | āyudhaṃ:weapons)
- त्रि-जन्म (tri-janma)of three births (tri:three | janma:births)
- पाप-संहारम् (pāpa-saṃhāram)destroyer of sins (pāpa:sins | saṃhāram:destroyer)
- एक-बिल्वम् (eka-bilvaṃ)one bilva leaf (eka:one | bilvaṃ:bilva leaf)
- शिव-अर्पणम् (śiva-arpaṇaṃ)offering to Shiva (śiva:Shiva | arpaṇaṃ:offering)
त्रिशाखैः बिल्वपत्रैश्च ह्यच्छिद्रैः कोमलैः शुभैः ।
शिवपूजां करिष्यामि ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ २॥
शिवपूजां करिष्यामि ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ २॥
- त्रि-शाखैः (tri-śākhaiḥ)with three branches/leaves (tri:three | śākhaiḥ:with branches)
- बिल्व-पत्रैः च (bilva-patraiḥ ca)and with bilva leaves (bilva:bilva | patraiḥ:with leaves | ca:and)
- हि अच्छिद्रैः (hi acchidraiḥ)indeed with unbroken/whole ones (hi:indeed | acchidraiḥ:with unbroken)
- कोमलैः (komalaiḥ)with tender ones
- शुभैः (śubhaiḥ)with auspicious ones
- शिव-पूजाम् (śiva-pūjām)worship of Shiva (śiva:Shiva | pūjām:worship)
- करिष्यामि (kariṣyāmi)I shall perform
- हि एक-बिल्वम् (hi eka-bilvam)indeed one bilva leaf (hi:indeed | eka:one | bilvam:bilva)
- शिव-अर्पणम् (śiva-arpaṇam)offering to Shiva (śiva:Shiva | arpaṇam:offering)
अखण्ड बिल्व पत्रेण पूजिते नन्दिकेश्वरे ।
शुद्ध्यन्ति सर्वपापेभ्यो ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ३॥
शुद्ध्यन्ति सर्वपापेभ्यो ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ३॥
- अखण्ड (akhaṇḍa)unbroken, whole
- बिल्व-पत्रेण (bilva-patreṇa)with a bilva leaf (bilva:bilva tree | patreṇa:with leaf)
- पूजिते (pūjite)when worshipped
- नन्दि-केश्वरे (nandi-keśvare)in Nandikeshvara, lord of Nandi (nandi:Nandi | keśvare:in the lord)
- शुद्ध्यन्ति (śuddhyanti)they are purified
- सर्व-पापेभ्यः (sarva-pāpebhyaḥ)from all sins (sarva:all | pāpebhyaḥ:from sins)
- हि (hi)indeed, verily
- एक-बिल्वम् (eka-bilvam)one bilva leaf (eka:one | bilvam:bilva)
- शिव-अर्पणम् (śiva-arpaṇam)offering to Shiva (śiva:Shiva | arpaṇam:offering)
शालिग्राम शिलामेकां विप्राणां जातु चार्पयेत् ।
सोमयज्ञ महापुण्यं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ४॥
सोमयज्ञ महापुण्यं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ४॥
- शालिग्राम-शिलाम् (śāligrāma-śilām)Shaligrama stone (śāligrāma:Shaligrama | śilām:stone)
- एकाम् (ekām)one
- विप्राणाम् (viprāṇām)to the brahmins
- जातु (jātu)ever, at any time
- च अर्पयेत् (ca arpayet)and should offer (ca:and | arpayet:should offer)
- सोम-यज्ञ (soma-yajña)Soma sacrifice (soma:Soma | yajña:sacrifice)
- महा-पुण्यम् (mahā-puṇyam)great merit (mahā:great | puṇyam:merit)
- एक-बिल्वम् (eka-bilvam)one bilva leaf (eka:one | bilvam:bilva leaf)
- शिव-अर्पणम् (śiva-arpaṇam)offering to Shiva (śiva:Shiva | arpaṇam:offering)
दन्तिकोटि सहस्राणि वाजपेय शतानि च ।
कोटिकन्या महादानं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ५॥
कोटिकन्या महादानं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ५॥
- दन्ति-कोटि (danti-koṭi)ten million elephants (danti:elephant | koṭi:ten million)
- सहस्राणि (sahasrāṇī)thousands
- वाजपेय (vājapeya)Vajapeya sacrifice
- शतानि (śatāni)hundreds
- च (ca)and
- कोटि-कन्या (koṭi-kanyā)ten million maidens (koṭi:ten million | kanyā:maiden/daughter)
- महा-दानम् (mahā-dānam)great gift (mahā:great | dānam:gift/charity)
- एक-बिल्वम् (eka-bilvam)one bilva leaf (eka:one | bilvam:bilva leaf)
- शिव-अर्पणम् (śiva-arpaṇam)offering to Shiva (śiva:Shiva | arpaṇam:offering)
