কস্য দোষঃ কুলে নাস্তি ৱ্যাধিনা কো ন পীডিতঃ ।
ৱ্যসনং কেন ন প্ৰাপ্তং কস্য সৌখ্যং নিৰন্তৰম্ ॥ 01 ॥
ৱ্যসনং কেন ন প্ৰাপ্তং কস্য সৌখ্যং নিৰন্তৰম্ ॥ 01 ॥
আচাৰঃ কুলমাখ্যাতি দেশমাখ্যাতি ভাষণম্ ।
সম্ভ্ৰমঃ স্নেহমাখ্যাতি ৱপুৰাখ্যাতি ভোজনম্ ॥ 02 ॥
সম্ভ্ৰমঃ স্নেহমাখ্যাতি ৱপুৰাখ্যাতি ভোজনম্ ॥ 02 ॥
সুকুলে যোজযেত্কন্যাং পুত্ৰং ৱিদ্যাসু যোজযেত্ ।
ৱ্যসনে যোজযেচ্ছত্ৰুং মিত্ৰং ধৰ্মেণ যোজযেত্ ॥ 03 ॥
ৱ্যসনে যোজযেচ্ছত্ৰুং মিত্ৰং ধৰ্মেণ যোজযেত্ ॥ 03 ॥
দুৰ্জনস্য চ সৰ্পস্য ৱৰং সৰ্পো ন দুৰ্জনঃ ।
সৰ্পো দংশতি কালে তু দুৰ্জনস্তু পদে পদে ॥ 04 ॥
সৰ্পো দংশতি কালে তু দুৰ্জনস্তু পদে পদে ॥ 04 ॥
এতদৰ্থে কুলীনানাং নৃপাঃ কুৰ্ৱন্তি সঙ্গ্ৰহম্ ।
আদিমধ্যাৱসানেষু ন তে গচ্ছন্তি ৱিক্ৰিযাম্ ॥ 05 ॥
আদিমধ্যাৱসানেষু ন তে গচ্ছন্তি ৱিক্ৰিযাম্ ॥ 05 ॥
প্ৰলযে ভিন্নমৰ্যাদা ভৱন্তি কিল সাগৰাঃ ।
সাগৰা ভেদমিচ্ছন্তি প্ৰলযেঽপি ন সাধৱঃ ॥ 06 ॥
সাগৰা ভেদমিচ্ছন্তি প্ৰলযেঽপি ন সাধৱঃ ॥ 06 ॥
মূৰ্খস্তু প্ৰহৰ্তৱ্যঃ প্ৰত্যক্ষো দ্ৱিপদঃ পশুঃ ।
ভিদ্যতে ৱাক্য-শল্যেন অদৃশং কণ্টকং যথা ॥ 07 ॥
ভিদ্যতে ৱাক্য-শল্যেন অদৃশং কণ্টকং যথা ॥ 07 ॥
ৰূপযৌৱনসম্পন্না ৱিশালকুলসম্ভৱাঃ ।
ৱিদ্যাহীনা ন শোভন্তে নিৰ্গন্ধাঃ কিংশুকা যথা ॥ 08 ॥
ৱিদ্যাহীনা ন শোভন্তে নিৰ্গন্ধাঃ কিংশুকা যথা ॥ 08 ॥
কোকিলানাং স্ৱৰো ৰূপং স্ত্ৰীণাং ৰূপং পতিৱ্ৰতম্ ।
ৱিদ্যা ৰূপং কুৰূপাণাং ক্ষমা ৰূপং তপস্ৱিনাম্ ॥ 09 ॥
ৱিদ্যা ৰূপং কুৰূপাণাং ক্ষমা ৰূপং তপস্ৱিনাম্ ॥ 09 ॥
ত্যজেদেকং কুলস্যাৰ্থে গ্ৰামস্যাৰ্থে কুলং ত্যজেত্ ।
গ্ৰামং জনপদস্যাৰ্থে আত্মাৰ্থে পৃথিৱীং ত্যজেত্ ॥ 10 ॥
গ্ৰামং জনপদস্যাৰ্থে আত্মাৰ্থে পৃথিৱীং ত্যজেত্ ॥ 10 ॥
উদ্যোগে নাস্তি দাৰিদ্ৰ্যং জপতো নাস্তি পাতকম্ ।
