Lord Dattatreya

śrī gurucaritra adhyāya 18

(Shri Gurucharitra Adhyay 18 in English (IAST))

Saraswati Gangadhar

Also known as Gurucharitra · Gurucharitra adhyay 18 · Shri Guru Charitra

Shri Gurucharitra Adhyay 18. Shri Gurucharitra, the central scripture of the Datta sampradaya, written by Saraswati Gangadhar in the fifteenth century. It tells the lives of Shripad Shrivallabha and Shri Nrisimha Saraswati, the first two incarnations of Dattatreya, as a dialogue between Siddha and Namdharak. Traditionally read as a saptaha — the whole book over seven days — most often in the month of Margashirsha. This adhyay is named in its colophon for अमरापुरमहिमानं-द्विजदैन्यहरणं.

#of 77
|| śrīgaṇeśāya namaḥ ||
śrīsarasvatyai namaḥ || śrīgurubhyo namaḥ ||
jaya jayā siddhamuni | tū tāraka bhavārṇī |
sudhārasa āmuce śravaṇī | pūrṇa kelā dātārā ||1||
gurucaritra kāmadhenu | aikatā na-dhāye mājhe mana |
kāṃkṣīta hote aṃtaḥkaraṇa | kathāmṛta aikāvayā ||2||
dhyāna lāgale śrīgurucaraṇī | tṛpti navhe aṃtaḥkaraṇī |
kathāmṛta saṃjīvanī | āṇika niropāve dātārā ||3||
yeṇeparī siddhāsī | vinavī śiṣya bhaktīsī |
māthā lāvūni caraṇāṃsī | kṛpā bhākī taye vel̤ī ||4||
śiṣyavacana aikoni | saṃtoṣalā siddhamuni |
sāṃgatase vistāroni | aikā śrote ekacitte ||5||
aika śiṣyā śikāmaṇī | dhanya dhanya tujhī vāṇī |
tujhī bhakti śrīgurucaraṇī | tallīna jhālī pariyesā ||6||
tujakaritā āmhāṃsī | cetana jāhale pariyesīṃ |
gurucaritra ādyaṃtesī | smaraṇa jāhale avadhārī ||7||
bhillavaḍī sthānamahimā | niropilā anupamā |
puḍhīla caritra uttamā | sāṃgena aikā ekacitteṃ ||8||
kvacitkāl̤a taye sthānī | śrīguru hote gaupyeni |
prakaṭa jahāle mhaṇoni | puḍhe nighāle pariyesā ||9||
varuṇāsaṃgama ase khyāta | dakṣiṇavārāṇasī mhaṇata |
śrīguru āle avalokita | bhaktānugraha karāvayā ||10||
puḍheṃ kṛṣṇātaṭākāṃta | śrīgurū tīrthe pāvana karīta |
paṃcagaṃgagāsaṃgama khyāta | tetheṃ rāhile dvādaśābde ||11||
anupamya tīrtha manohara | jaiseṃ avimukta kāśīpura |
prayāgasamāna tīrtha thora | mhaṇoni rāhile pariyesā ||12||
kuravapura grāma gahana | kurūkṣetra toṃci jāṇa |
paṃcagaṃgāsaṃgama kṛṣṇā | atyottma pariyesā ||13||
kurukṣetrīṃ jitake puṇya | tayāhūni adhika ase jāṇa |
tīrthe astī agaṇya | mhaṇoni rāhile śrīgurū ||14||
paṃcagaṃgānadītīra | prakhyāta ase purāṇāṃtara |
pāṃca nāme āheti thora | sāṃgena aikā ekacitteṃ ||15||
śivā bhadrā bhogāvatī | kuṃbhīnadī sarasvatī |
‘ paṃcagaṃgā’ aisī khyāti | mahāpātaka saṃhārī ||16||
aisī prakhyāta paṃcagaṃgā | ālī kṛṣṇeciyā saṃgā |
prayāgāhūni ase cāṃgā | saṃgamasthāna manohara ||17||
amarāpura mhaṇije grāma | sthāna ase anupamya |
jaisā prayāgasaṃgama | taise sthāna manohara ||18||
vṛkṣa ase auduṃbara | pratyakṣa jāṇā kalpataru |
deva ase amareśvara | tayā saṃgamā ṣaṭakūl̤ī ||19||
jaisī vārāṇasī purī | gaṃgābhāgīrathī-tīrī |
paṃcanadīṃsaṃgama thorī | tatsamāna pariyesā ||20||
amareśvarasaṃnidhānī | āheti causaṣṭa yoginī |
śaktitīrtha nirguṇī | prakhyāta ase pariyesā ||21||
