What is Dnyaneshwari Adhyay 13?

Read Dnyaneshwari Adhyay 13 in English (IAST) script — full lyrics with English meaning and transliteration. Dnyaneshwari Adhyay 13. The Dnyaneshwari — Sant Dnyaneshwar's commentary on the Bhagavad Gita, composed at Nevasa in 1290 when he was in his teens. Its proper name is Bhavarthadipika, and it is the work that made Marathi a language of scripture: the Gita's Sanskrit opened out into ovis of extraordinary beauty, image piled on image, for listeners who knew no Sanskrit at all.

Which deity is Dnyaneshwari Adhyay 13 dedicated to?

Dnyaneshwari Adhyay 13 is a Sanskrit hymn dedicated to Lord Krishna.

Who composed Dnyaneshwari Adhyay 13?

Dnyaneshwari Adhyay 13 is traditionally attributed to Sant Dnyaneshwar.

Dnyaneshwari Adhyay 13 in English (IAST) – Lyrics

|| oṃ śrī paramātmane namaḥ ||

|| atha śrīmadbhagavadgītā ||

| atha trayodaśo'dhyāyaḥ – adhyāya terāvā | |
| kṣetrakṣetrajñayogaḥ |
ātmarūpa gaṇeśu keliyā smaraṇa | sakal̤a vidyāṃceṃ adhikaraṇa |
teci vaṃdūṃ śrīcaraṇa | śrīgurūṃce || 1 ||

jayāṃceni āṭhaveṃ | śabdasṛṣṭi āṃgave |
sārasvata āghaveṃ | jivhesi ye || 2 ||

vaktṛtvā goḍapaṇeṃ | amṛtāteṃ pārukheṃ mhaṇe |
rasa hotī vol̤aṃgaṇeṃ | akśarāṃsī || 3 ||

bhāvāceṃ avataraṇa | avataravitī khūṇa |
hātā caḍhe saṃpūrṇa | tattvabheda || 4 ||

śrīgurūṃce pāya | jaiṃ hṛdaya giṃvasūni ṭhāya |
taiṃ yevaḍheṃ bhāgya hoya | unmekhāsī || 5 ||

te namaskārūni ātāṃ | jo pitāmahācā pitā |
lakṣmīyecā bhartā | aiseṃ mhaṇe || 6 ||

śrībhagavānuvāca |
idaṃ śarīraṃ kaunteya kṣetramityabhidhīyate |
etadyo vetti taṃ prāhuḥ kṣetrajña iti tadvidaḥ || 1||

tarī pārthā parisije | deha heṃ kṣetra mhaṇije |
jo heṃ jāṇe to bolije | kṣetrajñu etheṃ || 7 ||

kṣetrajñaṃ cāpi māṃ viddhi sarvakṣetreṣu bhārata |
kṣetrakṣetrajñayorjñānaṃ yattajñānaṃ mataṃ mama || 2||

tari kṣetrajñu jo etheṃ | to mīci jāṇa niruteṃ |
jo sarva kṣetrāṃteṃ | saṃgoponi ase || 8 ||

kṣetra āṇi kṣetrajñāteṃ | jāṇaṇeṃ jeṃ niruteṃ |
jñāna aiseṃ tayāteṃ | mānūṃ āmhī || 9 ||

tat kṣetraṃ yacca yādṛkca yadvikāri yataśca yat |
sa ca yo yatprabhāvaśca tat samāsena me śruṇu || 3||

tari kṣetrajñu jo etheṃ | to mīci jāṇa niruteṃ |
jo sarva kṣetrāṃteṃ | saṃgoponi ase || 8 ||

kṣetra āṇi kṣetrajñāteṃ | jāṇaṇeṃ jeṃ niruteṃ |
jñāna aiseṃ tayāteṃ | mānūṃ āmhī || 9 ||

ṛṣibhirbahudhā gītaṃ chandobhirvividhaiḥ pṛthak |
brahmasūtrapadaiścaiva hetumadbhirviniścitaiḥ || 4||

eka mhaṇatī heṃ sthal̤a | jīvāceṃci samūl̤a |
maga prāṇa heṃ kūl̤a | tayāceṃ etha || 27 ||

je prāṇāce gharīṃ | aṃgeṃ rābatī bhāū cārī |
āṇi manā aisā āvarī | kul̤avāḍīkaru || 28 ||

tayāteṃ iṃdriyabailāṃcī peṭī | na mhaṇe aṃvasīṃ pāhāṭīṃ |
viṣayakṣetrīṃ āṭī | kāḍhī bhalī || 29 ||

maga vidhīcī vāpha cukavī | āṇi anyāyāceṃ bīja vāphavī |
kukarmācā karavī | rābu jarī || 30 ||

tarī tayācisārikheṃ | asaṃbhaḍa pāpa pike |
maga janmakoṭī duḥkheṃ | bhogī jīvu || 31 ||

nātarī vidhīciye vāphe | satkriyā bīja ārope |
tarī janmaśatācīṃ māpeṃ | sukhaci mavīje || 32 ||

taṃva āṇika mhaṇatī heṃ navhe | heṃ jivāceṃci na mhaṇāveṃ |
āmuteṃ pusā āghaveṃ | kśetrāceṃ yā || 33 ||

aho jīvu etha ukhitā | vastīkaru vāṭe jātāṃ |
āṇi prāṇu hā balautā | mhaṇauni jāge || 34 ||

anādi je prakṛtī | sāṃkhya jiyeteṃ gātī |
kṣetra he vṛttī | tiyecī jāṇā || 35 ||

āṇi iyeteṃci āghavā | āthī gharamel̤āvā |
mhaṇauni te vāhivā | gharīṃ vāhe || 36 ||

vāhyāciye rahāṭī | je kāṃ muddala tighe iye sṛṣṭīṃ |
te iyecyāci poṭīṃ | jahāle guṇa || 37 ||

rajoguṇa perī | tetuleṃ sattva soṃkarī |
maga ekaleṃ tama karī | saṃvagaṇī || 38 ||

racūni mahattattvāceṃ khal̤eṃ | mal̤ī eke kāl̤ugeni pol̤eṃ |
tetha avyaktācī mil̤e | sāṃja bhalī || 39 ||

taṃva ekīṃ mativaṃtīṃ | yā bolāciyā khaṃtīṃ |
mhaṇitaleṃ yā jñaptī | arvācīnā || 40 ||

hāṃ ho paratattvāāṃtu | keṃ prakṛtīcī mātu |
hā kṣetra vṛttāṃtu | ugeṃci āikā || 41 ||

śūnyasejeśāliye | sulīnateciye tul̤iye |
nidrā kelī hotī bal̤iyeṃ | saṃkalpeṃ yeṇeṃ || 42 ||

to avasāṃta ceilā | udyamīṃ sadaiva bhalā |
mhaṇauni ṭhevā joḍalā | icchāvaśeṃ || 43 ||

nirālaṃbīṃcī vāḍī | hotī tribhuvanāyevaḍhī |
he tayāciye joḍī | rūpā ālī || 44 ||

maga mahābhūtāṃceṃ ekavāṭa | sairā veṃṭāl̤ūni bhāṭa |
bhūtagrāmāṃce āghāṭa | cirile cārī || 45 ||

yāvarī ādī | pāṃcabhūtikāṃcī māṃdī |
bāṃdhalī prabhedīṃ | paṃcabhūtikīṃ || 46 ||

karmākarmāce guṃḍe | bāṃdha ghātale dohīṃkaḍe |
napuṃsakeṃ baraḍeṃ | rāneṃ kelīṃ || 47 ||

tetha yerajhārelāgīṃ | janmamṛtyūcī suraṃgī |
suhāvilī nilāgī | saṃkalpeṃ yeṇeṃ || 48 ||

maga ahaṃkārāsi ekalādhī | karūni jīvitāvadhī |
vahāvileṃ buddhi | carācara || 49 ||

yāparī nirāl̤īṃ | vāḍhe saṃkalpācī ḍāhāl̤ī |
mhaṇauni to mul̤īṃ | prapaṃcā yayā || 50 ||

yāparī mattamugutakīṃ | tetha paḍighāyileṃ āṇikīṃ |
mhaṇatī hāṃ ho vivekīṃ | kaiseṃ tumhī || 51 ||

paratattvāciyā gāṃvīṃ | saṃkalpaseja dekhāvī |
tarī kāṃ pāṃ na manāvī | prakṛti tayācī ? || 52 ||

pari aso heṃ navhe | tumhī yā na lagāveṃ |
ātāṃci heṃ āghaveṃ | sāṃgijaila || 53 ||

tarī ākāśīṃ kavaṇeṃ | kelīṃ meghācīṃ bharaṇeṃ |
aṃtarikṣa tārāṃgaṇeṃ | dharī kavaṇa ? || 54 ||

gaganācā taḍāvā | koṇeṃ veḍhilā kedhavāṃ |
pavanu hiṃḍatu asāvā | heṃ kavaṇāceṃ mata ? || 55 ||

romāṃ kavaṇa perī | siṃdhū kavaṇa bharī |
parjanyāciyā karī | dhārā kavaṇa ? || 56 ||

taiseṃ kṣetra heṃ svabhāveṃ | he vṛttī kavaṇācī navhe |
heṃ vāhe tayā phāve | yerāṃ tuṭe || 57 ||

taṃva āṇikeṃ ekeṃ | kṣobheṃ mhaṇitaleṃ nikeṃ |
tarī bhogije ekeṃ | kāl̤eṃ kevīṃ heṃ ? || 58 ||

tarī yayācā māru | dekhatāti anivāru |
parī svamatīṃ bharu | abhimāniyāṃ || 59 ||

heṃ jāṇoṃ mṛtyu rāgiṭā | siṃhāḍayācā darakuṭā |
parī kāya vāṃjaṭā | pūrijata ase ? || 60 ||

mahākalpāparautīṃ | kava ghālūni avacitīṃ |
satyalokabhadrajātī | āṃgīṃ vāje || 61 ||

lokapāl̤a nitya nave | diggajāṃce mel̤āve |
svargīṃciye āḍave | rigoni moḍī || 62 ||

yera yayāceni aṃgavāteṃ | janmamṛtyūciye garteṃ |
nirjiveṃ hoūni bhramateṃ | jīvamṛgeṃ || 63 ||

nyāhāl̤īṃ pāṃ kevhaḍā | pasaralāse cavaḍā |
jo karūniyāṃ mājivaḍā | ākāragaju || 64 ||

mhaṇauni kāl̤ācī sattā | hāci bolu nirutā |
aise vāda paṃḍusutā | kṣetrālāgīṃ || 65 ||

he bahu ukhivikhī | ṛṣīṃ kelī naimiṣīṃ |
purāṇeṃ iyeviṣīṃ | matapatrikā || 66 ||

anuṣṭubhādi chaṃdeṃ | prabaṃdhīṃ jeṃ vividheṃ |
te patrāvalaṃbana madeṃ | karitī ajhunī || 67 ||

vedīṃceṃ bṛhatsāmasūtra | jeṃ dekhaṇepaṇeṃ pavitra |
parī tayāhī heṃ kṣetra | neṇaveci || 68 ||

āṇīka āṇīkīṃhī bahutīṃ | mahākavīṃ hetumaṃtīṃ |
yayālāgīṃ matī | veṃciliyā || 69 ||

parī aiseṃ heṃ evaḍheṃ | kīṃ amukeyāceṃci phuḍeṃ |
heṃ koṇāhī varapaḍeṃ | hoyacinā || 70 ||

ātāṃ yāvarī jaiseṃ | kṣetra heṃ ase |
tuja sāṃgoṃ taiseṃ | sādyaṃtu gā || 71 ||

mahābhūtānyahaṃkāro buddhiravyaktameva ca |
indriyāṇi daśaikaṃ ca pañca cendriyagocarāḥ || 5||

icchā dveṣaḥ sukhaṃ duḥkhaṃ saṃghātaścetanā dhṛtiḥ |
etatkṣetraṃ samāsena savikāramudāhṛtam || 6||

tari mahābhūtapaṃcaku | āṇi ahaṃkāru eku |
buddhi avyakta daśaku | iṃdriyāṃcā || 72 ||

mana āṇīkahī eku | viṣayāṃcā daśaku |
sukha duḥkha dveṣu | saṃghāta icchā || 73 ||

āṇi cetanā dhṛtī | evaṃ kṣetravyaktī |
sāṃgitalī tujapratī | āghavīcī || 74 ||

ātāṃ mahābhūteṃ kavaṇeṃ | kavaṇa viṣayo kaisīṃ karaṇe |
heṃ vegal̤ālepaṇeṃ | ekaika sāṃgoṃ || 75 ||

tarī pṛthvī āpa teja | vāyu vyoma iyeṃ tuja |
sāṃgitalīṃ bujha | mahābhūteṃ pāṃceṃ || 76 ||

āṇi jāgatiye daśe | svapna lapāleṃ ase |
nātarī aṃvase | caṃdra gūḍhu || 77 ||

nānā aprauḍhabāl̤akīṃ | tāruṇya rāhe thokīṃ |
kāṃ na phulatāṃ kal̤ikīṃ | āmodu jaisā || 78 ||

kiṃbahunā kāṣṭhīṃ | vanhi jevīṃ kirīṭī |
tevīṃ prakṛticiyā poṭīṃ | gopyu jo ase || 79 ||

jaisā jvaru dhātugatu | apathyāceṃ miṣa pahātu |
maga jāliyā āṃtu | bāherī vyāpī || 80 ||

taisī pāṃcāṃhī gāṃṭhīṃ paḍe | jaiṃ dehākāru ughaḍe |
taiṃ nācavī cahūṃkaḍe | to ahaṃkāru gā || 81 ||

navala ahaṃkārācī goṭhī | viśeṣeṃ na lage ajñānāpāṭhīṃ |
sajñānāce jhoṃbe kaṃṭhīṃ | nānā saṃkaṭīṃ nācavī || 82 ||

ātāṃ buddhi je mhaṇije | te aiśiyāṃ cinhīṃ jāṇije |
bolileṃ yadurājeṃ | teṃ āikeṃ sāṃgoṃ || 83 ||

tarī kaṃdarpāceni bal̤eṃ | iṃdriyavṛttīceni mel̤eṃ |
vibhāṃḍūni yetī pāl̤e | viṣayāṃce || 84 ||

to sukhaduḥkhāṃcā nāgovā | jetha ugāṇoṃ lāge jīvā |
tetha dohīṃsī baravā | pāḍu je dharī || 85 ||

heṃ sukha heṃ duḥkha | heṃ puṇya heṃ doṣa |
kāṃ heṃ mail̤a heṃ cokha | aiseṃ je nivaḍī || 86 ||

jithe adhamottama sujhe | jiye sāneṃ thora bujhe |
jiyā diṭhī pārakhije | viṣo jīveṃ || 87 ||

je tejatattvāṃcī ādī | je sattvaguṇācī vṛddhī |
je ātmayā jīvācī saṃdhī | vasavīta ase je || 88 ||

arjunā te gā jāṇa | buddhi tūṃ saṃpūrṇa |
ātāṃ āikeṃ vol̤akhaṇa | avyaktācī || 89 ||

paiṃ sāṃkhyāṃciyā siddhāṃtīṃ | prakṛtī je mahāmatī |
teci etheṃ prastutīṃ | avyakta gā || 90 ||

āṇi sāṃkhyayogamateṃ | prakṛtī parisavilī tūṃteṃ |
aisī dohīṃ parīṃ jetheṃ | vivaṃcilī || 91 ||

tetha dujī je jīvadaśā | tiye nāṃva vīreśā |
yetha avyakta aisā | paryāvo hā || 92 ||

taṟhī pāhālayā rajanī | tārā lopatī gaganīṃ |
kāṃ hārapeṃ astamānīṃ | bhūtakriyā || 93 ||

nātarī deho geliyā pāṭhīṃ | dehādika kirīṭī |
upādhi lape poṭīṃ | kṛtakarmācyā || 94 ||

kāṃ bījamudreāṃtu | thoke taru samastu |
kāṃ vastrapaṇe taṃtu- | daśe rāhe || 95 ||

taise sāṃḍoniyāṃ sthūl̤adharma | mahābhūteṃ bhūtagrāma |
layā jātī sūkṣma | hoūni jethe || 96 ||

arjunā tayā nāṃveṃ | avyakta heṃ jāṇāveṃ |
ātāṃ āikeṃ āghaveṃ | iṃdriyabheda || 97 ||

tarī śravaṇa nayana | tvacā ghrāṇa rasana |
iyeṃ jāṇeṃ jñāna- | karaṇeṃ pāṃceṃ || 98 ||

iye tattvamel̤āpaṃkīṃ | sukhaduḥkhāṃcī ukhivikhī |
buddhi karite mukhīṃ | pāṃceṃ ihīṃ || 99 ||

maga vācā āṇi kara | caraṇa āṇi adhodvāra |
pāyu he prakāra | pāṃca āṇika || 100 ||

karmeṃdriyeṃ mhaṇipatī | tīṃ iyeṃ jāṇijatī |
āikeṃ kaivalyapatī | sāṃgatase || 101 ||

paiṃ prāṇācī aṃtaurī | kriyāśakti je śarīrīṃ |
tiyeci riginigī dvārīṃ | pāṃce ihīṃ || 102 ||

evaṃ dāhāhī karaṇeṃ | sāṃgitalīṃ devo mhaṇe |
parisa ātāṃ phuḍepaṇeṃ | mana teṃ aiseṃ || 103 ||

jeṃ iṃdriyāṃ āṇi buddhi | mājhāriliye saṃdhīṃ |
rajoguṇācyā khāṃdīṃ | taral̤ata ase || 104 ||

nīl̤imā aṃbarīṃ | kāṃ mṛgatṛṣṇālaharī |
taiseṃ vāyāṃci pharārī | vāvo jāhaleṃ || 105 ||

āṇi śukraśoṇitācā sāṃdhā | mil̤atāṃ pāṃcāṃcā bāṃdhā |
vāyutattva daśadhā | ekaci jāhaleṃ || 106 ||

maga tihīṃ dāhe bhāgīṃ | dehadharmācyā khaivaṃgīṃ |
adhiṣṭhileṃ āṃgīṃ | āpulālyā || 107 ||

tetha cāṃcalya nikhal̤a | ekaleṃ ṭheleṃ niḍhāl̤a |
mhaṇauni rajāceṃ bal̤a | dharileṃ teṇeṃ || 108 ||

teṃ buddhīsi bāherī | ahaṃkārācyā urāvarī |
aisāṃ ṭhāyīṃ mājhārīṃ | bal̤iyāvaleṃ || 109 ||

vāyāṃ mana heṃ nāṃva | eṟhavīṃ kalpanāci sāveva |
jayāceni saṃgeṃ jīva- | daśā vastu || 110 ||

jeṃ pravṛttīsi mūl̤a | kāmā jayāce bal̤a |
jeṃ akhaṃḍa sūye chal̤a | ahaṃkārāsī || 111 ||

jeṃ iccheteṃ vāḍhavī | āśeteṃ caḍhavī |
jeṃ pāṭhī puravī | bhayāsi gā || 112 ||

dvaita jetheṃ uṭhī | avidyā jeṇeṃ lāṭhī |
jeṃ iṃdriyāṃteṃ loṭī | viṣayāṃmajī || 113 ||

saṃkalpeṃ sṛṣṭī ghaḍī | saveṃci vikalpūni moḍī |
manorathāṃcyā utaraṃḍī | utarī racī || 114 ||

jeṃ bhulīceṃ kuhara | vāyutattvāceṃ aṃtara |
buddhīceṃ dvāra | jhākavileṃ jeṇeṃ || 115 ||

teṃ gā kirīṭī mana | yā bolā nāhīṃ āna |
ātāṃ viṣayābhidhāna | bhedū āikeṃ || 116 ||

tarī sparśu āṇi śabdu | rūpa rasu gaṃdhu |
hā viṣayo paṃcavidhu | jñāneṃdriyāṃcā || 117 ||

ihīṃ pāṃcaiṃ dvārīṃ | jñānāsi dhāṃva bāherī |
jaisā kāṃ hirave cārīṃ | bhāṃbāve paśu || 118 ||

maga svara varṇa visargu | athavā svīkāra tyāgu |
saṃkramaṇa utsargu | viṇmūtrācā || 119 ||

he karmeṃdriyāṃce pāṃca | viṣaya gā sāca |
je bāṃdhoniyāṃ māca | kriyā dhāṃve || 120 ||

aise he dāhī | viṣaya gā iye dehīṃ |
ātāṃ icchā tehī | sāṃgijaila || 121 ||

tari bhūtaleṃ āṭhave | kāṃ boleṃ kāna jhāṃkave |
aisiyāvari cetave | je gā vṛttī || 122 ||

iṃdriyāviṣayāṃciye bheṭī- | sarasīca je gā uṭhī |
kāmācī bāhuṭī | dharūniyāṃ || 123 ||

jiyeceni uṭhilepaṇeṃ | manā saiṃgha dhāvaṇeṃ |
na rigāveṃ tetha karaṇeṃ | toṃḍeṃ sutī || 124 ||

jiye vṛttīciyā āvaḍī | buddhī hoya veḍī |
viṣayāṃ jiyā goḍī | te gā icchā || 125 ||

āṇī icchiliyā sāṃgaḍeṃ | iṃdriyāṃ āmiṣa na joḍe |
tetha joḍe aisā jo ḍāvo paḍe | toci dveṣu || 126 ||

ātāṃ yāvarī sukha | teṃ evaṃvidha dekha |
jeṇeṃ ekeṃci aśekha | visare jīvu || 127 ||

manā vāce kāye | jeṃ āpulī āṇa vāye |
dehasmṛtīcī trāye | moḍita jeṃ ye || 128 ||

jayāceni jālepaṇeṃ | pāṃgul̤ā hoīje prāṇeṃ |
sāttvikāsī duṇeṃ | varīhī lābhu || 129 ||

kāṃ āghaviyāci iṃdriyavṛttī | hṛdayāciyā ekāṃtīṃ |
thāpaṭūni suṣuptī | āṇī jeṃ gā || 130 ||

kiṃbahunā soye | jīva ātmayācī lāhe |
tetha jeṃ hoye | tayā nāma sukha || 131 ||

āṇi aisī he avasthā | na joḍatāṃ pārthā |
jeṃ jīje teṃci sarvathā | duḥkha jāṇe || 132 ||

teṃ manorathasaṃgeṃ navhe | eṟhavīṃ siddhī geleṃci āhe |
he donīci upāye | sukhaduḥkhāsī || 133 ||

ātāṃ asaṃgā sākṣibhūtā | dehīṃ caitanyācī je sattā |
tiye nāma paṃḍusutā | cetanā yetheṃ || 134 ||

je nakhauni keśavarī | ubhī jāge śarīrīṃ |
je tihīṃ avasthāṃtarī | pālaṭenā || 135 ||

manabuddhyādi āghavīṃ | jiyeceni ṭavaṭavīṃ |
prakṛtivanamādhavīṃ | sadāṃci je || 136 ||

jaḍājaḍīṃ aṃśīṃ | rāhāṭe je sarisī |
te cetanā gā tujasī | laṭikeṃ nāhīṃ || 137 ||

paiṃ rāvo parivāru neṇe | ājñāci paracakra jiṇe |
kāṃ caṃdrāceni pūrṇapaṇeṃ | siṃdhū bharatī || 138 ||

nānā bhrāmakāceṃ sannidhāna | loho karī sacetana |
kāṃ sūryasaṃgu jana | ceṣṭavī gā || 139 ||

agā mukha mel̤eṃviiṇa | piliyāceṃ poṣaṇa |
karī nirīkṣaṇa | kūrmī jevīṃ || 140 ||

pārthā tiyāparī | ātmasaṃgatī iye śarīrīṃ |
sajīvatvācā karī | upegu jaḍā || 41 ||

maga tiyeteṃ cetanā | mhaṇipe paiṃ arjunā |
ātāṃ dhṛtivivaṃcanā | bhedu āika || 142 ||

tarī bhūtāṃ paraspareṃ | ughaḍa jāti svabhāvavaireṃ |
navhe pṛthvīteṃ nīreṃ | na nāśije ? || 143 ||

nīrāteṃ āṭī teja | tejā vāyūsi jhuṃja |
āṇi gagana taṃva sahaja | vāyū bhakṣī || 144 ||

tevīṃci koṇehī vel̤e | āpaṇa kāyisayāhī na mil̤e |
āṃtu rigoni vegal̤eṃ | ākāśa heṃ || 145 ||

aisīṃ pāṃcahī bhūteṃ | na sāhatī ekamekāṃteṃ |
kīṃ tiyeṃhī aikyāteṃ | dehāsī yetī || 146 ||

dvaṃdvācī ukhivikhī | soḍūni vasatī ekīṃ |
ekekāteṃ pokhī | nijaguṇeṃ gā || 147 ||

aiseṃ na mil̤e tayāṃ sājaṇeṃ | cal̤e dhairyeṃ jeṇeṃ |
tayāṃ nāṃva mhaṇeṃ | dhṛtī mī gā || 148 ||

āṇi jīveṃsī pāṃḍavā | yā chattisāṃcā mel̤āvā |
to hā etha jāṇāvā | saṃghātu paiṃ gā || 149 ||

evaṃ chattīsahī bheda | sāṃgitale tuja viśada |
yayā yetuliyāteṃ prasiddha | kṣetra mhaṇije || 150 ||

rathāṃgāṃcā mel̤āvā | jevīṃ rathu mhaṇije pāṃḍavā |
kāṃ adhordhva avevāṃ | nāṃva deho || 151 ||

karīturaṃgasamājeṃ | senā nāma niphaje |
kāṃ vākyeṃ mhaṇipatī puṃje | akṣarāṃce || 152 ||

kāṃ jal̤adharāṃcā mel̤ā | vācya hoya ābhāl̤ā |
nānā lokāṃ sakal̤āṃ | nāma jaga || 153 ||

kāṃ snehasūtravanhī | mel̤u ekici sthānīṃ |
dharije to janīṃ | dīpu hoya || 154 ||

taisīṃ chattīsahī iyeṃ tattveṃ | mil̤atī jeṇeṃ ekatveṃ |
teṇeṃ samūha paratveṃ | kṣetra mhaṇipe || 155 ||

