ଶ୍ରୀ ଶୁକ ଉଵାଚ
ଏଵମେତନ୍ନିଗଦିତଂ ପୃଷ୍ଟଵାନ୍ ଯଦ୍ଭଵାନ୍ ମମ ।
ନୃଣାଂ ଯନ୍ମ୍ରିଯମାଣାନାଂ ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ମନୀଷିଣାମ୍ ॥ ୧ ॥
ଏଵମେତନ୍ନିଗଦିତଂ ପୃଷ୍ଟଵାନ୍ ଯଦ୍ଭଵାନ୍ ମମ ।
ନୃଣାଂ ଯନ୍ମ୍ରିଯମାଣାନାଂ ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ମନୀଷିଣାମ୍ ॥ ୧ ॥
ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସକାମସ୍ତୁ ଯଜେତ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପତିମ୍ ।
ଇନ୍ଦ୍ରମିନ୍ଦ୍ରିଯକାମସ୍ତୁ ପ୍ରଜାକାମଃ ପ୍ରଜାପତୀନ୍ ॥ ୨ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରମିନ୍ଦ୍ରିଯକାମସ୍ତୁ ପ୍ରଜାକାମଃ ପ୍ରଜାପତୀନ୍ ॥ ୨ ॥
ଦେଵୀଂ ମାଯାଂ ତୁ ଶ୍ରୀକାମସ୍ତେଜସ୍କାମୋ ଵିଭାଵସୁମ୍ ।
ଵସୁକାମୋ ଵସୂନ ରୁଦ୍ରାନ୍ ଵୀର୍ଯକାମୋଽଥ ଵୀର୍ଯଵାନ୍ ॥ ୩ ॥
ଵସୁକାମୋ ଵସୂନ ରୁଦ୍ରାନ୍ ଵୀର୍ଯକାମୋଽଥ ଵୀର୍ଯଵାନ୍ ॥ ୩ ॥
ଅନ୍ନାଦ୍ଯକାମସ୍ତ୍ଵଦିତିଂ ସ୍ଵର୍ଗକାମୋଽଦିତେଃସୁତାନ୍ ।
ଵିଶ୍ଵାନ୍ଦେଵାନ୍ ରାଜ୍ଯକାମଃ ସାଧ୍ଯାନ୍ସଂସାଧକୋ ଵିଶାମ୍ ॥ ୪ ॥
ଵିଶ୍ଵାନ୍ଦେଵାନ୍ ରାଜ୍ଯକାମଃ ସାଧ୍ଯାନ୍ସଂସାଧକୋ ଵିଶାମ୍ ॥ ୪ ॥
ଆଯୁଷ୍କାମୋଽଶ୍ଵିନୌ ଦେଵୌ ପୁଷ୍ଟିକାମ ଇଲାଂ ଯଜେତ୍ ।
ପ୍ରତିଷ୍ଠାକାମଃ ପୁରୁଷୋ ରୋଦସୀ ଲୋକମାତରୌ ॥ ୫ ॥
ପ୍ରତିଷ୍ଠାକାମଃ ପୁରୁଷୋ ରୋଦସୀ ଲୋକମାତରୌ ॥ ୫ ॥
ରୂପାଭିକାମୋ ଗନ୍ଧର୍ଵାନ୍ ସ୍ତ୍ରୀକାମୋଽପ୍ସର ଉର୍ଵଶୀମ୍ ।
ଆଧିପତ୍ଯକାମଃ ସର୍ଵେଷାଂ ଯଜେତ ପରମେଷ୍ଠିନମ୍ ॥ ୬ ॥
