ശ്രീഭഗവാനുവാച
മല്ലക്ഷണമിമം കായം ലബ്ധ്വാ മദ്ധര്മ ആസ്ഥിതഃ ।
ആനന്ദം പരമാത്മാനമാത്മസ്ഥം സമുപൈതി മാമ് ॥ ൧ ॥
മല്ലക്ഷണമിമം കായം ലബ്ധ്വാ മദ്ധര്മ ആസ്ഥിതഃ ।
ആനന്ദം പരമാത്മാനമാത്മസ്ഥം സമുപൈതി മാമ് ॥ ൧ ॥
ഗുണമയ്യാ ജീവയോന്യാ വിമുക്തോ ജ്ഞാനനിഷ്ഠയാ ।
ഗുണേഷു മായാമാത്രേഷു ദൃശ്യമാനേഷ്വവസ്തുതഃ ।
വര്തമാനോഽപി ന പുമാന് യുജ്യതേഽവസ്തുഭിര്ഗുണൈഃ ॥ ൨ ॥
ഗുണേഷു മായാമാത്രേഷു ദൃശ്യമാനേഷ്വവസ്തുതഃ ।
വര്തമാനോഽപി ന പുമാന് യുജ്യതേഽവസ്തുഭിര്ഗുണൈഃ ॥ ൨ ॥
സങ്ഗം ന കുര്യാദസതാം ശിശ്നോദരതൃപാം ക്വചിത് ।
തസ്യാനുഗസ്തമസ്യന്ധേ പതത്യന്ധാനുഗാന്ധവത് ॥ ൩ ॥
തസ്യാനുഗസ്തമസ്യന്ധേ പതത്യന്ധാനുഗാന്ധവത് ॥ ൩ ॥
ഐലഃ സമ്രാഡിമാം ഗാഥാമഗായത ബൃഹച്ഛ്രവാഃ ।
ഉര്വശീവിരഹാന് മുഹ്യന് നിര്വിണ്ണഃ ശോകസംയമേ ॥ ൪ ॥
ഉര്വശീവിരഹാന് മുഹ്യന് നിര്വിണ്ണഃ ശോകസംയമേ ॥ ൪ ॥
ത്യക്ത്വാത്മാനം വ്രജന്തീം താം നഗ്ന ഉന്മത്തവന്നൃപഃ ।
വിലപന്നന്വഗാജ്ജായേ ഘോരേ തിഷ്ഠേതി വിക്ലവഃ ॥ ൫ ॥
വിലപന്നന്വഗാജ്ജായേ ഘോരേ തിഷ്ഠേതി വിക്ലവഃ ॥ ൫ ॥
കാമാനതൃപ്തോഽനുജുഷന് ക്ഷുല്ലകാന് വര്ഷയാമിനീഃ ।
ന വേദ യാന്തീര്നായാന്തീരുര്വശ്യാകൃഷ്ടചേതനഃ ॥ ൬ ॥
ന വേദ യാന്തീര്നായാന്തീരുര്വശ്യാകൃഷ്ടചേതനഃ ॥ ൬ ॥
ഐല ഉവാച
അഹോ മേ മോഹവിസ്താരഃ കാമകശ്മലചേതസഃ ।
ദേവ്യാ ഗൃഹീതകണ്ഠസ്യ നായുഃഖണ്ഡാ ഇമേ സ്മൃതാഃ ॥ ൭ ॥
അഹോ മേ മോഹവിസ്താരഃ കാമകശ്മലചേതസഃ ।
ദേവ്യാ ഗൃഹീതകണ്ഠസ്യ നായുഃഖണ്ഡാ ഇമേ സ്മൃതാഃ ॥ ൭ ॥
നാഹം വേദാഭിനിര്മുക്തഃ സൂര്യോ വാഭ്യുദിതോഽമുയാ ।
മൂഷിതോ വര്ഷപൂഗാനാം ബതാഹാനി ഗതാന്യുത ॥ ൮ ॥
മൂഷിതോ വര്ഷപൂഗാനാം ബതാഹാനി ഗതാന്യുത ॥ ൮ ॥
അഹോ മേ ആത്മസമ്മോഹോ യേനാത്മാ യോഷിതാം കൃതഃ ।
