ശ്രീശുക ഉവാച
ഏവം ഭഗവതാദിഷ്ടോ ദുര്വാസശ്ചക്രതാപിതഃ ।
അമ്ബരീഷമുപാവൃത്യ തത്പാദൌ ദുഃഖിതോഽഗ്രഹീത് ॥ ൧ ॥
ഏവം ഭഗവതാദിഷ്ടോ ദുര്വാസശ്ചക്രതാപിതഃ ।
അമ്ബരീഷമുപാവൃത്യ തത്പാദൌ ദുഃഖിതോഽഗ്രഹീത് ॥ ൧ ॥
തസ്യ സോദ്യമമാവീക്ഷ്യ പാദസ്പര്ശവിലജ്ജിതഃ ।
അസ്താവീത് തദ്ധരേരസ്ത്രം കൃപയാ പീഡിതോ ഭൃശമ് ॥ ൨ ॥
അസ്താവീത് തദ്ധരേരസ്ത്രം കൃപയാ പീഡിതോ ഭൃശമ് ॥ ൨ ॥
അമ്ബരീഷ ഉവാച
ത്വമഗ്നിര്ഭഗവാന് സൂര്യസ്ത്വം സോമോ ജ്യോതിഷാം പതിഃ ।
ത്വമാപസ്ത്വം ക്ഷിതിര്വ്യോമ വായുര്മാത്രേന്ദ്രിയാണി ച ॥ ൩ ॥
ത്വമഗ്നിര്ഭഗവാന് സൂര്യസ്ത്വം സോമോ ജ്യോതിഷാം പതിഃ ।
ത്വമാപസ്ത്വം ക്ഷിതിര്വ്യോമ വായുര്മാത്രേന്ദ്രിയാണി ച ॥ ൩ ॥
സുദര്ശന നമസ്തുഭ്യം സഹസ്രാരാച്യുതപ്രിയ ।
സര്വാസ്ത്രഘാതിന് വിപ്രായ സ്വസ്തി ഭൂയാ ഇഡസ്പതേ ॥ ൪ ॥
സര്വാസ്ത്രഘാതിന് വിപ്രായ സ്വസ്തി ഭൂയാ ഇഡസ്പതേ ॥ ൪ ॥
ത്വം ധര്മസ്ത്വമൃതം സത്യം ത്വം യജ്ഞോഽഖിലയജ്ഞഭുക് ।
ത്വം ലോകപാലഃ സര്വാത്മാ ത്വം തേജഃ പൌരുഷം പരമ് ॥ ൫ ॥
ത്വം ലോകപാലഃ സര്വാത്മാ ത്വം തേജഃ പൌരുഷം പരമ് ॥ ൫ ॥
നമഃ സുനാഭാഖിലധര്മസേതവേ
ഹ്യധര്മശീലാസുരധൂമകേതവേ ।
ത്രൈലോക്യഗോപായ വിശുദ്ധവര്ചസേ
മനോജവായാദ്ഭുതകര്മണേ ഗൃണേ ॥ ൬ ॥
ഹ്യധര്മശീലാസുരധൂമകേതവേ ।
ത്രൈലോക്യഗോപായ വിശുദ്ധവര്ചസേ
മനോജവായാദ്ഭുതകര്മണേ ഗൃണേ ॥ ൬ ॥
ത്വത്തേജസാ ധര്മമയേന സംഹൃതം
തമഃ പ്രകാശശ്ച ദൃശോ മഹാത്മനാമ് ।
ദുരത്യയസ്തേ മഹിമാ ഗിരാം പതേ
ത്വദ്രൂപമേതത് സദസത് പരാവരമ് ॥ ൭ ॥
തമഃ പ്രകാശശ്ച ദൃശോ മഹാത്മനാമ് ।
ദുരത്യയസ്തേ മഹിമാ ഗിരാം പതേ
ത്വദ്രൂപമേതത് സദസത് പരാവരമ് ॥ ൭ ॥
യദാ വിസൃഷ്ടസ്ത്വമനഞ്ജനേന വൈ
ബലം പ്രവിഷ്ടോഽജിത ദൈത്യദാനവമ് ।
ബാഹൂദരോര്വങ്ഘ്രിശിരോധരാണി
വൃശ്ചന്നജസ്രം പ്രധനേ വിരാജസേ ॥ ൮ ॥
ബലം പ്രവിഷ്ടോഽജിത ദൈത്യദാനവമ് ।
ബാഹൂദരോര്വങ്ഘ്രിശിരോധരാണി
വൃശ്ചന്നജസ്രം പ്രധനേ വിരാജസേ ॥ ൮ ॥
സ ത്വം ജഗത് ത്രാണ ഖലപ്രഹാണയേ
നിരൂപിതഃ സര്വസഹോ ഗദാഭൃതാ ।
വിപ്രസ്യ ചാസ്മത്കുലദൈവഹേതവേ