ଆଧିପତ୍ଯକାମଃ ସର୍ଵେଷାଂ ଯଜେତ ପରମେଷ୍ଠିନମ୍ ॥ ୬ ॥
ଯଜ୍ଞଂ ଯଜେଦ୍ ଯଶସ୍କାମଃ କୋଶକାମଃ ପ୍ରଚେତସମ୍ ।
ଵିଦ୍ଯାକାମସ୍ତୁ ଗିରିଶଂ ଦାମ୍ପତ୍ଯାର୍ଥ ଉମାଂ ସତୀମ୍ ॥ ୭ ॥
ଵିଦ୍ଯାକାମସ୍ତୁ ଗିରିଶଂ ଦାମ୍ପତ୍ଯାର୍ଥ ଉମାଂ ସତୀମ୍ ॥ ୭ ॥
ଧର୍ମାର୍ଥ ଉତ୍ତମଶ୍ଲୋକଂ ତନ୍ତୁଃ ତନ୍ଵନ୍ ପିତୃନ୍ ଯଜେତ୍ ।
ରକ୍ଷାକାମଃ ପୁଣ୍ଯଜନାନୋଜସ୍କାମୋ ମରୁଦ୍ଗଣାନ୍ ॥ ୮ ॥
ରକ୍ଷାକାମଃ ପୁଣ୍ଯଜନାନୋଜସ୍କାମୋ ମରୁଦ୍ଗଣାନ୍ ॥ ୮ ॥
ରାଜ୍ଯକାମୋ ମନୂନ୍ ଦେଵାନ୍ ନିଋର୍ତିଂ ତ୍ଵଭିଚରନ୍ ଯଜେତ୍ ।
କାମକାମୋ ଯଜେତ୍ ସୋମମକାମଃ ପୁରୁଷଂ ପରମ୍ ॥ ୯ ॥
କାମକାମୋ ଯଜେତ୍ ସୋମମକାମଃ ପୁରୁଷଂ ପରମ୍ ॥ ୯ ॥
ଅକାମଃ ସର୍ଵକାମୋ ଵା ମୋକ୍ଷକାମ ଉଦାରଧୀଃ ।
ତୀଵ୍ରେଣ ଭକ୍ତିଯୋଗେନ ଯଜେତ ପୁରୁଷଂ ପରମ୍ ॥ ୧୦ ॥
ତୀଵ୍ରେଣ ଭକ୍ତିଯୋଗେନ ଯଜେତ ପୁରୁଷଂ ପରମ୍ ॥ ୧୦ ॥
ଏତାଵାନେଵ ଯଜତାମିହ ନିଃଶ୍ରେଯସୋଦଯଃ ।
ଭଗଵତ୍ଯଚଲୋ ଭାଵୋ ଯଦ୍ ଭାଗଵତସଂଗତଃ ॥ ୧୧ ॥
ଭଗଵତ୍ଯଚଲୋ ଭାଵୋ ଯଦ୍ ଭାଗଵତସଂଗତଃ ॥ ୧୧ ॥
ଜ୍ଞାନଂ ଯଦାପ୍ରତିନିଵୃତ୍ତଗୁଣୋର୍ମିଚକ୍ର -
ମାତ୍ମପ୍ରସାଦ ଉତ ଯତ୍ର ଗୁଣେଷ୍ଵସଙ୍ଗଃ ।
କୈଵଲ୍ଯସମ୍ମତପଥସ୍ତ୍ଵଥ ଭକ୍ତିଯୋଗଃ
କୋ ନିର୍ଵୃତୋ ହରିକଥାସୁ ରତିଂ ନ କୁର୍ଯାତ୍ ॥ ୧୨ ॥
ମାତ୍ମପ୍ରସାଦ ଉତ ଯତ୍ର ଗୁଣେଷ୍ଵସଙ୍ଗଃ ।
କୈଵଲ୍ଯସମ୍ମତପଥସ୍ତ୍ଵଥ ଭକ୍ତିଯୋଗଃ
କୋ ନିର୍ଵୃତୋ ହରିକଥାସୁ ରତିଂ ନ କୁର୍ଯାତ୍ ॥ ୧୨ ॥
ଶୌନକ ଉଵାଚ
ଇତ୍ଯଭିଵ୍ଯାହୃତଂ ରାଜା ନିଶମ୍ଯ ଭରତର୍ଷଭଃ ।
କିମନ୍ଯତ୍ପୃଷ୍ଟଵାନ୍ ଭୂଯୋ ଵୈଯାସକିମୃଷିଂ କଵିମ୍ ॥ ୧୩ ॥
