Lord Krishna

ஶ்ரீமத்பகவத்கீதா மூலம் - த்ரயோதஶோ'த்யாயஃ

(Bhagavad Gita Chapter 13 — Kṣetra-Kṣetrajña Vibhāga Yoga in Tamil)

Vyasa

Also known as atha trayodaso dhyayah

Arjuna asks Krishna to explain the difference between the kṣetra (field) and kṣetrajña (knower). Krishna identifies the body and mind as the field — the realm of change — and the Self as the knower, the witness of all experience. He lists what constitutes the field: the five elements, ego, intellect, the senses, desire, and aversion. He then describes the attributes of wisdom, such as humility, detachment, and devotion to God. These qualities purify perception, allowing the seeker to see beyond appearances. Krishna concludes by describing the supreme reality — the one consciousness that pervades all beings. Though appearing divided, it is indivisible.

Reading depth
Lyrics
ௐ ஶ்ரீ பரமாத்மநே நமஃ
அத த்ரயோதஶோ'த்யாயஃ ।
க்ஷேத்ரக்ஷேத்ரஜ்ஞவிபாகயோகஃ
ஶ்ரீபகவாநுவாச
இதம் ஶரீரம் கௌந்தேய க்ஷேத்ரமித்யபிதீயதே ।
ஏதத்யோ வேத்தி தம் ப்ராஹுஃ க்ஷேத்ரஜ்ஞ இதி தத்விதஃ ॥ 1 ॥
க்ஷேத்ரஜ்ஞம் சாபி மாம் வித்தி ஸர்வக்ஷேத்ரேஷு பாரத ।
க்ஷேத்ரக்ஷேத்ரஜ்ஞயோர்ஜ்ஞாநம் யத்தஜ்ஜ்ஞாநம் மதம் மம ॥ 2 ॥
தத்க்ஷேத்ரம் யச்ச யாத்ரு'க்ச யத்விகாரி யதஶ்ச யத் ।
ஸ ச யோ யத்ப்ரபாவஶ்ச தத்ஸமாஸேந மே ஶ்ரு'ணு ॥ 3 ॥
ரு'ஷிபிர்பஹுதா கீதம் சந்தோபிர்விவிதைஃ ப்ரு'தக் ।
ப்ரஹ்மஸூத்ரபதைஶ்சைவ ஹேதுமத்பிர்விநிஶ்சிதைஃ ॥ 4 ॥
மஹாபூதாந்யஹங்காரோ புத்திரவ்யக்தமேவ ச ।
இந்த்ரியாணி தஶைகம் ச பஞ்ச சேந்த்ரியகோசராஃ ॥ 5 ॥
இச்சா த்வேஷஃ ஸுகம் துஃகம் ஸங்காதஶ்சேதநா த்ரு'திஃ ।
ஏதத்க்ஷேத்ரம் ஸமாஸேந ஸவிகாரமுதாஹ்ரு'தம் ॥ 6 ॥
அமாநித்வமதம்பித்வமஹிம்ஸா க்ஷாந்திரார்ஜவம் ।
ஆசார்யோபாஸநம் ஶௌசம் ஸ்தைர்யமாத்மவிநிக்ரஹஃ ॥ 7 ॥
இந்த்ரியார்தேஷு வைராக்யமநஹங்கார ஏவ ச ।
ஜந்ம-ம்ரு'த்யு-ஜரா-வ்யாதி-துஃகதோஷாநுதர்ஶநம் ॥ 8 ॥
அஸக்திரநபிஷ்வங்கஃ புத்ரதாரக்ரு'ஹாதிஷு ।
நித்யம் ச ஸமசித்தத்வ-மிஷ்டாநிஷ்டோபபத்திஷு ॥ 9 ॥
மயி சாநந்யயோகேந பக்திரவ்யபிசாரிணீ ।
விவிக்ததேஶஸேவித்வ-மரதிர்ஜநஸம்ஸதி ॥ 10 ॥
அத்யாத்மஜ்ஞாநநித்யத்வம் தத்த்வஜ்ஞாநார்ததர்ஶநம் ।
ஏதஜ்ஜ்ஞாநமிதி ப்ரோக்தமஜ்ஞாநம் யததோ'ந்யதா ॥ 11 ॥
ஜ்ஞேயம் யத்தத்ப்ரவக்ஷ்யாமி யஜ்ஜ்ஞாத்வாம்ரு'தமஶ்நுதே ।
அநாதிமத்பரம் ப்ரஹ்ம ந ஸத்தந்நாஸதுச்யதே ॥ 12 ॥
ஸர்வதஃபாணிபாதம் தத்ஸர்வதோ'க்ஷிஶிரோமுகம் ।
ஸர்வதஃஶ்ருதிமல்லோகே ஸர்வமாவ்ரு'த்ய திஷ்டதி ॥ 13 ॥