വിധേഹി ഭദ്രം തദനുഗ്രഹോ ഹി നഃ ॥ ൯ ॥
നിരൂപിതഃ സര്വസഹോ ഗദാഭൃതാ ।
വിപ്രസ്യ ചാസ്മത്കുലദൈവഹേതവേ
വിധേഹി ഭദ്രം തദനുഗ്രഹോ ഹി നഃ ॥ ൯ ॥
യദ്യസ്തി ദത്തമിഷ്ടം വാ സ്വധര്മോ വാ സ്വനുഷ്ഠിതഃ ।
കുലം നോ വിപ്രദൈവം ചേദ് ദ്വിജോ ഭവതു വിജ്വരഃ ॥ ൧൦ ॥
കുലം നോ വിപ്രദൈവം ചേദ് ദ്വിജോ ഭവതു വിജ്വരഃ ॥ ൧൦ ॥
യദി നോ ഭഗവാന് പ്രീത ഏകഃ സര്വഗുണാശ്രയഃ ।
സര്വഭൂതാത്മഭാവേന ദ്വിജോ ഭവതു വിജ്വരഃ ॥ ൧൧ ॥
സര്വഭൂതാത്മഭാവേന ദ്വിജോ ഭവതു വിജ്വരഃ ॥ ൧൧ ॥
ശ്രീശുക ഉവാച
ഇതി സംസ്തുവതോ രാജ്ഞോ വിഷ്ണുചക്രം സുദര്ശനമ് ।
അശാമ്യത് സര്വതോ വിപ്രം പ്രദഹദ് രാജയാഞ്ചയാ ॥ ൧൨ ॥
ഇതി സംസ്തുവതോ രാജ്ഞോ വിഷ്ണുചക്രം സുദര്ശനമ് ।
അശാമ്യത് സര്വതോ വിപ്രം പ്രദഹദ് രാജയാഞ്ചയാ ॥ ൧൨ ॥
സ മുക്തോഽസ്ത്രാഗ്നിതാപേന ദുര്വാസഃ സ്വസ്തിമാംസ്തതഃ ।
പ്രശശംസ തമുര്വീശം യുഞ്ജാനഃ പരമാശിഷഃ ॥ ൧൩ ॥
പ്രശശംസ തമുര്വീശം യുഞ്ജാനഃ പരമാശിഷഃ ॥ ൧൩ ॥
ദുര്വാസാ ഉവാച
അഹോ അനന്തദാസാനാം മഹത്ത്വം ദൃഷ്ടമദ്യ മേ ।
കൃതാഗസോഽപി യദ് രാജന് മങ്ഗലാനി സമീഹസേ ॥ ൧൪ ॥
അഹോ അനന്തദാസാനാം മഹത്ത്വം ദൃഷ്ടമദ്യ മേ ।
കൃതാഗസോഽപി യദ് രാജന് മങ്ഗലാനി സമീഹസേ ॥ ൧൪ ॥
ദുഷ്കരഃ കോ നു സാധൂനാം ദുസ്ത്യജോ വാ മഹാത്മനാമ് ।
യൈഃ സംഗൃഹീതോ ഭഗവാന് സാത്വതാമൃഷഭോ ഹരിഃ ॥ ൧൫ ॥
യൈഃ സംഗൃഹീതോ ഭഗവാന് സാത്വതാമൃഷഭോ ഹരിഃ ॥ ൧൫ ॥
യന്നാമശ്രുതിമാത്രേണ പുമാന് ഭവതി നിര്മലഃ ।
തസ്യ തീര്ഥപദഃ കിം വാ ദാസാനാമവശിഷ്യതേ ॥ ൧൬ ॥
തസ്യ തീര്ഥപദഃ കിം വാ ദാസാനാമവശിഷ്യതേ ॥ ൧൬ ॥
രാജന്നനുഗൃഹീതോഽഹം ത്വയാതികരുണാത്മനാ ।
മദഘം പൃഷ്ഠതഃ കൃത്വാ പ്രാണാ യന്മേഽഭിരക്ഷിതാഃ ॥ ൧൭ ॥
മദഘം പൃഷ്ഠതഃ കൃത്വാ പ്രാണാ യന്മേഽഭിരക്ഷിതാഃ ॥ ൧൭ ॥
രാജാ തമകൃതാഹാരഃ പ്രത്യാഗമനകാങ്ക്ഷuയാ ।
ചരണാവുപസങ്ഗൃഹ്യ പ്രസാദ്യ സമഭോജയത് ॥ ൧൮ ॥
ചരണാവുപസങ്ഗൃഹ്യ പ്രസാദ്യ സമഭോജയത് ॥ ൧൮ ॥
സോഽശിത്വാദൃതമാനീതമാതിഥ്യം സാര്വകാമികമ് ।
തൃപ്താത്മാ നൃപതിം പ്രാഹ ഭുജ്യതാമിതി സാദരമ് ॥ ൧൯ ॥
തൃപ്താത്മാ നൃപതിം പ്രാഹ ഭുജ്യതാമിതി സാദരമ് ॥ ൧൯ ॥