ക്രീഡാമൃഗശ്ചക്രവര്തീ നരദേവശിഖാമണിഃ ॥ ൯ ॥
ക്രീഡാമൃഗശ്ചക്രവര്തീ നരദേവശിഖാമണിഃ ॥ ൯ ॥
സപരിച്ഛദമാത്മാനം ഹിത്വാ തൃണമിവേശ്വരമ് ।
യാന്തീം സ്ത്രിയം ചാന്വഗമം നഗ്ന ഉന്മത്തവദ് രുദന് ॥ ൧൦ ॥
യാന്തീം സ്ത്രിയം ചാന്വഗമം നഗ്ന ഉന്മത്തവദ് രുദന് ॥ ൧൦ ॥
കുതസ്തസ്യാനുഭാവഃ സ്യാത് തേജ ഈശത്വമേവ വാ ।
യോഽന്വഗച്ഛംസ്ത്രിയം യാന്തീം ഖരവത് പാദതാഡിതഃ ॥ ൧൧ ॥
യോഽന്വഗച്ഛംസ്ത്രിയം യാന്തീം ഖരവത് പാദതാഡിതഃ ॥ ൧൧ ॥
കിം വിദ്യയാ കിം തപസാ കിം ത്യാഗേന ശ്രുതേന വാ ।
കിം വിവിക്തേന മൌനേന സ്ത്രീഭിര്യസ്യ മനോ ഹൃതമ് ॥ ൧൨ ॥
കിം വിവിക്തേന മൌനേന സ്ത്രീഭിര്യസ്യ മനോ ഹൃതമ് ॥ ൧൨ ॥
സ്വാര്ഥസ്യാകോവിദം ധിങ് മാം മൂര്ഖം പണ്ഡിതമാനിനമ് ।
യോഽഹമീശ്വരതാം പ്രാപ്യ സ്ത്രീഭിര്ഗോഖരവജ്ജിതഃ ॥ ൧൩ ॥
യോഽഹമീശ്വരതാം പ്രാപ്യ സ്ത്രീഭിര്ഗോഖരവജ്ജിതഃ ॥ ൧൩ ॥
സേവതോ വര്ഷപൂഗാന് മേ ഉര്വശ്യാ അധരാസവമ് ।
ന തൃപ്യത്യാത്മഭൂഃ കാമോ വഹ്നിരാഹുതിഭിര്യഥാ ॥ ൧൪ ॥
ന തൃപ്യത്യാത്മഭൂഃ കാമോ വഹ്നിരാഹുതിഭിര്യഥാ ॥ ൧൪ ॥
പുംശ്ചല്യാപഹൃതം ചിത്തം കോ ന്വന്യോ മോചിതും പ്രഭുഃ ।
ആത്മാരാമേശ്വരമൃതേ ഭഗവന്തമധോക്ഷജമ് ॥ ൧൫ ॥
ആത്മാരാമേശ്വരമൃതേ ഭഗവന്തമധോക്ഷജമ് ॥ ൧൫ ॥
ബോധിതസ്യാപി ദേവ്യാ മേ സൂക്തവാക്യേന ദുര്മതേഃ ।
മനോഗതോ മഹാമോഹോ നാപയാത്യജിതാത്മനഃ ॥ ൧൬ ॥
മനോഗതോ മഹാമോഹോ നാപയാത്യജിതാത്മനഃ ॥ ൧൬ ॥
കിമേതയാ നോഽപകൃതം രജ്ജ്വാ വാ സര്പചേതസഃ ।
ദ്രഷ്ടുഃ സ്വരൂപാവിദുഷോ യോഽഹം യദജിതേന്ദ്രിയഃ ॥ ൧൭ ॥
ദ്രഷ്ടുഃ സ്വരൂപാവിദുഷോ യോഽഹം യദജിതേന്ദ്രിയഃ ॥ ൧൭ ॥
ക്വായം മലീമസഃ കായോ ദൌര്ഗന്ധ്യാദ്യാത്മകോഽശുചിഃ ।
ക്വ ഗുണാഃ സൌമനസ്യാദ്യാ ഹ്യധ്യാസോഽവിദ്യയാ കൃതഃ ॥ ൧൮ ॥
ക്വ ഗുണാഃ സൌമനസ്യാദ്യാ ഹ്യധ്യാസോഽവിദ്യയാ കൃതഃ ॥ ൧൮ ॥