ଇତ୍ଯଭିଵ୍ଯାହୃତଂ ରାଜା ନିଶମ୍ଯ ଭରତର୍ଷଭଃ ।
କିମନ୍ଯତ୍ପୃଷ୍ଟଵାନ୍ ଭୂଯୋ ଵୈଯାସକିମୃଷିଂ କଵିମ୍ ॥ ୧୩ ॥
ଏତଚ୍ଛୁଶ୍ରୂଷତାଂ ଵିଦ୍ଵନ୍ ସୂତ ନୋଽର୍ହସି ଭାଷିତୁମ୍ ।
କଥା ହରିକଥୋଦର୍କାଃ ସତାଂ ସ୍ଯୁଃ ସଦସି ଧ୍ରୁଵମ୍ ॥ ୧୪ ॥
କଥା ହରିକଥୋଦର୍କାଃ ସତାଂ ସ୍ଯୁଃ ସଦସି ଧ୍ରୁଵମ୍ ॥ ୧୪ ॥
ସ ଵୈ ଭାଗଵତୋ ରାଜା ପାଣ୍ଡଵେଯୋ ମହାରଥଃ ।
ବାଲକ୍ରୀଡନକୈଃ କ୍ରୀଡନ୍ କୃଷ୍ଣକ୍ରୀଡାଂ ଯ ଆଦଦେ ॥ ୧୫ ॥
ବାଲକ୍ରୀଡନକୈଃ କ୍ରୀଡନ୍ କୃଷ୍ଣକ୍ରୀଡାଂ ଯ ଆଦଦେ ॥ ୧୫ ॥
ଵୈଯାସକିଶ୍ଚ ଭଗଵାନ୍ ଵାସୁଦେଵପରାଯଣଃ ।
ଉରୁଗାଯଗୁଣୋଦାରାଃ ସତାଂ ସ୍ଯୁର୍ହି ସମାଗମେ ॥ ୧୬ ॥
ଉରୁଗାଯଗୁଣୋଦାରାଃ ସତାଂ ସ୍ଯୁର୍ହି ସମାଗମେ ॥ ୧୬ ॥
ଆଯୁର୍ହରତି ଵୈ ପୁଂସାମୁଦ୍ଯନ୍ନସ୍ତଂ ଚ ଯନ୍ନସୌ ।
ତସ୍ଯର୍ତେ ଯତ୍କ୍ଷଣୋ ନୀତ ଉତ୍ତମଶ୍ଲୋକଵାର୍ତଯା ॥ ୧୭ ॥
ତସ୍ଯର୍ତେ ଯତ୍କ୍ଷଣୋ ନୀତ ଉତ୍ତମଶ୍ଲୋକଵାର୍ତଯା ॥ ୧୭ ॥
ତରଵଃ କିଂ ନ ଜୀଵନ୍ତି ଭସ୍ତ୍ରାଃ କିଂ ନ ଶ୍ଵସନ୍ତ୍ଯୁତ ।
ନ ଖାଦନ୍ତି ନ ମେହନ୍ତି କିଂ ଗ୍ରାମେ ପଶଵୋଽପରେ ॥ ୧୮ ॥
ନ ଖାଦନ୍ତି ନ ମେହନ୍ତି କିଂ ଗ୍ରାମେ ପଶଵୋଽପରେ ॥ ୧୮ ॥
ଶ୍ଵଵିଡ୍ଵରାହୋଷ୍ଟ୍ରଖରୈଃ ସଂସ୍ତୁତଃ ପୁରୁଷଃ ପଶୁଃ ।
ନ ଯତ୍କର୍ଣପଥୋପେତୋ ଜାତୁ ନାମ ଗଦାଗ୍ରଜଃ ॥ ୧୯ ॥
ନ ଯତ୍କର୍ଣପଥୋପେତୋ ଜାତୁ ନାମ ଗଦାଗ୍ରଜଃ ॥ ୧୯ ॥
ବିଲେ ବତୋରୁକ୍ରମଵିକ୍ରମାନ୍ ଯେ
ନ ଶୃଣ୍ଵତଃ କର୍ଣପୁଟେ ନରସ୍ଯ ।
ଜିହ୍ଵାସତୀ ଦାର୍ଦୁରିକେଵ ସୂତ
ନ ଚୋପଗାଯତ୍ଯୁରୁଗାଯଗାଥାଃ ॥ ୨୦ ॥
ନ ଶୃଣ୍ଵତଃ କର୍ଣପୁଟେ ନରସ୍ଯ ।
ଜିହ୍ଵାସତୀ ଦାର୍ଦୁରିକେଵ ସୂତ
ନ ଚୋପଗାଯତ୍ଯୁରୁଗାଯଗାଥାଃ ॥ ୨୦ ॥
