अथ मन्युसूक्तं
यस्ते᳚ म॒न्यो-ऽवि॑धद् वज्र सायक॒ सह॒ ओजः॑ पुष्यति॒ विश्व॑मानु॒षक् ।
सा॒ह्याम॒ दास॒मार्य॒-न्त्वया᳚ यु॒जा सह॑स्कृतेन॒ सह॑सा॒ सह॑स्वता ॥ 1 ॥
- यः (yaḥ)whoever
- ते (te)you
- मन्यो (manyo)O Manyu, O divine wrath
- अविधत् (avidhat)has worshipped, has honoured
- वज्र (vajra)O thunderbolt
- सायक (sāyaka)O arrow, O missile
- सहः (sahaḥ)overpowering might
- ओजः (ojaḥ)vigour
- पुष्यति (puṣyati)nourishes, increases
- विश्वम् (viśvam)all
- आनुषक् (ānuṣak)in unbroken succession
- साह्याम (sāhyāma)may we overcome
- दासम् (dāsam)the Dāsa
- आर्यम् (āryam)the Ārya
- त्वया युजा (tvayā yujā)with you as ally
- सहस्कृतेन (sahaskṛtena)wrought by strength
- सहसा (sahasā)by might
- सहस्वता (sahasvatā)possessed of might
म॒न्युं-विँश॑ ईलते॒ मानु॑षी॒र्याः पा॒हि नो᳚ मन्यो॒ तप॑सा स॒जोषाः᳚ ॥ 2 ॥
- मन्युः (manyuḥ)wrath, ardour, the deity Manyu
- इन्द्रः (indraḥ)Indra
- एव (eva)indeed
- आस (āsa)was, is
- देवः (devaḥ)the god
- होता (hotā)the invoking priest
- वरुणः (varuṇaḥ)Varuṇa
- जातवेदाः (jātavedāḥ)Jātavedas, Agni knower of all born
- विशः (viśaḥ)the clans, the people
- ईलते (īlate)praise, worship
- मानुषीः (mānuṣīḥ)human
- याः (yāḥ)which
- पाहि (pāhi)protect
- नः (naḥ)us
- तपसा (tapasā)with ardour, with heat of austerity
- सजोषाः (sajoṣāḥ)of one accord, in company
अ॒मि॒त्र॒हा वृ॑त्र॒हा द॑स्यु॒हा च॒ विश्वा॒ वसू॒न्या भ॑रा॒ त्व-न्नः॑ ॥ 3 ॥
- अभि इहि (abhi ihi)come near, approach
- मन्यो (manyo)O Manyu
- तवसः (tavasaḥ)than the strong
- तवीयान् (tavīyān)mightier still
- तपसा युजा (tapasā yujā)joined with ardour
- वि जहि (vi jahi)strike apart, destroy
- शत्रून् (śatrūn)foes
- अमित्रहा (amitrahā)slayer of enemies
- वृत्रहा (vṛtrahā)slayer of Vṛtra
- दस्युहा (dasyuhā)slayer of the Dasyus
- विश्वा वसूनि (viśvā vasūni)all good things, all treasures
- आ भर (ā bhara)bring
- त्वम् (tvam)you
- नः (naḥ)to us
वि॒श्वच॑र्-षणि॒-स्सहु॑रि॒-स्सहा᳚वान॒स्मास्वोजः॒ पृत॑नासु धेहि ॥ 4 ॥
- त्वम् (tvam)you
- हि (hi)for, indeed
- मन्यो (manyo)O Manyu
- अभिभूत्योजाः (abhibhūtyojāḥ)of overwhelming vigour (abhibhūti:overpowering | ojas:vigour)
- स्वयम्भूः (svayambhūḥ)self-existent
- भामः (bhāmaḥ)blaze, fury
- अभिमातिषाहः (abhimātiṣāhaḥ)subduer of assailants (abhimāti:assailant | sāha:subduing)
- विश्वचर्षणिः (viśvacarṣaṇiḥ)belonging to all peoples
- सहुरिः (sahuriḥ)overpowering
- सहावान् (sahāvān)possessed of might