പിത്രോഃ കിം സ്വം നു ഭാര്യായാഃ സ്വാമിനോഽഗ്നേഃ ശ്വഗൃധ്രയോഃ ।
കിമാത്മനഃ കിം സുഹൃദാമിതി യോ നാവസീയതേ ॥ ൧൯ ॥
കിമാത്മനഃ കിം സുഹൃദാമിതി യോ നാവസീയതേ ॥ ൧൯ ॥
തസ്മിന് കലേവരേഽമേധ്യേ തുച്ഛനിഷ്ഠേ വിഷജ്ജതേ ।
അഹോ സുഭദ്രം സുനസം സുസ്മിതം ച മുഖം സ്ത്രിയഃ ॥ ൨൦ ॥
അഹോ സുഭദ്രം സുനസം സുസ്മിതം ച മുഖം സ്ത്രിയഃ ॥ ൨൦ ॥
ത്വങ്മാംസരുധിരസ്നായുമേദോമജ്ജാസ്ഥിസംഹതൌ ।
വിണ്മൂത്രപൂയേ രമതാം കൃമീണാം കിയദന്തരമ് ॥ ൨൧ ॥
വിണ്മൂത്രപൂയേ രമതാം കൃമീണാം കിയദന്തരമ് ॥ ൨൧ ॥
അഥാപി നോപസജ്ജേത സ്ത്രീഷു സ്ത്രൈണേഷു ചാര്ഥവിത് ।
വിഷയേന്ദ്രിയസംയോഗാന്മനഃ ക്ഷുഭ്യതി നാന്യഥാ ॥ ൨൨ ॥
വിഷയേന്ദ്രിയസംയോഗാന്മനഃ ക്ഷുഭ്യതി നാന്യഥാ ॥ ൨൨ ॥
അദൃഷ്ടാദശ്രുതാദ് ഭാവാന്ന ഭാവ ഉപജായതേ ।
അസമ്പ്രയുഞ്ജതഃ പ്രാണാന് ശാമ്യതി സ്തിമിതം മനഃ ॥ ൨൩ ॥
അസമ്പ്രയുഞ്ജതഃ പ്രാണാന് ശാമ്യതി സ്തിമിതം മനഃ ॥ ൨൩ ॥
തസ്മാത് സങ്ഗോ ന കര്തവ്യഃ സ്ത്രീഷു സ്ത്രൈണേഷു ചേന്ദ്രിയൈഃ ।
വിദുഷാം ചാപ്യവിസ്രബ്ധഃ ഷഡ്വര്ഗഃ കിമു മാദൃശാമ് ॥ ൨൪ ॥
വിദുഷാം ചാപ്യവിസ്രബ്ധഃ ഷഡ്വര്ഗഃ കിമു മാദൃശാമ് ॥ ൨൪ ॥
ശ്രീഭഗവാനുവാച
ഏവം പ്രഗായന് നൃപദേവദേവഃ
സ ഉര്വശീലോകമഥോ വിഹായ ।
ആത്മാനമാത്മന്യവഗമ്യ മാം വൈ
ഉപാരമജ്ജ്ഞാനവിധൂതമോഹഃ ॥ ൨൫ ॥
ഏവം പ്രഗായന് നൃപദേവദേവഃ
സ ഉര്വശീലോകമഥോ വിഹായ ।
ആത്മാനമാത്മന്യവഗമ്യ മാം വൈ
ഉപാരമജ്ജ്ഞാനവിധൂതമോഹഃ ॥ ൨൫ ॥
തതോ ദുഃസങ്ഗമുത്സൃജ്യ സത്സു സജ്ജേത ബുദ്ധിമാന് ।
സന്ത ഏവാസ്യ ഛിന്ദന്തി മനോവ്യാസങ്ഗമുക്തിഭിഃ ॥ ൨൬ ॥
സന്ത ഏവാസ്യ ഛിന്ദന്തി മനോവ്യാസങ്ഗമുക്തിഭിഃ ॥ ൨൬ ॥
സന്തോഽനപേക്ഷാ മച്ചിത്താഃ പ്രശാന്താഃ സമദര്ശിനഃ ।