āṇi vāhateni bhautikeṃ | pāpa puṇya yetheṃ pike |
mhaṇauni āmhī kautukeṃ | kṣetra mhaṇoṃ || 156 ||

āṇi ekāceni mateṃ | deha mhaṇatī yayāteṃ |
parī aso heṃ anaṃteṃ | nāmeṃ yayā || 157 ||

paiṃ paratattvāārauteṃ | sthāvarāāṃtauteṃ |
jeṃ kāṃhīṃ hoteṃ jāteṃ | kṣetraci heṃ || 158 ||

pari sura nara uragīṃ | ghaḍata āhe yonivibhāgīṃ |
teṃ guṇakarmasaṃgīṃ | paḍileṃ sāteṃ || 159 ||

heci guṇavivaṃcanā | puḍhāṃ mhaṇipaila arjunā |
prastuta ātāṃ tuja jñānā | rūpa dāvūṃ || 160 ||

kṣetra taṃva savistara | sāṃgitaleṃ savikāra |
mhaṇauni ātāṃ udāra | jñāna āikeṃ || 161 ||

jayā jñānālāgīṃ | gagana gil̤itātī yogī |
svargācī āḍavaṃgī | umaraḍoni || 162 ||

na karitī siddhīcī cāḍa | na dharitī ṛddhīcī bhīḍa |
yogā{ai}seṃ duvāḍa | hel̤asitī || 163 ||

tapodurgeṃ volāṃḍita | kratukoṭi vovāṃḍita |
ulathūni sāṃḍita | karmavallī || 164 ||

nānā bhajanamārgī | dhāṃvata ughaḍiyā āṃgīṃ |
eka rigatāti suraṃgīṃ | suṣumneciye || 165 ||

aisī jiye jñānīṃ | munīśvarāṃcī utānhī |
vedatarūcyā pānovānīṃ | hiṃḍatātī || 166 ||

deīla gurusevā | iyā buddhi pāṃḍavā |
janmaśatāṃcā sāṃḍovā | ṭākita je || 167 ||

jayā jñānācī rigavaṇī | avidye uṇeṃ āṇī |
jīvā ātmayā bujhāvaṇī | māṃḍūni de || 168 ||

jeṃ iṃdriyāṃcīṃ dvāreṃ āḍī | pravṛttīce pāya moḍī |
jeṃ dainyaci pheḍī | mānasāceṃ || 169 ||

dvaitācā dukāl̤u pāhe | sāmyāceṃ suyāṇeṃ hoye |
jayā jñānācī soye | aiseṃ karī || 170 ||

madācā ṭhāvoci pusī | jeṃ mahāmohāteṃ grāsī |
nedī āpaparu aisī | bhāṣa uroṃ || 171 ||

jeṃ saṃsārāteṃ unmūl̤ī | saṃkalpapaṃku pākhāl̤ī |
anāvarāteṃ veṃṭāl̤ī | jñeyāteṃ jeṃ || 172 ||

jayāceni jālepaṇeṃ | pāṃgul̤ā hoīje prāṇeṃ |
jayāceni viṃdāṇeṃ | jaga heṃ ceṣṭeṃ || 173 ||

jayāceni ujāl̤eṃ | ughaḍatī buddhīce ḍol̤e |
jīvu doṃdāvarī lol̤e | ānaṃdāciyā || 174 ||

aiseṃ jeṃ jñāna | pavitraikanidhāna |
jetha viṭāl̤aleṃ mana | cokha kīje || 175 ||

ātmayā jīvabuddhī | je lāgalī hotī kṣayavyādhī |
te jayāciye sannidhī | nirujā kīje || 176 ||

teṃ anirūpya kīṃ nirūpije | aikatāṃ buddhī āṇije |
vāṃcūni ḍol̤āṃ dekhije | aiseṃ nāhīṃ || 177 ||

maga teci iye śarīrīṃ | jaiṃ āpulā prabhāvo karī |
taiṃ iṃdriyāṃciyā vyāpārīṃ | ḍol̤āṃhi dise || 178 ||

paiṃ vasaṃtāceṃ rigavaṇeṃ | jhāḍāṃceni sājepaṇeṃ |
jāṇije tevīṃ karaṇeṃ | sāṃgatī jñāna || 179 ||

agā vṛkṣāsi pātāl̤īṃ | jal̤a sāṃpaḍe mul̤īṃ |
teṃ śākhāṃciye bāhāl̤īṃ | bāhera dise || 180 ||

kāṃ bhūmīceṃ mārdava | sāṃge koṃbhācī lavalava |
nānā ācāragaurava | sukulīnāceṃ || 181 ||

athavā saṃbhramāciyā āyatī | sneho jaisā ye vyaktii |
kāṃ darśanāciye praśastīṃ | puṇyapuruṣa || 182 ||

nātarī kel̤īṃ kāpūra jāhalā | jevīṃ parimal̤eṃ jāṇoṃ ālā |
kāṃ bhiṃgārīṃ dīpu ṭhevilā | bāherī phāṃke || 183 ||

taiseṃ hṛdayīṃceni jñāneṃ | jiyeṃ dehīṃ umaṭatī cinheṃ |
tiyeṃ sāṃgoṃ ātāṃ avadhāneṃ | cāgeṃ āika || 184 ||

amānitvamadambhitvamahiṃsā kṣāntirārjavam |
ācāryopāsanaṃ śaucaṃ sthairyamātmavinigrahaḥ || 7||

tarī kavaṇehī viṣayīṃceṃ | sāmya hoṇeṃ na ruce |
saṃbhāvitapaṇāceṃ | vojhe jayā || 185 ||

āthileci guṇa vānitāṃ | mānyapaṇeṃ mānitāṃ |
yogyateceṃ yetāṃ | rūpa āṃgā || 186 ||

taiṃ gajabajoṃ lāge kaisā | vyādheṃ ruṃdhalā mṛgu jaisā |
kāṃ bāhīṃ taratāṃ val̤asā | dāṭalā jevīṃ || 187 ||

pārthā teṇeṃ pāḍeṃ | sanmāneṃ jo sāṃkaḍe |
garimeteṃ āṃgākaḍe | yevoṃci nedī || 188 ||

pūjyatā ḍol̤āṃ na dekhāvī | svakīrtī kānīṃ nāyakāvī |
hā amukā aisī nohāvī | seci lokāṃ || 189 ||

tetha satkārācī keṃ goṭhī | keṃ ādarā deīla bheṭī |
maraṇeṃsīṃ sāṭī | namaskāritāṃ || 190 ||

vācaspatīceni pāḍeṃ | sarvajñatā tarī joḍe |
parī veḍivemājīṃ daḍe | mahamebheṇeṃ || 191 ||

cāturya lapavī | mahattva hāravī |
pisepaṇa miravī | āvaḍoni || 192 ||

laukikācā udvegu | śāstrāṃvarī ubagu |
ugepaṇīṃ cāṃgu | āthī bharu || 193 ||

jageṃ avajñāci karāvī | saṃbaṃdhīṃ soyaci na dharāvī |
aisī aisī jīvīṃ | cāḍa bahu || 194 ||

tal̤auṭepaṇa bāṇe | āṃgīṃ hiṇāvo khevaṇeṃ |
teṃ teṃci karaṇeṃ | bahutakarunī || 195 ||

hā jītu nā nohe | loka kalpī yeṇeṃ bhāveṃ |
taiseṃ jiṇeṃ hoāveṃ | aisī āśā || 196 ||

pai cālatu kāṃ nohe | kīṃ vāreni jātu āhe |
janā aisā bhramu jāye | taiseṃ hoīje || 197 ||

mājheṃ asatepaṇa lopo | nāmarūpa hārapo |
maja jhaṇeṃ vāsipo | bhūtajāta || 198 ||

aisīṃ jayācīṃ navasiyeṃ | jo nitya ekāṃtā jātu jāye |
nāmeṃci jo jiye | vijanāceni || 199 ||

vāyū āṇi tayā paḍe | gaganeṃsīṃ boloṃ āvaḍe |
jīveṃ prāṇeṃ jhāḍeṃ | paḍhiyaṃtīṃ jayā || 200 ||

kiṃbahunā aisīṃ | cinheṃ jayā dekhasī |
jāṇa tayā jñāneṃsīṃ | śeja jāhalī || 201 ||

paiṃ amānitva puruṣīṃ | teṃ jāṇāveṃ ihīṃ miṣīṃ |
ātāṃ adaṃbhāciyā vol̤akhīsī | saurasu devoṃ || 202 ||

tarī adaṃbhitva aiseṃ | lobhiyāceṃ mana jaiseṃ |
jīvu jāvo parī numase | ṭhevilā ṭhāvo || 203 ||

tayāparī kirīṭī | paḍilāhī prāṇasaṃkaṭīṃ |
tarī sukṛta na prakaṭī | āṃgeṃ boleṃ || 204 ||

khaḍāṇeṃ ālā pānhā | pal̤avī jevīṃ arjunā |
kāṃ lapavī paṇyāṃganā | vaḍilapaṇa || 205 ||

āḍhyu ātuḍe āḍavīṃ | maga āḍhyatā jevīṃ hāravī |
nātarī kul̤avadhū lapavī | avevāṃteṃ || 206 ||

nānā kṛṣīval̤u āpuleṃ | pāṃghuravī perileṃ |
taiseṃ jhāṃkī nipajaleṃ | dānapuṇya || 207 ||

varivarī deho na pūjī | lokāṃteṃ na raṃjī |
svadharmu vāgdhvajīṃ | bāṃdhoṃ neṇe || 208 ||

paropakāru na bole | na miravī abhyāsileṃ |
na śake vikūṃ joḍaleṃ | sphītīsāṭhīṃ || 209 ||

śarīra bhogākaḍe | pāhatāṃ kṛpaṇu āvaḍe |
eṟhavīṃ dharmaviṣayīṃ thoḍeṃ | bahu na mhaṇe || 210 ||

gharīṃ dise sāṃkaḍa | dehīṃcī āyatī roḍa |
parī dānīṃ jayā hoḍa | suratarūsīṃ || 211 ||

kiṃbahunā svadharmīṃ thoru | avasarīṃ udāru |
ātmacarce caturu | eṟhavī veḍā || 212 ||

kel̤īceṃ dal̤avāḍeṃ | hal̤ū pokal̤a āvaḍe |
parī phal̤oniyāṃ gāḍheṃ | rasāl̤a jaiseṃ || 213 ||

kāṃ meghāṃceṃ āṃga jhīla | dise vāreni jaiseṃ jāīla |
parī varṣatī navala | ghanavaṭa teṃ || 214 ||

taisā jo pūrṇapaṇīṃ | pāhatāṃ dhātī āyaṇī |
eṟhavīṃ tarī vāṇī | toci ṭhāvo || 215 ||

heṃ aso yā cinhāṃcā | naṭanācu ṭhāyīṃ jayācyā |
jāṇa jñāna tayācyā | hātāṃ caḍheṃ || 216 ||

paiṃ gā adaṃbhapaṇa | mhaṇitaleṃ teṃ heṃ jāṇa |
ātāṃ āīka khūṇa | ahiṃsecī || 217 ||

tarī ahiṃsā bahutīṃ parīṃ | bolilī ase avadhārīṃ |
āpulāliyā matāṃtarīṃ | nirūpilī || 218 ||

parī te aisī dekhā | jaiśā khāṃḍūniyāṃ śākhā |
maga tayāciyā buḍukhā | kūṃpa kīje || 219 ||

kāṃ bāhu toḍoni pacavije | maga bhūkecī pīḍā rākhije |
nānā deūl̤a moḍoni kīje | paul̤ī devā || 220 ||

taisī hiṃsāci karūni ahiṃsā | niphajavije hā aisā |
paiṃ pūrvamīmāṃsā | nirṇo kelā || 221 ||

je avṛṣṭīceni upadraveṃ | gādaleṃ viśva āghaveṃ |
mhaṇauni parjanyeṣṭī karāve | nānā yāga || 222 ||

taṃva tiye iṣṭīciyā buḍīṃ | paśuhiṃsā rokaḍī |
maga ahiṃsecī thaḍī | kaiṃcī dise ? || 223 ||

perije nusadhī hiṃsā | tetha ugavaila kāya ahiṃsā ? |
parī navala bāpā dhiṃvasā | yā yājñikāṃcā || 224 ||

āṇi āyurvedu āghavā | to yāca mohorā pāṃḍavā |
je jīvākāraṇeṃ karāvā | jīvaghātu || 225 ||

nānā rogeṃ āhāl̤alīṃ | lol̤atīṃ bhūteṃ dekhilīṃ |
te hiṃsā nivārāvayā kelī | cikitsā kāṃ || 226 ||

taṃva te cikitse pahileṃ | ekāce kaṃda khaṇavile |
ekā upaḍavileṃ | samūl̤īṃ sapatrīṃ || 227 ||

ekeṃ āḍa moḍavilī | ajaṃgamācī khāla kāḍhavilī |
ekeṃ garbhiṇī ukaḍavilī | puṭāmājīṃ || 228 ||

ajātaśatru taruvarāṃ | sarvāṃgīṃ devavilyā śirā |
aise jīva gheūni dhanurdharā | koraḍe kele || 229 ||

āṇi jaṃgamāhī hāta | lāūni kāḍhileṃ pitta |
maga rākhile śiṇata | āṇika jīva || 230 ||

aho vasatīṃ dhaval̤āreṃ | moḍūni kelīṃ devhāreṃ |
nāgavūni vevhāreṃ | gavāṃdī ghātalī || 231 ||

mastaka pāṃghuravileṃ | taṃva tal̤avaṭīṃ ughaḍeṃ paḍaleṃ |
ghara moḍoni kele | māṃḍava puḍheṃ || 232 ||

nānā pāṃghuraṇeṃ | jāl̤ūni jaiseṃ tāpaṇeṃ |
jāleṃ āṃgadhuṇeṃ | kuṃjarāceṃ || 233 ||

nātarī baila vikūni goṭhā | puṃsā lāvoni bāṃdhije gāṃṭhā |
iyā karaṇī kīṃ ceṣṭā ? | kāi hasoṃ || 234 ||

ekīṃ dharmāciyā vāhaṇī | gāl̤ūṃ ādarileṃ pāṇī |
taṃva gāl̤itayā āhāl̤aṇīṃ | jīva mele || 235||

eka na pacavitīci kaṇa | iye hiṃsece bheṇa |
tetha kadarthale prāṇa | teci hiṃsā || 236 ||

evaṃ hiṃsāci ahiṃsā | karmakāṃḍīṃ hā aisā |
siddhāṃtu sumanasā | vol̤akheṃ tūṃ || 237 ||

pahileṃ ahiṃseceṃ nāṃva | āmhīṃ keleṃ jaṃva |
taṃva sphūrti bāṃdhalī hāṃva | iye matī || 238 ||

tari kaiseni iyeteṃ gāl̤āveṃ | mhaṇauni paḍileṃ bolāveṃ |
tevīṃci tuvāṃhī jāṇāveṃ | aisā bhāvo || 239 ||

bahutakarūni kirīṭī | hāci viṣo iye goṭhī |
eṟhavī kāṃ āḍavāṭīṃ | dhāvijaila gā ? || 240 ||

āṇi svamatāciyā nirdhārā- | lāgoniyāṃ dhanurdharā |
prāptāṃ matāṃtarāṃ | nirvecu kīje || 241 ||

aisī he avadhārīṃ | nirūpitī parī |
ātāṃ yayāvarī | mukhya jeṃ gā || 242 ||

teṃ svamata bolijaila | ahiṃse rūpa kijaila |
jeṇeṃ uṭhaliyā āṃtula | jñāna dise || 243 ||

parii teṃ adhiṣṭhileni āṃgeṃ | jāṇije ācarateni bageṃ |
jaisī kasavaṭī sāṃge | vāniyāteṃ || 244 ||

taiseṃ jñānāmanāciye bheṭī | sariseṃci ahiṃseceṃ biṃba uṭhī |
teṃci aiseṃ kirīṭī | parisa ātāṃ || 244 ||

tarī taraṃgu nolāṃḍitu | laharī pāyeṃ na phoḍitu |
sāṃcalu na moḍitu | pāṇiyācā || 246 ||

vegeṃ āṇi lesā | diṭhī ghālūni āṃvisā |
jal̤īṃ baku jaisā | pāula suye || 247 ||

kāṃ kamal̤āvarī bhramara | pāya ṭhevitī hal̤uvāra |
kucuṃbaila kesara | iyā śaṃkā || 248 ||

taise paramāṇu pāṃ guṃtale | jāṇūni jīva sānule |
kāruṇyāmājīṃ pāuleṃ | lapavūni cāle || 249 ||

te vāṭa kṛpecī karitu | te diśāci sneha bharitu |
jīvātal̤īṃ āṃtharitu | āpulā jīvu || 250 ||

aisiyā jatanā | cālaṇeṃ jayā arjunā |
heṃ anirvācya parimāṇā | purijenā || 251 ||

paiṃ mohāceni sāṃgaḍeṃ | lāsī pilīṃ dharī toṃḍeṃ |
tetha dāṃtāṃce āgaraḍe | lāgatī jaise || 252 ||

kāṃ snehāl̤u māye | tānhayācī vāsa pāhe |
tiye diṭhī āhe | hal̤uvāra jeṃ || 253 ||

nānā kamal̤adal̤eṃ | ḍolavijatī ḍhāl̤eṃ |
to jeṇeṃ pāḍeṃ bubul̤eṃ | vārā ghepe || 254 ||

taiseni mārdaveṃ pāya | bhūmīvarī nyasītu jāya |
lāgatī tetha hoya | jīvāṃ sukha || 255 ||

aisiyā laghimā cālatāṃ | kṛmi kīṭaka paṃḍusutā |
dekhe tarī māghautā | hal̤ūci nighe || 256 ||

mhaṇe pāvo dhaḍaphaḍīla | tarī svāmīcī nidrā moḍaila |
racalepaṇā paḍaila | jhotī hana || 257 ||

iyā kākul̤atī | vāhaṇī ghe māghautī |
koṇehī vyaktī | na vace varī || 258 ||

jīvāceni nāṃveṃ | tṛṇāteṃhī nolāṃḍave |
maga na lekhitāṃ jāveṃ | he keṃ goṭhī ?|| 259 ||

muṃgiye meru nolāṃḍave | maśakā siṃdhu na tarave |
taisā bheṭaliyāṃ na karave | atikramu || 260 ||

aisī jayācī cālī | kṛpāphal̤ī phal̤ā ālī |
dekhasī jiyālī | dayā vāce || 261 ||

svayeṃ śvasaṇeṃci sukumāra | mukha mohāceṃ māhera |
mādhuryā jāhale aṃkura | daśana taise || 262 ||

puḍhāṃ sneha pājhare | māghāṃ cālatī akṣareṃ |
śabda pāṭhīṃ avatare | kṛpā ādhīṃ || 263 ||

taṃva bolaṇeṃci nāhīṃ | boloṃ mhaṇe jarī kāṃhīṃ |
tarī bola koṇāhī | khupela kāṃ || 264 ||

bolatāṃ adhikuhī nighe | tarī koṇhāhī varmīṃ na lage |
āṇi koṇhāsi na righe | śaṃkā manīṃ || 265 ||

māṃḍilī goṭhī hana moḍaila | vāsipaila koṇī uḍaila |
āikonici vovāṃḍila | koṇhī jarī || 266 ||

tarī duvāl̤ī koṇā nohāvī | bhuṃvaī kavaṇācī nucalāvī |
aisā bhāvo jīvīṃ | mhaṇauni ugā || 267 ||

maga prārthilā vipāyeṃ | jarī lobheṃ boloṃ jāye |
tarī parisatayā hoye | māyabāpu || 268 ||

kāṃ nādabrahmaci muse āleṃ | kīṃ gaṃgāpaya asalaleṃ |
pativrate āleṃ | vārdhakya jaise || 269 ||

taiseṃ sāca āṇi mavāl̤a | mitale āṇi rasāl̤a |
śabda jaise kallol̤a | amṛtāce || 270 ||

virodhuvādubal̤u | prāṇitāpaḍhāl̤u |
upahāsu chal̤u | varmasparśu || 271 ||

āṭu vegu viṃdāṇu | āśā śaṃkā pratāraṇu |
he saṃnyāsile avaguṇu | jayā vācā || 272 ||

āṇi tayāci parī kirīṭī | thāu jayāciye diṭhī |
sāṃḍiliyā bhrukuṭī | mokal̤iyā || 273 ||

kāṃ je bhūtīṃ vastu āhe | tiyeṃ rupoṃ śake vipāyeṃ |
mhaṇauni vāsu na pāhe | bahutakarūnī || 274 ||

aisāhī koṇe eke vel̤e | bhītarale kṛpeceni bal̤eṃ |
ughaḍoniyāṃ ḍol̤e | dṛṣṭī ghālī || 275 ||

tarī caṃdrabiṃbauni dhārā | nighatāṃ navhatī gocarā |
pari ekasareṃ cakorāṃ | nighatī doṃdeṃ || 276 ||

taiseṃ prāṇiyāṃsi hoye | jarī to kahīṃvāsu pāhe |
tayā avalokanācī soye | kūrmīṃhī neṇe || 277 ||

kiṃbahunā aisī | diṭhī jayācī bhūtāṃsī |
karahī dekhasī | taiseci te || 278 ||

tarī hoūniyāṃ kṛtārtha | rāhile siddhāṃce manoratha |
taise jayāce hāta | nirvyāpāra || 279 ||

akṣameṃ āṇi saṃnyāsileṃ | kīṃ niriṃdhana āṇi vijhāleṃ |
mukeni ghetaleṃ | mauna jaiseṃ || 280 ||

tayāparī kāṃhīṃ | jayāṃ karāṃ karaṇeṃ nāhīṃ |
je akartayācyā ṭhāyīṃ | baisoṃ yetī || 281 ||

āsuḍaila vārā | nakha lāgela aṃbarā |
iyā buddhī karāṃ | cal̤oṃ nedī || 282 ||

tetha āṃgāvarilīṃ uḍavāvīṃ | kāṃ ḍol̤āṃ rigateṃ jhāḍāvīṃ |
paśupakṣyāṃ dāvāvīṃ | trāsamudrā || 283 ||

iyā keutiyā goṭhī | nāvaḍe daṃḍu kāṭhī |
maga śastrāceṃ kirīṭī | bolaṇeṃ keṃ ? || 284 ||

līlākamal̤eṃ khel̤aṇeṃ | kāṃpuṣpamāl̤ā jhelaṇeṃ |
na karī mhaṇe gophaṇeṃ | aiseṃ hoīla || 285 ||

hālavatīla romāval̤ī | yālāgīṃ āṃga na kuravāl̤ī |
nakhāṃcī guṃḍāl̤ī | boṭāṃvarī || 286 ||

taṃva karaṇeyācāci abhāvo | parī aisāhī paḍe prastāvo |
tarī hātāṃ hāci sarāvo | je joḍijatī || 287 ||

kāṃ nābhikārā ucalije | hātu paḍiliyāṃ deije |
nātarī ārtāteṃ sparśije | al̤umāl̤u || 288 ||

heṃhī uparodheṃ karaṇeṃ | tarī ārtabhaya haraṇeṃ |
neṇatī caṃdrakiraṇeṃ | jivhāl̤ā to || 289 ||

pāvoni to sparśu | malayānil̤u kharapusu |
teṇeṃ māneṃ paśu | kuravāl̤aṇeṃ || 290 ||

je sadā rite mokal̤e | jaiśī caṃdanāṃgeṃ nisal̤eṃ |
na phal̤atāṃhī nirphal̤eṃ | hotīcinā || 291 ||

ātāṃ aso heṃ vāgjāl̤a | jāṇeṃ teṃ karatal̤a |
sajjanāṃce śīl̤a | svabhāva jaise || 292 ||

ātāṃ mana tayāceṃ | sāṃgoṃ mhaṇoṃ jarī sāceṃ |
tarī sāṃgitale koṇāce | vilāsa he ? || 293 ||

kāi śākhā navhe taru ? | jal̤eṃvīṇa ase sāgaru ? |
teja āṇi tejākāru | āna kāī ? || 294 ||

avayava āṇi śarīra | he vegal̤āle kīra ? |
kīṃ rasu āṇi nīra | sinānīṃ āthī ? || 295 ||

mhaṇauni he je sarva | sāṃgitale bāhya bhāva |
te manaci gā sāvayava | aiseṃ jāṇeṃ || 296 ||

jeṃ bīja bhuīṃ khoṃvileṃ | teṃci varī rukha jāhaleṃ |
taiseṃ iṃdriyādvārīṃ phāṃkaleṃ | aṃtaraci kīṃ || 297 ||

paiṃ mānasīṃci jarī | ahiṃsecī avasarī |
tarī kaiṃcī bāherī | vosaṃḍela ? || 298 ||