- अस्मासु (asmāsu)in us
- ओजः (ojaḥ)vigour
- पृतनासु (pṛtanāsu)in the battles
- धेहि (dhehi)place, establish
त-न्त्वा᳚ मन्यो अक्र॒तुर्जि॑हीला॒हं स्वात॒नूर्ब॑ल॒देया᳚य॒ मेहि॑ ॥ 5 ॥
- अभागः (abhāgaḥ)without a share, portionless
- सन् (san)being
- अप परेतः (apa paretaḥ)gone away, departed
- अस्मि (asmi)I am
- तव (tava)your
- क्रत्वा (kratvā)by the will, by the resolve
- तविषस्य (taviṣasya)of the mighty
- प्रचेतः (pracetaḥ)O far-seeing, O wise
- तम् त्वा (tam tvā)you, that one
- अक्रतुः (akratuḥ)wanting in resolve
- जिहीले (jihīle)have offended, have slighted
- अहम् (aham)I
- स्वा तनूः (svā tanūḥ)your own body, your own person
- बलदेयाय (baladeyāya)for the giving of strength
- मा इहि (mā ihi)come to me
मन्यो᳚ वज्रिन्न॒भि मामा व॑वृत्स्वहना᳚व॒ दस्यू᳚ँरु॒त बो᳚ध्या॒पेः ॥ 6 ॥
- अयम् (ayam)here, this one
- ते (te)yours
- अस्मि (asmi)I am
- उप मा इहि (upa mā ihi)come near to me
- अर्वाङ् (arvāṅ)hitherward
- प्रतीचीनः (pratīcīnaḥ)turned toward
- सहुरे (sahure)O overpowering one
- विश्वधायः (viśvadhāyaḥ)all-sustaining
- मन्यो (manyo)O Manyu
- वज्रिन् (vajrin)O wielder of the thunderbolt
- अभि माम् आ ववृत्स्व (abhi mām ā vavṛtsva)turn toward me
- हनाव (hanāva)let us two slay
- दस्यून् (dasyūn)the Dasyus
- उत (uta)and
- बोधि (bodhi)be mindful, think upon
- आपेः (āpeḥ)of the friend, of the kinsman
जु॒होमि॑ ते ध॒रुण॒-म्मध्वो॒ अग्र॑मुभा उ॑पां॒शु प्र॑थ॒मा पि॑बाव ॥ 7 ॥
- अभि प्रेहि (abhi prehi)come forward
- दक्षिणतः (dakṣiṇataḥ)on the right
- भव (bhava)be
- मे (me)for me
- अध (adha)then
- वृत्राणि (vṛtrāṇi)foes, obstructions
- जङ्घनाव (jaṅghanāva)let us two strike down
- भूरि (bhūri)many, abundantly
- जुहोमि (juhomi)I offer as oblation
- ते (te)to you
- धरुणम् (dharuṇam)the sustaining
- मध्वः (madhvaḥ)of the honey, of the sweet draught
- अग्रम् (agram)the foremost, the first portion
- उभौ (ubhau)both of us
- उपांशु (upāṃśu)in silence, inaudibly
- प्रथमा (prathamā)first
- पिबाव (pibāva)let us two drink
ति॒ग्मेष॑व॒ आयु॑धा सं॒शिशा᳚ना अ॒भि प्रय᳚न्तु॒ नरो᳚ अ॒ग्निरू᳚पाः ॥ 8 ॥
- त्वया (tvayā)with you
- मन्यो (manyo)O Manyu
- सरथम् (saratham)on the same chariot
- आरुजन्तः (ārujantaḥ)breaking through, shattering
- हर्षमाणासः (harṣamāṇāsaḥ)exulting, thrilled
- धृषिताः (dhṛṣitāḥ)emboldened, daring
- मरुत्वः (marutvaḥ)O lord attended by the Maruts
- तिग्मेषवः (tigmeṣavaḥ)having sharp arrows (tigma:sharp | iṣu:arrow)
