ଅଷ୍ଟାଵକ୍ର ଉଵାଚ ॥
ଆଚକ୍ଷ୍ଵ ଶୃଣୁ ଵା ତାତ ନାନାଶାସ୍ତ୍ରାଣ୍ଯନେକଶଃ ।
ତଥାପି ନ ତଵ ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ଯଂ ସର୍ଵଵିସ୍ମରଣାଦୃତେ ॥ 16-1॥
ଭୋଗଂ କର୍ମ ସମାଧିଂ ଵା କୁରୁ ଵିଜ୍ଞ ତଥାପି ତେ ।
ଭୋଗଂ କର୍ମ ସମାଧିଂ ଵା କୁରୁ ଵିଜ୍ଞ ତଥାପି ତେ ।
ଚିତ୍ତଂ ନିରସ୍ତସର୍ଵାଶମତ୍ଯର୍ଥଂ ରୋଚଯିଷ୍ଯତି ॥ 16-2॥
ଆଯାସାତ୍ସକଲୋ ଦୁଃଖୀ ନୈନଂ ଜାନାତି କଶ୍ଚନ ।
ଆଯାସାତ୍ସକଲୋ ଦୁଃଖୀ ନୈନଂ ଜାନାତି କଶ୍ଚନ ।
ଅନେନୈଵୋପଦେଶେନ ଧନ୍ଯଃ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ନିର୍ଵୃତିମ୍ ॥ 16-3॥
ଵ୍ଯାପାରେ ଖିଦ୍ଯତେ ଯସ୍ତୁ ନିମେଷୋନ୍ମେଷଯୋରପି ।
ଵ୍ଯାପାରେ ଖିଦ୍ଯତେ ଯସ୍ତୁ ନିମେଷୋନ୍ମେଷଯୋରପି ।
ତସ୍ଯାଲସ୍ଯ ଧୁରୀଣସ୍ଯ ସୁଖଂ ନାନ୍ଯସ୍ଯ କସ୍ଯଚିତ୍ ॥ 16-4॥
ଇଦଂ କୃତମିଦଂ ନେତି ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵୈର୍ମୁକ୍ତଂ ଯଦା ମନଃ ।
ଇଦଂ କୃତମିଦଂ ନେତି ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵୈର୍ମୁକ୍ତଂ ଯଦା ମନଃ ।
ଧର୍ମାର୍ଥକାମମୋକ୍ଷେଷୁ ନିରପେକ୍ଷଂ ତଦା ଭଵେତ୍ ॥ 16-5॥
ଵିରକ୍ତୋ ଵିଷଯଦ୍ଵେଷ୍ଟା ରାଗୀ ଵିଷଯଲୋଲୁପଃ ।
ଵିରକ୍ତୋ ଵିଷଯଦ୍ଵେଷ୍ଟା ରାଗୀ ଵିଷଯଲୋଲୁପଃ ।
ଗ୍ରହମୋକ୍ଷଵିହୀନସ୍ତୁ ନ ଵିରକ୍ତୋ ନ ରାଗଵାନ୍ ॥ 16-6॥
ହେଯୋପାଦେଯତା ତାଵତ୍ସଂସାରଵିଟପାଙ୍କୁରଃ ।
ହେଯୋପାଦେଯତା ତାଵତ୍ସଂସାରଵିଟପାଙ୍କୁରଃ ।
ସ୍ପୃହା ଜୀଵତି ଯାଵଦ୍ ଵୈ ନିର୍ଵିଚାରଦଶାସ୍ପଦମ୍ ॥ 16-7॥
ପ୍ରଵୃତ୍ତୌ ଜାଯତେ ରାଗୋ ନିର୍ଵୃତ୍ତୌ ଦ୍ଵେଷ ଏଵ ହି ।
ପ୍ରଵୃତ୍ତୌ ଜାଯତେ ରାଗୋ ନିର୍ଵୃତ୍ତୌ ଦ୍ଵେଷ ଏଵ ହି ।
ନିର୍ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵୋ ବାଲଵଦ୍ ଧୀମାନ୍ ଏଵମେଵ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତଃ ॥ 16-8॥
ହାତୁମିଚ୍ଛତି ସଂସାରଂ ରାଗୀ ଦୁଃଖଜିହାସଯା ।
ହାତୁମିଚ୍ଛତି ସଂସାରଂ ରାଗୀ ଦୁଃଖଜିହାସଯା ।
ଵୀତରାଗୋ ହି ନିର୍ଦୁଃଖସ୍ତସ୍ମିନ୍ନପି ନ ଖିଦ୍ଯତି ॥ 16-9॥
ଯସ୍ଯାଭିମାନୋ ମୋକ୍ଷେଽପି ଦେହେଽପି ମମତା ତଥା ।
ଯସ୍ଯାଭିମାନୋ ମୋକ୍ଷେଽପି ଦେହେଽପି ମମତା ତଥା ।
ନ ଚ ଜ୍ଞାନୀ ନ ଵା ଯୋଗୀ କେଵଲଂ ଦୁଃଖଭାଗସୌ ॥ 16-10॥
ହରୋ ଯଦ୍ଯୁପଦେଷ୍ଟା ତେ ହରିଃ କମଲଜୋଽପି ଵା ।
ହରୋ ଯଦ୍ଯୁପଦେଷ୍ଟା ତେ ହରିଃ କମଲଜୋଽପି ଵା ।
ତଥାପି ନ ତଵ ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ଯଂ ସର୍ଵଵିସ୍ମରଣାଦୃତେ ॥ 16-11॥