āvaḍe te vṛttī kirīṭī | ādhīṃ manaunīci uṭhī |
maga te vāce diṭhī | karāṃsi ye || 299 ||

vāṃcūni manīṃci nāhīṃ | teṃ vācesi umaṭela kāī ? |
bīṃvīṇa bhuīṃ | aṃkura ase ? || 300 ||

mhaṇauni manapaṇa jaiṃ moḍe | taiṃ iṃdriya ādhīṃci ubaḍeṃ |
sūtradhāreṃvīṇa sāikhaḍeṃ | vāvo jaiseṃ || 301 ||

ugamīṃci vāl̤ūni jāye | teṃ voghīṃ kaiceṃ vāhe |
jīvu geliyā āhe | ceṣṭā dehīṃ ? || 302 ||

taiseṃ mana heṃ pāṃḍavā | mūl̤a yā iṃdriyabhāvā |
heṃci rāhaṭe āghavāṃ | dvārīṃ ihīṃ || 303 ||

parī jiye vel̤īṃ jaiseṃ | jeṃ hoūni āṃtu ase |
bāherī ye taiseṃ | vyāpārarūpeṃ || 304 ||

yālāgī sācokāreṃ | manīṃ ahiṃsā thāṃve thoreṃ |
pikalī drutī ādareṃ | bobhāta nighe || 305 ||

mhaṇauni iṃdriyeṃ teci saṃpadā | vecitāṃ hīṃ udāvādā |
ahiṃsecā dhaṃdā | kariteṃ āhātī || 306 ||

samudrīṃ dāṭe bhariteṃ | taiṃ samudraci bharī tariyāṃte |
taiseṃ svasaṃpattī citteṃ | iṃdriyāṃ keleṃ || 307 ||

heṃ bahu aso paṃḍitu | dharuni bāl̤akācā hātu |
vol̤ī lihī vyaktu | āpaṇaci || 308 ||

taiseṃ dayāl̤utva āpuleṃ | maneṃ hātāpāyāṃ āṇileṃ |
maga tetha upajavileṃ | ahiṃseteṃ || 309 ||

yākāraṇeṃ kirīṭī | iṃdriyāṃciyā goṭhī |
manāciye rāhāṭī | rūpa keleṃ || 310 ||

aisā maneṃ deheṃ vācā | sarva saṃnyāsu daṃḍācā |
jāhalā ṭhāyīṃ jayācā | dekhaśīla || 311 ||

to jāṇa velhāl̤a | jñānāceṃ vel̤āul̤a |
heṃ aso nikhal̤a | jñānaci to || 312 ||

je ahiṃsā kāneṃ aikije | graṃthādhāreṃ nirūpije |
te pāhāvī heṃ upaje | taiṃ toci pāhāvā || 313 ||

aiseṃ mhaṇitaleṃ deveṃ | teṃ boleṃ ekeṃ sāṃgāveṃ |
parī phāṃkalā heṃ upasāhāveṃ | tumhīṃ maja || 314 ||

mhaṇāla hiraveṃ cārīṃ gurūṃ | visare māgīla mohara dharūṃ |
kāṃ vārelageṃ pāṃkhirūṃ | gaganīṃ bhare || 315 ||

taisiyā premāciyā sphūrtī | phāvaliyā rasavṛttīṃ |
vāhavilā matī | ākal̤enā || 316 ||

tari taiseṃ nohe avadhārā | kāraṇa aseṃ vistārā |
eṟhavīṃ pada tarī akṣarāṃ | tihīṃceṃci || 317 ||

ahiṃsā mhaṇatāṃ thoḍī | parii te taiṃci hoya ughaḍī |
jaiṃ loṭijatī koḍī | matāṃciyā || 318 ||

eṟhavīṃ prāpteṃ matāṃtareṃ | thātaṃbūni āṃgabhareṃ |
bolijaila te na sare | tumhāṃpāśīṃ || 319 ||

ratnapārakhiyāṃcyā gāṃvīṃ | jāīla gaṃḍakī tarī soḍāvī |
kāśmīrīṃ na karāvī | miḍagaṇa jevīṃ || 320 ||

kāisā vāsu kāpurā | maṃda jetha avadhārā |
piṭhācā vikarā | tiye sāteṃ ? || 321 ||

mhaṇauni iye sabhe | bolakepaṇāceni kṣobheṃ |
lāga saruuṃ na labhe | bolā prabhu || 322 ||

sāmānyā āṇi viśeṣā | sakal̤ai kījela dekhā |
tarī kānāceyā mukhā- | kaḍe nyāla nā tumhī || 323 ||

śaṃkeceni gadal̤eṃ | jaiṃ śuddha prameya mail̤e |
taiṃ māgutiyā pāulīṃ pal̤e | avadhāna yeteṃ || 324 ||

kāṃ karūni bābul̤iyecī buṃthī | jal̤eṃ jiyeṃ ṭhātī |
tayāṃcī vāsa pāhātī | haṃsu kāī ? || 325 ||

kāṃ abhrāpailīkaḍe | jaiṃ yeta cāṃdiṇeṃ koḍeṃ |
taiṃ cakoreṃ cāṃcuvaḍeṃ | ucalitīnā || 326 ||

taiseṃ tumhī vāsa na pāhāla | graṃthu neghā varī kopāla |
jarī nirvivāda navhaila | nirūpaṇa || 327 ||

na bujhāvitāṃ mateṃ | na phiṭe ākṣepāceṃ lāgateṃ |
teṃ vyākhyāna jī tumateṃ | joḍūni nedī || 328 ||

āṇi mājheṃ taṃva āghaveṃ | grathana yeṇeci bhāveṃ |
je tumhīṃ saṃtīṃ hoāveṃ | sanmukha sadāṃ || 329 ||

eṟhavīṃ tarī sācokāreṃ | tumhī gītārthāce soire |
jāṇoni gītā ekasareṃ | dharilī miyāṃ || 330 ||

jeṃ āpuleṃ sarvasva dyāla | maga iyeteṃ soḍavūni nyāla |
mhaṇauni graṃthu navhe vola | sācaci he || 331 ||

kāṃ sarsvācā lobhu dharā | volīcā avheru karā |
tarī gīte maja avadhārā | ekaci gatī || 332 ||

kiṃbahunā maja | tumaciyā kṛpā kāja |
tiyelāgīṃ vyāja | graṃthāceṃ keleṃ || 333 ||

tarii tumhāṃ rasikāṃjogeṃ | vyākhyāna śodhāveṃ lāge |
mhaṇauni jī matāṃgeṃ | boloṃ geloṃ || 334 ||

taṃva kathesi pasaru jāhalā | ślokārthu dūrī gelā |
kījo kṣamā yayā bolā | apatyā maja || 335 ||

āṇi ghāṃsāāṃtila haral̤u | pheḍitāṃ lāge vel̤u |
te dūṣaṇa navheṃ khaḍal̤u | sāṃḍāvā kīṃ || 336 ||

kāṃ saṃvacorā cukavitāṃ | divasa lāgaliyā mātā |
kopāveṃ kīṃ jīvitā | jitāṇeṃ kīje ? || 337 ||

parī yāvarīla heṃ navhe | tumhīṃ upasāhileṃ teṃci baraveṃ |
ātāṃ avadhārijo deveṃ | bolileṃ aiseṃ || 338 ||

mhaṇe unmekhasulocanā | sāvadha hoīṃ arjunā |
karūṃ tuja jñānā | vol̤akhī ātāṃ || 339 ||

tarī jñāna gā teṃ etheṃ | vol̤akha tūṃ niruteṃ |
ākrośeṃvīṇa jetheṃ | kṣamā ase || 340 ||

agādha sarovarīṃ | kamal̤iṇī jiyāparī |
kāṃ sadaivāciyā gharīṃ | saṃpatti jaisī || 341 ||

pārthā teṇeṃ pāḍeṃ | kṣamā jayāteṃ vāḍhe |
tehī lakṣe teṃ phuḍeṃ | lakṣaṇa sāṃgoṃ || 342 ||

tarī paḍhiyaṃte leṇeṃ | āṃgīṃ bhāveṃ jeṇeṃ |
dharije tevīṃ sāhaṇeṃ | sarvaci jayā || 343 ||

trividha mukhya āghave | upadravāṃce mel̤āve |
varī paḍiliyā navhe | vāṃkuḍā jo || 344 ||

apekṣita pāve | teṃ jeṇeṃ toṣeṃ mānaveṃ |
anapekṣitāhī karave | toci mānu || 345 ||

jo mānāpamānāteṃ sāhe | sukhaduḥkha jetha sāmāye |
niṃdāstutī nohe | dukhaṃḍu jo || 346 ||

unhāl̤eni jo na tape | himavaṃtī na kāṃpe |
kayasenihī na vāsipe | pātaleyā || 347 ||

svaśikharāṃcā bhāru | neṇeṃ jaisā meru |
kīṃ dharā yajñasūkaru | vojheṃ na mhaṇe || 348 ||

nānā carācarīṃ bhūtīṃ | dāṭaṇī navhe kṣitī |
taisā nānā dvaṃdvīṃ prāptīṃ | ghāmejenā || 349 ||

gheūnī jal̤āce loṭa | āliyā nadīnadāṃce saṃghāṭa |
karī vāḍa poṭa | samudra jevīṃ || 350 ||

taiseṃ jayāciyā ṭhāyīṃ | na sāhaṇeṃ kāhīṃci nāhīṃ |
āṇi sāhatu ase aiseṃhī | smaraṇa nure || 351 ||

āṃgā jeṃ pātaleṃ | teṃ karūni ghālī āpuleṃ |
yetha sāhateni navaleṃ | ghepijenā || 352 ||

he anākrośa kśamā | jayāpāśīṃ priyottamā |
jāṇa teṇeṃ mahimā | jñānāsi gā || 353 ||

to puruṣu pāṃḍavā | jñānācā volāvā |
ātāṃ parisa ārjavā | rūpa karūṃ || 354 ||

tarī ārjava teṃ aiseṃ | prāṇāceṃ saujanya jaiseṃ |
āvaḍe tayāhī doṣeṃ | ekaci gā || 355 ||

kāṃ toṃḍa pāhūni prakāśu | na karī jevīṃ caṃḍāṃśu |
jagā ekaci avakāśu | ākāśa jaiseṃ || 356 ||

taiseṃ jayāceṃ mana | māṇusāprati āna āna |
navhe āṇi vartana | aiseṃ paiṃ teṃ || 357 ||

je jageṃci sanol̤akha | jageṃsīṃ junāṭa soyarika |
āpapara heṃ bhākha | jāṇaṇeṃ nāhīṃ || 358 ||

bhalateṇeṃsīṃ mel̤u | pāṇiyā aisā ḍhāl̤u |
kavaṇevikhīṃ āḍal̤u | neghe citta || 359 ||

vāriyācī dhāṃva | taise saral̤a bhāva |
śaṃkā āṇi hāṃva | nāhīṃ jayā || 360 ||

māyepuḍheṃ bāl̤akā | rigatāṃ na paḍe śaṃkā |
taiseṃ mana detāṃ lokāṃ | nālocī jo || 361 ||

phāṃkaliyā iṃdīvarā | parivāru nāhīṃ dhanurdharā |
taisā konakoṃparā | neṇeci jo || 362 ||

cokhāl̤apaṇa ratnāceṃ | ratnāvarī kiraṇāceṃ |
taiseṃ puḍhāṃ mana jayāceṃ | karaṇeṃ pāṭhīṃ || 363 ||

ālocūṃ jo neṇe | anubhavaci jogāvaṇeṃ |
dharī mokal̤ī aṃtaḥkaraṇeṃ | navheci jayā || 364 ||

diṭhī nohe miṇadhī | bolaṇeṃ nāhīṃ saṃdigdhī |
kavaṇeṃsīṃ hīnabuddhī | rāhāṭīje nā || 365 ||

dāhī iṃdriyeṃ prāṃjal̤eṃ | niṣprapaṃceṃ nirmal̤eṃ |
pāṃcahī pālava mokal̤e | āṭhahī pāhara || 366 ||

amṛtācī dhāra | taiseṃ ujūṃ aṃtara |
kiṃbahunā jo māhera | yā cinhāṃceṃ || 367 ||

to puruṣa subhaṭā | ārjavācā āṃgavaṭā |
jāṇa tetheṃci gharaṭā | jñāneṃ kelā || 368 ||

ātāṃ yayāvarī | gurubhaktīcī parī |
sāṃgoṃ gā avadhārīṃ | caturanāthā || 369 ||

āghaviyāci daivāṃ | janmabhūmi he sevā |
je brahma karī jīvā | śocyāteṃhi || 370 ||

heṃ ācāryopāstī | prakaṭijaila tujapratī |
baisoṃ de ekapāṃtī | avadhānācī || 371 ||

tarī sakal̤a jal̤asamṛddhī | gheūni gaṃgā nighālī udadhī |
kīṃ śruti he mahāpadīṃ | paiṭhī jāhālī || 372 ||

nānā veṃṭāl̤ūni jīviteṃ | guṇāguṇa ukhiteṃ |
prāṇanāthā uciteṃ | didhaleṃ priyā || 373 ||

taiseṃ sabāhya āpuleṃ | jeṇeṃ gurukul̤īṃ vopileṃ |
āpaṇapeṃ keleṃ | bhaktīceṃ ghara || 374 ||

gurugṛha jaye deśīṃ | to deśuci vase mānasīṃ |
virahiṇī kāṃ jaisī | vallabhāteṃ || 375 ||

tiyekaḍoni yetase vārā | dekhoni dhāṃve sāmorā |
āḍa paḍe mhaṇe gharā | bījeṃ kījo || 376 ||

sācā premāciyā bhulī | tayā diśesīci āvaḍe bolī |
jīvu thānapatī karūni ghālī | gurugṛhīṃ jo || 377 ||

parī guruājñā dharileṃ | deha gāṃvīṃ ase ekaleṃ |
vāṃsaruvā lāvileṃ | dāveṃ jaiseṃ || 378 ||

mhaṇe kaiṃ heṃ biraḍeṃ phiṭela | kaiṃ to svāmī bheṭela |
yugāhūni vaḍīla | nimiṣa mānī || 379 ||

aiseyā gurugrāmīṃceṃ āleṃ | kāṃ svayeṃ gurūṃnīṃci dhāḍileṃ |
tarī gatāyuṣyā joḍaleṃ | āyuṣya jaiseṃ || 380 ||

kāṃ sukatayā aṃkurā- | varī paḍaliyā pīyūṣadhārā |
nānā alpodakīṃcā sāgarā | ālā māsā || 381 ||

nātarī raṃkeṃ nidhāna dekhileṃ | kāṃ āṃdhal̤iyā ḍol̤e ughaḍale |
bhaṇaṃgāciyā āṃgā āleṃ | iṃdrapada || 382 ||

taiseṃ gurukul̤āceni nāṃveṃ | mahāsukheṃ ati thorāve |
jeṃ koḍeṃhī poṭāl̤aveṃ | ākāśa kāṃ || 383 ||

paiṃ gurukul̤īṃ aisī | āvaḍī jayā dekhasī |
jāṇa jñāna tayāpāsīṃ | pāikī karī || 384 ||

āṇi abhyaṃtarīliyekaḍe | premāceni pavāḍe |
śrīgurūṃceṃ rūpaḍeṃ | upāsī dhyānīṃ || 385 ||

hṛdayaśuddhīciyā āvārīṃ | ārādhyu to niścala dhruva karī |
maga sarva bhāveṃsī parivārīṃ | āpaṇa hoya || 386 ||

kāṃ caitanyāṃciye poval̤ī- | mājīṃ ānaṃdāciyā rāul̤īṃ |
śriiguruliṃgā ḍhāl̤ī | dhyānāmṛta || 387 ||

udayijatāṃ bodhārkā | buddhīcī ḍāl̤a sāttvikā |
bharoniyāṃ tryaṃbakā | lākholī vāhe || 388 ||

kāl̤aśuddhī trikāl̤īṃ | jīvadaśā dhūpa jāl̤īṃ|
nyānadīpeṃ voṃvāl̤ī | niraṃtara || 389 ||

sāmarasyācī rasasoya | akhaṃḍa arpitu jāya |
āpaṇa bharāḍā hoya | guru to liṃga || 390 ||

nātarī jīvāciye seje | guru kāṃtu karūni bhuṃje |
aisīṃ premāceni bhojeṃ | buddhī vāhe || 391 ||

koṇe{e}ke avasarīṃ | anurāgu bhare aṃtarīṃ |
kīṃ tayā nāma karī | kṣīrābdhī || 392 ||

tetha dhyeyadhyāna bahu sukha | teṃci śeṣatukā nirdokha |
varī jalaśayana dekha | bhāvī guru || 393 ||

maga vol̤agatī pāya | te lakṣmī āpaṇa hoya |
garuḍa hoūni ubhā rāhe | āpaṇaci || 394 ||

nābhīṃ āpaṇaci janme | aiseṃ gurumūrtipremeṃ |
anubhavī manodharmeṃ | dhyānasukha || 395 ||

ekādhiye vel̤eṃ | guru māya karī bhāvabal̤eṃ |
maga stanyasukheṃ lol̤e | aṃkāvarī || 396 ||

nātarī gā kirīṭī | caitanyatarutal̤avaṭīṃ |
guru dhenu āpaṇa pāṭhīṃ | vatsa hoya || 397 ||

gurukṛpāsnehasalilīṃ | āpaṇa hoya māsol̤ī |
koṇe eke vel̤īṃ | heṃci bhāvīṃ || 398 ||

gurukṛpāmṛtāce vaḍapa | āpaṇa sevāvṛttīceṃ hoya ropa |
aisese saṃkalpa | viye mana || 399 ||

cakṣupakṣevīṇa | pilūṃ hoya āpaṇa |
kaiseṃ paiṃ apārapaṇa | āvaḍīceṃ || 400 ||

gurūteṃ pakṣiṇī karī | cārā ghe cāṃcūvarī |
guru tārū dharī | āpaṇa kāṃsa || 401 ||

aiseṃ premāceni thāveṃ | dhyānaci dhyānāteṃ prasave |
pūrṇasiṃdhu helāve | phuṭatī jaise || 402 ||

kiṃbahunā yāparī | śrīgurumūrtī aṃtarīṃ |
bhogī ātāṃ avadhārīṃ | bāhyasevā || 403 ||

tarī jivīṃ aise āvāṃke | mhaṇe dāsya karīna nikeṃ |
jaiseṃ guru kautukeṃ | māga mhaṇatī || 404 ||

taisiyā sācā upāstī | gosāvī prasanna hotī |
tetha mī vinaṃtī | aisī karīna || 405 ||

mhaṇena tumacā devā | parivāru jo āghavā |
tetuleṃ rūpeṃ hoāvā | mīci eku || 406 ||

āṇi upakaratīṃ āpulīṃ | upakaraṇeṃ āthi jetulīṃ |
mājhīṃ rūpeṃ tetulīṃ | hoāvīṃ svāmī || 407 ||

aisā māgena varu | tetha ho mhaṇatī śrīguru |
maga to parivāru | mīci hoīna || 408 ||

upakaraṇajāta sakal̤ika | teṃ mīci hoīna ekaika |
tevhāṃ upāstīceṃ kavatika | dekhijaila || 409 ||

guru bahutāṃcī māye | parī ekalautī hoūni ṭhāye |
taiseṃ karūni āṇa vāyeṃ | kṛpe tiye || 410 ||

tayā anurāgā vedhu lāvīṃ | ekapatnīvrata ghevavīṃ |
kṣetrasaṃnyāsu karavīṃ | lobhākaravīṃ || 411 ||

caturdikṣu vārā | na lāhe nighoṃ bāhirā |
taisā gurukṛpeṃ pāṃjirā | mīci hoīna || 412 ||

āpuliyā guṇāṃcīṃ leṇīṃ | karīna guruseve svāmiṇī |
heṃ aso hoīna gaṃvasaṇī | mīci bhaktīsī || 413 ||

gurusnehāciye vṛṣṭī | mī pṛthvī hoīna tal̤avaṭīṃ |
aisiyā manorathāṃciyā sṛṣṭī | anaṃtā racī || 414 ||

mhaṇe śrīgurūṃceṃ bhuvana | āpaṇa mī hoīna |
āṇi dāsa hoūni karīna | dāsya tethiṃceṃ || 415 ||

nirgamāgamīṃ dātāreṃ | je volāṃḍijatī uṃbare |
te mī hoīna āṇi dvāreṃ | dvārapāl̤u || 416 ||

pāuvā mī hoīna | tiyāṃ mīci levavīna |
chatra mī āṇi karīna | bārīpaṇa || 417 ||

mī tal̤a uparu jāṇavitā | caṃvaru dharu hātu detā |
svāmīpuḍheṃ kholatā | hoīna mī || 418 ||

mīci hoīna sāgal̤ā | karūṃ suīna gurul̤āṃ |
sāṃḍitī to nepāl̤ā | paḍighā mīci || 419 ||

haḍapa mī vol̤agena | mīci ugāl̤u gheīna |
ul̤iga mī karīna | āṃghol̤īceṃ || 420 ||

hoīna gurūṃceṃ āsana | alaṃkāra paridhāna |
caṃdanādi hoīna | upacāra te || 421 ||

mīci hoīna suāru | vogarīna upahāru |
āpaṇapeṃ śrīguru | voṃvāl̤īna || 422 ||

je vel̤īṃ devo ārogitī | tevhāṃ pāṃtīkaru mīci pāṃtīṃ |
mīci hoīna puḍhatī | deīna viḍā || 423 ||

tāṭa mī kāḍhīna | seja mī jhāḍīna |
caraṇasaṃvāhana | mīci karīna || 424 ||

siṃhāsana hoīna āpaṇa | varī śrīguru karitī ārohaṇa |
hoīna purepaṇa | vol̤ageceṃ || 425 ||

śrīgurūṃceṃ mana | jayā deīla avadhāna |
teṃ mī puḍhāṃ hoīna | camatkāru || 426 ||

tayā śravaṇāce āṃgaṇīṃ | hoīna śabdāṃciyā ākṣauhiṇī |
sparśa hoīna ghasaṇī | āṃgāciyā || 427 ||

śrīgurūṃce ḍol̤e | avalokaneṃ snehāl̤eṃ |
pāhātī tiyeṃ sakal̤eṃ | hoīna rūpeṃ || 428 ||

tiye rasane jo jo rucela | to to rasu myāṃ hoījaila |
gaṃdharūpeṃ kījela | ghrāṇasevā || 429 ||

evaṃ bāhyamanogata | śrīgurusevā samasta |
veṃṭāl̤īna vastujāta | hoūniyāṃ || 430 ||

jaṃva deha heṃ asela | taṃva vol̤agī aisī kījela |
maga dehāṃtīṃ navala | buddhi āhe || 431 ||

iye śarīrīṃcī mātī | mel̤avīna tiye kṣitī |
jetha śrīcaraṇa ubhe ṭhātī | śrīgurūṃce || 432 ||

mājhā svāmī kavatikeṃ | sparśījati jiyeṃ udakeṃ |
tetha layā neīna nikeṃ | āpīṃ āpa || 433 ||

śrīguru voṃvāl̤ijatī | kāṃ bhuvanīṃ je ujal̤ijatī |
tayāṃ dīpāṃciyā dīptīṃ | ṭhevīna teja || 434 ||

cavarī hana viṃjaṇā | tetha layo karīna prāṇā |
maga āṃgācā vol̤aṃgaṇā | hoīna mī || 435 ||

jiye jiye avakāśīṃ | śrīguru asatī parivāreṃsīṃ |
ākāśa layā ākāśīṃ | neīna tiye || 436 ||

parī jītu melā na saṃḍīṃ | nimeṣu lokāṃ na dhāḍīṃ |
aiseni gaṇāvayā koḍī | kalpāṃciyā || 437 ||

yetuleṃvarī dhiṃvasā | jayāciyā mānasā |
āṇi karūniyāṃhi taisā | apāru jo || 438 ||

rātra divasa neṇe | thoḍeṃ bahu na mhaṇeṃ |
mhaṇiyāceni dāṭapaṇeṃ | sājā hoya || 439 ||

to vyāpāru yeṇeṃ nāṃveṃ | gaganāhūni thorāve |
ekalā karī āghaveṃ | ekeci kāl̤īṃ || 440 ||

hṛdayavṛttī puḍhāṃ | āṃgaci ghe davaḍā |
kāja karī hoḍā | mānaseṃśīṃ || 441 ||

ekādiyāṃ vel̤ā | śrīguruciyā khel̤ā |
loṇa karī sakal̤ā | jīvitāceṃ || 442 ||

jo gurudāsyeṃ kṛśu | jo gurupremeṃ sapoṣu |
guruājñe nivāsu | āpaṇaci jo || 443 ||

jo guru kul̤eṃ sukulīnu | jo gurubaṃdhusaujanyeṃ sujanu |
jo gurusevāvyasaneṃ savyasanu | niraṃtara || 444 ||

gurusaṃpradāyadharma | teci jayāce varṇāśrama |
guruparicaryā nityakarma | jayāceṃ gā || 445 ||

guru kṣetra guru devatā | guru māya guru pitā |
jo guruseveparautā | mārga neṇeṃ || 446 ||

śrīgurūce dvāra | teṃ jayāceṃ sarvasva sāra |
gurusevakāṃ sahodara | premeṃ bhaje || 447 ||

jayāceṃ vaktra | vāhe gurunāmāce maṃtra |
guruvākyāvāṃcūni śāstra | hātīṃ na śive || 448 ||

śivataleṃ gurucaraṇīṃ | bhalataiseṃ ho pāṇī |
tayā sakal̤a tīrtheṃ āṇī | trailokyīṃcīṃ || 449 ||