लक्ष्म्यास्तनुत उत्पन्नं महादेवस्य च प्रियम् ।
बिल्ववृक्षं प्रयच्छामि ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ६॥
बिल्ववृक्षं प्रयच्छामि ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ६॥
- लक्ष्म्याः-तनुतः (lakṣmyāḥ-tanutaḥ)from the body of Lakshmi (lakṣmyāḥ:of Lakshmi | tanutaḥ:from the body)
- उत्पन्नम् (utpannam)born, arisen
- महादेवस्य (mahādevasya)of Mahadeva
- च प्रियम् (ca priyam)and beloved (ca:and | priyam:beloved)
- बिल्व-वृक्षम् (bilva-vṛkṣam)the bilva tree (bilva:bilva | vṛkṣam:tree)
- प्रयच्छामि (prayacchāmi)I offer
- हि एक-बिल्वम् (hi eka-bilvam)indeed a single bilva leaf (hi:indeed | eka:one | bilvam:bilva leaf)
- शिव-अर्पणम् (śiva-arpaṇam)offering to Shiva (śiva:Shiva | arpaṇam:offering)
दर्शनं बिल्ववृक्षस्य स्पर्शनं पापनाशनम् ।
अघोरपापसंहारं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ७॥
अघोरपापसंहारं एकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ७॥
- दर्शनम् (darśanam)the sight of
- बिल्व-वृक्षस्य (bilva-vṛkṣasya)of the bilva tree (bilva:bilva | vṛkṣasya:of the tree)
- स्पर्शनम् (sparśanam)the touch
- पाप-नाशनम् (pāpa-nāśanam)destroyer of sins (pāpa:sin | nāśanam:destroyer)
- अघोर-पाप-संहारम् (aghora-pāpa-saṃhāram)destruction of terrible sins (aghora:terrible | pāpa:sin | saṃhāram:destruction)
- एक-बिल्वम् (eka-bilvam)one bilva leaf (eka:one | bilvam:bilva leaf)
- शिव-अर्पणम् (śiva-arpaṇam)offering to Shiva (śiva:Shiva | arpaṇam:offering)
काशीक्षेत्रनिवासं च कालभैरवदर्शनम् ।
प्रयागमाधवं दृष्ट्वा ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥
प्रयागमाधवं दृष्ट्वा ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥
- काशीक्षेत्रनिवासम् (kāśīkṣetranivāsam)dwelling in the sacred field of Kāśī
- कालभैरवदर्शनम् (kālabhairavadarśanam)the sight of Kālabhairava
- प्रयागमाधवम् (prayāgamādhavam)Mādhava at Prayāga
- दृष्ट्वा (dṛṣṭvā)having beheld
- हि (hi)indeed
- एकबिल्वम् (ekabilvam)a single bilva leaf
- शिवार्पणम् (śivārpaṇam)offered to Śiva
मूलतो ब्रह्मरूपाय मध्यतो विष्णुरूपिणे ।
अग्रतः शिवरूपाय ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ८॥
अग्रतः शिवरूपाय ह्येकबिल्वं शिवार्पणम् ॥ ८॥
- मूलतः (mūlataḥ)at the root
- ब्रह्म-रूपाय (brahma-rūpāya)to the one of Brahma form (brahma:Brahma | rūpāya:to the form)
- मध्यतः (madhyataḥ)in the middle
- विष्णु-रूपिणे (viṣṇu-rūpiṇe)to the one bearing Vishnu's form (viṣṇu:Vishnu | rūpiṇe:to the one having form)
- अग्रतः (agrataḥ)at the tip/front
- शिव-रूपाय (śiva-rūpāya)to the one of Shiva form (śiva:Shiva | rūpāya:to the form)
- हि (hi)indeed
- एक-बिल्वम् (eka-bilvam)one bilva leaf (eka:one | bilvam:bilva leaf)
- शिव-अर्पणम् (śiva-arpaṇam)offering to Shiva (śiva:Shiva | arpaṇam:offering)
बिल्वाष्टकमिदं पुण्यं यः पठेत् शिवसन्निधौ ।
सर्वपाप विनिर्मुक्तः शिवलोकमवाप्नुयात् ॥
सर्वपाप विनिर्मुक्तः शिवलोकमवाप्नुयात् ॥
- बिल्व-अष्टकम् (bilva-aṣṭakam)the eight verses on Bilva (bilva:Bilva leaf | aṣṭakam:eight verses)
- इदम् (idam)this
- पुण्यम् (puṇyam)sacred, meritorious
- यः (yaḥ)whoever
- पठेत् (paṭhet)recites
- शिव-सन्निधौ (śiva-sannidhau)in the presence of Shiva (śiva:Shiva | sannidhau:in the presence of)
- सर्व-पाप (sarva-pāpa)all sins (sarva:all | pāpa:sins)
- विनिर्मुक्तः (vinirmuktaḥ)completely freed
- शिव-लोकम् (śiva-lokam)the abode of Shiva (śiva:Shiva | lokam:abode)
- अवाप्नुयात् (avāpnuyāt)attains
॥ इति बिल्वाष्टकम् ॥