ஸர்வேந்த்ரியகுணாபாஸம் ஸர்வேந்த்ரியவிவர்ஜிதம் ।
அஸக்தம் ஸர்வப்ரு'ச்சைவ நிர்குணம் குணபோக்த்ரு' ச ॥ 14 ॥
பஹிரந்தஶ்ச பூதாநாமசரம் சரமேவ ச ।
ஸூக்ஷ்மத்வாத்ததவிஜ்ஞேயம் தூரஸ்தம் சாந்திகே ச தத் ॥ 15 ॥
அவிபக்தம் ச பூதேஷு விபக்தமிவ ச ஸ்திதம் ।
பூதபர்த்ரு' ச தஜ்ஜ்ஞேயம் க்ரஸிஷ்ணு ப்ரபவிஷ்ணு ச ॥ 16 ॥
ஜ்யோதிஷாமபி தஜ்ஜ்யோதிஸ்தமஸஃ பரமுச்யதே ।
ஜ்ஞாநம் ஜ்ஞேயம் ஜ்ஞாநகம்யம் ஹ்ரு'தி ஸர்வஸ்ய விஷ்டிதம் ॥ 17 ॥
இதி க்ஷேத்ரம் ததா ஜ்ஞாநம் ஜ்ஞேயம் சோக்தம் ஸமாஸதஃ ।
மத்பக்த ஏதத்விஜ்ஞாய மத்பாவாயோபபத்யதே ॥ 18 ॥
ப்ரக்ரு'திம் புருஷம் சைவ வித்த்யநாதி உபாவபி ।
விகாராம்ஶ்ச குணாம்ஶ்சைவ வித்தி ப்ரக்ரு'திஸம்பவாந் ॥ 19 ॥
கார்யகாரணகர்த்ரு'த்வே ஹேதுஃ ப்ரக்ரு'திருச்யதே ।
புருஷஃ ஸுகதுஃகாநாம் போக்த்ரு'த்வே ஹேதுருச்யதே ॥ 20 ॥
புருஷஃ ப்ரக்ரு'திஸ்தோ ஹி புங்க்தே ப்ரக்ரு'திஜாந்குணாந் ।
காரணம் குணஸங்கோ'ஸ்ய ஸதஸத்யோநிஜந்மஸு ॥ 21 ॥
உபத்ரஷ்டாநுமந்தா ச பர்தா போக்தா மஹேஶ்வரஃ ।
பரமாத்மேதி சாப்யுக்தோ தேஹே'ஸ்மிந்புருஷஃ பரஃ ॥ 22 ॥
ய ஏவம் வேத்தி புருஷம் ப்ரக்ரு'திம் ச குணைஃ ஸஹ ।
ஸர்வதா வர்தமாநோ'பி ந ஸ பூயோ'பிஜாயதே ॥ 23 ॥
த்யாநேநாத்மநி பஶ்யந்தி கேசிதாத்மாநமாத்மநா ।
அந்யே ஸாங்க்யேந யோகேந கர்மயோகேந சாபரே ॥ 24 ॥
அந்யே த்வேவமஜாநந்தஃ ஶ்ருத்வாந்யேப்ய உபாஸதே ।
தே'பி சாதிதரந்த்யேவ ம்ரு'த்யும் ஶ்ருதிபராயணாஃ ॥ 25 ॥
யாவத்ஸஞ்ஜாயதே கிஞ்சித்ஸத்த்வம் ஸ்தாவரஜங்கமம் ।
க்ஷேத்ரக்ஷேத்ரஜ்ஞஸம்யோகாத்தத்வித்தி பரதர்ஷப ॥ 26 ॥
ஸமம் ஸர்வேஷு பூதேஷு திஷ்டந்தம் பரமேஶ்வரம் ।
விநஶ்யத்ஸ்வவிநஶ்யந்தம் யஃ பஶ்யதி ஸ பஶ்யதி ॥ 27 ॥
ஸமம் பஶ்யந்ஹி ஸர்வத்ர ஸமவஸ்திதமீஶ்வரம் ।
ந ஹிநஸ்த்யாத்மநாத்மாநம் ததோ யாதி பராம் கதிம் ॥ 28 ॥
ப்ரக்ரு'த்யைவ ச கர்மாணி க்ரியமாணாநி ஸர்வஶஃ ।
யஃ பஶ்யதி ததாத்மாநமகர்தாரம் ஸ பஶ்யதி ॥ 29 ॥
யதா பூதப்ரு'தக்பாவ-மேகஸ்தமநுபஶ்யதி ।
தத ஏவ ச விஸ்தாரம் ப்ரஹ்ம ஸம்பத்யதே ததா ॥ 30 ॥
அநாதித்வாந்நிர்குணத்வா-த்பரமாத்மாயமவ்யயஃ ।
ஶரீரஸ்தோ'பி கௌந்தேய ந கரோதி ந லிப்யதே ॥ 31 ॥
யதா ஸர்வகதம் ஸௌக்ஷ்ம்யாதாகாஶம் நோபலிப்யதே ।
ஸர்வத்ராவஸ்திதோ தேஹே ததாத்மா நோபலிப்யதே ॥ 32 ॥
யதா ப்ரகாஶயத்யேகஃ க்ரு'த்ஸ்நம் லோகமிமம் ரவிஃ ।
க்ஷேத்ரம் க்ஷேத்ரீ ததா க்ரு'த்ஸ்நம் ப்ரகாஶயதி பாரத ॥ 33 ॥
க்ஷேத்ரக்ஷேத்ரஜ்ஞயோ-ரேவமந்தரம் ஜ்ஞாநசக்ஷுஷா ।
பூதப்ரக்ரு'திமோக்ஷம் ச யே விதுர்யாந்தி தே பரம் ॥ 34 ॥
ௐ தத்ஸதிதி ஶ்ரீமத்பகவத்கீதாஸூபநிஷத்ஸு ப்ரஹ்மவித்யாயாம் யோகஶாஸ்த்ரே
ஶ்ரீக்ரு'ஷ்ணார்ஜுநஸம்வாதே க்ஷேத்ரக்ஷேத்ரஜ்ஞவிபாகயோகோ நாம த்ரயோதஶோ'த்யாயஃ ॥13 ॥

Explore More