ଭାରଃ ପରଂ ପଟ୍ଟକିରୀଟଜୁଷ୍ଟ -
ମପ୍ଯୁତ୍ତମାଙ୍ଗଂ ନ ନମେନ୍ମୁକୁନ୍ଦମ୍ ।
ଶାଵୌ କରୌ ନୋ କୁରୁତେ ସପର୍ଯାଂ
ହରେର୍ଲସତ୍କାଞ୍ଚନକଙ୍କଣୌ ଵା ॥ ୨୧ ॥
ମପ୍ଯୁତ୍ତମାଙ୍ଗଂ ନ ନମେନ୍ମୁକୁନ୍ଦମ୍ ।
ଶାଵୌ କରୌ ନୋ କୁରୁତେ ସପର୍ଯାଂ
ହରେର୍ଲସତ୍କାଞ୍ଚନକଙ୍କଣୌ ଵା ॥ ୨୧ ॥
ବର୍ହାଯିତେ ତେ ନଯନେ ନରାଣାଂ
ଲିଙ୍ଗାନି ଵିଷ୍ଣୋର୍ନ ନିରୀକ୍ଷତୋ ଯେ ।
ପାଦୌ ନୃଣାଂ ତୌ ଦ୍ରୁମଜନ୍ମଭାଜୌ
କ୍ଷେତ୍ରାଣି ନାନୁଵ୍ରଜତୋ ହରେର୍ଯୌ ॥ ୨୨ ॥
ଲିଙ୍ଗାନି ଵିଷ୍ଣୋର୍ନ ନିରୀକ୍ଷତୋ ଯେ ।
ପାଦୌ ନୃଣାଂ ତୌ ଦ୍ରୁମଜନ୍ମଭାଜୌ
କ୍ଷେତ୍ରାଣି ନାନୁଵ୍ରଜତୋ ହରେର୍ଯୌ ॥ ୨୨ ॥
ଜୀଵଞ୍ଛଵୋ ଭାଗଵତାଙ୍ଘ୍ରିରେଣୁଂ
ନ ଜାତୁ ମର୍ତ୍ଯୋଽଭିଲଭେତ ଯସ୍ତୁ ।
ଶ୍ରୀଵିଷ୍ଣୁପଦ୍ଯା ମନୁଜସ୍ତୁଲସ୍ଯାଃ
ଶ୍ଵସଞ୍ଛଵୋ ଯସ୍ତୁ ନ ଵେଦ ଗନ୍ଧମ୍ ॥ ୨୩ ॥
ନ ଜାତୁ ମର୍ତ୍ଯୋଽଭିଲଭେତ ଯସ୍ତୁ ।
ଶ୍ରୀଵିଷ୍ଣୁପଦ୍ଯା ମନୁଜସ୍ତୁଲସ୍ଯାଃ
ଶ୍ଵସଞ୍ଛଵୋ ଯସ୍ତୁ ନ ଵେଦ ଗନ୍ଧମ୍ ॥ ୨୩ ॥
ତଦଶ୍ମସାରଂ ହୃଦଯଂ ବତେଦଂ
ଯଦ୍ ଗୃହ୍ଯମାଣୈର୍ହରିନାମଧେଯୈଃ ।
ନ ଵିକ୍ରିଯେତାଥ ଯଦା ଵିକାରୋ
ନେତ୍ରେ ଜଲଂ ଗାତ୍ରରୁହେଷୁ ହର୍ଷଃ ॥ ୨୪ ॥
ଯଦ୍ ଗୃହ୍ଯମାଣୈର୍ହରିନାମଧେଯୈଃ ।
ନ ଵିକ୍ରିଯେତାଥ ଯଦା ଵିକାରୋ
ନେତ୍ରେ ଜଲଂ ଗାତ୍ରରୁହେଷୁ ହର୍ଷଃ ॥ ୨୪ ॥
ଅଥାଭିଧେହ୍ଯଙ୍ଗ ମନୋଽନୁକୂଲଂ
ପ୍ରଭାଷସେ ଭାଗଵତପ୍ରଧାନଃ ।
ଯଦାହ ଵୈଯାସକିରାତ୍ମଵିଦ୍ଯା-
ଵିଶାରଦୋ ନୃପତିଂ ସାଧୁ ପୃଷ୍ଟଃ ॥ ୨୫ ॥
ପ୍ରଭାଷସେ ଭାଗଵତପ୍ରଧାନଃ ।
ଯଦାହ ଵୈଯାସକିରାତ୍ମଵିଦ୍ଯା-
ଵିଶାରଦୋ ନୃପତିଂ ସାଧୁ ପୃଷ୍ଟଃ ॥ ୨୫ ॥