মৌনেন কলহো নাস্তি নাস্তি জাগৰিতে ভযম্ ॥ 11 ॥
মৌনেন কলহো নাস্তি নাস্তি জাগৰিতে ভযম্ ॥ 11 ॥
অতিৰূপেণ ৱা সীতা অতিগৰ্ৱেণ ৰাৱণঃ ।
অতিদানাদ্বলিৰ্বদ্ধো হ্যতিসৰ্ৱত্ৰ ৱৰ্জযেত্ ॥ 12 ॥
অতিদানাদ্বলিৰ্বদ্ধো হ্যতিসৰ্ৱত্ৰ ৱৰ্জযেত্ ॥ 12 ॥
কো হি ভাৰঃ সমৰ্থানাং কিং দূৰং ৱ্যৱসাঈনাম্ ।
কো ৱিদেশঃ সুৱিদ্যানাং কঃ পৰঃ প্ৰিযৱাদিনাম্ ॥ 13 ॥
কো ৱিদেশঃ সুৱিদ্যানাং কঃ পৰঃ প্ৰিযৱাদিনাম্ ॥ 13 ॥
একেনাপি সুৱৃক্ষেণ পুষ্পিতেন সুগন্ধিনা ।
ৱাসিতং তদ্ৱনং সৰ্ৱং সুপুত্ৰেণ কুলং যথা ॥ 14 ॥
ৱাসিতং তদ্ৱনং সৰ্ৱং সুপুত্ৰেণ কুলং যথা ॥ 14 ॥
একেন শুষ্কৱৃক্ষেণ দহ্যমানেন ৱহ্নিনা ।
দহ্যতে তদ্ৱনং সৰ্ৱং কুপুত্ৰেণ কুলং যথা ॥ 15 ॥
দহ্যতে তদ্ৱনং সৰ্ৱং কুপুত্ৰেণ কুলং যথা ॥ 15 ॥
একেনাপি সুপুত্ৰেণ ৱিদ্যাযুক্তেন সাধুনা ।
আহ্লাদিতং কুলং সৰ্ৱং যথা চন্দ্ৰেণ শৰ্ৱৰী ॥ 16 ॥
আহ্লাদিতং কুলং সৰ্ৱং যথা চন্দ্ৰেণ শৰ্ৱৰী ॥ 16 ॥
কিং জাতৈৰ্বহুভিঃ পুত্ৰৈঃ শোকসন্তাপকাৰকৈঃ ।
ৱৰমেকঃ কুলালম্বী যত্ৰ ৱিশ্ৰাম্যতে কুলম্ ॥ 17 ॥
ৱৰমেকঃ কুলালম্বী যত্ৰ ৱিশ্ৰাম্যতে কুলম্ ॥ 17 ॥
লালযেত্পঞ্চৱৰ্ষাণি দশৱৰ্ষাণি তাডযেত্ ।
প্ৰাপ্তে তু ষোডশে ৱৰ্ষে পুত্ৰে মিত্ৰৱদাচৰেত্ ॥ 18 ॥
প্ৰাপ্তে তু ষোডশে ৱৰ্ষে পুত্ৰে মিত্ৰৱদাচৰেত্ ॥ 18 ॥
উপসৰ্গেঽন্যচক্ৰে চ দুৰ্ভিক্ষে চ ভযাৱহে ।
অসাধুজনসম্পৰ্কে যঃ পলাযেত্স জীৱতি ॥ 19 ॥
অসাধুজনসম্পৰ্কে যঃ পলাযেত্স জীৱতি ॥ 19 ॥
ধৰ্মাৰ্থকামমোক্ষাণাং যস্যৈকোঽপি ন ৱিদ্যতে ।
অজাগলস্তনস্যেৱ তস্য জন্ম নিৰৰ্থকম্ ॥ 20 ॥
অজাগলস্তনস্যেৱ তস্য জন্ম নিৰৰ্থকম্ ॥ 20 ॥
মূৰ্খা যত্ৰ ন পূজ্যন্তে ধান্যং যত্ৰ সুসঞ্চিতম্ ।
দাম্পত্যে কলহো নাস্তি তত্ৰ শ্ৰীঃ স্ৱযমাগতা ॥ 21 ॥
দাম্পত্যে কলহো নাস্তি তত্ৰ শ্ৰীঃ স্ৱযমাগতা ॥ 21 ॥