શ્રીશુક ઉવાચ
અત્રાનુવર્ણ્યતેઽભીક્ષ્ણં વિશ્વાત્મા ભગવાન્ હરિઃ ।
યસ્ય પ્રસાદજો બ્રહ્મા રુદ્રઃ ક્રોધસમુદ્ભવઃ ॥ ૧ ॥
અત્રાનુવર્ણ્યતેઽભીક્ષ્ણં વિશ્વાત્મા ભગવાન્ હરિઃ ।
યસ્ય પ્રસાદજો બ્રહ્મા રુદ્રઃ ક્રોધસમુદ્ભવઃ ॥ ૧ ॥
ત્વં તુ રાજન્ મરિષ્યેતિ પશુબુદ્ધિમિમાં જહિ ।
ન જાતઃ પ્રાગભૂતોઽદ્ય દેહવત્ત્વં ન નઙ્ક્ષ્યસિ ॥ ૨ ॥
ન જાતઃ પ્રાગભૂતોઽદ્ય દેહવત્ત્વં ન નઙ્ક્ષ્યસિ ॥ ૨ ॥
ન ભવિષ્યસિ ભૂત્વા ત્વં પુત્રપૌત્રાદિરૂપવાન્ ।
બીજાઙ્કુરવદ્ દેહાદેર્વ્યતિરિક્તો યથાનલઃ ॥ ૩ ॥
બીજાઙ્કુરવદ્ દેહાદેર્વ્યતિરિક્તો યથાનલઃ ॥ ૩ ॥
સ્વપ્ને યથા શિરશ્છેદં પઞ્ચત્વાદ્યાત્મનઃ સ્વયમ્ ।
યસ્માત્ પશ્યતિ દેહસ્ય તત આત્મા હ્યજોઽમરઃ ॥ ૪ ॥
યસ્માત્ પશ્યતિ દેહસ્ય તત આત્મા હ્યજોઽમરઃ ॥ ૪ ॥
ઘટે ભિન્ને ઘટાકાશ આકાશઃ સ્યાદ્ યથા પુરા ।
એવં દેહે મૃતે જીવો બ્રહ્મ સમ્પદ્યતે પુનઃ ॥ ૫ ॥
એવં દેહે મૃતે જીવો બ્રહ્મ સમ્પદ્યતે પુનઃ ॥ ૫ ॥
મનઃ સૃજતિ વૈ દેહાન્ ગુણાન્ કર્માણિ ચાત્મનઃ ।
તન્મનઃ સૃજતે માયા તતો જીવસ્ય સંસૃતિઃ ॥ ૬ ॥
તન્મનઃ સૃજતે માયા તતો જીવસ્ય સંસૃતિઃ ॥ ૬ ॥
સ્નેહાધિષ્ઠાનવર્ત્યગ્નિસંયોગો યાવદીયતે ।
તાવદ્દીપસ્ય દીપત્વમેવં દેહકૃતો ભવઃ ।
રજઃસત્ત્વતમોવૃત્ત્યા જાયતેઽથ વિનશ્યતિ ॥ ૭ ॥
તાવદ્દીપસ્ય દીપત્વમેવં દેહકૃતો ભવઃ ।
રજઃસત્ત્વતમોવૃત્ત્યા જાયતેઽથ વિનશ્યતિ ॥ ૭ ॥
ન તત્રાત્મા સ્વયંજ્યોતિર્યો વ્યક્તાવ્યક્તયોઃ પરઃ ।
આકાશ ઇવ ચાધારો ધ્રુવોઽનન્તોપમસ્તતઃ ॥ ૮ ॥
આકાશ ઇવ ચાધારો ધ્રુવોઽનન્તોપમસ્તતઃ ॥ ૮ ॥
એવમાત્માનમાત્મસ્થમાત્મનૈવામૃશ પ્રભો ।
બુદ્ધ્યાનુમાનગર્ભિણ્યા વાસુદેવાનુચિન્તયા ॥ ૯ ॥
બુદ્ધ્યાનુમાનગર્ભિણ્યા વાસુદેવાનુચિન્તયા ॥ ૯ ॥
ચોદિતો વિપ્રવાક્યેન ન ત્વાં ધક્ષ્યતિ તક્ષકઃ ।
મૃત્યવો નોપધક્ષ્યન્તિ મૃત્યૂનાં મૃત્યુમીશ્વરમ્ ॥ ૧૦ ॥
મૃત્યવો નોપધક્ષ્યન્તિ મૃત્યૂનાં મૃત્યુમીશ્વરમ્ ॥ ૧૦ ॥
અહં બ્રહ્મ પરં ધામ બ્રહ્માહં પરમં પદમ્ ।
એવં સમીક્ષ્ય ચાત્માનમાત્મન્યાધાય નિષ્કલે ॥ ૧૧ ॥
એવં સમીક્ષ્ય ચાત્માનમાત્મન્યાધાય નિષ્કલે ॥ ૧૧ ॥
દશન્તં તક્ષકં પાદે લેલિહાનં વિષાનનૈઃ ।
ન દ્રક્ષ્યસિ શરીરં ચ વિશ્વં ચ પૃથગાત્મનઃ ॥ ૧૨ ॥
ન દ્રક્ષ્યસિ શરીરં ચ વિશ્વં ચ પૃથગાત્મનઃ ॥ ૧૨ ॥
એતત્તે કથિતં તાત યદાત્મા પૃષ્ટવાન્ નૃપ ।
હરેર્વિશ્વાત્મનશ્ચેષ્ટાં કિં ભૂયઃ શ્રોતુમિચ્છસિ ॥ ૧૩ ॥
હરેર્વિશ્વાત્મનશ્ચેષ્ટાં કિં ભૂયઃ શ્રોતુમિચ્છસિ ॥ ૧૩ ॥