śrīgurūceṃ uśiṭeṃ | lāhe jaiṃ avacaṭeṃ |
taiṃ teṇeṃ lābheṃ viṭe | samādhīsī || 450 ||

kaivalyasukhāsāṭhīṃ | paramāṇu ghe kirīṭī |
udhal̤atī pāyāṃpāṭhīṃ | cālatāṃ je || 451 ||

heṃ aso sāṃgāveṃ kitī | nāhīṃ pāru gurubhaktī |
parī gā utkrāṃtamatī | kāraṇa heṃ || 452 ||

jayā iye bhaktīcī cāḍa | jayā iye viṣayīṃceṃ koḍa |
jo he sevevāṃcūna goḍa | na manī kāṃhīṃ || 453 ||

to tattvajñācā ṭhāvo | jñānā teṇeṃci āvo |
heṃ aso to devo | jñāna bhaktu || 454 ||

heṃ jāṇa pāṃ sācokāreṃ | tetha jñāna ughaḍeni dvāreṃ |
nāṃdata ase jagā pure | iyā rītī || 455 ||

jiye gurusevevikhīṃ | mājhā jīva abhilākhī |
mhaṇauni soyacukī | bolī kelī || 456 ||

eṟhavīṃ asatāṃ hātīṃ khul̤ā | bhajanāvadhānīṃ āṃdhal̤ā |
paricaryelāgīṃ pāṃgul̤ā- | pāsūni maṃdu || 457 ||

guruvarṇanīṃ mukā | āl̤aśī pośije phukā |
parī manīṃ āthi nikā | sānurāgu || 458 ||

teṇeṃci paiṃ kāraṇeṃ | heṃ sthūl̤a posaṇeṃ |
paḍaleṃ maja mhaṇe | jñānadevo || 459 ||

pari to bolu upasāhāvā | āṇi vol̤age avasaru deyāvā |
ātāṃ mhaṇena jī baravā | graṃthārthuci || 460 ||

parisā parisā śrīkṛṣṇu | jo bhūtabhārasahiṣṇu |
to bolatase viṣṇu | pārthu aike || 461 ||

mhaṇe śucitva gā aiseṃ | jayāpāśīṃ dise |
āṃga mana jaiseṃ | kāpurāceṃ || 462 ||

kāṃ ratnāceṃ dal̤avāḍeṃ | taiseṃ sabāhya cokhaḍeṃ |
āṃta bāheri ekeṃ pāḍeṃ | sūryu jaisā || 463 ||

bāherīṃ karmeṃ kṣāl̤alā | bhitarīṃ jñāneṃ ujal̤alā |
ihīṃ dohīṃ parīṃ ālā | pākhāl̤ā ekā || 464 ||

mṛttikā āṇi jal̤eṃ | bāhya yeṇeṃ mel̤eṃ |
nirmal̤u hoya boleṃ | vedācenī || 465 ||

bhalatetha buddhībal̤ī | rajaārisā ujal̤ī |
sauṃdaṇī pheḍī thigal̤ī | vastrāṃciyā || 466 ||

kiṃbahunā iyāparī | bāhya cokha avadhārīṃ |
āṇi jñānadīpu aṃtarīṃ | mhaṇauni śuddha || 467 ||

eṟhavīṃ tarī paṃḍusutā | āṃta śuddha nasatāṃ |
bāheri karma to tattvatāṃ | viṭaṃbu gā || 468 ||

mṛta jaisā śṛṃgārilā | gāḍhava tīrthīṃ nhāṇilā |
kaḍududhiyā mākhilā | gul̤eṃ jaisā || 469 ||

vosa gṛhīṃ toraṇa bāṃdhileṃ | kāṃ upavāsī anneṃ liṃpileṃ |
kuṃkumaseṃdura keleṃ | kāṃtahīneneṃ || 470 ||

kal̤asa ḍhimāce pokal̤a | jal̤o varīla teṃ jhal̤āl̤a |
kāya karūṃ citrīṃva phal̤a | āṃtu śeṇa || 471 ||

taiseṃ karmavaricileṃkaḍāṃ | na sare thora moleṃ kuḍā |
navhe madirecā ghaḍā | pavitra gaṃge || 472 ||

mhaṇauni aṃtarīṃ jñāna vhāveṃ | maga bāhya lābhela svabhāveṃ |
varī jñāna karmeṃ saṃbhave | aiseṃ keṃ joḍe ? || 473 ||

yālāgī bāhya vibhāgu | karmeṃ dhutalā cāṃgu |
āṇi jñāneṃ phiṭalā vaṃgu | aṃtarīṃcā || 474 ||

tetha aṃtara bāhya gele | nirmal̤atva eka jāhaleṃ |
kiṃbahunā uraleṃ | śucitvaci || 475 ||

mhaṇauni sadbhāva jīvagata | bāherī disatī phāṃkata |
je sphaṭikagṛhīṃce ḍolata | dīpa jaise || 476 ||

vikalpa jeṇeṃ upaje | nāthilī vikṛti nipaje |
apravṛttīcīṃ bījeṃ | aṃkura ghetī || 477 ||

teṃ āike dekhe athavā bheṭe | parī manīṃ kāṃhīṃci numaṭe |
megharaṃgeṃ na kāṃṭe | vyoma jaiseṃ || 478 ||

eṟhavīṃ iṃdriyāṃceni mel̤eṃ | viṣayāṃvarī tarī lol̤e |
parī vikārāceni viṭāl̤eṃ | liṃpijenā || 479 ||

bheṭaliyā vāṭevarī | cokhī āṇi māhārī |
tetha nātal̤eṃ tiyāparī | rāhāṭoṃ jāṇeṃ || 480 ||

kāṃ patiputrāṃteṃ āliṃgī | ekaci te taruṇāṃgī |
tetha putrabhāvācyā āṃgīṃ | na rige kāmu || 481 ||

taiseṃ hṛdaya cokha | saṃkalpavikalpīṃ sanol̤akha |
kṛtyākṛtya viśekha | phuḍeṃ jāṇeṃ || 482 ||

pāṇiyeṃ hirā na bhije | ādhaṇīṃ haral̤u na śije |
taisī vikalpajāteṃ na liṃpije | manovṛttī || 483 ||

tayā nāṃva śucipaṇa | pārthā gā saṃpūrṇa |
heṃ dekhasī tetha jāṇa | jñāna ase || 484 ||

āṇi sthiratā sāceṃ | ghara rigālī jayāceṃ |
to puruṣa jñānāceṃ | āyuṣya gā || 485 ||

deha tarī varicilīkaḍe | āpuliyā parī hiṃḍe |
parī baisakā na moḍe | mānasīṃcī || 486 ||

vatsāvarūni dhenūceṃ | sneha rānā na vace |
navhatī bhoga satiyece | premabhoga || 487 ||

kāṃ lobhiyā dūra jāye | parī jīva ṭhevilāci ṭhāye |
taisā deho cāl̤itāṃ navhe | cal̤u cittā || 488 ||

jātayā abhrāsaveṃ | jaiseṃ ākāśa na dhāṃve |
bhramaṇacakrīṃ na bhaṃve | dhruva jaisā || 489 ||

pāṃthikāciyā yerajhārā | saveṃ paṃthu na vace dhanurdharā |
kāṃ nāhīṃ jevīṃ taruvarā | yeṇeṃ jāṇeṃ || 490 ||

taisā cal̤aṇaval̤aṇātmakīṃ | asoni ye pāṃcabhautikīṃ |
bhūtormī ekī | cal̤ijenā || 491 ||

vāhuṭal̤īceni bal̤eṃ | pṛthvī jaisī na ḍhal̤e |
taisā upadrava umāl̤eṃ | na loṭe jo || 492 ||

dainyaduḥkhīṃ na tape | bhavaśokīṃ na kaṃpe |
dehamṛtyu na vāsipe | pātalenī || 493 ||

ārti āśā paḍibhareṃ | vaya vyādhī gajareṃ |
ujū asatāṃ pāṭhimoreṃ | navhe citta || 494 ||

niṃdā nisteja daṃḍī | kāmalobhā varapaḍī |
parī romā navhe vāṃkuḍī | mānasācī || 495 ||

ākāśa heṃ vosaro | pṛthvī vari viro |
pari neṇe moharoṃ | cittavṛttī || 496 ||

hātī hālā phulīṃ | pāsavaṇā jevīṃ na ghālī |
taisā na loṭe durvākyaśelīṃ | śelilā sāṃtā || 497 ||

kṣīrārṇavāciyā kallol̤īṃ | kaṃpu nāhīṃ maṃdarācal̤īṃ |
kāṃ ākāśa na jal̤e jāl̤īṃ | vaṇaviyācyā || 498 ||

taiśā ālyā gelyā ūrmī | navhe gajabaja manodharmīṃ |
kiṃbahunā dhairya kṣamī | kalpāṃtīṃhī || 499 ||

parī sthairya aisī bhāṣa | bolije je saviśeṣa |
te he daśā gā dekha | dekhaṇayā || 500 ||

heṃ sthairya nidhaḍeṃ | jetha āṃgeṃ jīveṃ joḍe |
teṃ jñānāceṃ ughaḍeṃ | nidhāna sāceṃ || 501 ||

āṇi isāl̤u jaisā gharā | kāṃ daṃdiyā hatiyerā |
na visaṃbe bhāṃḍārā | baddhaku jaisā || 502 ||

kāṃ ekalautiyā bāl̤akā- | vari paḍauni ṭhāke aṃbikā |
madhuviṣīṃ madhumakṣikā | lobhiṇī jaisī || 503 ||

arjunā jo yāparī | aṃtaḥkaraṇa jatana karī |
nedī ubheṃ ṭhākoṃ dvārīṃ | iṃdriyāṃcyā || 504 ||

mhaṇe kāma bāgula aikela | he āśā siyārī dekhaila |
tari jīvā ṭeṃkaila | mhaṇauni bihe || 505 ||

bāherī dhīṭa jaisī | dāṭugā pati kal̤āsī |
karī ṭehaṇī taisī | pravṛttīsīṃ || 506 ||

sacetanīṃ vāṇepaṇeṃ | dehāsakaṭa āṭaṇeṃ |
saṃyamāvarīṃ karaṇeṃ | bujhūni ghālī || 507 ||

manācyā mahādvārīṃ | pratyāhārāciyā ṭhāṇāṃtarīṃ |
jo yama dama śarīrīṃ | jāgavī ubhe || 508 ||

ādhārīṃ nābhīṃ kaṃṭhīṃ | baṃdhatrayācīṃ gharaṭīṃ |
caṃdrasūrya saṃpuṭīṃ | suye citta || 509 ||

samādhīce śejepāsīṃ | bāṃdhoni ghālī dhyānāsī |
citta caitanya samarasīṃ | āṃtu rate || 510 ||

agā aṃtaḥkaraṇanigraho jo | to hā heṃ jāṇijo |
hā āthī tetha vijayo | jñānācā paiṃ || 511 ||

jayācī ājñā āpaṇa | śirīṃ vāhe aṃtaḥkaraṇa |
manuṣyākāreṃ jāṇa | jñānaci to || 512 ||

iṃdriyārtheṣu vairāgyamanahaṃkāra eva ca |
janmamṛtyujarāvyādhiduḥkhadoṣānudarśanam || 8||

āṇi viṣayāṃvikhīṃ | vairāgyācī nikī |
puravaṇī mānasīṃ kīṃ | jitī āthī || 513 ||

vamileyā annā | lāl̤a na ghoṃṭī jevīṃ rasanā |
kāṃāṃga na sūye āliṃganā | pretāciyā || 514 ||

viṣa khāṇeṃ nāgave | jal̤ata gharīṃ na rigave |
vyāghravivarāṃ na vacave | vastī jevīṃ || 515 ||

dhaḍāḍīta loharasīṃ | uḍī na ghālave jaisī |
na karave uśī | ajagarācī || 516 ||

arjunā teṇeṃ pāḍeṃ | jayāsī viṣayavārtā nāvaḍe |
nedī iṃdriyāṃceni toṃḍeṃ | kāṃhīṃca jāvoṃ || 517 ||

jayāce manīṃ ālasya | dehī atikārśya |
śamadamīṃ saurasya | jayāsi gā || 518 ||

tapovratāṃcā mel̤āvā | jayācyā ṭhāyīṃ pāṃḍavā |
yugāṃta jayā gāṃvā- | āṃtu yetāṃ || 519 ||

bahu yogābhyāsīṃ hāṃva | vijanākaḍe dhāṃva |
na sāhe jo nāṃva | saṃghātāceṃ || 520 ||

nārācāṃcīṃ āṃthuraṇeṃ | pūyapaṃkīṃ lol̤aṇeṃ |
taiseṃ lekhī bhogaṇeṃ | aihikīṃceṃ || 521 ||

āṇi svargāteṃ mānaseṃ | aikoni mānī aiseṃ |
kuhileṃ piśita jaiseṃ | śvānāceṃ kāṃ || 522 ||

teṃ heṃ viṣayavairāgya | jeṃ ātmalābhāceṃ sabhāgya |
yeṇeṃ brahmānaṃdā yogya | jīva hotī || 523 ||

aisā ubhayabhogīṃ trāsu | dekhasī jetha bahuvasu |
tetha jāṇa rahivāsu | jñānācā tūṃ || 524 ||

āṇi sacāḍāciye parī | iṣṭāpūrteṃ karī |
parī keleṃpaṇa śarīrīṃ | vasoṃ nedī || 525 ||

varṇāśramapoṣakeṃ | karmeṃ nityanaimittikeṃ |
tayāmājīṃ kāṃhīṃ na ṭhake | ācaratāṃ || 526 ||

pari heṃ miyāṃ keleṃ | kīṃ heṃ mājheni siddhī geleṃ |
aiseṃ nāhīṃ ṭhevileṃ | vāsanemājīṃ || 527 ||

jaiseṃ avacitapaṇeṃ | vāyūsi sarvatra vicaraṇeṃ |
kāṃ nirabhimāna udaijaṇeṃ | sūryāceṃ jaiseṃ || 528 ||

kāṃ śruti svabhāvatā bole | gaṃgā kājeṃviṇa cāle |
taiseṃ avaṣṭaṃbhahīna bhaleṃ | vartaṇeṃ jayāceṃ || 529 ||

ṛtukāl̤īṃ tarī phal̤atī | parī phal̤aloṃ heṃ neṇatī |
tayāṃ vṛkṣāṃciye aisī vṛttī | karmīṃ sadā || 530 ||

evaṃ manīṃ karmīṃ bolīṃ | jetha ahaṃkārā ukhī jāhalī |
ekāval̤īcī kāḍhilī | dorī jaisī || 531 ||

saṃbaṃdheṃvīṇa jaisīṃ | abhreṃ asatī ākāśīṃ |
dehīṃ karmeṃ taisīṃ | jayāsi gā || 532 ||

madyapāāṃgīṃceṃ vastra | lepāhātīṃceṃ śastra |
bailāvarī śāstra | bāṃdhaleṃ āhe || 533 ||

tayā pāḍeṃ dehīṃ | jayā mī āhe he seci nāhīṃ |
nirahaṃkāratā pāhīṃ | tayā nāṃva || 534 ||

heṃ saṃpūrṇa jetheṃ dise | tetheṃci jñāna ase |
iyeviṣīṃ anāriseṃ | boloṃ naye || 535 ||

āṇi janmamṛtyujarāduḥkheṃ | vyādhivārdhakyakaluṣeṃ |
tiyeṃ āṃgā na yetāṃ dekhe | durūni jo || 536 ||

sādhaku vivasiyā | kāṃ upasargu yogiyā |
pāve uṇeyāpureyā | vothaṃbā jevīṃ || 537 ||

vaira janmāṃtarīṃceṃ | sarpā manauni na vace |
tevīṃ atītā janmāceṃ | uṇeṃ jo vāhe || 538 ||

ḍol̤āṃ haral̤a na vire | ghāīṃ kota na jire |
taiseṃ kāl̤īṃceṃ na visare | janmaduḥkha || 539 ||

mhaṇe pūyagarte rigālā | ahā mūtraraṃdhreṃ nighālā |
kaṭā re miyāṃ cāṭilā | kucasvedu || 540 ||

aisa{ai}siyā parī | janmācā kāṃṭāl̤ā dharī |
mhaṇe ātāṃ teṃ mī na karīṃ | jeṇeṃ aiseṃ hoya || 541 ||

hārī umacāvayā | juṃvārī jaisā ye ḍāyā |
kīṃ vairā bāpāceyā | putra jace || 542 ||

māriliyāceni rāgeṃ | pāṭhīcā jevīṃ sūḍa māgeṃ |
teṇeṃ ākṣepeṃ lāge | janmāpāṭhīṃ || 543 ||

parī janmatī te lāja | na sāṃḍī jayāceṃ nija |
saṃbhāvitā nisteja | na jire jevīṃ || 544 ||

āṇi mṛtyu puḍhāṃ āhe | toci kalpāṃtīṃ kāṃ pāhe |
parī ājīci hoye | sāvadhu jo || 545 ||

mājīṃ athāṃva mhaṇatā | thaḍiyeci paṃḍusutā |
pohaṇārā āitā | kāse jevīṃ || 546 ||

kāṃ na pavatāṃ raṇācā ṭhāvo | sāṃbhāl̤ije jaisā āvo |
voḍaṇa suije ghāvo | na lāgatāṃci || 547 ||

pāhecā peṇā vāṭavadhā | taṃva ājīci hoīje sāvadhā |
jīvu na vacatāṃ auṣadhā | dhāṃvije jevīṃ || 548 ||

yeṟhavīṃ aiseṃ ghaḍe | jo jal̤atāṃ gharīṃ sāṃpaḍe |
to maga na pavāḍe | kuhā khaṇoṃ || 549 ||

coṃḍhiye pātharu gelā | taiseni jo buḍālā |
to boṃbehisakaṭa nimālā | koṇa sāṃge || 550 ||

mhaṇauni samartheṃsīṃ vaira | jayā paḍileṃ hāḍakhāira |
to jaisā āṭhahī pāhara | parajūna ase || 551 ||

nātarī kel̤avalī novarī | kā saṃnyāsī jiyāparī |
taisā na maratāṃ jo karī | mṛtyusūcanā || 552 ||

paiṃ gā jo yayāparī | janmeṃci janma nivārī |
maraṇeṃ mṛtyu mārī | āpaṇa ure || 553 ||

tayā gharīṃ jñānāceṃ | sāṃkaḍeṃ nāhīṃ sāceṃ |
jayā janmamṛtyuceṃ | nimāleṃ śalya || 554 ||

āṇi tayāciparī jarā | na ṭeṃkatāṃ śarīrā |
tāruṇyāciyā bharā- | mājīṃ dekhe || 555 ||

mhaṇe ājicyā avasarīṃ | puṣṭi je śarīrīṃ |
te pāhe hoīla kācarī | vāl̤alī jaisī || 556 ||

nidaivyāce vyavasāya | taise ṭhākatī hātapāya |
amaṃtryā rājācī parī āhe | bal̤ā yayā || 557 ||

phulāṃciyā bhogā- | lāgīṃ prema ṭāṃgā |
teṃ kareyācā guḍaghā | taiseṃ hoīla || 558 ||

voḍhāl̤ācyā khurīṃ | ākharuāteṃ burī |
te daśā mājhyā śirīṃ | pāvela gā || 559 ||

padmadal̤eṃsī isāl̤e | bhāṃḍatāti he ḍol̤e |
te hotī paḍaval̤eṃ | pikalīṃ jaisīṃ || 560 ||

bhaṃvaīcīṃ paḍal̤eṃ | vomathatī sinasāl̤e |
uru kuhijaila jal̤eṃ | āṃsuvāceni || 561 ||

jaiseṃ bābhul̤īceṃ khoḍa | girabaḍūni jātī saraḍa |
taiseṃ picaḍīṃ toṃḍa | sarakaṭijaila || 562 ||

rāṃdhavaṇī culīpuḍheṃ | paṟhe unmādatī khātavaḍe |
taisīṃci yeṃ nākāḍeṃ | biḍabiḍatī || 563 ||

tāṃbuleṃ voṃṭha rāūṃ | hāṃsatāṃ dāṃta dāūṃ |
sanāgara miraūṃ | bola jeṇeṃ || 564 ||

tayāci pāhe yā toṃḍā | yeīla jal̤aṃbaṭācā loṃḍhā |
iyā umal̤atī dāḍhā | dātāṃsahita || 565 ||

kul̤avāḍī riṇeṃ dāṭalī | kāṃ vāṃkaḍiyā ḍhoreṃ baisalīṃ |
taisī nuṭhī kāṃhīṃ kelī | jībhaci he || 566 ||

kusal̤eṃ koraḍīṃ | vāreni jātī baraḍīṃ |
taisā āpadā toṃḍīṃ | dāḍhiyesī || 567 ||

āṣāḍhīṃceni jal̤eṃ | jaisīṃ jhirapatī śailācīṃ maul̤eṃ |
taiseṃ khāṃḍīhūni lāl̤e | paḍatī pūra || 568 ||

vācesi apavāḍu | kānīṃ anughaḍu |
piṃḍa garuvā mākaḍu | hoīla hā || 569 ||

tṛṇāceṃ bujhavaṇeṃ | āṃdol̤e vārenaguṇeṃ |
taiseṃ yeīla kāṃpaṇeṃ | sarvāṃgāsī || 570 ||

pāyāṃ paḍatī veṃgaḍī | hāta val̤atī murakuṃḍī |
baravapaṇā bāgaḍī | nācavijaila || 571 ||

mal̤amūtradvāreṃ | hoūni ṭhātī khoṃkareṃ |
navasiyeṃ hotī itareṃ | mājhiyāṃ nidhanīṃ || 572 ||

dekhoni thuṃkīla jagu | maraṇācā paḍaila pāṃgu |
soiriyāṃ ubagu | yeīla mājhā || 573 ||

striyāṃ mhaṇatī vivasī | bāl̤eṃ jātī mūrchī |
kiṃbahunā cil̤asī | pātra hoīna || 574 ||

ubhal̤īcā ujagarā | sejāriyāṃ sāiliyā gharā |
śiṇavīla mhaṇatī mhātārā | bahutāṃteṃ hā || 575 ||

aisī vārdhakyācī sūcaṇī | āpaṇiyā taruṇapaṇīṃ |
dekhe maga manīṃ | viṭe jo gā || 576 ||

mhaṇe pāhe heṃ yeīla | āṇi ātāṃceṃ bhogitāṃ jāīla |
maga kāya urela | hitālāgīṃ ? || 577 ||

mhaṇauni nāikaṇeṃ pāve | taṃva āīkoni ghālī āghaveṃ |
paṃgu na hotā jāveṃ | tetha jāya || 578 ||

dṛṣṭī jaṃva āhe | taṃva pāhāveṃ tetuleṃ pāhe |
mūkatvā ādhīṃ vācā vāhe | subhāṣiteṃ || 579 ||

hāta hotī khul̤e | heṃ puḍhīla moṭakeṃ kal̤e |
āṇi karūni ghālī sakal̤eṃ | dānādikeṃ || 580 ||

aisī daśā yeīla puḍheṃ | taiṃ mana hoīla veḍeṃ |
taṃva ciṃtūni ṭhevī cokhaḍeṃ | ātmajñāna || 581 ||

jaiṃ cora pāhe jhoṃbatī | taṃva ājīci rusije saṃpattī |
kā jhāṃkājhāṃkī vātī | na vacatāṃ kīje || 582 ||

taiseṃ vārdhakya yāveṃ | maga jeṃ vāyāṃ jāveṃ |
teṃ ātāṃci āghaveṃ | savateṃ karīṃ || 583 ||

ātāṃ moḍūni ṭhelīṃ durgeṃ | kāṃ val̤ita dharileṃ khageṃ |
tetha upekṣūni jo nighe | to nāgavalā kīṃ ? || 584 ||

taiseṃ vṛddhāpya hoye | ālepaṇa teṃ vāyāṃ jāye |
je to śatavṛddha āhe | neṇoṃ kaiṃcā || 585 ||

jhāḍilīṃci kol̤eṃ jhāḍī | tayā na phal̤e jevīṃ boṃḍīṃ |
jāhalā agni tarī rākhoṃḍī | jāl̤īla kāī ? || 586 ||

mhaṇauni vārdhakyāceni āṭhaveṃ | vārdhakyā jo nāgave |
tayācyā ṭhāyīṃ jāṇāveṃ | jñāna āhe || 587 ||

taiseṃci nānā roga | paḍighātī nā jaṃva puḍhāṃ āṃga |
taṃva ārogyāce upega | karūni ghālī || 588 ||

sāpācyā toṃḍī | paḍalī je uṃḍī |
te lāūni sāṃḍī | prabuddhu jaisā || 589 ||

taisā viyogeṃ jeṇeṃ duḥkhe | vipatti śoka pokhe |
teṃ sneha sāṃḍūni sukheṃ | udāsu hoya || 590 ||

āṇi jeṇeṃ jeṇeṃ kaḍe | doṣa sūtīla toṃḍeṃ |
tayāṃ karmaraṃdhrī guṃḍe | niyamāce dāṭī || 591 ||

aisa{ai}siyā āitī | jayācī parī asatī |
toci jñānasaṃpattī- | gosāvī gā || 592 ||

ātāṃ āṇīkahī eka | lakṣaṇa alaukika |
sāṃgena āika | dhanaṃjayā || 593 ||

asaktiranabhiṣvaṃgaḥ putradāragṛhādiṣu |
nityaṃ ca samacittatvamiṣṭāniṣṭopapattiṣu || 9||

tari jo yā dehāvarī | udāsu aisiyā parī |
ukhitā jaisā biḍhārīṃ | baisalā āhe || 594 ||

kāṃ jhāḍācī sāulī | vāṭe jātāṃ mīnalī |
gharāvarī tetulī | āsthā nāhīṃ || 595 ||

sāulī sarisīca ase | parī ase heṃ neṇije jaiseṃ |
striyeceṃ taiseṃ | lolupya nāhīṃ || 596 ||

āṇi prajā je jālī | tiyeṃ vastī kīra ālīṃ |
kāṃ goruveṃ baisalīṃ | rukhātal̤īṃ || 597 ||

jo saṃpattīmājī asatāṃ | aisā game paṃḍusutā |
jaisā kāṃ vāṭe jātāṃ | sākṣī ṭhevilā || 598 ||

kiṃbahunā puṃsā | pāṃjariyāmājīṃ jaisā |
vedājñesī taisā | bihūni ase || 599 ||

eṟhavīṃ dārāgṛhaputrīṃ | nāhīṃ jayā maitrī |
to jāṇa pāṃ dhātrī | jñānāsi gā || 600 ||

mahāsiṃdhū jaise | grīṣmavarṣīṃ sarise |
iṣṭāniṣṭa taiseṃ | jayācyā ṭhāyīṃ || 601 ||

kāṃ tinhī kāl̤a hotāṃ | tridhā navhe savitā |
taisā sukhaduḥkhīṃ cittā | bhedu nāhīṃ || 602 ||

jetha nabhāceni pāḍeṃ | samatvā uṇeṃ na paḍe |
tetha jñāna rokaḍeṃ | vol̤akha tūṃ || 603 ||

mayi cānanyayogena bhaktiravyabhicāriṇī |
viviktadeśasevitvamaratirjanasaṃsadi || 10||