പ്രീതോഽസ്മ്യനുഗൃഹീതോഽസ്മി തവ ഭാഗവതസ്യ വൈ ।
ദര്ശനസ്പര്ശനാലാപൈരാതിഥ്യേനാത്മമേധസാ ॥ ൨൦ ॥
ദര്ശനസ്പര്ശനാലാപൈരാതിഥ്യേനാത്മമേധസാ ॥ ൨൦ ॥
കര്മാവദാതമേതത് തേ ഗായന്തി സ്വഃസ്ത്രിയോ മുഹുഃ ।
കീര്തിം പരമപുണ്യാം ച കീര്തയിഷ്യതി ഭൂരിയമ് ॥ ൨൧ ॥
കീര്തിം പരമപുണ്യാം ച കീര്തയിഷ്യതി ഭൂരിയമ് ॥ ൨൧ ॥
ശ്രീശുക ഉവാച
ഏവം സങ്കീര്ത്യ രാജാനം ദുര്വാസഃ പരിതോഷിതഃ ।
യയൌ വിഹായസാമന്ത്ര്യ ബ്രഹ്മലോകമഹൈതുകമ് ॥ ൨൨ ॥
ഏവം സങ്കീര്ത്യ രാജാനം ദുര്വാസഃ പരിതോഷിതഃ ।
യയൌ വിഹായസാമന്ത്ര്യ ബ്രഹ്മലോകമഹൈതുകമ് ॥ ൨൨ ॥
സംവത്സരോഽത്യഗാത് താവദ് യാവതാ നാഗതോ ഗതഃ ।
മുനിസ്തദ്ദര്ശനാകാങ്ക്ഷോത രാജാബ്ഭക്ഷോ ബഭൂവ ഹ ॥ ൨൩ ॥
മുനിസ്തദ്ദര്ശനാകാങ്ക്ഷോത രാജാബ്ഭക്ഷോ ബഭൂവ ഹ ॥ ൨൩ ॥
ഗതേഽഥ ദുര്വാസസി സോഽമ്ബരീഷോ
ദ്വിജോപയോഗാതിപവിത്രമാഹരത് ।
ഋഷേര്വിമോക്ഷം വ്യസനം ച വീക്ഷ്യ
മേനേ സ്വവീര്യം ച പരാനുഭാവമ് ॥ ൨൪ ॥
ദ്വിജോപയോഗാതിപവിത്രമാഹരത് ।
ഋഷേര്വിമോക്ഷം വ്യസനം ച വീക്ഷ്യ
മേനേ സ്വവീര്യം ച പരാനുഭാവമ് ॥ ൨൪ ॥
ഏവം വിധാനേകഗുണഃ സ രാജാ
പരാത്മനി ബ്രഹ്മണി വാസുദേവേ ।
ക്രിയാകലാപൈഃ സമുവാഹ ഭക്തിം
യയാവിരിഞ്ച്യാന് നിരയാംശ്ചകാര ॥ ൨൫ ॥
പരാത്മനി ബ്രഹ്മണി വാസുദേവേ ।
ക്രിയാകലാപൈഃ സമുവാഹ ഭക്തിം
യയാവിരിഞ്ച്യാന് നിരയാംശ്ചകാര ॥ ൨൫ ॥
ശ്രീശുക ഉവാച
അഥാമ്ബരീഷസ്തനയേഷു രാജ്യം
സമാനശീലേഷു വിസൃജ്യ ധീരഃ ।
വനം വിവേശാത്മനി വാസുദേവേ
മനോ ദധദ് ധ്വസ്തഗുണപ്രവാഹഃ ॥ ൨൬ ॥
അഥാമ്ബരീഷസ്തനയേഷു രാജ്യം
സമാനശീലേഷു വിസൃജ്യ ധീരഃ ।
വനം വിവേശാത്മനി വാസുദേവേ
മനോ ദധദ് ധ്വസ്തഗുണപ്രവാഹഃ ॥ ൨൬ ॥
ഇത്യേതത് പുണ്യമാഖ്യാനമമ്ബരീഷസ്യ ഭൂപതേ ।
സങ്കീര്തയന്നനുധ്യായന് ഭക്തോ ഭഗവതോ ഭവേത് ॥ ൨൭ ॥
സങ്കീര്തയന്നനുധ്യായന് ഭക്തോ ഭഗവതോ ഭവേത് ॥ ൨൭ ॥
അമ്ബരീഷസ്യചരിതം യേശൃണ്വന്തിമഹാത്മനഃ ।
മുക്തിം പ്രയാന്തിതേസര്വേഭക്ത്യാവിഷ്ണോഃ പ്രസാദതഃ ॥ ൨൮ ॥
മുക്തിം പ്രയാന്തിതേസര്വേഭക്ത്യാവിഷ്ണോഃ പ്രസാദതഃ ॥ ൨൮ ॥