- आयुधा (āyudhā)weapons
- संशिशानाः (saṃśiśānāḥ)whetting, sharpening
- अभि प्रयन्तु (abhi prayantu)let them advance
- नरः (naraḥ)the men
- अग्निरूपाः (agnirūpāḥ)of the form of fire
ह॒त्वाय॒ शत्रू॒न् वि भ॑जस्व॒ वेद॒ ओजो॒ मिमा᳚नो॒ विमृधो᳚ नुदस्व ॥ 9 ॥
- अग्निः इव (agniḥ iva)like fire
- मन्यो (manyo)O Manyu
- त्विषितः (tviṣitaḥ)blazing, flashing
- सहस्व (sahasva)prevail, overpower
- सेनानीः (senānīḥ)leader of the army
- नः (naḥ)our
- सहुरे (sahure)O overpowering one
- हूतः (hūtaḥ)invoked
- एधि (edhi)be
- हत्वाय (hatvāya)having slain
- शत्रून् (śatrūn)the foes
- वि भजस्व (vi bhajasva)apportion, distribute
- वेदः (vedaḥ)wealth, possessions
- ओजः (ojaḥ)vigour
- मिमानः (mimānaḥ)measuring out
- वि मृधः (vi mṛdhaḥ)the scorners, the contemners
- नुदस्व (nudasva)drive off
उ॒ग्र-न्ते॒ पाजो᳚ न॒न्वा रु॑रुध्रे व॒शी वश᳚-न्नयस एकज॒ त्वम् ॥ 10 ॥
- सहस्व (sahasva)overpower
- मन्यो (manyo)O Manyu
- अभिमातिम् (abhimātim)the assailant
- अस्मे (asme)against us, for us
- रुजन् (rujan)breaking
- मृणन् (mṛṇan)crushing
- प्रमृणन् (pramṛṇan)grinding down
- प्रेहि (prehi)advance
- शत्रून् (śatrūn)upon the foes
- उग्रम् (ugram)fierce
- ते (te)your
- पाजः (pājaḥ)strength, brightness
- ननु आ रुरुध्रे (nanu ā rurudhre)they have not withstood
- वशी (vaśī)master, one who controls
- वशम् (vaśam)the subdued, the willing
- नयसे (nayase)you lead
- एकजः (ekajaḥ)born alone, sole-born
- त्वम् (tvam)you
अकृ॑त्तरु॒-क्त्वया᳚ यु॒जा व॒य-न्द्यु॒मन्त॒-ङ्घोषं᳚-विँज॒याय॑ कृण्महे ॥ 11 ॥
- एकः (ekaḥ)alone, one
- बहूनाम् (bahūnām)among many
- असि (asi)you are
- मन्यो (manyo)O Manyu
- ईलितः (īlitaḥ)praised, invoked
- विशम् विशम् (viśam viśam)clan after clan
- युधये (yudhaye)for the fight
- सम् शिशाधि (sam śiśādhi)whet, sharpen
- अकृत्तरुक् (akṛttaruk)of unblunted brilliance (akṛtta:uncut | ruc:lustre)
- त्वया युजा (tvayā yujā)with you as ally
- वयम् (vayam)we
- द्युमन्तम् (dyumantam)resounding, brilliant
- घोषम् (ghoṣam)shout
- विजयाय (vijayāya)for victory
- कृण्महे (kṛṇmahe)we make
प्रि॒य-न्ते॒ नाम॑ सहुरे गृणीमसि वि॒द्मातमुत्सं॒-यँत॑ आब॒भूथ॑ ॥ 12 ॥
- विजेषकृत् (vijeṣakṛt)maker of victories
- इन्द्रः इव (indraḥ iva)like Indra
- अनवब्रवः (anavabravaḥ)not to be gainsaid, unassailable
- अस्माकम् (asmākam)our
- मन्यो (manyo)O Manyu
- अधिपाः (adhipāḥ)overlord
- भव (bhava)be
- इह (iha)here
- प्रियम् (priyam)dear
- ते (te)your
- नाम (nāma)name
