bhaja govindaṃ bhaja govindaṃ
govindaṃ bhaja mūḍhamate |
samprāpte sannihite kāle
nahi nahi rakṣati ḍukṛñkaraṇe ‖ 1 ‖
govindaṃ bhaja mūḍhamate |
samprāpte sannihite kāle
nahi nahi rakṣati ḍukṛñkaraṇe ‖ 1 ‖
- bhaja govindaṃworship Govinda (bhaja:worship | govindaṃ:Govinda, the Lord)
- mūḍhamateO foolish-minded one (mūḍha:foolish | mate:O mind/intellect)
- samprāpte sannihite kālewhen the time has arrived and drawn near (samprāpte:arrived | sannihite:drawn near, imminent | kāle:the time of death)
- nahi nahi rakṣatiit surely does not protect (nahi nahi:surely not, by no means | rakṣati:protects)
- ḍukṛñkaraṇethe rules of grammar, the memorizing of grammatical formulas (ḍukṛñ:the grammatical root-marker for 'to do' | karaṇe:the doing/reciting)
mūḍha jahīhi dhanāgamatṛṣṇāṃ
kuru sadbuddhim manasi vitṛṣṇām |
yallabhase nija karmopāttaṃ
vittaṃ tena vinodaya cittam ‖ 2 ‖
kuru sadbuddhim manasi vitṛṣṇām |
yallabhase nija karmopāttaṃ
vittaṃ tena vinodaya cittam ‖ 2 ‖
- mūḍhaO deluded one
- jahīhiabandon
- dhanāgamatṛṣṇāmthe thirst for the acquisition of wealth (dhana:wealth | āgama:acquisition | tṛṣṇām:thirst, craving)
- kurucultivate, make
- sadbuddhimright understanding (sat:good, true | buddhim:intellect)
- manasiin the mind
- vitṛṣṇāmfree from craving (vi:without | tṛṣṇām:craving)
- yallabhasewhatever you obtain (yat:whatever | labhase:you obtain)
- nija karmopāttamacquired through your own actions (nija:one's own | karma:action | upāttam:obtained)
- vittamwealth
- tenawith that
- vinodayagladden, delight
- cittamthe heart, mind
yāvad-vittopārjana saktaḥ
tāvan-nijaparivāro raktaḥ |
paścājjīvati jarjara dehe
vārtāṃ ko'pi na pṛcchati gehe ‖ 5 ‖
tāvan-nijaparivāro raktaḥ |
paścājjīvati jarjara dehe
vārtāṃ ko'pi na pṛcchati gehe ‖ 5 ‖
- yāvatas long as
- vitta-upārjana-vitta-upārjana-saktaḥcapable of earning wealth (vitta:wealth | upārjana:earning | saktaḥ:able, engaged)
- tāvatso long
- nija-nija-parivāraḥone's own family (nija:one's own | parivāraḥ:family)
- raktaḥattached, devoted
- paścātafterward
- jīvatilives on
- jarjara-jarjara-dehein the frail, decrepit body (jarjara:worn out, decrepit | dehe:in the body)
- vārtāmnews, tidings of welfare
- ko'pi nano one (kaḥ:who | api:even | na:not)
- pṛcchatiasks
- gehein the house
yāvat-pavano nivasati dehe
tāvat-pṛcchati kuśalaṃ gehe |
gatavati vāyau dehāpāye
bhāryā bibhyati tasmin kāye ‖ 6 ‖
tāvat-pṛcchati kuśalaṃ gehe |
gatavati vāyau dehāpāye
bhāryā bibhyati tasmin kāye ‖ 6 ‖
- yāvatas long as
- pavanaḥthe breath, vital air
- nivasati dehedwells in the body (nivasati:dwells | dehe:in the body)
- tāvatso long
- pṛcchati kuśalaminquire after welfare (pṛcchati:asks | kuśalam:well-being)
- gehein the household
- gatavati vāyauwhen the breath has departed (gatavati:having gone | vāyau:the vital air)
- dehāpāyeat the destruction of the body (deha:body | apāye:departure, perishing)
- bhāryā bibhyatithe wife shrinks in fear (bhāryā:wife | bibhyati:fears)