നിര്മമാ നിരഹങ്കാരാ നിര്ദ്വന്ദ്വാ നിഷ്പരിഗ്രഹാഃ ॥ ൨൭ ॥
നിര്മമാ നിരഹങ്കാരാ നിര്ദ്വന്ദ്വാ നിഷ്പരിഗ്രഹാഃ ॥ ൨൭ ॥
തേഷു നിത്യം മഹാഭാഗ മഹാഭാഗേഷു മത്കഥാഃ ।
സമ്ഭവന്തി ഹി താ നൃണാം ജുഷതാം പ്രപുനന്ത്യഘമ് ॥ ൨൮ ॥
സമ്ഭവന്തി ഹി താ നൃണാം ജുഷതാം പ്രപുനന്ത്യഘമ് ॥ ൨൮ ॥
താ യേ ശൃണ്വന്തി ഗായന്തി ഹ്യനുമോദന്തി ചാദൃതാഃ ।
മത്പരാഃ ശ്രദ്ദധാനാശ്ച ഭക്തിം വിന്ദന്തി തേ മയി ॥ ൨൯ ॥
മത്പരാഃ ശ്രദ്ദധാനാശ്ച ഭക്തിം വിന്ദന്തി തേ മയി ॥ ൨൯ ॥
ഭക്തിം ലബ്ധവതഃ സാധോഃ കിമന്യദവശിഷ്യതേ ।
മയ്യനന്തഗുണേ ബ്രഹ്മണ്യാനന്ദാനുഭവാത്മനി ॥ ൩൦ ॥
മയ്യനന്തഗുണേ ബ്രഹ്മണ്യാനന്ദാനുഭവാത്മനി ॥ ൩൦ ॥
യഥോപശ്രയമാണസ്യ ഭഗവന്തം വിഭാവസുമ് ।
ശീതം ഭയം തമോഽപ്യേതി സാധൂന് സംസേവതസ്തഥാ ॥ ൩൧ ॥
ശീതം ഭയം തമോഽപ്യേതി സാധൂന് സംസേവതസ്തഥാ ॥ ൩൧ ॥
നിമജ്ജ്യോന്മജ്ജതാം ഘോരേ ഭവാബ്ധൌ പരമായണമ് ।
സന്തോ ബ്രഹ്മവിദഃ ശാന്താ നൌര്ദൃഢേവാപ്സു മജ്ജതാമ് ॥ ൩൨ ॥
സന്തോ ബ്രഹ്മവിദഃ ശാന്താ നൌര്ദൃഢേവാപ്സു മജ്ജതാമ് ॥ ൩൨ ॥
അന്നം ഹി പ്രാണിനാം പ്രാണ ആര്താനാം ശരണം ത്വഹമ് ।
ധര്മോ വിത്തം നൃണാം പ്രേത്യ സന്തോഽര്വാഗ് ബിഭ്യതോഽരണമ് ॥ ൩൩ ॥
ധര്മോ വിത്തം നൃണാം പ്രേത്യ സന്തോഽര്വാഗ് ബിഭ്യതോഽരണമ് ॥ ൩൩ ॥
സന്തോ ദിശന്തി ചക്ഷൂംഷി ബഹിരര്കഃ സമുത്ഥിതഃ ।
ദേവതാ ബാന്ധവാഃ സന്തഃ സന്ത ആത്മാഹമേവ ച ॥ ൩൪ ॥
ദേവതാ ബാന്ധവാഃ സന്തഃ സന്ത ആത്മാഹമേവ ച ॥ ൩൪ ॥
വൈതസേനസ്തതോഽപ്യേവമുര്വശ്യാ ലോകനിഷ്പൃഹഃ ।
മുക്തസങ്ഗോ മഹീമേതാമാത്മാരാമശ്ചചാര ഹ ॥ ൩൫ ॥
മുക്തസങ്ഗോ മഹീമേതാമാത്മാരാമശ്ചചാര ഹ ॥ ൩൫ ॥
വിധിനാ വിഹിതേ കുണ്ഡേ മേഖലാഗര്തവേദിഭിഃ ।
അഗ്നിമാധായ പരിതഃ സമൂഹേത്പാണിനോദിതമ്
അഗ്നിമാധായ പരിതഃ സമൂഹേത്പാണിനോദിതമ്