amareśvaraliṃga barave | tyāsī vaṃduni svabhāve |
pujitāṃ nara amara hoya | viśvanātha toci jāṇā ||22||
prayāgī karitāṃ māghasnāna | jeṃ puṇya hoya sādhana |
śataguṇa hoya tayāhūna | eka snāne pariyesā ||23||
sahaja nadīsaṃgamāṃta | prayāgasamāna ase khyāta |
amareśvara parabrahma vastu | tayā sthānī vāsa ase ||24||
yākāraṇeṃ tiye sthānī | koṭitīrthe asatī nirguṇī |
vāhe gaṃgo dakṣiṇī | veṇīsahita niraṃtara ||25||
amita tīrthe tayā sthānī | sāṃgatā vistāra purāṇīṃ |
aṣṭatīrtha khyāti jīṇa | tayā kṛṣṇātaṭākāṃta ||26||
uttara diśī ase dekhā vahe kṛṣṇā paścimamukhā |
‘śuklatīrtha’ nāma aikā | brahamhatyāpāpa dūra ||27||
auduṃbara sanmukhesī | tīnī tīrthe pariyesī |
ekānaṃtara eka dhanuṣī | tīrthe asatī manohara ||28||
‘pāpavināśī’ ‘kāmyatīrtha’ | tisareṃ sidhda ‘ varadatīrtha |
amareśvarasaṃnidhārtha | anupamya ase bhūmaṃḍal̤ī ||29||
puḍheṃ saṃgama-ṣaṭkul̤āṃta | prayāgatīrtha ase khyāta |
‘ śāktitīrtha’ amaratīrtha’ | koṭitīrtha’ pariyesā ||30||
tīrthe asatī aparāṃpara | sāṃgatā ase vistāra |
yākāraṇeṃ śrīpādaguru | rāhile tetheṃ dvādaśābdeṃ ||31||
kṛṣṇā veṇī nadī donī | paṃcagaṃgā mil̤onī |
saptanadīsaṃgama saguṇī | kāya sāṃgū mahimā tyācī ||32||
brahmahatyādi mahāpātakeṃ | jal̤oni jātīṃ snāneṃ ekeṃ |
aiseṃ sidhdsthāna nikeṃ | sakal̤ābhīṣṭa hoya tetheṃ ||33||
kāya sāṃgūṃ tyāṃcī mahimā | āṇika dyāvayā nāhīṃ upamā |
darśanamāteṃ hotī kāmyā | snānaphal̤a kāya varṇū ||34||
sākṣāt kalpataru | ase vṛkṣa audubaru |
gaupya hoūna agocaru | rāhile śrīguru tayā sthānī ||35||
bhaktajanatāraṇārtha | hoṇāra ase khyāta |
rāhile tetheṃ śrīgurunātha | mhaṇoni prakaṭa jāhale jāṇā ||36||
asatā puḍheṃ vartamānīṃ | bhikṣā karāvayā pratidinīṃ |
amarāpura grāmī | jātī śrīguru pariyesā ||37||
tayā grāmī dvija eka | ase vedabhyāsaka |
tyācī bhāryā patisevaka | pativrataśiromaṇī ||38||
sukṣīṇa ase to brāhmaṇa | śuklabhikṣā karī āpaṇa |
karmamārgī ācaraṇa | ase sātvika vṛttīneṃ ||39||
tayā vipramaṃdirāṃta | ase vela unnata |
śeṃgā nighatī nitya bahuta | tyāṇe udarapūrti karī ||40||
ekhāde divaśī tyā brāhmaṇāsī | varo na mil̤e pariyesīṃ |
tayā śeṃgāṃte rāṃdhoni harṣī | divasa kramī yeṇeṃparī ||41||
aisā to brāhmaṇa daridrī | yācakāraṇeṃ udara bharī |
paṃcamahāyajña kusarī | atithi pūjī bhaktīneṃ ||42||
vartatā śrīguru eke divasīṃ | tayā vipramaṃdirāsī |
gele āpaṇa bhikṣesī | neleṃ vipre bhaktineṃ ||43||
bhaktipūrvaka śrīgurūsī | pūjā karī to ṣoḍaśī |
ghevaḍe-śeṃgā bahuvasī | kelī hotī patra-śākā ||44||
bhikṣā karūna brāhmaṇāsī | āśvāsitī guru saṃtoṣī |
geleṃ tujhe daridra doṣī | mhaṇonī nighatī taye vel̤ī ||45||
tayā viprāce gṛhāṃta | jo kā hotā vela unnata |
ghevaḍā nāma vikhyāta | āṃgaṇa sarva veṣṭileṃ ase ||46||
tayā velāceṃ jhāḍamūl̤a śrīgurumūrti cheditī tātkāl̤a |
ṭākoni detī paribal̤eṃ | gele āpaṇa saṃgamāsī ||47||
vipravanitā taye vel̤ī | duḥkha karitī putra sakal̤ī |
mhaṇatī pahā ho daiva bal̤ī | kaiseṃ adṛṣṭa āpuleṃ ||48||
