દ્વિતીયઃ પ્રશ્નઃ
અથ હૈન-મ્ભાર્ગવો વૈદર્ભિઃ પપ્રચ્છ।
ભગવન્ કત્યેવ દેવાઃ પ્રજાં-વિઁધારયન્તે કતર એતત્પ્રકાશયન્તે કઃ પુનરેષાં-વઁરિષ્ઠઃ ઇતિ ॥1॥
ભગવન્ કત્યેવ દેવાઃ પ્રજાં-વિઁધારયન્તે કતર એતત્પ્રકાશયન્તે કઃ પુનરેષાં-વઁરિષ્ઠઃ ઇતિ ॥1॥
તસ્મૈ સ હોવાચાકાશો હ વા એષ દેવો વાયુરગ્નિરાપઃ પૃથિવી વાઙ્મનશ્ચક્ષુ-શ્શ્રોત્ર-ઞ્ચ।
તે પ્રકાશ્યાભિવદન્તિ વયમેતદ્બાણમવષ્ટભ્ય વિધારયામઃ ॥2॥
તે પ્રકાશ્યાભિવદન્તિ વયમેતદ્બાણમવષ્ટભ્ય વિધારયામઃ ॥2॥
તાન્ વરિષ્ઠઃ પ્રાણ ઉવાચ।
મા મોહમાપદ્યથ અહમેવૈતત્પઞ્ચધાત્માન-મ્પ્રવિભજ્યૈતદ્બાણમવષ્ટભ્ય વિધારયામીતિ તે-ઽશ્રદ્દધાના બભૂવુઃ ॥3॥
મા મોહમાપદ્યથ અહમેવૈતત્પઞ્ચધાત્માન-મ્પ્રવિભજ્યૈતદ્બાણમવષ્ટભ્ય વિધારયામીતિ તે-ઽશ્રદ્દધાના બભૂવુઃ ॥3॥
સો-ઽભિમાનાદૂર્ધ્વમુત્ક્રામત ઇવ તસ્મિન્નુત્ક્રામત્યથેતરે સર્વ એવોત્ક્રામન્તે તસ્મિંશ્ચ પ્રતિષ્ઠમાને સર્વ એવ પ્રાતિષ્ઠન્તે।
તદ્યથા મક્ષિકા મધુકરરાજાનમુત્ક્રામન્તં સર્વ એવોત્ક્રામન્તે તસ્મિંશ્ચ પ્રતિષ્ઠમાને સર્વ એવ પ્રાતિષ્ઠન્ત એવં-વાઁઙ્મનષ્ચક્ષુ-શ્શ્રોત્ર-ઞ્ચ તે પ્રીતાઃ પ્રાણં સ્તુન્વન્તિ ॥4॥
તદ્યથા મક્ષિકા મધુકરરાજાનમુત્ક્રામન્તં સર્વ એવોત્ક્રામન્તે તસ્મિંશ્ચ પ્રતિષ્ઠમાને સર્વ એવ પ્રાતિષ્ઠન્ત એવં-વાઁઙ્મનષ્ચક્ષુ-શ્શ્રોત્ર-ઞ્ચ તે પ્રીતાઃ પ્રાણં સ્તુન્વન્તિ ॥4॥
એષો-ઽગ્નિસ્તપત્યેષ સૂર્ય એષ પર્જન્યો મઘવાનેષ વાયુઃ।
એષ પૃથિવી રયિર્દેવ-સ્સદસચ્ચામૃત-ઞ્ચ યત્ ॥5॥
એષ પૃથિવી રયિર્દેવ-સ્સદસચ્ચામૃત-ઞ્ચ યત્ ॥5॥
અરા ઇવ રથનાભૌ પ્રાણે સર્વ-મ્પ્રતિષ્ઠિતમ્।
ઋચો યજૂંષિ સામાનિ યજ્ઞઃ, ક્ષત્ર-મ્બ્રહ્મ ચ ॥6॥
ઋચો યજૂંષિ સામાનિ યજ્ઞઃ, ક્ષત્ર-મ્બ્રહ્મ ચ ॥6॥
પ્રજાપતિશ્ચરસિ ગર્ભે ત્વમેવ પ્રતિજાયસે।
તુભ્ય-મ્પ્રાણ પ્રજાસ્ત્વિમા બલિં હરન્તિ યઃ પ્રાણૈઃ પ્રતિતિષ્ઠસિ ॥7॥
તુભ્ય-મ્પ્રાણ પ્રજાસ્ત્વિમા બલિં હરન્તિ યઃ પ્રાણૈઃ પ્રતિતિષ્ઠસિ ॥7॥
દેવાનામસિ વહ્નિતમઃ પિતૃણા-મ્પ્રથમા સ્વધા।
ઋષીણા-ઞ્ચરિતં સત્યમથર્વાઙ્ગિરસામસિ ॥8॥
ઋષીણા-ઞ્ચરિતં સત્યમથર્વાઙ્ગિરસામસિ ॥8॥
ઇન્દ્રસ્ત્વ-મ્પ્રાણ તેજસા રુદ્રો-ઽસિ પરિરક્ષિતા।
ત્વમન્તરિક્ષે ચરસિ સૂર્યસ્ત્વ-ઞ્જ્યોતિષા-મ્પતિઃ ॥9॥
ત્વમન્તરિક્ષે ચરસિ સૂર્યસ્ત્વ-ઞ્જ્યોતિષા-મ્પતિઃ ॥9॥
યદા ત્વમભિવર્ષસ્યથેમાઃ પ્રાણ તે પ્રજાઃ।
આનન્દરૂપાસ્તિષ્ઠન્તિ કામાયાન્ન-મ્ભવિષ્યતીતિ ॥10॥
આનન્દરૂપાસ્તિષ્ઠન્તિ કામાયાન્ન-મ્ભવિષ્યતીતિ ॥10॥
વ્રાત્યસ્ત્વ-મ્પ્રાણૈકર્ષિરત્તા વિશ્વસ્ય સત્પતિઃ।
વયમાદ્યસ્ય દાતારઃ પિતા ત્વ-મ્માતરિશ્વ નઃ ॥11॥
વયમાદ્યસ્ય દાતારઃ પિતા ત્વ-મ્માતરિશ્વ નઃ ॥11॥
યા તે તનૂર્વાચિ પ્રતિષ્ઠિતા યા શ્રોત્રે યા ચ ચક્ષુષિ।
યા ચ મનસિ સન્તતા શિવા-ન્તા-ઙ્કુરુ મોત્ક્રમીઃ ॥12॥
યા ચ મનસિ સન્તતા શિવા-ન્તા-ઙ્કુરુ મોત્ક્રમીઃ ॥12॥
પ્રાણસ્યેદં-વઁશે સર્વ-ન્ત્રિદિવે ય-ત્પ્રતિષ્ઠિતમ્।
માતેવ પુત્રા-ન્રક્ષસ્વ શ્રીશ્ચ પ્રજ્ઞા-ઞ્ચ વિધેહિ ન ઇતિ ॥13॥
માતેવ પુત્રા-ન્રક્ષસ્વ શ્રીશ્ચ પ્રજ્ઞા-ઞ્ચ વિધેહિ ન ઇતિ ॥13॥