āṇi mīvāṃcūni kāṃhīṃ | āṇika gomaṭeṃ nāhīṃ |
aisā niścayoci tihīṃ | jayācā kelā || 604 ||

śarīra vācā mānasa | piyālīṃ kṛtaniścayācā kośa |
eka mīvāṃcūni vāsa | na pāhatī āna || 605 ||

kiṃbahunā nikaṭa nija | jayāceṃ jāhaleṃ maja |
teṇeṃ āpaṇayāṃ āmhāṃ seja | ekī kelī || 606 ||

rigatāṃ vallabhāpuḍheṃ | nāhīṃ āṃgīṃ jīvīṃ sāṃkaḍeṃ |
tiye kāṃteceni pāḍeṃ | ekasaralā jo || 607 ||

mil̤oni mil̤ataci ase | samudrīṃ gaṃgājal̤a jaiseṃ |
mī hoūni maja taiseṃ | sarvasveṃ bhajatī || 608 ||

sūryācyā hoṇyāṃ hoīje | kāṃ sūryāsaveṃci jāije |
heṃ vikalepaṇa sāje | prabhesi jevīṃ || 609 ||

paiṃ pāṇiyāciye bhūmike | pāṇī tal̤ape kautukeṃ |
te laharī mhaṇatī laukikeṃ | eṟhavīṃ teṃ pāṇī || 610 ||

jo ananyu yāparī | mī jāhalāhi māteṃ varī |
toci to mūrtadhārī | jñāna paiṃ gā || 611 ||

āṇi tīrtheṃ dhauteṃ taṭeṃ | tapovaneṃ cokhaṭeṃ |
āvaḍatī kapāṭeṃ | vasavūṃ jayā || 612 ||

śailakakṣāṃcīṃ kuhareṃ | jal̤āśaya parisareṃ |
adhiṣṭhī jo ādareṃ | nagarā na ye || 613 ||

bahu ekāṃtāvarī prīti | jayā janapadācī khaṃtī |
jāṇa manuṣyākāreṃ mūrtī | jñānācī to || 614 ||

āṇikahi puḍhatī | cinheṃ gā sumatī |
jñānāciye nirutī- | lāgīṃ sāṃgoṃ || 615 ||

adhyātmajñānanityatvaṃ tattvajñānārthadarśanam |
etadjñānamiti proktamajñānaṃ yadatonyathā || 11||

tarī paramātmā aiseṃ | jeṃ eka vastu ase |
teṃ jayā diseṃ | jñānāstava || 616 ||

teṃ ekavāṃcūni āneṃ | jiyeṃ bhavasvargādi jñāneṃ |
teṃ ajñāna aisā maneṃ | niścayo kelā || 617 ||

svargā jāṇeṃ heṃ sāṃḍī | bhavaviṣayīṃ kāna jhāḍī |
de adhyātmajñānīṃ buḍī | sadbhāvācī || 618 ||

bhaṃgaliye vāṭe | śodhūniyā avhāṃṭe |
nighije jevīṃ nīṭeṃ | rājapaṃtheṃ || 619 ||

taiseṃ jñānajātāṃ karī | āghaveṃci ekīkaḍe sārī |
maga mana buddhi moharī | adhyātmajñānīṃ || 620 ||

mhaṇe eka heṃci āthī | yera jāṇaṇeṃ te bhrāṃtī |
aisī nikureṃsī matī | meru hoya || 621 ||

evaṃ niścayo jayācā | dvārīṃ ādhyātmajñānācā |
dhruva devo gaganīṃcā | taisā rāhilā || 622 ||

tayācyā ṭhāyīṃ jñāna | yā bolā nāhīṃ āna |
je jñānīṃ baisaleṃ mana | tevhāṃci teṃ to mī || 623 ||

tarī baisalepaṇeṃ jeṃ hoye | baisatāṃci boleṃ na hoye |
tarī jñānā tayā āhe | sarisā pāḍu || 624 ||

āṇi tattvajñāna nirmal̤a | phal̤e jeṃ eka phal̤a |
teṃ jñeyahī varī saral̤a | diṭhī jayā || 625 ||

eṟhavīṃ bodhā āleni jñāneṃ | jarī jñeya na diseci maneṃ |
tarī jñānalābhuhī na mane | jāhalā sāṃtā || 626 ||

āṃdhal̤eni hātīṃ divā | gheūni kāya karāvā ? |
taisā jñānaniścayo āghavā | vāyāṃci jāya || 627 ||

jari jñānāceni prakāśeṃ | paratattvīṃ diṭhī na paise |
te sphūrtīci ase | aṃdha hoūnī || 628 ||

mhaṇauni jñāna jetuleṃ dāvīṃ | tetulī vastuci āghavī |
teṃ dekhe aiśī vhāvī | buddhi cokha || 629 ||

yālāgīṃ jñāneṃ nirdokheṃ | dāvileṃ jñeya dekhe |
taiseni unmekheṃ | āthilā jo || 630 ||

jevaḍhī jñānācī vṛddhī | tevaḍhīca jayācī buddhī |
to jñāna he śabdīṃ | karaṇeṃ na lage || 631 ||

paiṃ jñānāciye prabhesaveṃ | jayācī matī jñeyīṃ pāve |
to hātadharaṇiyā śive | paratattvāteṃ || 632 ||

toci jñāna heṃ bolatāṃ | vismo kavaṇa paṃḍusutā ? |
kāya savitayāteṃ savitā | mhaṇāveṃ aseṃ ? || 633 ||

taṃva śroteṃ mhaṇatī aso | na sāṃgeṃ tayācā atiso |
graṃthoktī tetha āḍaso | ghālitosī kāṃ ? || 634 ||

tujhā hāci āmhāṃ thoru | vaktṛtvācā pāhuṇeru |
je jñānaviṣo phāru | niropilā || 635 ||

rasu hoāvā atimātru | hā ghetāsi kavimaṃtru |
tarī avaṃtūni śatru | karitosi kāṃ gā ? || 636 ||

ṭhāyīṃ baisatiye vel̤e | je rasasoya gheūni pal̤e |
tiyecā yeru voḍava mil̤e | koṇā arthā ? || 637 ||

āghavāci viṣayīṃ bhādī | parī sāṃjavaṇīṃ ṭeṃkoṃ nedī |
te khuratoḍī nusadhī | poṣī kavaṇa ? || 638 ||

taisī jñānīṃ matī na phāṃke | yera jalpatī neṇoṃ ketukeṃ |
pari teṃ aso nikeṃ | keleṃ tuvāṃ || 639 ||

jayā jñānaleśoddeśeṃ | kījatī yogādi sāyāseṃ |
teṃ dhaṇīceṃ āthī tujhiyā aiseṃ | nirūpaṇa || 640 ||

amṛtācī sātavāṃkuḍī | lāgo kāṃ anughaḍī |
sukhācyā divasakoḍī | gaṇijatu kāṃ || 641 ||

pūrṇacaṃdreṃsīṃ rātī | yuga eka asoni pahātī |
tarī kāya pāhāta āhātī | cakora te ? || 642 ||

taiseṃ jñānāceṃ bolaṇeṃ | āṇi yeṇeṃ rasāl̤apaṇeṃ |
ātāṃ pure koṇa mhaṇe ? | ākarṇitāṃ || 643 ||

āṇi sabhāgyu pāhuṇā ye | subhagāci vāḍhatī hoye |
taiṃ saroṃ neṇeṃ rasasoye | aiseṃ āthī || 644 ||

taisā jāhalā prasaṃgu | je jñānīṃ āmhāṃsi lāgu |
āṇi tujahī anurāgu | āthi tetha || 645 ||

mhaṇauni yayā vākhāṇā- | pāsīṃ se ālī cauguṇā |
nā mhaṇoṃ nayesi dekhaṇā ? | hosī jñānī || 646 ||

tarī ātāṃ yayāvarī | prajñecyā mājagharīṃ |
padeṃ sāca karīṃ | nirūpaṇīṃ || 647 ||

yā saṃtavākyāsariseṃ | mhaṇitaleṃ nivṛttidāseṃ |
mājheṃhī jī aiseṃ | manogata || 648 ||

yāvarī ātāṃ tumhīṃ | ājñāpilā svāmī |
tarī vāyāṃ vāgū mī | vāḍhoṃ nedī || 649 ||

evaṃ iyeṃ avadhārā | jñānalakṣaṇeṃ aṭharā |
śrīkṛṣṇeṃ dhanurdharā | nirūpilī || 650 ||

maga mhaṇeṃ yā nāṃveṃ | jñāna etha jāṇāveṃ |
he svamata āṇi āghaveṃ | jñāniyehī mhaṇatī || 651 ||

karatal̤āvarī vāṭol̤ā | ḍolatu dekhije āṃval̤ā |
taiseṃ jñāna āmhīṃ ḍol̤āṃ | dāvileṃ tuja || 652 ||

ātāṃ dhanaṃjayā mahāmatī | ajñāna aisī vadaṃtī |
teṃhī sāṃgoṃ vyaktī | lakṣaṇeṃsīṃ || 653 ||

eṟhavīṃ jñāna phuḍeṃ jāliyā | ajñāna jāṇave dhanaṃjayā |
jeṃ jñāna navhe teṃ apaisayā | ajñānaci || 654 ||

pāheṃ pāṃ divasu āghavā sare | maga rātrīcī vārī ure |
vāṃcūni kāṃhīṃ tisareṃ | nāhīṃ jevīṃ || 655 ||

taiseṃ jñāna jetha nāhīṃ | teṃci ajñāna pāhīṃ |
tarī sāṃgoṃ kāṃhīṃ kāṃhīṃ | cinheṃ tiyeṃ || 656 ||

tarī saṃbhāvane jiye | jo mānācī vāṭa pāhe |
satkāreṃ hoye | toṣu jayā || 657 ||

garveṃ parvatācīṃ śikhareṃ | taisā mahattvāvarūni nutare |
tayāciyā ṭhāyīṃ pure | ajñāna āhe || 658 ||

āṇi svadharmācī māṃgal̤ī | bāṃdhe vācecyā piṃpal̤īṃ |
ubhilā jaisā deul̤īṃ | jāṇoni kuṃcā || 659 ||

ghālī vidyecā pasārā | sūye sukṛtācā ḍāṃgorā |
karī tetuleṃ moharā | sphītīciyā || 660 ||

āṃga varivarī carcī | janāteṃ abhyarcitāṃ vaṃcī |
to jāṇa pāṃ ajñānācī | khāṇī etha || 661 ||

āṇi vanhī vanīṃ vicare | tetha jal̤atī jaisīṃ jaṃgameṃ sthāvareṃ |
taiseṃ jayāceni ācāreṃ | jagā duḥkha || 662 ||

kautukeṃ jeṃ jeṃ jalpe | teṃ sābal̤āhūni tīkha rupe |
viṣāhūni saṃkalpeṃ | māraku jo || 663 ||

tayāteṃ bahu ajñāna | toci ajñānāceṃ nidhāna |
hiṃsesi āyatana | jayāceṃ jiṇeṃ || 664 ||

āṇi phuṃkeṃ bhātā phuge | reciliyā saveṃci uphage |
taisā saṃyogaviyogeṃ | caḍhe vohaṭe || 665 ||

paḍalī vārayāciyā val̤asā | dhul̤ī caḍhe ākāśā |
harikhā val̤aghe taisā | stutīvel̤e || 666 ||

niṃdā moṭakī āike | āṇi kapāl̤a dharūni ṭhāke |
theṃbeṃ vire vāroni śokhe | cikhalu jaisā || 667 ||

taisā mānāpamānīṃ hoye | jo koṇhīci urmī na sāhe |
tayācyā ṭhāyīṃ āhe | ajñāna pureṃ || 668 ||

āṇi jayāciyā manīṃ gāṃṭhī | varivarī mokal̤ī vācā diṭhī |
āṃgeṃ mil̤e jīveṃ pāṭhīṃ | bhalatayā de || 669 ||

vyādhāce cārā ghālaṇeṃ | taiseṃ prāṃjal̤a jogāvaṇeṃ |
cāṃgācīṃ aṃtaḥkaraṇeṃ | viru karī || 670 ||

gāra śevāl̤eṃ guṃḍāl̤alī | kāṃ niṃbol̤ī jaisī pikalī |
taisī jayācī bhalī | bāhya kriyā || 671 ||

ajñāna tayāciyā ṭhāyīṃ | ṭhevileṃ ase pāhīṃ |
yābolā āna nāhīṃ | satya mānīṃ || 672 ||

āṇi gurukul̤īṃ lāje | jo gurubhaktī ubhaje |
vidyā gheūni māje | gurūsīṃci jo || 673 ||

tayāceṃ nāma gheṇeṃ | teṃ vāce śūdrānna hoṇeṃ |
parī ghaḍaleṃ lakṣaṇeṃ | bolatāṃ iyeṃ || 674 ||

ātā gurubhaktāṃceṃ nāṃva ghevoṃ | teṇeṃ vācesi prāyaścita devoṃ |
gurusevakā nāṃva pāvoṃ | sūryu jaisā || 675 ||

yetuleni pāṃgu pāpācā | nistarela he vācā |
jo gurutalpagācā | nāmīṃ ālā || 676 ||

hā ṭhāyavarī | tayā nāmāceṃ bhaya harī |
maga mhaṇe avadhārīṃ | āṇikeṃ cinheṃ || 677 ||

tari āṃgeṃ karmeṃ ḍhilā | jo maneṃ vikalpeṃ bharalā |
aḍavīṃcā avagal̤alā | kuhā jaisā || 678 ||

tayā toṃḍīṃ kāṃṭivaḍe | āṃtu nusadhīṃ hāḍeṃ |
aśuci teṇeṃ pāḍeṃ | sabāhya jo || 679 ||

jaiseṃ poṭālāgīṃ suṇeṃ | ughaḍeṃ jhāṃkaleṃ na mhaṇe |
taiseṃ āpaleṃ parāveṃ neṇe | dravyālāgīṃ || 680 ||

iyā grāmasiṃhāciyā ṭhāyīṃ | jaisā mil̤aṇī ṭhāvo aṭhāvo nāhīṃ |
taisā strīviṣayīṃ kāṃhīṃ | vicārīnā || 681 ||

karmācā vel̤u cuke | kāṃ nitya naimittika ṭhāke |
teṃ jayā na dukhe | jīvāmājīṃ || 682 ||

pāpī jo nisugu | puṇyāviṣayīṃ atinilāgu |
jayāciyā manīṃ vegu | vikalpācā || 683 ||

to jāṇa nikhil̤ā | ajñānācā putal̤ā |
jo bāṃdhoni ase ḍol̤āṃ | vittāśeteṃ || 684 ||

āṇi svārtheṃ al̤umāl̤eṃ | jo dhairyāpāsoni cal̤e |
jaiseṃ tṛṇabīja ḍhal̤e | muṃgiyecenī || 685 ||

pāvo sūdaliyā saveṃ | jaiseṃ thillara kālave |
taisā bhayāceni nāṃveṃ | gajabaje jo || 686 ||

manorathāṃciyā dhārasā | vāhaṇeṃ jayāciyā mānasā |
pūrīṃ paḍilā jaisā | dudhiyā pāhīṃ || 687 ||

vāyūceni sāvāyeṃ | dhū digaṃtarā jāye |
duḥkhavārtā hoye | taseṃ jayā || 688 ||

vāudhaṇāciyā parī | jo āśro kahīṃci na dharī |
kṣetrīṃ tīrthīṃ purīṃ | thāroṃ neṇe || 689 ||

kāṃ mātaliyā saraḍā | puḍhatī buḍukha puḍhatī śeṃḍā |
hiṃḍaṇavārā koraḍā | taisā jayā || 690 ||

jaisā rovilyāviṇeṃ | rāṃjaṇu thāroṃ neṇe |
taisā paḍe taiṃ rāhaṇeṃ | eṟhavīṃ hiṃḍe || 691 ||

tayācyā ṭhāyīṃ udaṃḍa | ajñāna ase vitaṃḍa |
jo cāṃcalyeṃ bhāvaṃḍa | markaṭāceṃ || 692 ||

āṇi paiṃ gā dhanurdharā | jayāciyā aṃtarā |
nāhīṃ voḍhāvārā | saṃyamācā || 693 ||

leṃḍiye ālā loṃḍhā | na manī vāl̤uvecā varavaṃḍā |
taisā niṣedhāciyā toṃḍā | bihenā jo || 694 ||

vratāteṃ āḍa moḍī | svadharmu pāyeṃ volāṃḍī |
niyamācī āsa toḍī | jayācī kriyā || 695 ||

nāhīṃ pāpācā kaṃṭāl̤ā | neṇeṃ puṇyācā jivhāl̤ā |
lājecā peṃḍaval̤ā | khāṇoni ghālī || 696 ||

kul̤eṃsīṃ jo pāṭhamorā | vedājñesīṃ duṟhā |
kṛtyākṛtyavyāpārā | nivāḍu neṇe || 697 ||

vasū jaisā mokāṭu | vārā jaisā aphāṭu |
phuṭalā jaisā pāṭu | nirjanīṃ || 698 ||

āṃdhal̤eṃ hātirūṃ mātaleṃ | kāṃ ḍoṃgarīṃ jaiseṃ peṭaleṃ |
taiseṃ viṣayīṃ suṭaleṃ | citta jayāceṃ || 699 ||

paiṃ ubadhaḍāṃ kāya na paḍe | mokāṭu koṇāṃ nātuḍe |
grāmadvārīṃce āḍeṃ | nolāṃḍī koṇa || 700 ||

jaiseṃ satrīṃ anna jāleṃ | kīṃ sāmānyā bīka āleṃ |
vāṇasiyeceṃ ubhaleṃ | koṇa na rige ? || 701 ||

taiseṃ jayāceṃ aṃtaḥkaraṇa | tayācyā ṭhāyīṃ saṃpūrṇa |
ajñānācī jāṇa | ṛddhi āhe || 702 ||

āṇi viṣayāṃcī goḍī | jo jītu melā na saṃḍī |
svargīṃhī khāvayā joḍī | yethūnicī || 703 ||

jo akhaṃḍa bhogā jace | jayā vyasana kāmyakriyeceṃ |
mukha dekhoni viraktāceṃ | sacaila karī || 704 ||

viṣo śiṇoni jāye | pari na śiṇe sāvadhu nohe |
kuhīlā hātīṃ khāye | koḍhī jaisā || 705 ||

kharī ṭeṃkoṃ nedī uḍe | lātauni phoḍī nākāḍeṃ |
taṟhī jevīṃ na kāḍhe | māghautā kharu || 706 ||

taisā jo viṣayāṃlāgīṃ | uḍī ghālī jal̤atiye āgīṃ |
vyasanācī āṃgīṃ | leṇīṃ miravī || 707 ||

phuṭoni paḍe taṃva | mṛga vāḍhavī hāṃva |
parī na mhaṇe te māva | rohiṇīcī || 708 ||

taisā janmoni mṛtyūvarī | viṣayīṃ trāsitāṃ bahutīṃ parīṃ |
taṟhī trāsu neghe dharī | adhika prema || 709 ||

pahiliye bāl̤adaśe | āī bā heṃci piseṃ |
teṃ sare maga strīmāṃseṃ | bhuloni ṭhāke || 710 ||

maga strī bhogitāṃ thāvoṃ | vṛddhāpya lāge yevoṃ |
tevhāṃ toci premabhāvo | bāl̤akāṃsi āṇī || 711 ||

āṃdhal̤eṃ vyāleṃ jaiseṃ | taisā bāl̤eṃ parivase |
pari jīveṃ mare toṃ na trāse | viṣayāṃsi jo || 712 ||

jāṇa tayācyā ṭhāyīṃ | ajñānāsi pāru nāhīṃ |
ātāṃ āṇīka kāṃhīṃ | cinheṃ sāṃgoṃ || 713 ||

tari deha hāci ātmā | aiseyā jo manodharmā |
val̤aghoniyāṃ karmā | āraṃbhu karī || 714 ||

āṇi uṇeṃ kāṃ pureṃ | jeṃ jeṃ kāṃhīṃ ācare |
tayāceni āviṣkareṃ | kuṃthoṃ lāge || 715 ||

ḍoīye ṭhevileni bhojeṃ | devalaviseṃ jevīṃ phuṃje |
taisā vidyāvayasā māje | utāṇā cāle || 716 ||

mhaṇe mīci eku āthī | mājhyāṃci gharīṃ saṃpattī |
mājhī ācaratī rītī | koṇā āhe || 717 ||

nāhīṃ mājheni pāḍeṃ vāḍu | mī sarvajña ekaci rūḍhu |
aisā garvatuṣṭīgaṃḍu | gheūni ṭhāke || 718 ||

vyādhi lāgaliyā māṇusā | nayeci bhoga dāūṃ jaisā |
nikeṃ na sāhe jo taisā | puḍhilāṃceṃ || 719 ||

paiṃ guṇa tetulā khāya | sneha kīṃ jāl̤itu jāya |
jetha ṭhevije tetha hoya | masī{ai}seṃ || 720 ||

jīvaneṃ śiṃpilā tiḍapiḍī | vijilā prāṇa sāṃḍīṃ |
lāgalā tarī kāḍī | uroṃ nedī || 721 ||

āl̤umāl̤a prakāśu karī | tetulenīca ubārā dharī |
taisiyā dīpāci parī | suvidyu jo || 722 ||

auṣadhāceni nāṃveṃ amṛteṃ | jaisā navajvaru āṃbuthe |
kāṃ viṣaci hoūni parateṃ | sarpā dūdha || 723 ||

taisā sadguṇīṃ matsaru | vyutpattī ahaṃkāru |
tapojñāneṃ apāru | tāṭhā caḍhe || 724 ||

aṃtyu rāṇive baisavilā | āreṃ dhāraṇu gil̤ilā |
taisā garveṃ phugalā | dekhasī jo || 725 ||

jo lāṭaṇeṃ aisā na lave | pātharu tevīṃ na drave |
guṇiyāsi nāgave | phoḍaseṃ jaiseṃ || 726 ||

kiṃbahunā tayāpāśī | ajñāna āhe vāḍhīsīṃ |
heṃ nikareṃ gā tujasīṃ | bolata asoṃ || 727 ||

āṇīkahī dhanaṃjayā | jo gṛhadeha sāmagriyā |
na dekhe kālaceyā | janmāteṃ gā || 728 ||

kṛtaghnā upakāru kelā | kāṃ corā vyavahāru didhalā |
nisugu stavilā | visare jaisā || 729 ||

voḍhāl̤itāṃ lāvileṃ | teṃ taiseṃca kāna pūṃsa voleṃ |
kīṃ puḍhatī voḍhāl̤uṃ āleṃ | suṇeṃ jaiseṃ || 730 ||

beḍūka sāpāciyā toṃḍīṃ | jātase sabuḍabuḍīṃ |
to makṣikāṃciyā koḍīṃ | smarenā kāṃhīṃ ? || 731 ||

taisīṃ navahī dvāreṃ sravatī | āṃgīṃ dehācī lutī jitī |
jeṇeṃ jālī teṃ cittīṃ | salenā jayā || 732 ||

mātecyā udarakuharīṃ | pacūni viṣṭhecyā dātharīṃ |
jaṭharīṃ navamāsavarī | ukaḍalā jo || 733 ||

teṃ garbhīṃcī je vyathā | kāṃ jeṃ jāleṃ upajatāṃ |
teṃ kāṃhīṃci sarvathā | nāṭhavī jo || 734 ||

malamūtrapaṃkīṃ | je lol̤ateṃ bāl̤a aṃkīṃ |
teṃ dekhoni jo na thuṃkīṃ | trāsu neghe || 735 ||

kālaci nā janma geleṃ | pāheci puḍhatī āleṃ |
aiseṃ heṃ kāṃhīṃ vāṭaleṃ | nāhīṃ jayā || 736 ||

āṇi paiṃ tayācī parī | jīvitācī pharārī |
dekhoni jo na karī | mṛtyuciṃtā || 737 ||

jiṇeyāceni viśvāseṃ | mṛtyu eka etha ase |
heṃ jayāceni mānaseṃ | mānijenā || 738 ||

alpodakīṃcā māsā | heṃ nāṭe aisiyā āśā |
na vaceci kāṃ jaisā | agādha ḍohāṃ || 739 ||

kāṃ gorīciyā bhulī | mṛga vyādhā dṛṣṭī na ghālī |
gal̤u na pāhatāṃ gil̤ilī | uṃḍī mīneṃ || 740 ||

dīpāciyā jhagamagā | jāl̤īla heṃ pataṃgā |
neṇaveci paiṃ gā | jayāparī || 741 ||

gavhāru nidrāsukheṃ | ghara jal̤ata ase teṃ na dekhe |
neṇatāṃ jeṃvī vikheṃ | rāṃdhileṃ anna || 742 ||

taisā jīvitāceni miṣeṃ | hā mṛtyuci ālā ase |
heṃ neṇeci rājaseṃ | sukheṃ jo gā || 743 ||