- tasmin kāyefrom that body/corpse (tasmin:that | kāye:body)
mā kuru dhanajana yauvana garvaṃ
harati nimeṣāt-kālaḥ sarvam |
māyāmayamidam-akhilaṃ hitvā
brahmapadaṃ tvaṃ praviśa viditvā ‖ 11 ‖
harati nimeṣāt-kālaḥ sarvam |
māyāmayamidam-akhilaṃ hitvā
brahmapadaṃ tvaṃ praviśa viditvā ‖ 11 ‖
- mā kurudo not make (mā:not | kuru:make)
- dhanajana yauvana garvampride in wealth, people, and youth (dhana:wealth | jana:people/followers | yauvana:youth | garvam:pride)
- haratitakes away
- nimeṣātin an instant, in a moment
- kālaḥTime
- sarvameverything
- māyāmayamconsisting of illusion (māyā:illusion | mayam:made of)
- idam akhilamthis entire world (idam:this | akhilam:whole/entire)
- hitvāhaving abandoned
- brahmapadamthe state of Brahman (brahma:Brahman | padam:state/abode)
- tvamyou
- praviśaenter
- viditvāhaving realized/known
suramandira taru mūla nivāsaḥ
śayyā bhūtalam-ajinaṃ vāsaḥ |
sarva parigraha bhogatyāgaḥ
kasya sukhaṃ na karoti virāgaḥ ‖ 19 ‖
śayyā bhūtalam-ajinaṃ vāsaḥ |
sarva parigraha bhogatyāgaḥ
kasya sukhaṃ na karoti virāgaḥ ‖ 19 ‖
- suramandira-taru-mūla-suramandira-taru-mūla-nivāsaḥdwelling in a temple of the gods or at the foot of a tree (suramandira:temple of the gods | taru-mūla:root/foot of a tree | nivāsaḥ:dwelling)
- śayyā bhūtalamthe ground/earth as one's bed (śayyā:bed | bhūtalam:surface of the earth)
- ajinaṃ vāsaḥa deerskin as clothing (ajinam:deerskin | vāsaḥ:garment)
- sarva-parigraha-bhoga-sarva-parigraha-bhoga-tyāgaḥthe renunciation of all possessions and pleasures (sarva:all | parigraha:possessions | bhoga:enjoyments | tyāgaḥ:renunciation)
- kasya sukhaṃ na karotito whom does it not bring happiness (kasya:for whom | sukham:happiness | na karoti:does not make)
- virāgaḥdispassion, detachment
bhagavadgītā kiñcidadhītā
gaṅgā jalalava kaṇikā pītā |
sakṛdapi yena murārī samarcā
kriyate tasya yamena na carcā ‖ 21 ‖
gaṅgā jalalava kaṇikā pītā |
sakṛdapi yena murārī samarcā
kriyate tasya yamena na carcā ‖ 21 ‖
- bhagavadgītāthe Bhagavad Gita (bhagavat:the Lord | gītā:song)
- kiñcid adhītāstudied even a little (kiñcit:a little | adhītā:has been studied)
- gaṅgā-jalalava-gaṅgā-jalalava-kaṇikāa droplet of the Ganga's water (gaṅgā:Ganga | jala-lava:a bit of water | kaṇikā:a tiny drop)
- pītāhas been drunk
- sakṛd apieven once (sakṛt:once | api:even)
- yenaby whom
- murārī samarcāMurari has been worshipped (murārī:slayer of Mura, Vishnu | samarcā:well worshipped)
- kriyateis done
- tasyawith him
- yamena na carcāYama holds no argument (yamena:by Yama, lord of death | na:not | carcā:discussion, dispute)
punarapi jananaṃ punarapi maraṇaṃ
punarapi jananī jaṭhare śayanam |
iha saṃsāre bahu dustāre
kṛpayā'pāre pāhi murāre ‖ 22 ‖
punarapi jananī jaṭhare śayanam |
iha saṃsāre bahu dustāre
kṛpayā'pāre pāhi murāre ‖ 22 ‖
- punarapi jananambirth again (punar-api:again | jananam:birth)
- punarapi maraṇamdeath again (punar-api:again | maraṇam:death)