āmhīṃ tayā yatīśvarāsī | kāya upadrava kelā tyāsī |
āmucā grāsa chedunī kaisī | ṭākoni dilhā bhūmīvarī ||49||
aiseparī te nārī | duḥkha karī nānāparī |
puruṣa ticā kopa karī | mhaṇe prārabdha pramāṇa ||50||
mhaṇe striyesī taye vel̤ī | jeṃ jeṃ hoṇāra jayā kāl̤ī |
nirmāṇa karī caṃdramol̤ī | tayā ādhīna | viśva jāṇa ||51||
viśvavyāpaka nārāyaṇa | utpattisthitilayā kāraṇa |
pipīlikādi sthūl̤a-jīvana | samastāṃ āhāra puravītase ||52||
‘āyurannaṃ prayacchati’ | aiseṃ bole vedaśruti |
paṃcānana āhāra hastī | kevī karī pratyahī ||53||
cauryāyaśī lakṣa jīvarāśī | sthūla sūkṣma samastāṃsī |
nirmāṇa keleṃ āhārāsī | maga utpatti tadanaṃtareṃ ||54||
raṃkarāyāsī eka dṛṣṭī | karuni nikṣepaṇa |sakṛta athavā duṣkṛtya jāṇa |
āpuleṃ āpaṇaci bhogaṇeṃ | puḍhīlyāvarī kāya bola ||56||
āpuleṃ daiva asatāṃ uṇeṃ | puḍhilyā bolatī mūrkhapaṇe |
je perileṃ toṃci bhakṣaṇeṃ | kavaṇāvarī bola sāṃge ||57||
bola ṭhevisī yatīśvarāsī | āpaleṃ ārjava na vicārisī |
grāsa haritalā mhaṇasī | avidyāsāgarī buḍoni ||58||
to tāraka āmhāṃsī |mhaṇoni ālā bhikṣesī |
neleṃ āmuce daridradoṣī | toci tārīla āmuteṃ ||59||
yeṇeṃparī striyesī | saṃbhāṣī vipra pariyesī |
kāḍhoni velaśākhesī | ṭākītā jhālā gaṃgeta ||60||
tayā velāceṃ mūl̤a thorī | je kāṃ hoteṃ āpule dvārī |
kāḍhūṃ mhaṇuni dvijavarī | khaṇitā jhālā tayā vel̤īṃ ||61||
kāḍhitāṃ velamūl̤āsī | lādhalā kuṃbhe nidhānesī |
ānaṃda jāhalā bahuvasī | gheūni gelā gharāṃta ||62||
mhaṇatī navala kāya vartale | yatīśvara āmhāṃ prasannna jhāle |
mhaṇoni hyā velā chedileṃ | nidhāna lādhaleṃ āmhāṃsī ||63||
nara navhe to yogīśvara hoīla īśvarīavatāra |
āmhāṃ bheṭalā dainyahara | mhaṇatī calā darśanāsī ||64||
jāūni saṃgamā śrīgurusī | pūjā karitī bahuvasī |
vṛttāṃta sāṃgatī tayāsī | taye vel̤ī pariyesā ||65||
śrīguru mhaṇatī tayāsī | tumhī na sāṃgaṇeṃ kavaṇāsī |
prakaṭa karitāṃ āmhāṃsī | nasela lakṣmī tumace gharī ||66||
aiseparī tayā dvijāsī | sāṃge śrīguru pariyesī |
akhaṃḍa lakṣmī tumace vaṃśī | putrapautrī nāṃdāla ||67||
aisā vara ladhona | gelī vanitā to brāhmaṇa |
śrīgurukṛpā aisī jāṇa | darśanamātre dainya hare ||68||
jyāsī hoya śrīgurukṛpā | tyāsī kaiceṃ dainya pāpa |
kalpavṛkṣa-āśraya karitāṃ bāpā | dainya kaiṃce tayā gharī ||69||
daiva uṇā asela jo naru | tyāṇeṃ āśrayāvā śrīguru |
toci utarela pailapāru | pūjya hoya sakal̤ikāṃī ||70||
jo koṇa bhajela śrīguru | tyāsī lādhela iha-paru |
akhaṃḍa lakṣmī tyāce gharī | aṣṭaiśvarye nāṃdatī ||71||
sidhda mhaṇe nāmadhārakāsī | śrīgurumahimā ase aisī |
bhajāve tumhīṃ manomānasīṃ | kāmadhenu tujhyā gharīṃ ||72||
gaṃgādharācā kumara | sāṃge śrīgurucaritravistāra |
puḍhīla kathāmṛtasāra | aikā śrote ekacitteṃ ||73||
iti śrīgurucaritrāmṛte paramakathākalpatarau śrīnṛsiṃhasarasvatyupākhyāne
sidhda-nāmadhārakasaṃvāde amarāpuramahimānaṃ-dvijadainyaharaṇaṃ nāma aṣṭādaśo'dhyāyaḥ || 18 ||
|| śrīpādaśrīvallabha-nṛsiṃhasarasvatī-dattātreyārpaṇamastu || śrīgurudeva datta || śubhaṃ bhavatu ||
|| ovīsaṃkhyā 73 ||

Explore More