śarīrīṃcīṃ vāḍhī | ahorātrāṃcī joḍī |
viṣayasukhaprauḍhī | sācaci mānī || 744 ||

parī bāpuḍā aiseṃ neṇe | jeṃ veśyeceṃ sarvasva deṇeṃ |
teṃci teṃ nāgavaṇeṃ | rūpa etha || 745 ||

saṃvacorāceṃ sājaṇeṃ | teṃci teṃ prāṇa gheṇeṃ |
lepā snapana karaṇeṃ | toci nāśu || 746 ||

pāṃḍurogeṃ āṃga suṭaleṃ | teṃ tayāci nāṃve khuṃṭaleṃ |
taiseṃ neṇeṃ bhulaleṃ | āhāranidrā || 747 ||

sanmukha śūlā | dhāṃvatayā pāyeṃ capal̤ā |
pratipadīṃ ye javal̤ā | mṛtyu jevīṃ || 748 ||

tevīṃ dehā jaṃva jaṃva vāḍhu | jaṃva jaṃva divasāṃcā pavāḍu |
jaṃva jaṃva suravāḍu | bhogāṃcā yā || 749 ||

taṃva taṃva adhikādhikeṃ | maraṇa āyuṣyāteṃ jiṃke |
mīṭha jevīṃ udakeṃ | ghāṃsijata ase || 750 ||

taiseṃ jīvitva jāye | tayāstava kāl̤u pāhe |
heṃ hātohātīṃceṃ navhe | ṭhāukeṃ jayā || 751 ||

kiṃbahunā pāṃḍavā | hā āṃgīṃcā mṛtyu nīca navā |
na dekhe jo māvā| viṣayāṃciyā || 752 ||

to ajñānadeśīṃcā rāvo | yā bolā mahābāho|
na paḍe gā ṭhāvo | āṇikāṃcā || 753 ||

paiṃ jīvitāceni tokheṃ | jaisā kāṃ mṛtyu na dekhe |
taisāci tāruṇye pokheṃ | jarā na gaṇī || 754 ||

kaḍāḍīṃ loṭalā gāḍā | kāṃ śikharauni suṭalā dhoṃḍā |
taisā na dekhe jo puḍhāṃ | vārdhakya āhe || 755 ||

kāṃ āḍavohal̤ā pāṇī āleṃ | kāṃ jaise mhaisayāceṃ jhuṃja mātaleṃ |
taiseṃ tāruṇyāce caḍhaleṃ | bhurareṃ jayā || 756 ||

puṣṭi lāge vigharoṃ | kāṃti pāhe nisaroṃ |
mastaka ādarīṃ śiroṃ- | bhāgīṃ kaṃpa || 757 ||

dāḍhī sāul̤a dharī | māna hālauni vārī |
tarī jo karī | māyecā paisu || 758 ||

puḍhīla urīṃ ādal̤e | taṃva na dekhe jevīṃ āṃdhal̤eṃ |
kāṃ ḍol̤yāvaraleṃ nigal̤e | āl̤aśī toṣeṃ || 759 ||

taiseṃ tāruṇya ājiceṃ | bhogitāṃ vṛddhāpya pāheceṃ |
na dekhe toci sāceṃ | ajñānu gā || 760 ||

dekhe akṣameṃ kubjeṃ | kīṃ viṭāvūṃ lāge phuṃjeṃ |
parī na mhaṇe pāhe mājheṃ | aiseṃci bhave || 761 ||

āṇi āṃgīṃ vṛddhāpyatecī | saṃjñā ye maraṇācī |
parī jayā tāruṇyācī | bhulī na phiṭe || 762 ||

to ajñānāceṃ ghara | heṃ sācaci ghe uttara |
tevīṃci pariyesīṃ thora | cinheṃ āṇika || 763 ||

tari vāghāciye aḍave | eka vel̤a ālā caroni daiveṃ |
teṇeṃ viśvāseṃ puḍhatī dhāṃve | vasū jaisā || 764 ||

kāṃ sarpagharāāṃtu | avacaṭeṃ ṭhevā āṇilā svasthu |
yetuliyāsāṭhīṃ niścitu | nāstiku hoya || 765 ||

taiseni avacaṭeṃ heṃ | ekadonī vel̤āṃ lāhe |
etha roga eka āhe | heṃ mānīnā jo || 766 ||

vairiyā nīda ālī | ātāṃ dvaṃdveṃ mājhīṃ saralīṃ |
heṃ mānī to sapilī | mukalā jevīṃ || 767 ||

taisī āhāranidrecī ujarī | roga nivāṃtu joṃvarī |
taṃva jo na karī | vyādhī ciṃtā || 768 ||

āṇi strīputrādimel̤eṃ | saṃpatti jaṃva jaṃva phal̤e |
teṇeṃ rajeṃ ḍol̤e | jātī jayāce || 769 ||

saveṃci viyogu paḍaila | vil̤aunī vipatti yeīla |
heṃ duḥkha puḍhīla | dekhenā jo || 770 ||

to ajñāna gā pāṃḍavā | āṇi tohī toci jāṇāvā |
jo iṃdriyeṃ avhāsavā | cārī etha || 771 ||

vayaseceni uvāyeṃ | saṃpattīceni sāvāyeṃ |
sevyāsevya jāye | sarakaṭitu || 772 ||

na karāveṃ teṃ karī | asaṃbhāvya manīṃ dharī |
ciṃtū naye teṃ vicārī | jayācī matī || 773 ||

righe jetha na righāveṃ | māge jeṃ na ghyāveṃ |
sparśe jetha na lāgāveṃ | āṃga mana || 774 ||

na jāveṃ tetha jāye | na pāhāveṃ teṃ jo pāhe |
na khāveṃ teṃ khāye | tevīṃci toṣe || 775 ||

na dharāvā to saṃgu | na lāgāveṃ tetha lāgu |
nācarāvā to mārgu | ācare jo || 776 ||

nāyakāveṃ teṃ āike | na bolāveṃ teṃ bake |
parī doṣa hotīla heṃ na dekhe | pravartatāṃ || 777 ||

āṃgā manāsi rucāveṃ | yetuleni kṛtyākṛtya nāṭhaveṃ |
jo karaṇeyāceni nāṃveṃ | bhalateṃci karī || 778 ||

pari pāpa maja hoīla | kāṃ narakayātanā yeīla |
heṃ kāṃhīṃci puḍhīla | dekhenā jo || 779 ||

tayāceni āṃgalageṃ | ajñāna jagīṃ dāṭugeṃ |
jeṃ sajñānāhī saṃgeṃ | jhoṃboṃ sake || 780 ||

parī aso heṃ āika | ajñāna cinheṃ āṇika |
jeṇeṃ tuja samyak | jāṇave teṃ || 781 ||

tarī jayācī prīti purī | guṃtalī dekhasī gharīṃ |
navagaṃdhakesarīṃ | bhramarī jaiśī || 782 ||

sākareciyā rāśī | baisalī nuṭhe māśī |
taiseni strīcitta āveśīṃ | jayāceṃ mana || 783 ||

ṭhelā beḍūka kuṃḍīṃ | maśaka guṃtalā śeṃbuḍīṃ |
jaisā ḍhoru sabuḍabuḍīṃ | rutalā paṃkīṃ || 784 ||

taiseṃ gharīṃhūni nighaṇeṃ | nāhīṃ jīveṃ maneṃ prāṇeṃ |
jayā sāpa hoūni asaṇeṃ | bhāṭīṃ tiyeṃ || 785 ||

priyottamāciyā kaṃṭhīṃ | pramadā ghe āṭī |
taiśī jīveṃsī koṃpaṭī | dharūni ṭhāke || 786 ||

madhurasoddeśeṃ | madhukara jace jaiseṃ |
gṛhasaṃgopana taiseṃ | karī jo gā || 787 ||

mhātārapaṇīṃ jāleṃ | mā āṇika eka vipāīleṃ |
tayāceṃ kāṃ jetuleṃ | mātāpitarāṃ || 788 ||

tetuleni pāḍeṃ pārthā | gharīṃ jayā prema āsthā |
āṇi strīvāṃcūni sarvathā | jāṇenā jo || 789 ||

taisā strīdehīṃ jo jīveṃ | paḍoniyā sarvabhāveṃ |
koṇa mī kāya karāveṃ | kāṃhīṃ neṇe || 790 ||

mahāpuruṣāceṃ citta | jāliyā vastugata |
ṭhāke vyavahārajāta | jayāparī || 791 ||

hāni lāja na dekhe | parāpavādu nāike |
jayācīṃ iṃdriyeṃ ekamukheṃ | striyā kelīṃ || 792 ||

citta ārādhī strīyeceṃ | āṇi tiyeceni chaṃdeṃ nāce |
mākaḍa gāruḍiyāceṃ | jaiseṃ hoya || 793 ||

āpaṇapeṃhī śiṇavī | iṣṭamitra dukhavī |
maga kavaḍāci vāḍhavī | lobhī jaisā || 794 ||

taisā dānapuṇyeṃ khāṃcī | gotrakuṭuṃbā vaṃcī |
parī gārī bharī striyecī | uṇī hoṃ nedī || 795 ||

pūjitī daivateṃ jogāvī | gurūteṃ boleṃ jhakavī |
māyabāpāṃ dāvī | nidārapaṇa || 796 ||

striyecyā tarī vikhīṃ | bhogusaṃpattī anekīṃ |
āṇī vastu nikī | je je dekhe || 797 ||

premāthileni bhakteṃ | jaiseni bhajije kul̤adaivateṃ |
taisā ekāgracitteṃ | strī jo upāsī || 798 ||

sāca āṇi cokha | teṃ striyesīci aśekha |
yerāṃviṣayīṃ jogāvaṇūka | tehī nāhīṃ || 799 ||

iyeteṃ hana koṇī dekhaila | iyesī vekhāseṃ jāīla |
tarī yugaci buḍaila | aiseṃ jayā || 800 ||

nāyaṭyāṃbheṇa | na moḍije nāgāṃcī āṇa |
taisī pāl̤ī uṇakhuṇa | strīyecī jo || 801 ||

kiṃbahunā dhanaṃjayā | strīci sarvasva jayā |
āṇi tiyeciyā jāliyā- | lāgīṃ prema || 802 ||

āṇikahī jeṃ samasta | tiyeceṃ saṃpattijāta |
teṃ jīvāhūni āpta | mānī jo kāṃ || 803 ||

to ajñānāsī mūl̤a | ajñānā tyāceni bal̤a |
heṃ aso keval̤a | teṃci rūpa || 804 ||

āṇi mātaliyā sāgarīṃ | mokalaliyā tarī |
lāṭāṃcyā yerajhārīṃ | āṃdol̤e jevīṃ || 805 ||

tevīṃ priya vastu pāve | āṇi sukheṃ jo uṃcāve |
taisāci apriyāsaveṃ | tal̤avaṭu ghe || 806 ||

aiseni jayāce cittīṃ | vaiṣamyasāmyācī vokhatī |
vāhe to mahāmatī | ajñāna gā || 807 ||

āṇi mājhyā ṭhāyīṃ bhaktī | phal̤ālāgīṃ jayā ārtī |
dhanoddeśeṃ viraktī | naṭaṇeṃ jevīṃ || 808 ||

nātarī kāṃtācyā mānasī | rigoni svairiṇī jaisī |
rāhāṭe jāreṃsīṃ | jāvayālāgīṃ || 809 ||

taisā māteṃ kirīṭī | bhajatī gā pāuṭī |
karūni jo diṭhī | viṣo sūye || 810 ||

āṇi bhajinnaliyāsaveṃ | to viṣo jarī na pāve |
tarī sāṃḍī mhaṇe āghaveṃ | ṭavāl̤a heṃ || 811 ||

kuṇabaṭa kul̤avāḍī | taisā āna āna deva māṃḍī |
ādilācī paravaḍī | karī tayā || 812 ||

tayā gurumārgā ṭeṃkeṃ | jayācā sugaravā dekhe |
tarī tayācā maṃtra śike | yeru neghe || 813 ||

prāṇijāteṃsīṃ niṣṭhuru | sthāvarīṃ bahu bharu |
tevīṃci nāhīṃ ekasaru | nirvāho jayā || 814 ||

mājhī mūrti niphajavī | te gharāce konīṃ baisavī |
āpaṇa devo devī | yātre jāya || 815 ||

nitya ārādhana mājheṃ | kājīṃ kul̤adaivatā bhaje |
parvaviśeṣeṃ kīje | pūjā ānā || 816 ||

mājheṃ adhiṣṭhāna gharīṃ | āṇi vovase ānāce karī |
pitṛkāryāvasarīṃ | pitarāṃcā hoya || 817 ||

ekādaśīcyā divaśīṃ | jetulā pāḍu āmhāṃsī |
tetulāci nāgāṃsī | paṃcamīcyā divaśīṃ || 818 ||

cautha moṭakī pāhe | āṇi gaṇeśācāci hoye |
cāvadasī mhaṇe māye | tujhāci vo durge || 819 ||

nitya naimittikeṃ karmeṃ sāṃḍī | maga baise navacaṃḍī |
ādityavārīṃ vāḍhī | bahiravāṃ pātrīṃ || 820 ||

pāṭhīṃ somavāra pāve | āṇi beleṃsī liṃgā dhāṃve |
aisā ekalāci āghave | jogāvī jo || 821 ||

aisā akhaṃḍa bhajana karī | ugā nohe kṣaṇabharī |
avaghena gāṃvadvārīṃ | aheva jaisī || 822 ||

aiseni jo bhaktu | dekhasī sairā dhāṃvatu |
jāṇa ajñānācā mūrtu | avatāra to || 823 ||

āṇi ekāṃteṃ cokhaṭeṃ | tapovaneṃ tīrthe taṭeṃ |
dekhoni jo gā viṭe | tohi toci || 824 ||

jayā janapadīṃ sukha | gajabajeceṃ kavatika |
vānūṃ āvaḍe laukika | tohi tocī || 825 ||

āṇi ātmā gocaru hoye | aisī je vidyā āhe |
te āikoni ḍaura vāhe | vidvāṃsu jo || 826 ||

upaniṣadāṃkaḍe na vace | yogaśāstra na ruce |
adhyātmajñānīṃ jayāceṃ | manaci nāhīṃ || 827 ||

ātmacarcā ekī āthī | aisiye buddhīcī bhiṃtī |
pāḍūni jayācī matī | voḍhāl̤a jāhalī || 828 ||

karmakāṃḍa tarī jāṇe | mukhodgata purāṇeṃ |
jyotiṣīṃ to mhaṇe | taiseṃci hoya || 829 ||

śilpīṃ ati nipuṇa | sūpakarmīṃhī pravīṇa |
vidhi ātharvaṇa | hātīṃ āthī || 830 ||

kokīṃ nāhīṃ ṭheleṃ | bhārata karī mhaṇitaleṃ |
āgama āphāvile | mūrta hotīṃ || 831 ||

nītijāta sujhe | vaidyakahī bujhe |
kāvyanāṭakīṃ dujeṃ | catura nāhīṃ || 832 ||

smṛtīṃcī carcā | daṃśu jāṇe gāruḍiyācā |
nighaṃṭu prajñecā | pāikī karī || 833 ||

paiṃ vyākaraṇīṃ cokhaḍā | tarkīṃ atigāḍhā |
parī eka ātmajñānīṃ phuḍā | jātyaṃdhu jo || 834 ||

teṃ ekavāṃcūni āghavāṃ śāstrīṃ | siddhāṃta nirmāṇadhātrī |
parī jal̤oṃ teṃ mūl̤anakṣatrīṃ | na pāheṃ gā || 835 ||

morāāṃgīṃ aśeṣeṃ | piseṃ asatīṃ ḍol̤aseṃ |
parī ekalī dṛṣṭi nase | taiseṃ teṃ gā || 836 ||

jarī paramāṇū{e}vaḍheṃ | saṃjīvanīmūl̤a joḍe |
tarī bahu kāya gāḍe | bharaṇeṃ yereṃ ? || 837 ||

āyuṣyeṃvīṇa lakṣaṇeṃ | siseṃvīṇa al̤aṃkaraṇeṃ |
vohareṃvīṇa vādhāvaṇeṃ | to viṭaṃbu gā || 838 ||

taiseṃ śāstrajāta jāṇa | āghaveṃci apramāṇa |
adhyātmajñāneṃviṇa | ekalenī || 839 ||

yālāgīṃ arjunā pāhīṃ | adhyātmajñānācyā ṭhāyīṃ |
jayā nityabodhu nāhīṃ | śāstramūḍhā || 840 ||

tayā śarīra jeṃ jāleṃ | teṃ ajñānāceṃ bīṃ viruḍhaleṃ |
tayāceṃ vyutpannatva geleṃ | ajñānavelīṃ || 841 ||

to jeṃ jeṃ bole | teṃ ajñānaci phulaleṃ |
tayāceṃ puṇya jeṃ phal̤aleṃ | teṃ ajñāna gā || 842 ||

āṇi adhyātmajñāna kāṃhīṃ | jeṇeṃ mānileṃci nāhīṃ |
to jñānārthu na dekhe kāī | heṃ bolāveṃ aseṃ ? || 843 ||

ailīci thaḍī na pavatāṃ | pal̤e jo māghautā |
tayā pailadvīpīṃcī vārtā | kāya hoya ? || 844 ||

kāṃ dāravaṃṭhāci jayāceṃ | śīra roṃvileṃ khāṃce |
to kevīṃ parivarīṃceṃ | ṭhevileṃ dekhe ? || 845 ||

tevīṃ adhyātmajñānīṃ jayā | anol̤akha dhanaṃjayā |
tayā jñānārthu dekhāvayā | viṣo kāī ? || 846 ||

mhaṇauni ātāṃ viśeṣeṃ | to jñānāceṃ tattva na dekhe |
heṃ sāṃgāveṃ āṃkheṃlekheṃ | na lage tuja || 847 ||

jevhāṃ sagarbhe vāḍhileṃ | tevhāṃci poṭīṃceṃ dhāleṃ |
taiseṃ māgileṃ padeṃ bolileṃ | teṃci hoya || 848 ||

vāṃcūniyāṃ vegal̤eṃ | rūpa karaṇeṃ heṃ na mil̤e |
jevīṃ avaṃtileṃ āṃdhal̤eṃ | teṃ dujenasīṃ ye || 849 ||

evaṃ iye uparatīṃ | ajñānacinheṃ māgutīṃ |
amānitvādi prabhṛtī | vākhāṇilīṃ || 850 ||

je jñānapadeṃ aṭharā | keliyāṃ yerī moharāṃ |
ajñāna yā ākārā | sahajeṃ yetī || 851 ||

māgāṃ ślokāceni ardhārdheṃ | aiseṃ sāṃgitaleṃ śrīmukuṃdeṃ |
nā upharāṭīṃ iyeṃ jñānapadeṃ | teṃci ajñāna || 852 ||

mhaṇauni iyā vāhaṇīṃ | kelī myāṃ upalavaṇī |
vāṃcūni dudhā mel̤aūni pāṇī | phāra kīje ? || 853 ||

taiseṃ jī na baḍabaḍīṃ | padācī kora na sāṃḍī |
parī mūl̤adhvanīṃciye vāḍhī | nimitta jāhaloṃ || 854 ||

taṃva śrote mhaṇatī rāheṃ | keṃ parihārā ṭhāvo āhe ? |
bihisī kāṃ vāyeṃ | kavipoṣakā ? || 855 ||

tūteṃ śrīmurārī | mhaṇitaleṃ āmhī prakaṭa karīṃ |
jeṃ abhiprāya gavharīṃ | jhāṃkile āmhīṃ || 856 ||

teṃ devāceṃ manogata | dāvita āhāsī tūṃ mūrta |
heṃhī mhaṇatāṃ citta | dāṭaila tujheṃ || 857 ||

mhaṇauni aso heṃ na boloṃ | pari sāviyā gā toṣaloṃ |
je jñānatariye mel̤aviloṃ | śravaṇa sukhāciye || 858 ||

ātāṃ iyāvarī | je to śrīharī |
bolilā teṃ karīṃ | kathana vegāṃ || 859 ||

iyā saṃtavākyāsariseṃ | mhaṇitaleṃ nivṛttidāseṃ |
jī avadhārā tarī aiseṃ | bolileṃ deveṃ || 860 ||

mhaṇatī tuvāṃ pāṃḍavā | hā cinhasamuccayo āghavā |
āyakilā to jāṇāvā | ajñānabhāgu || 861 ||

iyā ajñānavibhāgā | pāṭhī deūni paiṃ gā |
jñānavikhīṃ cāṃgā | dṛḍhā hoīje || 862 ||

maga nirvāl̤ileni jñāneṃ | jñeya bheṭela maneṃ |
teṃ jāṇāvayā arjuneṃ | āsa kelī || 863 ||

taṃva sarvajñāṃcā rāvo | mhaṇe jāṇauni tayācā bhāvo |
pariseṃ jñeyācā abhiprāvo | sāṃgoṃ ātāṃ || 864 ||

jñeyaṃ yattatpravakṣyāmi yajñātvā~mṛtamaśnute ||

anādimatparaṃ brahma na sattannāsaducyate || 12||

tari jñeya aiseṃ mhaṇaṇeṃ | vastūteṃ yeṇeṃci kāraṇeṃ |
jeṃ jñāneṃvāṃcūni kavaṇeṃ | upāyeṃ naye || 865 ||

āṇi jāṇitaleyāvarauteṃ | kāṃhīṃca karaṇeṃ nāhīṃ jetheṃ |
jāṇaṇeṃci tanmayāteṃ | āṇī jayāceṃ || 866 ||

jeṃ jāṇitaleyāsāṭhīṃ | saṃsāra kāḍhūniyāṃ kāṃṭhīṃ |
jironi jāije poṭīṃ | nityānaṃdācyā || 867 ||

teṃ jñeya gā aiseṃ | ādi jayā nase |
parabrahma āpaiseṃ | nāma jayā || 868 ||

jeṃ nāhīṃ mhaṇoṃ jāije | taṃva viśvākāreṃ dekhije |
āṇi viśvaci aiseṃ mhaṇije | tari he māyā || 869 ||

rūpa varṇa vyaktī | nāhīṃ dṛśya dṛṣṭā sthitī |
tarī koṇeṃ kaiseṃ āthī | mhaṇāveṃ pāṃ || 870 ||

āṇi sācaci jarī nāhīṃ | tarī mahadādi koṇeṃ ṭhāīṃ |
sphurata kaiceṃ kāī | teṇeṃvīṇa ase ? || 871 ||

mhaṇauni āthī nāthī he bolī | jeṃ dekhoni mukī jāhalī |
vicāreṃsīṃ moḍalī | vāṭa jetheṃ || 872 ||

jaisī bhāṃḍaghaṭaśarāvīṃ | tadākāreṃ ase pṛthvī |
taiseṃ sarva hoūniyāṃ sarvīṃ | ase je vastu || 873 ||

sarvataḥ pāṇipādaṃ tatsarvato~kṣiśiromukham |
sarvataḥ śrutimalloke sarvamāvṛtya tiṣṭhati || 13||

āghavāṃci deśīṃ kāl̤īṃ | navhatāṃ deśakāl̤āṃvegal̤ī |
je kriyā sthūl̤āsthūl̤īṃ | teci hāta jayāce || 874 ||

tayāteṃ yākāraṇeṃ | viśvabāhū aiseṃ mhaṇaṇeṃ |
jeṃ sarvaci sarvapaṇeṃ | sarvadā karī || 875 ||

āṇi samastāṃhī ṭhāyā | eke kāl̤īṃ dhanaṃjayā |
āleṃ ase mhaṇauni jayā | viśvāṃghrīnāma || 876 ||

paiṃ savitayā āṃga ḍol̤e | nāhīṃta vegal̤e vegal̤e |
taiseṃ sarvadraṣṭe sakal̤eṃ | svarūpeṃ jeṃ || 877 ||

mhaṇauni viśvataścakṣu | hā acakṣūcyā ṭhāyīṃ pakṣu |
bolāvayā dakṣu | jāhalā vedu || 878 ||

jeṃ sarvāṃce śirāvarī | nitya nāṃde sarvāṃparī |
aisiye sthitīvarī | viśvamūrdhā mhaṇipe || 879 ||

paiṃ gā mūrti teṃci mukha | hutāśanā jaiseṃ dekha |
taiseṃ sarvapaṇeṃ aśekha | bhokte je || 880 ||

yālāgīṃ tayā pārthā | viśvatomukha he vyavasthā |
ālī vākpathā | śrutīciyā || 881 ||