- punarapi jananī-punarapi jananī-jaṭhare śayanamagain lying in a mother's womb (punar-api:again | jananī:mother | jaṭhare:in the womb | śayanam:lying, resting)
- iha saṃsārein this cycle of worldly existence (iha:here | saṃsāre:in the world of transmigration)
- bahu dustārevery hard to cross over (bahu:very | dustāre:difficult to traverse)
- kṛpayā apārewith boundless compassion (kṛpayā:by compassion | apāre:boundless)
- pāhi murāreprotect me, O Murāri (pāhi:protect | murāre:O slayer of Mura, Krishna)
geyaṃ gītā nāma sahasraṃ
dhyeyaṃ śrīpati rūpam-ajasram |
neyaṃ sajjana saṅge cittaṃ
deyaṃ dīnajanāya ca vittam ‖ 28 ‖
dhyeyaṃ śrīpati rūpam-ajasram |
neyaṃ sajjana saṅge cittaṃ
deyaṃ dīnajanāya ca vittam ‖ 28 ‖
- geyamshould be sung
- gītāthe Bhagavad Gītā
- nāma sahasramthe thousand names (nāma:name | sahasram:thousand)
- dhyeyamshould be meditated upon
- śrīpati rūpamthe form of Śrīpati, the consort of Lakṣmī (śrīpati:lord of Lakṣmī, Viṣṇu | rūpam:form)
- ajasramceaselessly, constantly
- neyamshould be led
- sajjana saṅgeinto the company of the virtuous (sajjana:good people | saṅge:in the company)
- cittamthe mind
- deyamshould be given
- dīnajanāyato the poor and afflicted (dīna:poor, distressed | janāya:to people)
- caand
- vittamwealth
arthamanarthaṃ bhāvaya nityaṃ
nāsti tataḥ sukha leśaḥ satyam |
putrādapi dhanabhājāṃ bhītiḥ
sarvatraiṣā vihitā rītiḥ ‖ 30 ‖
nāsti tataḥ sukha leśaḥ satyam |
putrādapi dhanabhājāṃ bhītiḥ
sarvatraiṣā vihitā rītiḥ ‖ 30 ‖
- artham anarthamwealth as worthless / calamitous (artham:wealth | anartham:worthless, harmful)
- bhāvaya nityamreflect constantly (bhāvaya:contemplate | nityam:always)
- nāstithere is not
- tataḥfrom it
- sukha-sukha-leśaḥthe slightest happiness (sukha:happiness | leśaḥ:a trace, particle)
- satyamtruly
- putrāt apieven from one's own son (putrāt:from the son | api:even)
- dhanabhājāmof those who possess wealth (dhana:wealth | bhājām:of the possessors)
- bhītiḥfear
- sarvatraeverywhere
- eṣāthis
- vihitāordained, established
- rītiḥthe way, custom
guru caraṇāmbhuja nirbharabhaktaḥ
saṃsārād-acirād-bhava muktaḥ |
sendriya mānasa niyamādevaṃ
drakṣyasi nija hṛdayasthaṃ devam ‖ 32 ‖
saṃsārād-acirād-bhava muktaḥ |
sendriya mānasa niyamādevaṃ
drakṣyasi nija hṛdayasthaṃ devam ‖ 32 ‖
- guru-guru-caraṇāmbhujathe lotus feet of the Guru (guru:teacher | caraṇa:feet | ambhuja:lotus)
- nirbharabhaktaḥone of complete devotion (nirbhara:full, wholehearted | bhaktaḥ:devotee)
- saṃsārātfrom the cycle of worldly existence
- acirātsoon, before long
- bhava muktaḥmay you become liberated (bhava:become, be | muktaḥ:freed)
- sendriya-sendriya-mānasaof the senses and the mind (sa-indriya:together with the senses | mānasa:mind)
- niyamātthrough restraint, discipline
- evamthus, in this way
- drakṣyasiyou shall behold, you will see
- nija-nija-hṛdayasthaṃdwelling within your own heart (nija:one's own | hṛdaya:heart | stham:situated in)
- devamthe Divine, God