- सहुरे (sahure)O overpowering one
- गृणीमसि (gṛṇīmasi)we sing, we celebrate
- विद्म (vidma)we know
- तम् उत्सम् (tam utsam)that spring, that source
- यतः (yataḥ)from which
- आबभूथ (ābabhūtha)you have arisen
क्रत्वा᳚ नो मन्यो स॒हमे॒द्ये᳚धि महाध॒नस्य॑ पुरुहूत सं॒सृजि॑ ॥ 13 ॥
- आभूत्या (ābhūtyā)with power, with might
- सहजा (sahajā)born together
- वज्र (vajra)O thunderbolt
- सायक (sāyaka)O arrow
- सहः (sahaḥ)might
- बिभर्षि (bibharṣi)you bear
- अभिभूत (abhibhūta)O overcomer
- उत्तरम् (uttaram)higher, superior
- क्रत्वा (kratvā)by resolve, by will
- नः (naḥ)our
- मन्यो (manyo)O Manyu
- सह मेदि (saha medi)be our ally, be joined with us
- एधि (edhi)be
- महाधनस्य (mahādhanasya)of great wealth
- पुरुहूत (puruhūta)O much-invoked
- संसृजि (saṃsṛji)in the winning, in the gathering
भिय॒-न्दधा᳚ना॒ हृद॑येषु॒ शत्र॑वः॒ परा᳚जितासो॒ अप॒ निल॑यन्ताम् ॥ 14 ॥
धन्व॑ना॒ गा धन्व॑ना॒जिञ्ज॑येम॒ धन्व॑ना ती॒व्रा-स्स॒मदो᳚ जयेम ।
धनु-श्शत्रो᳚रपका॒म-ङ्कृ॑णोति॒ धन्व॑ना॒ सर्वाः᳚ प्र॒दिशो᳚ जयेम ॥
ॐ शान्ता॑ पृथिवी शि॑वम॒न्तरिक्ष॒-न्द्यौर्नो᳚ दे॒व्य-ऽभ॑यन्नो अस्तु ।
शि॒वा॒ दिशः॑ प्र॒दिश॑ उ॒द्दिशो᳚ न॒-ऽआपो᳚ वि॒श्वतः॒ परि॑पान्तु स॒र्वत॒-श्शान्ति॒-श्शान्ति॒-श्शान्तिः॑ ॥
- संसृष्टम् (saṃsṛṣṭam)gathered together
- धनम् (dhanam)wealth
- उभयम् (ubhayam)of both kinds
- समाकृतम् (samākṛtam)brought together
- अस्मभ्यम् (asmabhyam)to us
- दत्ताम् (dattām)may the two give
- वरुणः (varuṇaḥ)Varuṇa
- च (ca)and
- मन्युः (manyuḥ)Manyu
- भियम् (bhiyam)fear
- दधानाः (dadhānāḥ)bearing
- हृदयेषु (hṛdayeṣu)in their hearts
- शत्रवः (śatravaḥ)enemies
- पराजितासः (parājitāsaḥ)defeated
- अप निलयन्ताम् (apa nilayantām)may they slink away
- धन्वना (dhanvanā)with the bow
- गाः (gāḥ)cattle
- आजिम् (ājim)the contest
- जयेम (jayema)may we win
- तीव्राः समदः (tīvrāḥ samadaḥ)fierce encounters
- शत्रोः (śatroḥ)of the enemy
- अपकामम् (apakāmam)undoing of desire
- कृणोति (kṛṇoti)makes
- सर्वाः प्रदिशः (sarvāḥ pradiśaḥ)all the quarters
- शान्ता (śāntā)peaceful
- पृथिवी (pṛthivī)earth
- शिवम् (śivam)auspicious
- अन्तरिक्षम् (antarikṣam)mid-air
- द्यौः (dyauḥ)sky
- देवी (devī)divine
- अभयम् (abhayam)freedom from fear
- दिशः (diśaḥ)quarters
- प्रदिशः (pradiśaḥ)intermediate quarters
- उद्दिशः (uddiśaḥ)upward quarters
- आपः (āpaḥ)waters
- विश्वतः परि (viśvataḥ pari)on every side
- पान्तु (pāntu)may they guard
- सर्वतः (sarvataḥ)wholly
- शान्तिः (śāntiḥ)peace