āṇi vastumātrīṃ gagana | jaiseṃ ase saṃlagna |
taiseṃ śabdajātīṃ kāna | sarvatra jayā || 882 ||

mhaṇauni āmhīṃ tayāteṃ | mhaṇoṃ sarvatra āikateṃ |
evaṃ jeṃ sarvāṃteṃ | āvarūni ase || 883 ||

eṟhavīṃ tarī mahāmatī | viśvataścakṣu iyā śrutī |
tayāciyā vyāptī | rūpa keleṃ || 884 ||

vāṃcūni hasta netra pāye | heṃ bhāṣa tetha keṃ āhe ? |
sarva śūnyācā na sāhe | niṣkarṣu jeṃ || 885 ||

paiṃ kallol̤āteṃ kallol̤eṃ | grasijata ase aiseṃ kal̤e |
parī grasiteṃ grāsāvegal̤eṃ | ase kāī ? || 886 ||

taiseṃ sācaci jeṃ eka | tetha keṃ vyāpyavyāpaka ? |
parī bolāvayā nāveka | karāveṃ lāge || 887 ||

paiṃ śūnya jaiṃ dāvāveṃ jāhaleṃ | taiṃ biṃduleṃ eka pāhije keleṃ |
taiseṃ advaita sāṃgāveṃ boleṃ | taiṃ dvaita kīje || 888 ||

eṟhavīṃ tarī pārthā | guruśiṣyasatpathā |
āḍal̤u paḍe sarvathā | bola khuṃṭe || 889 ||

mhaṇauni gā śrutī | dvaitabhāveṃ advaitīṃ |
nirūpaṇācī vāhatī | vāṭa kelī || 890 ||

teṃci ātāṃ avadhārīṃ | iye netragocareṃ ākārīṃ |
teṃ jñeya jayāparī | vyāpaka ase || 891 ||

sarvendriyaguṇābhāsaṃ sarvendriyavivarjitam |
asaktaṃ sarvabhṛccaiva nirguṇaṃ guṇabhoktṛ ca || 14||

tarī teṃ gā kirīṭī aiseṃ | avakāśīṃ ākāśa jaiseṃ |
paṭīṃ paṭu hoūni ase | taṃtu jevīṃ || 892 ||

udaka hoūni udakīṃ | rasu jaisā avalokīṃ |
dīpapaṇeṃ dīpakīṃ | teja jaiseṃ || 893 ||

karpūratveṃ kāpurīṃ | saurabhya ase jayāparī |
śarīra hoūni śarīrīṃ | karma jevīṃ || 894 ||

kiṃbahunā pāṃḍavā | soneṃci sonayācā ravā |
taiseṃ jeṃ yā sarvāṃ | sarvāṃgīṃ ase || 895 ||

parī ravepaṇāmājivaḍe | taṃva ravā aiseṃ āvaḍe |
vāṃcūni soneṃ sāṃgaḍeṃ | sonayā jevīṃ || 896 ||

paiṃ gā voghuci vāṃkuḍā | pari pāṇī ujū suhāḍā |
vanhi ālā lokhaṃḍā | loha navhe kīṃ || 897 ||

ghaṭākāreṃ veṃṭāl̤eṃ | tetha nabha game vāṭol̤eṃ |
maṭhīṃ tarī cauphal̤eṃ | āye dise || 898 ||

tari te avakāśa jaiseṃ | nohijatīci kāṃ ākāśeṃ |
jeṃ vikāra hoūni taiseṃ | vikārī nohe || 899 ||

mana mukhya iṃdriyāṃ | sattvādi guṇāṃ yayāṃ- |
sārikheṃ aiseṃ dhanaṃjayā | āvaḍe kīra || 900 ||

paiṃ gul̤ācī goḍī | nohe bāṃdhayā sāṃgaḍī |
taisīṃ guṇa iṃdriyeṃ phuḍīṃ | nāhīṃ tetha || 901 ||

agā kṣīrāciye daśe | ghṛta kṣīrākāreṃ ase |
parī kṣīraci nohe jaiseṃ | kapidhvajā || 902 ||

taiseṃ jeṃ iye vikārīṃ | vikāra nohe avadhārīṃ |
paiṃ ākārā nāma bhoṃvarī | yera sone teṃ soneṃ || 903 ||

iyā ughaḍa maṟhāṭiyā | teṃ vegal̤epaṇa dhanaṃjayā |
jāṇa guṇa iṃdriyāṃ- | pāsoniyāṃ || 904 ||

nāmarūpasaṃbaṃdhu | jātikriyābhedu |
hā ākārāsīca pravādu | vastūsi nāhīṃ || 905 ||

teṃ guṇa navhe kahīṃ | guṇā tayā saṃbaṃdhu nāhīṃ |
parī tayācyāci ṭhāyīṃ | ābhāsatī || 906 ||

yetuleyāsāṭhīṃ | saṃbhrāṃtācyā poṭīṃ |
aiseṃ jāya kirīṭī | je heṃci dharī || 907 ||

tarī teṃ gā dharaṇeṃ aiseṃ | abhrāteṃ jevīṃ ākāśeṃ |
kāṃ prativadana jaiseṃ | ārasenī || 908 ||

nātarī sūrya pratimaṃḍala | jaiseni dharī salila |
kāṃ raśmikarīṃ mṛgajal̤a | dharije jevīṃ || 909 ||

taiseṃ gā saṃbaṃdheṃvīṇa | yayā sarvāṃteṃ dharī nirguṇa |
parī teṃ vāyāṃ jāṇa | mithyādṛṣṭī || 910 ||

āṇi yāparī nirguṇeṃ | guṇāteṃ bhogaṇeṃ |
raṃkā rājya karaṇeṃ | svapnīṃ jaiseṃ || 911 ||

mhaṇauni guṇācā saṃgu | athavā guṇabhogu |
hā nirguṇīṃ lāgu | boloṃ naye || 912 ||

bahirantaśca bhūtānāmacaraṃ carameva ca |
sūkṣamatvāttadavijñeyaṃ dūrasthaṃ cāntike ca tat || 15||

jeṃ carācara bhūtāṃ- | mājīṃ ase paṃḍusutā |
nānā vanhīṃ uṣṇatā | abhedeṃ jaisī || 913 ||

taiseni avināśabhāveṃ | jeṃ sūkṣmadaśe āghaveṃ |
vyāpūni ase teṃ jāṇāveṃ | jñeya etha || 914 ||

jeṃ eka āṃtubāherī | jeṃ eka javal̤a durī |
jeṃ ekavāṃcūni parī | dujīṃ nāhīṃ || 915 ||

kṣīrasāgarīṃcī goḍī | mājīṃ bahu thaḍiye thoḍī |
heṃ nāhīṃ tayā paravaḍī | pūrṇa jeṃ gā || 916 ||

svedajādiprabhṛtī | vegal̤ālyāṃ bhūtīṃ |
jayāciye anusyūtīṃ | khomaṇeṃ nāhīṃ || 917 ||

paiṃ śrote mukhaṭil̤akā | ghaṭasahasrā anekāṃ- |
mājīṃ biṃboni caṃdrikā | na bhede jevīṃ || 918 ||

nānā lavaṇakaṇāciye rāśī | kṣāratā ekaci jaisī |
kāṃ koḍī ekīṃ ūsīṃ | ekaci goḍī || 919 ||

avibhaktaṃ ca bhūteṣu vibhaktamiva ca sthitaṃ |
bhūtabhartṛ ca tajñeyaṃ grasiṣṇu prabhaviṣṇu ca || 16||

taiseṃ anekīṃ bhūtajātīṃ | jeṃ āhe ekī vyāptī |
viśvakāryā sumatī | kāraṇa jeṃ gā || 920 ||

mhaṇauni hā bhūtākāru | jethoni teṃci tayā ādhāru |
kallol̤ā sāgaru | jiyāparī || 921 ||

bālyādi tinhīṃ vayasīṃ | kāyā ekaci jaisī |
taiseṃ ādisthitigrāsīṃ | akhaṃḍa jeṃ || 922 ||

sāyaṃprātarmadhyāna | hotāṃ jātāṃ dinamāna |
jaiseṃ kāṃ gagana | pālaṭenā || 923 ||

agā sṛṣṭivel̤e priyottamā | jayā nāṃva mhaṇatī brahmā |
vyāpti jeṃ viṣṇunāmā | pātra jāhaleṃ || 924 ||

maga ākāru hā hārape | tevhāṃ rudra jeṃ mhaṇipe |
teṃhī guṇatraya jevhāṃ lope | taiṃ jeṃ śūnya || 925 ||

nabhāceṃ śūnyatva gil̤ūna | guṇatrayāteṃ nuraūna |
teṃ śūnya teṃ mahāśūnya | śrutivacanasaṃmata || 926 ||

jyotiṣāmapi tajjyotistamasaḥ paramucyate |
jñānaṃ jñeyaṃ jñānagamyaṃ hṛdi sarvasya visṭhitam || 17||

jeṃ agnīceṃ dīpana | jeṃ caṃdrāceṃ jīvana |
sūryāce nayana | dekhatī jeṇeṃ || 927 ||

jayāceni ujiyeḍeṃ | tārāṃgaṇa ubhaḍeṃ |
mahāteja suravāḍeṃ | rāhāṭe jeṇeṃ || 928 ||

jeṃ ādīcī ādī | jeṃ vṛddhīcī vṛddhī |
buddhīcī je buddhī | jīvācā jīvu || 929 ||

jeṃ manāceṃ mana | jeṃ netrāce nayana |
kānāce kāna | vācecī vācā || 930 ||

jeṃ prāṇācā prāṇa | jeṃ gatīce caraṇa |
kriyeceṃ kartepaṇa | jayāceni || 931 ||

ākāru jeṇeṃ ākāre | vistāru jeṇeṃ vistāre |
saṃhāru jeṇeṃ saṃhāre | paṃḍukumarā || 932 ||

jeṃ medinīcī medinī | jeṃ pāṇī piūni ase pāṇī |
tejā divelāvaṇī | jeṇeṃ tejeṃ || 933 ||

jeṃ vāyūcā śvāsośvāsu | jeṃ gaganācā avakāśu |
heṃ aso āghavācī ābhāsu | ābhāse jeṇeṃ || 934 ||

kiṃbahunā pāṃḍavā | jeṃ āghaveṃci ase āghavā |
jetha nāhīṃ rigāvā | dvaitabhāvāsī || 935 ||

jeṃ dekhiliyācisaveṃ | dṛśya draṣṭā heṃ āghaveṃ |
ekavāṭa kālave | sāmarasyeṃ || 936 ||

maga teṃci hoya jñāna | jñātā jñeya hana |
jñāneṃ gamije sthāna | teṃhi teṃcī || 937 ||

jaiseṃ saraliyāṃ lekha | āṃkha hotī eka |
taiseṃ sādhyasādhanādika | aikyāsi ye || 938 ||

arjunā jiye ṭhāyīṃ | na sare dvaitācī vahī |
heṃ aso jeṃ hṛdayīṃ | sarvāṃcyā ase || 939 ||

iti kṣetraṃ tathā jñānaṃ jñeyaṃ coktaṃ samāsataḥ |
madbhakta etadvijñāya madbhāvāyopapadyate || 18||

evaṃ tujapuḍhāṃ | ādīṃ kṣetra suhāḍā |
dāvileṃ phāḍovāḍāṃ | vivaṃcunī || 940 ||

taiseṃci kṣetrāpāṭhīṃ | jaiseni dekhasī diṭhī |
teṃ jñānahī kirīṭī | sāṃgitaleṃ || 941 ||

ajñānāhī kautukeṃ | rūpa keleṃ nikeṃ |
jaṃva āyaṇī tujhī ṭeṃke | pure mhaṇe || 942 ||

āṇi ātāṃ heṃ rokaḍeṃ | upapattīceni pavāḍeṃ |
nirūpileṃ ughaḍeṃ | jñeya paiṃ gā || 943 ||

he āghavīca vivaṃcanā | buddhī bharoni arjunā |
matsiddhibhāvanā | mājhiyā yetī || 944 ||

dehādi parigrahīṃ | saṃnyāsu karūniyāṃ jihīṃ |
jīvu mājhyā ṭhāīṃ | vṛttiku kelā || 945 ||

te māteṃ kirīṭī | heṃci jāṇauniyāṃ śevaṭīṃ |
āpaṇapayāṃ sāṭovāṭīṃ | mīci hotī || 946 ||

mīci hotī parī | he mukhya gā avadhārīṃ |
sohopī sarvāṃparī | racilīṃ āmhīṃ || 947 ||

kaḍāṃ pāyarī kīje | nirāl̤īṃ mācu bāṃdhije |
athāvīṃ suije | tarī jaisī || 948 ||

eṟhavīṃ avagheṃci ātmā | heṃ sāṃgoṃ jarī vīrottamā |
parī tujhiyā manodharmā | mil̤ela nā || 949 ||

mhaṇauni ekaci saṃcaleṃ | caturdhā āmhīṃ keleṃ |
jeṃ adal̤apaṇa dekhileṃ | tujhiye prajñe || 950 ||

paiṃ bāl̤a jaiṃ jevavije | taiṃ ghāṃsu visā ṭhāyīṃ kīje |
taiseṃ ekaci heṃcaturvyājeṃ | kathileṃ āmhīṃ || 951 ||

eka kṣetra eka jñāna | eka jñeya eka ajñāna |
he bhāga kele avadhāna | jāṇauni tujheṃ || 952 ||

āṇi aisenahī pārthā | jarī hā abhiprāvo tuja hātā |
naye tarī he vyavasthā | eka vel̤a sāṃgoṃ || 953 ||

ātāṃ cauṭhāyīṃ na karūṃ | ekahī mhaṇauni na sarūṃ |
ātmānātmayā dharūṃ | sarisā pāḍu || 954 ||

pari tuvāṃ yetuleṃ karāveṃ | māgoṃ teṃ āmhāṃ deāveṃ |
je kānaci nāṃva ṭhevāveṃ | āpaṇa paiṃ gā || 955 ||

yā śrīkṛṣṇāciyā bolā | pārthu romāṃcitu jāhalā |
tetha devo mhaṇatī bhalā | ucaṃbal̤enā || 956 ||

aiseni to yetāṃ vegu | dharūni mhaṇe śrīraṃgu |
prakṛtipuruṣavibhāgu | pariseṃ sāṃgoṃ || 957 ||

prakṛtiṃ puruṣaṃ caiva viddhyanādī ubhāvapi |
vikārāṃśca guṇāṃścaiva viddhi prakṛtisaṃbhavān || 19||

jayā mārgāteṃ jagīṃ | sāṃkhya mhaṇatī yogī |
jayāciye bhāṭivelāgīṃ | mī kapila jāhaloṃ || 958 ||

to āika nirdokhu | prakṛtipuruṣaviveku |
mhaṇe ādipurukhu | arjunāteṃ || 959 ||

tarī puruṣa anādi āthī | āṇi taiṃci lāgoni prakṛti |
saṃsarisī divorātī | donī jaisī || 960 ||

kāṃ rūpa nohe vāyāṃ | parī rūpā lāgalī chāyā |
nikaṇu vāḍhe dhanaṃjayā | kaṇeṃsīṃ koṃḍā || 961 ||

taisīṃ jāṇa javaṭeṃ | donhīṃ iyeṃ ekavaṭe |
prakṛtipuruṣa pragaṭeṃ | anādisiddheṃ || 962 ||

paiṃ kṣetra yeṇeṃ nāṃveṃ | jeṃ sāṃgitaleṃ āghaveṃ |
teṃci etha jāṇāveṃ | prakṛti he gā || 963 ||

āṇi kṣetrajña aiseṃ | jayāteṃ mhaṇitaleṃ ase |
to puruṣa heṃ anārise | na boloṃ gheīṃ || 964 ||

iyeṃ ānāneṃ nāṃveṃ | parī nirūpya āna nohe |
heṃ lakṣaṇa na cukāveṃ | puḍhatapuḍhatī || 965 ||

tarī keval̤a je sattā | to puruṣa gā paṃḍusutā |
prakṛtīteṃ samastāṃ | kriyā nāma || 966 ||

buddhi iṃdriyeṃ aṃtaḥkaraṇa | ityādi vikārabharaṇa |
āṇi te tinhī guṇa | sattvādika || 967 ||

hā āghavāci mel̤āvā | prakṛtī jāhalā jāṇāvā |
heci hetu saṃbhavā | karmāciyā || 968 ||

kāryakāraṇakartṛtve hetuḥ prakṛtirucyate |
puruṣaḥ sukhaduḥkhānāṃ bhoktṛtve heturucyate || 20||

tetha icchā āṇi buddhi | ghaḍavī ahaṃkāreṃsīṃ ādhīṃ |
maga tiyā lāvitī vedhīṃ | kāraṇācyā || 969 ||

teṃci kāraṇa ṭhākāvayā | jeṃ sūtra dharaṇeṃ upāyā |
tayā nāṃva dhanaṃjayā | kārya paiṃ gā || 970 ||

āṇi icchā madācyā thāvīṃ | lāgalī manāteṃ uṭhavī |
teṃ iṃdriyeṃ rāhāṭavī | heṃ kartṛtva paiṃ gā || 971 ||

mhaṇauni tīnhī yā jāṇā | kāryakartṛtvakāraṇā |
prakṛti mūl̤a he rāṇā | siddhāṃcā mhaṇe || 972 ||

evaṃ tihīṃceni samavāyeṃ | prakṛti karmarūpa hoye |
parī jayā guṇā vāḍhe trāye | tyāci sārikhī || 973 ||

jeṃ sattvaguṇeṃ adhiṣṭhije | teṃ satkarma mhaṇije |
rajoguṇeṃ niphaje | madhyama teṃ || 974 ||

jeṃ kāṃ keval̤a tameṃ | hotī jiyeṃ karmeṃ |
niṣiddheṃ adhameṃ | jāṇa tiyeṃ || 975 ||

aiseni saṃtāsaṃteṃ | karmeṃ prakṛtīstava hoteṃ |
tayāpāsoni nirvāl̤ateṃ | sukhaduḥkha gā || 976 ||

asaṃtīṃ duḥkha upaje | satkarmīṃ sukha niphaje |
tayā dohīṃcā bolije | bhogu puruṣā || 977 ||

sukhaduḥkheṃ jaṃvavarī | niphajatī sācokārīṃ |
taṃva prakṛti udyamu karī | puruṣu bhogī || 978 ||

prakṛtipuruṣāṃcī kul̤avāḍī | sāṃgatāṃ asaṃgaḍī |
je āṃbulī joḍī | āṃbulā khāya || 979 ||

āṃbulā āṃbuliye | saṃgatī nā soye |
kīṃ āṃbulī jaga viye | coja aikā || 980 ||

puruṣaḥ prakṛtistho hi bhuṃkte prakṛtijānguṇān |
kāraṇaṃ guṇa saṃgo'sya sadasadyonijanmasu || 21||

je anaṃgu to peṃdhā | nikavaḍā nusadhā |
jīrṇu ativṛddhā- | pāsoni vṛddhu || 981 ||

tayā āḍanāṃva puruṣu | eṟhavīṃ strī nā napuṃsaku |
kiṃbahunā eku | niścayo nāhīṃ || 982 ||

to acakṣu aśravaṇu | ahastu acaraṇu |
rūpa nā varṇu | nāma āthī || 983 ||

arjunā kāṃhīṃci jetha nāhīṃ | to prakṛtīcā bhartā pāhīṃ |
kīṃ bhogaṇeṃ aisayāhī | sukhaduḥkhāṃceṃ || 984 ||

to tarī akartā | udāsu abhoktā |
parī iyā pativratā | bhogavije || 985 ||

jiyeteṃ al̤umāl̤u | rūpāguṇācā cāl̤aḍhāl̤u |
te bhalataisāhī khel̤u | lekhā āṇī || 986 ||

mā iye prakṛtī taṃva | guṇamayī heṃci nāṃva |
kiṃbahunā sāveva | guṇa teci he || 987 ||

he pratikṣaṇīṃ nītya navī | rūpā guṇācīca āghavī |
jaḍāteṃhī mājavī | iyecā māju || 988 ||

nāmeṃ iyeṃ prasiddheṃ | sneho iyā snigdheṃ |
iṃdriyeṃ prabuddheṃ | iyeceni || 989 ||

kāyi mana heṃ napuṃsaka | kīṃ te bhogavī tinhī loka |
aiseṃ aiseṃ alaukika | karaṇeṃ iyeceṃ || 990 ||

he bhramāce mahādvīpa | vyāptīceṃ rūpa |
vikāra umapa | iyā kele || 991 ||

he kāmācī māṃḍavī | he mohavanīṃcī mādhavī |
iye prasiddhaci daivī | māyā he nāma || 992 ||

he vāṅmayācī vāḍhī | he sākārapaṇācī joḍī |
prapaṃcācī dhāḍī | abhaṃga he || 993 ||

kal̤ā ethuni jāliyā | vidyā iyecyā keliyā |
icchā jñāna kriyā | viyālī he || 994 ||

he nādācī ṭāṃkasāl̤a | he camatkārāceṃ vel̤āul̤a |
kiṃbahunā sakal̤a | khel̤u iyecā || 995 ||

je utpatti pralayo hota | te iyece sāyaṃprāta |
heṃ aso adbhuta | mohana he || 996 ||

he advayāceṃ dusareṃ | he niḥsaṃgāceṃ soyare |
nirāl̤eṃsi ghareṃ | nāṃdata ase || 997 ||

iyeteṃ yetulāvarī | saubhāgyavyāptīcī thorī |
mhaṇauni tayā āvarī | anāvarāteṃ || 998 ||

tayācyā taṃva ṭhāyīṃ | nipaṭūni kāṃhīṃci nāhīṃ |
kīṃ tayā āghavehīṃ | āpaṇaci hoya || 999 ||

tayā svayaṃbhācī saṃbhūtī | tayā amūrtācī mūrtī |
āpaṇa hoya sthitī | ṭhāvo tayā || 1000 ||

tayā anārtācī ārtī | tayā pūrṇācī tṛptī |
tayā akul̤ācī jātī- | gota hoya || 1001 ||

tayā acarcāceṃ cinha | tayā apārāceṃ māna |
tayā amanaskāceṃ mana | buddhīhī hoya || 1002 ||

tayā nirākārācā ākāru | tayā nirvyāpārācā vyāpāru |
nirahaṃkārācā ahaṃkāru | hoūni ṭhāke || 1003 ||

tayā anāmāceṃ nāma | tayā ajāceṃ janma |
āpaṇa hoya karma- | kriyā tayā || 1004 ||

tayā nirguṇāce guṇa | tayā acaraṇāce caraṇa |
tayā aśravaṇāce śravaṇa | acakṣūce cakṣu || 1005 ||

tayā bhāvātītāce bhāva | tayā niravayavāce avayava |
kiṃbahunā hoya sarva | puruṣāceṃ he || 1006 ||

aiseni iyā prakṛtī | āpuliyā sarva vyāptī |
tayā avikārāteṃ vikṛtī- | mājīṃ kīje || 1007 ||

tetha puruṣatva jeṃ ase | teṃ ye iye prakṛtidaśe |
caṃdramā aṃvase | paḍilā jaisā || 1008 ||

vidal̤a bahu cokhā | mīnaliyā vālā ekā |
kasu hoya pāṃcakā | jayāparī || 1009 ||

kāṃ sādhūteṃ goṃdhal̤ī | saṃcāroni suye mail̤ī |
nānā sudinācā ābhāl̤īṃ | durdinu kīje || 1010 ||

jevīṃ paya paśūcyā poṭīṃ | kāṃ vanhi jaisā kāṣṭhīṃ |
guṃḍūni ghetalā paṭīṃ | ratnadīpu || 1011 ||

rājā parādhīnu jāhalā | kāṃ siṃhu rogeṃ ruṃdhalā |
taisā puruṣa prakṛtī ālā | svatejā muke || 1012 ||

jāgatā naru sahasā | nidrā pāḍūni jaisā |
svapnīṃciyā sosā | vaśyu kīje || 1013 ||

taiseṃ prakṛti jālepaṇeṃ | puruṣā guṇa bhogaṇeṃ |
udāsa aṃturīguṇeṃ | ātuḍe jevīṃ || 1014 ||

taiseṃ ajā nityā hoye | āṃgīṃ janmamṛtyūce ghāye |
vājatī jaiṃ lāhe | guṇasaṃgāteṃ || 1015 ||

pari teṃ aiseṃ paṃḍusutā | tātaleṃ loha piṭitāṃ |
jevīṃ vanhīsīci ghātā | bolatī tayā || 1016 ||

kāṃ āṃdol̤aliyā udaka | pratibhā hoya aneka |
teṃ nānātva mhaṇatī loka | caṃdrīṃ jevīṃ || 1017 ||

darpaṇāciyā javal̤ikā | dujepaṇa jaiseṃ ye mukhā |
kāṃ kuṃkumeṃ sphaṭikā | lohitatva ye || 1018 ||

taisā guṇasaṃgameṃ | ajanmā hā janme |
pāvatu aisā game | eṟhavīṃ nāhīṃ || 1019 ||

adhamottamā yonī | yāsi aisiyā mānī |
jaisā saṃnyāsī hoya svapnīṃ | aṃtyajādi jātī || 1020 ||

mhaṇauni keval̤ā puruṣā | nāhīṃ hoṇeṃ bhogaṇeṃ dekhā |
yetha guṇasaṃguci aśekhā- | lāgīṃ mūl̤a || 1021 ||

upadraṣṭā'numantā ca bhartā bhoktā maheśvaraḥ |
paramātmeti cāpyukto dehe'smin puruṣaḥ paraḥ || 22||

hā prakṛtimājīṃ ubhā | parī juī jaisā vothaṃbā |
iyā prakṛti pṛthvī nabhā | tetulā pāḍu || 1022 ||

prakṛtisaritecyā taṭīṃ | meru hoya hā kirīṭī |
mājīṃ biṃbe parī loṭīṃ | loṭoṃ neṇe || 1023 ||

prakṛti hoya jāye | hā to asatuci āhe |
mhaṇauni ābrahmāceṃ hoye | śāsana hā || 1024 ||

prakṛti yeṇeṃ jiye | yāciyā sattā jaga viye |
iyālāgīṃ iye | varayetu hā || 1025 ||

anaṃteṃ kāl̤eṃ kirīṭī | jiyā mil̤atī iyā sṛṣṭī |
tiyā rigatī yayācyā poṭīṃ | kalpāṃtasamayīṃ || 1026 ||

hā mahadbrahmagosāvī | brahmagol̤a lāghavī |
apārapaṇeṃ mavī | prapaṃcāteṃ || 1027 ||

paiṃ yā dehāmājhārīṃ | paramātmā aisī je parī |
bolije teṃ avadhārīṃ | yayāteṃci || 1028 ||

agā prakṛtiparautā | eku āthī paṃḍusutā |
aisā pravādu to tattvatā | puruṣu hā paiṃ || 1029 ||

ya evaṃ vetti puruṣaṃ prakṛtiṃ ca guṇaiḥ saha |
sarvathā vartamāno'pi na sa bhūyo'bhijāyate || 23||

jo nikhal̤apaṇeṃ yeṇeṃ | puruṣā yayā jāṇe |
āṇi guṇāṃceṃ karaṇeṃ | prakṛtīceṃ teṃ || 1030 ||

heṃ rūpa he chāyā | paila jal̤a he māyā |
aisā nivāḍu dhanaṃjayā | jevīṃ kīje || 1031 ||

teṇeṃ pāḍeṃ arjunā | prakṛtipuruṣavivaṃcanā |
jayāciyā manā | gocara jāhalī || 1032 ||

to śarīrāceni mel̤eṃ | karūṃ kāṃ karmeṃ sakal̤eṃ |
parī ākāśa dhuī na mail̤e | taisā ase || 1033 ||

āthileni deheṃ | jo na ghepe dehamoheṃ |
deha geliyā nohe | punarapi to || 1034 ||

aisā tayā eku | prakṛtipuruṣaviveku |
upakāru alaukiku | karī paiṃ gā || 1035 ||

parī hāci aṃtarīṃ | viveka bhānūciyā parī |
udaije teṃ avadhārīṃ | upāya bahuta || 1036 ||

dhyānenātmani paśyanti kecidātmānamātmanā |
anye sāṃkhyena yogena karmayogena cāpare || 24||

koṇī eku subhaṭā | vicārācā āgiṭāṃ |
ātmānātmakiṭā | puṭeṃ deunī || 1037 ||

chattīsahī vānī bheda | toḍoniyāṃ nirvivāda |
nivaḍitī śuddha | āpaṇapeṃ || 1038 ||

tayā āpaṇapayācyā poṭīṃ | ātmadhyānāciyā diṭhī |
dekhatī gā kirīṭī | āpaṇapeṃci || 1039 ||

āṇika paiṃ daivabageṃ | citta detī sāṃkhyayogeṃ |
eka te aṃgalageṃ | karmācenī || 1040 ||

anye tvevamajānantaḥ śrutvā'nyebhya upāsate |
te'pi cātitaraṃtyeva mṛtyuṃ śrutiparāyaṇaḥ || 25||

yeṇeṃ yeṇeṃ prakāreṃ | nistaratī sācokāreṃ |
heṃ bhavā bheureṃ | āghaveṃci || 1041 ||

parī te karitī aiseṃ | abhimānu davaḍūni deśeṃ |
ekāciyā viśvāseṃ | ṭeṃkatī bolā || 1042 ||

je hitāhita dekhatī | hāni kaṇavā ghepatī |
pusoni śiṇu haritī | detī sukha || 1043 ||

tayāṃceni mukheṃ jeṃ nighe | tetuleṃ ādareṃ cāṃgeṃ |
aikoniyāṃ āṃgeṃ | maneṃ hotī || 1044 ||

tayā aikaṇeyāci nāṃveṃ | ṭhevitī gā āghaveṃ |
tayā akṣarāṃsīṃ jīveṃ | loṇa karitī || 1045 ||

tehī aṃtīṃ kapidhvajā | iyā maraṇārṇavasamājā- |
pāsūni nighatī vojā | gomaṭiyā || 1046 ||

aisese he upāye | bahuvasa etheṃ pāheṃ |
jāṇāvayā hoye | ekī vastu || 1047 ||

ātāṃ pure he bahuta | paiṃ sarvārthāceṃ mathita |
siddhāṃtanavanīta | deūṃ tuja || 1048 ||

yetuleni paṃḍusutā | anubhava lāhāṇā āyitā |
yera taṃva tuja hotāṃ | sāyāsa nāhīṃ || 1049 ||

mhaṇauni te buddhi racūṃ | matavāda he khāṃcūṃ |
solīva nirvacūṃ | phalitārthucī || 1050 ||

yāvatsaṃjāyate kiṃcitsattvaṃ sthāvarajaṃgamam |
kṣetrakṣetrajñasaṃyogāttadviddhi bharatarṣabha || 26||

tarī kṣetrajña yeṇeṃ boleṃ | tuja āpaṇapeṃ jeṃ dāvileṃ |
āṇi kṣetrahī sāṃgitaleṃ | āghaveṃ jeṃ || 1051 ||

tayā yerayerāṃcyā mel̤īṃ | hoīje bhūtīṃ sakal̤īṃ |
anilasaṃgeṃ salilīṃ | kallol̤a jaise || 1052 ||

kāṃ tejā āṇi ukharā | bheṭī jāliyā vīrā |
mṛgajal̤āciyā pūrā | rūpa hoya || 1053 ||

nānā dhārādharadhārīṃ | jhal̤aṃbaliyā vasuṃdharī |
uṭhije jevīṃ aṃkurīṃ | nānāvidhīṃ || 1054 ||

taiseṃ carācara āghaveṃ | jeṃ kāṃhīṃ jīvu nāveṃ |
teṃ toṃ ubhayayogeṃ saṃbhave | aiseṃ jāṇa || 1055 ||

iyālāgīṃ arjunā | kṣetrajñā pradhānā- |
pāsūni na hotī bhinnā | bhūtavyaktī || 1056 ||

samaṃ sarveṣu bhūteṣu tiṣṭhantaṃ parameśvaram |
vinaśyatsvavinaśyantaṃ yaḥ paśyati sa paśyati || 27||

paiṃ paṭatva taṃtu navhe | tarī taṃtūsīci teṃ āhe |
aisāṃ kholīṃ ḍol̤āṃ pāheṃ | aikya heṃ gā || 1057 ||

bhūteṃ āghavīṃci hotī | ekācīṃ eka āhātī |
parī tūṃ pratītī | yāṃcī ghe pāṃ || 1058 ||

yāṃcīṃ nāmeṃhī ānāneṃ | anārisīṃ vartaneṃ |
veṣahī sināne | āghaveyāṃce || 1059 ||

aiseṃ dekhoni kirīṭī | bheda sūsī hana poṭīṃ |
tarī janmāciyā koṭī | na lāhasī nighoṃ || 1060 ||

paiṃ nānāprayojanaśīl̤eṃ | dīrgheṃ vakreṃ vartul̤eṃ |
hotī ekācīṃca phal̤eṃ | tuṃbiṇīyecīṃ || 1061 ||

hotu kāṃ ujū vāṃkuḍeṃ | parī borīce heṃ na moḍe |
taisī bhūteṃ avaghaḍeṃ | parī vastu ujū || 1062 ||

aṃgārakaṇīṃ bahuvasīṃ | uṣṇatā samāna jaiśī |
taisā nānā jīvarāśīṃ | pareśu ase || 1063 ||

gaganabharī dhārā | parī pāṇī ekaci vīrā |
taisā yā bhūtākārā | sarvāṃgīṃ to || 1064 ||

heṃ bhūtagrāma viṣama | parī vastū te etha sama |
ghaṭamaṭhīṃ vyoma | jiṃyāparī || 1065 ||

hā nāśatāṃ bhūtābhāsu | etha ātmā to avināśu |
jaisā keyūrādikīṃ kasu | suvarṇācā || 1066 ||

evaṃ jīvadharmahīnu | jo jīveṃsīṃ abhinnu |
dekha to sunayanu | jñāniyāṃmājīṃ || 1067 ||

jñānācā ḍol̤ā ḍol̤asāṃ- | mājīṃ ḍol̤asu to vīreśā |
he stuti nohe bahuvasā | bhāgyācā to || 1068 ||

samaṃ paśyanhi sarvatra samavasthitamīśvaram |
na hinastyātmanātmānaṃ tato yāti parāṃ gatim || 28||

je guṇeṃdriya dhokoṭī | deha dhātūṃcī trikuṭī |
pāṃcamel̤āvā vokhaṭī | dāruṇa he || 1069 ||

heṃ ughaḍa pāṃcaveulī | paṃcadhāṃ āgī lāgalī |
jīvapaṃcānanā sāṃpaḍalī | hariṇakuṭī he || 1070 ||

aisā asoni iye śarīrīṃ | koṇa nityabuddhīcī surī |
anityabhāvācyā udarīṃ | dāṭīcinā || 1071 ||

parī iye dehīṃ asatāṃ | jo nayeci āpaṇayā ghātā |
āṇi śekhīṃ paṃḍusutā | tetheṃci mil̤e || 1072 ||

jetha yogajñānāciyā prauḍhī | volāṃḍūniyāṃ janmakoḍī |
na nigoṃ iyā bhāṣā buḍī | detī yogī || 1073 ||

jeṃ ākārāceṃ paila tīra | jeṃ nādācī paila mera |
turyeceṃ mājaghara | parabrahma jeṃ || 1074 ||

mokṣāsakaṭa gatī | jetheṃ yetī viśrāṃtī |
gaṃgādi āpāṃpatī | saritā jevīṃ || 1075 ||

teṃ sukha yeṇeṃci deheṃ | pāya pākhāl̤aṇiyā lāhe |
jo bhūtavaiṣamyeṃ nohe | viṣamabuddhī || 1076 ||

dīpāṃciyā koḍī jaiseṃ | ekaci teja sariseṃ |
taisā jo asatuci ase | sarvatra īśu || 1077 ||

aiseni samatveṃ paṃḍusutā | jiye jo dekhata sātā |
to maraṇa āṇi jīvitā | nāgave phuḍā || 1078 ||

mhaṇauni to daivāgal̤ā | vānīta asoṃ vel̤ovel̤āṃ |
je sāmyaseje ḍol̤āṃ | lāgalā tayā || 1079 ||

prakṛtyaiva ca karmāṇi kriyamāṇāni sarvaśaḥ |
yaḥ paśyati tathā''tmānaṃakartāraṃ sa paśyati || 29||

āṇi manobuddhipramukheṃ | karmeṃdriyeṃ aśekheṃ |
karī prakṛtīci heṃ dekhe | sāca jo gā || 1080 ||

gharīṃcīṃ rāhaṭatī gharīṃ | ghara kāṃhīṃ na karī |
abhra dhāṃve aṃbarīṃ | aṃbara teṃ ugeṃ || 1081 ||

taisī prakṛti ātmaprabhā | khel̤e guṇīṃ vividhāraṃbhā |
yetha ātmā to vothaṃbā | neṇe koṇa || 1082 ||

aiseni yeṇeṃ nivāḍeṃ | jayācyā jīvīṃ ujivaḍeṃ |
akartayāteṃ phuḍeṃ | dekhileṃ teṇeṃ || 1083 ||

yadā bhūtapṛthagbhāvamekasthamanupaśyati |
tata eva ca vistāraṃ brahma saṃpadyate tadā || 30||

eṟhavīṃ taiṃci arjunā | hoīje brahmasaṃpannā |
jaiṃ yā bhūtākṛtī bhinnā | disatī ekī || 1084 ||

laharī jaisiyā jal̤īṃ | paramāṇukaṇikā sthal̤īṃ |
raśmīkaramaṃḍal̤īṃ | sūryācyā jevīṃ ? || 1085 ||

nātarī dehīṃ aveva | manīṃ āghaveci bhāva |
visphuliṃga sāveva | vanhīṃ ekīṃ || 1086 ||

taise bhūtākāra ekāce | heṃ diṭhī rige jaiṃ sāceṃ |
taiṃci brahmasaṃpattīceṃ | tārūṃ lāge || 1087 ||

maga jayā tayākaḍe | brahmeci diṭhī ughaḍe |
kiṃbahunā joḍe | apāra sukha || 1088 ||

yetuleni tuja pārthā | prakṛtipuruṣavyavasthā |
ṭhāyeṃ ṭhāvo pratītipathā- | mājīṃ jāhalī ? || 1089 ||

amṛta jaiseṃ ye cul̤ā | kāṃ nidhāna dekhije ḍol̤āṃ |
tetulā jivhāl̤ā | mānāvā hā || 1090 ||

jī jāhaliye pratītī | ghara bāṃdhaṇeṃ jeṃ cittīṃ |
teṃ ātāṃ nā subhadrāpatī | iyāvarī || 1091 ||

tarī eka donhī te bola | bolijatī sakhola |
deīṃ manāteṃ vola | maga te gheīṃ || 1092 ||

aiseṃ deveṃ mhaṇitaleṃ | maga boloṃ ādarileṃ |
tetheṃ avadhānāceci keleṃ | sarvāṃga yereṃ || 1093 ||

anāditvānnirguṇatvāt paramātmāyamavyayaḥ |
śarīrastho'pi kaunteya na karoti na lipyate || 31||

tarī paramātmā mhaṇipe | to aisā jāṇa svarūpeṃ |
jal̤īṃ jal̤eṃ na liṃpe | sūryu jaisā || 1094 ||

kāṃ je jal̤ā ādīṃ pāṭhīṃ | to asatuci ase kirīṭī |
mājīṃ biṃbe teṃ dṛṣṭī | āṇikāṃciye || 1095 ||

taisā ātmā dehīṃ | āthi mhaṇipe heṃ kāṃhīṃ |
sāceṃ tarī nāhīṃ | to jethiṃcā tetheṃ || 1096 ||

ārisāṃ mukha jaiseṃ | biṃbaliyā nāma ase |
dehīṃ vasaṇeṃ taiseṃ | ātmatattvā || 1097 ||

tayā dehā mhaṇatī bheṭī | he sapāyī nirjīva goṭhī |
vāriyā vāl̤uve gāṃṭhī | keṃhī āhe ? || 1098 ||

āgī āṇi kāpusā | dorā suvāvā kaisā |
keutā sāṃdā ākāśā | pāṣāṇeṃsī ? || 1099 ||

eka nighe pūrvekaḍe | eka teṃ paścimekaḍe |
tiye bheṭīceni pāḍeṃ | saṃbaṃdhu hā || 1100 ||

ujiyeḍā āṇi aṃdhāreyā | jo pāḍu mṛtā ubheyāṃ |
toci gā ātmayā | dehā jāṇa || 1101 ||

rātrī āṇi divasā | kanakā āṇi kāpusā |
apāḍu kāṃ jaisā | taisāci yāsī || 1102 ||

deha taṃva pāṃcāṃceṃ jāleṃ | heṃ karmāceṃ guṇīṃ guṃthale |
bhaṃvatase cākīṃ sūdaleṃ | janmamṛtyūcyā || 1103 ||

heṃ kāl̤ānal̤ācyā toṃḍīṃ | ghātalī loṇiyācī uṃḍī |
māśī pāṃkhu pākhaḍī | taṃva heṃ sare || 1104 ||

heṃ vipāyeṃ āgīṃta paḍe | tarī bhasma hoūni uḍe |
jāhaleṃ śvānā varapaḍeṃ | tarī te viṣṭhā || 1105 ||

yā cuke dohīṃ kājā | tarī hoya kṛmīṃcā puṃjā |
hā pariṇāmu kapidhvajā | kaśmalu gā || 1106 ||

yā dehācī he daśā | āṇi ātmā to etha aisā |
paiṃ nitya siddha āpaisā | anādipaṇeṃ || 1107 ||

sakal̤u nā niṣkal̤u | akriyu nā kriyāśīl̤u |
kṛśa nā sthul̤u | nirguṇapaṇeṃ || 1108 ||

ābhāsu nā nirābhāsu | prakāśu nā aprakāśu |
alpa nā bahuvasu | arūpapaṇeṃ || 1109 ||

ritā nā bharitu | rahitu nā sahitu |
mūrtu nā amūrtu | śūnyapaṇeṃ || 1110 ||

ānaṃdu nā nirānaṃdu | eka nā vividhu |
mukta nā baddhu | ātmapaṇeṃ || 1111 ||

yetulā nā tetulā | āitā nā racilā |
bolatā nā ugalā | alakśapaṇeṃ || 1112 ||

sṛṣṭīcyā hoṇā na race | sarvasaṃhāreṃ na veṃce |
āthī nāthī yā dohīṃceṃ | paṃcatva to || 1113 ||

mave nā carce | vāḍhe nā khāṃce |
viṭe nā veṃce | avyayapaṇeṃ || 1114 ||

evaṃ rūpa paiṃ ātmā | dehīṃ jeṃ mhaṇatī priyottamā |
teṃ maṭhākāreṃ vyomā | nāma jaiseṃ || 1115 ||

taiseṃ tayāciye anusyūtī | hotī jātī dehākṛtī |
to ghe nā sāṃḍī sumatī | jaisā taisā || 1116 ||

ahorātreṃ jaiśī | yetī jātī ākāśīṃ |
ātmasatteṃ taisīṃ | deheṃ jāṇa || 1117 ||

mhaṇauni iyeṃ śarīrīṃ | kāṃhīṃ karavīṃ nā karī |
āyatāhī vyāpārīṃ | sajja na hoya || 1118 ||

yālāgīṃ svarūpeṃ | uṇā purā na ghepe |
heṃ aso to na liṃpe | dehīṃ dehā || 1119 ||

yathā sarvagataṃ saukṣmyādākāśaṃ nopalipyate |
sarvatrāvasthito dehe tathā''tmā nopalipyate || 32||

agā ākāśa keṃ nāhīṃ ? | heṃ na righeci kavaṇe ṭhāyīṃ ? |
parī kāyiseni kahīṃ | gādijenā || 1120 ||

taisā sarvatra sarva dehīṃ | ātmā asatuci ase pāhīṃ |
saṃgadoṣeṃ ekeṃhī | lipta nohe || 1121 ||

puḍhatapuḍhatī etheṃ | heṃci lakṣaṇa niruteṃ |
je jāṇāveṃ kṣetrajñāteṃ | kṣetravihīnā || 1122 ||

saṃsargeṃ ceṣṭije loheṃ | parī loha bhrāmaku nohe |
kṣetrakṣetrajñāṃ āhe | tetulā pāḍu || 1123 ||

dīpakācī arcī | rāhāṭī vāhe gharīṃcī |
parī vegal̤īka koḍīcī | dīpā āṇi gharā || 1124 ||

paiṃ kāṣṭhācyā poṭīṃ | vanhi ase kirīṭī |
parī kāṣṭha nohe yā dṛṣṭī | pāhije hā || 1125 ||

apāḍu nabhā ābhāl̤ā | ravi āṇi mṛgajal̤ā |
taisāci hāhī ḍol̤āṃ | dekhasī jarī || 1126 ||

yathā prakāśayatyekaḥ kṛtsnaṃ lokamimaṃ raviḥ |
kṣetraṃ kṣetrī tathā kṛtsnaṃ prakāśayati bhārata || 33||

heṃ āghaveṃci aso eku | gaganauni jaisā arku |
pragaṭavī loku | nāṃveṃ nāṃveṃ || 1127 ||

etha kṣetrajñu to aisā | prakāśaku kṣetrābhāsā |
yāvaruteṃ heṃ na pusā | śaṃkā neghā || 1128 ||

kṣetrakṣetrajñayorevamantaraṃ jñānacakṣuṣā |
bhūtaprakṛtimokṣaṃ ca viduryānti te param || 34||

oṃ tatsaditi śrīmadbhagavadgītāsūpaniṣatsu brahmavidyāyāṃ yogaśāstre
śrīkṛṣṇārjunasaṃvāde kṣetrakṣetrajñayogonāma trayodaśo'dhyāyaḥ || 13 ||

śabdatattvasārajñā | paiṃ dekhaṇeṃ teci prajñā |
je kṣetrā kṣetrajñā | apāḍu dekhe || 1129 ||

iyā dohīṃceṃ aṃtara | dekhāvayā catura |
jñāniyāṃce dvāra | ārādhitī || 1130 ||

yācilāgīṃ sumatī | joḍitī śāṃtisaṃpattī |
śāstrāṃcīṃ dubhatīṃ | positī gharīṃ || 1131 ||

yogāciyā ākāśā | val̤aghije yevaḍhāci dhiṃvasā |
yāciyāci āśā | puruṣāsi gā || 1132 ||

śarīrādi samasta | mānitāti tṛṇavata |
jīveṃ saṃtāṃce hota | vāhaṇadharu || 1133 ||

aisaisiyāparī | jñānāciyā bharovarī |
karūniyāṃ aṃtarīṃ | niruteṃ hotī || 1134 ||

maga kṣetrakṣetrajñāṃceṃ | jeṃ aṃtara dekhatī sāceṃ |
jñāneṃ unmekha tayāṃceṃ | vovāl̤ūṃ āmhī || 1135 ||

āṇi mahābhūtādikīṃ | prabhedalīṃ anekīṃ |
pasaralīse laṭikī | prakṛti je he || 1136 ||

je śukanal̤ikānyāyeṃ | na lagatī lāgalī āhe |
heṃ jaiseṃ taiseṃ hoye | ṭhāuveṃ jayāṃ || 1137 ||

jaisī māl̤ā te māl̤ā | aisīci dekhije ḍol̤āṃ |
sarpabuddhi ṭavāl̤ā | ukhī haunī || 1138 ||

kāṃ śukti te śuktī | he sāca hoya pratītī |
rupeyācī bhrāṃtī | jāūniyāṃ || 1139 ||

taisī vegal̤ī vegal̤epaṇeṃ | prakṛti je aṃtaḥkaraṇeṃ |
dekhatī te mī mhaṇeṃ | brahma hotī || 1140 ||

jeṃ ākāśāhūni vāḍa | jeṃ avyaktācī paila kaḍa |
jeṃ bheṭaliyā apāḍā pāḍa | paḍoṃ nedī || 1141 ||

ākāru jetha sare | jīvatva jetha vire |
dvaita jetha nure | advaya jeṃ || 1142 ||

teṃ parama tattva pārthā | hotī te sarvathā |
je ātmānātmavyavasthā- | rājahaṃsu || 1143 ||

aisā hā jī āghavā | śrīkṛṣṇeṃ tayā pāṃḍavā |
ugāṇā didhalā jīvā | jīvāciyā || 1144 ||

yera kalaśīṃceṃ yerīṃ | ricavije jayāparī |
āpaṇapeṃ tayā śrīharī | didhaleṃ taiseṃ || 1145 ||

āṇi koṇā detā koṇa | to nara taisā nārāyaṇa |
varī arjunāteṃ śrīkṛṣṇa | hā mī mhaṇe || 1146 ||

parī aso teṃ nāthileṃ | na pusatāṃ kāṃ mī boleṃ |
kiṃbahunā didhaleṃ | sarvasva deveṃ || 1147 ||

kīṃ to pārthu jī manīṃ | ajhunī tṛptī na manī |
adhikādhika utānhī | vāḍhavītu ase || 1148 ||

snehāciyā bharovarī | āṃbuthilā dīpu ghe thorī |
cāḍa arjunā aṃtarīṃ | parisatāṃ taisī || 1149 ||

tetha sugariṇī āṇi udāre | rasajña āṇi jevaṇāre |
mil̤atī maga avatare | hātu jaisā || 1150 ||

taiseṃ jī hotase devā | tayā avadhānāciyā lavalavā |
pāhatāṃ vyākhyāna caḍhaleṃ thāṃvā | cauguṇeṃ varī || 1151 ||

suvāyeṃ meghu sāṃvare | jaisā caṃdreṃ siṃdhu bhare |
taisā mātulā rasu ādareṃ | śrotayāṃceni || 1152 ||

ātāṃ ānaṃdamaya āghaveṃ | viśva kījela deveṃ |
teṃ rāyeṃ parisāveṃ | saṃjayo mhaṇe || 1153 ||

evaṃ je mahābhāratīṃ | śrīvyāseṃ āprāṃtamatī |
bhīṣmaparvasaṃgatīṃ | mhaṇitalī kathā || 1154 ||

to kṛṣṇārjunasaṃvādu | nāgarīṃ bolīṃ viśadu |
sāṃgoni dāūṃ prabaṃdhu | voviyecā || 1155 ||

nusadhīci śāṃtikathā | āṇijela kīra vākpathā |
je śṛṃgārācyā māthāṃ | pāya ṭhevī || 1156 ||

dāūṃ velhāl̤e deśī navī | je sāhityāteṃ vojāvī |
amṛtāteṃ cukī ṭhevī | goḍiseṃpaṇeṃ || 1157 ||

bola volhāvateni guṇeṃ | caṃdrāsi ghe umāṇe |
rasaraṃgīṃ bhulavaṇeṃ | nādu lopī || 1158 ||

khecarāṃciyāhī manā | āṇīna sāttvikācā pānhā |
śravaṇāsaveṃ sumanā | samādhi joḍe || 1159 ||

taisā vāgvilāsa vistārū | gītārtheṃsī viśva bharūṃ |
ānaṃdāceṃ āvārūṃ | māṃḍūṃ jagā || 1160 ||

phiṭo vivekācī vāṇī | ho kānāmanācī jiṇī |
dekho āvaḍe to khāṇī | brahmavidyecī || 1161 ||

diso paratattva ḍol̤āṃ | pāho sukhācā sohal̤ā |
righo mahābodha sukāl̤ā- | mājīṃ viśva || 1162 ||

heṃ niphajela ātāṃ āghaveṃ | aiseṃ bolijela baraveṃ |
jeṃ adhiṣṭhilā aseṃ paramadeveṃ | śrīnivṛttīṃ mī || 1163 ||

mhaṇauni akṣarīṃ subhedīṃ | upamā śloka koṃdākoṃdī |
jhāḍā deīna pratipadīṃ | graṃthārthāsī || 1164 ||

hā ṭhāvovarī māteṃ | puratayā sārasvateṃ |
keleṃ ase śrīmaṃteṃ | śrīgururāyeṃ || 1165 ||

teṇeṃ jī kṛpāsāvāyeṃ | mī boleṃ tetuleṃ sāmāye |
āṇi tumaciye sabhe lāheṃ | gītā mhaṇoṃ || 1166 ||

varī tumhā saṃtāṃce pāye | āji mī lādhaloṃ āheṃ |
mhaṇauni jī nohe | aṭaku kāhīṃ || 1167 ||

prabhu kāśmirīṃ mukeṃ | nupaje heṃ kāya kautukeṃ |
nāhīṃ uṇīṃ sāmudrikeṃ | lakṣmīyesī || 1168 ||

taisī tumhāṃ saṃtāṃpāsīṃ | ajñānācī goṭhī kāyasī |
yālāgīṃ navarasīṃ | varuṣena mī || 1169 ||

kiṃbahunā ātāṃ devā | avasaru maja deyāvā |
jñānadeva mhaṇe baravā | sāṃgena graṃthu || 1170 ||

iti śrījñānadevaviracitāyāṃ bhāvārthadīpikāyāṃ trayodaśo'dhyāyaḥ ||

jñāneśvarī adhyāya 13

Explore More

More Krishna Stotras

Explore More