പരിസ്തീര്യാഥ പര്യുക്ഷേദന്വാധായ യഥാവിധി ।
പ്രോക്ഷണ്യാസാദ്യ ദ്രവ്യാണി പ്രോക്ഷ്യാഗ്നൌ ഭാവയേത മാമ്
പ്രോക്ഷണ്യാസാദ്യ ദ്രവ്യാണി പ്രോക്ഷ്യാഗ്നൌ ഭാവയേത മാമ്
തപ്തജാമ്ബൂനദപ്രഖ്യം ശങ്ഖചക്രഗദാമ്ബുജൈഃ ।
ലസച്ചതുര്ഭുജം ശാന്തം പദ്മകിഞ്ജല്കവാസസമ്
ലസച്ചതുര്ഭുജം ശാന്തം പദ്മകിഞ്ജല്കവാസസമ്
സ്ഫുരത്കിരീടകടകകടിസൂത്രവരാങ്ഗദമ് ।
ശ്രീവത്സവക്ഷസം ഭ്രാജത്കൌസ്തുഭം വനമാലിനമ്
ശ്രീവത്സവക്ഷസം ഭ്രാജത്കൌസ്തുഭം വനമാലിനമ്
ധ്യായന്നഭ്യര്ച്യ ദാരൂണി ഹവിഷാഭിഘൃതാനി ച ।
പ്രാസ്യാജ്യഭാഗാവാഘാരൌ ദത്ത്വാ ചാജ്യപ്ലുതം ഹവിഃ
പ്രാസ്യാജ്യഭാഗാവാഘാരൌ ദത്ത്വാ ചാജ്യപ്ലുതം ഹവിഃ
ജുഹുയാന്മൂലമന്ത്രേണ ഷോഡശര്ചാവദാനതഃ ।
ധര്മാദിഭ്യോ യഥാ ന്യായം മന്ത്രൈഃ സ്വിഷ്ടകൃതം ബുധഃ
ധര്മാദിഭ്യോ യഥാ ന്യായം മന്ത്രൈഃ സ്വിഷ്ടകൃതം ബുധഃ
അഭ്യര്ച്യാഥ നമസ്കൃത്യ പാര്ഷദേഭ്യോ ബലിം ഹരേത് ।
മൂലമന്ത്രം ജപേദ്ബ്രഹ്മ സ്മരന് നാരായണാത്മകമ്
മൂലമന്ത്രം ജപേദ്ബ്രഹ്മ സ്മരന് നാരായണാത്മകമ്
ദത്ത്വാഽഽചമനമുച്ഛേഷം വിഷ്വക്സേനായ കല്പയേത് ।
മുഖവാസം സുരഭിമത്താമ്ബൂലാദ്യമഥാര്ഹയേത്
മുഖവാസം സുരഭിമത്താമ്ബൂലാദ്യമഥാര്ഹയേത്
ഉപഗായന് ഗൃണന് നൃത്യന് കര്മാണ്യഭിനയന് മമ ।
മത്കഥാഃ ശ്രാവയന് ശൃണ്വന് മുഹൂര്തം ക്ഷണികോ ഭവേത്
മത്കഥാഃ ശ്രാവയന് ശൃണ്വന് മുഹൂര്തം ക്ഷണികോ ഭവേത്
സ്തവൈരുച്ചാവചൈഃ സ്തോത്രൈഃ പൌരാണൈഃ പ്രാകൃതൈരപി ।
സ്തുത്വാ പ്രസീദ ഭഗവന്നിതി വന്ദേത ദണ്ഡവത്
സ്തുത്വാ പ്രസീദ ഭഗവന്നിതി വന്ദേത ദണ്ഡവത്
ശിരോ മത്പാദയോഃ കൃത്വാ ബാഹുഭ്യാം ച പരസ്പരമ് ।
പ്രപന്നം പാഹി മാമീശ ഭീതം മൃത്യുഗ്രഹാര്ണവാത്
പ്രപന്നം പാഹി മാമീശ ഭീതം മൃത്യുഗ്രഹാര്ണവാത്
ഇതി ശേഷാം മയാ ദത്താം ശിരസ്യാധായ സാദരമ് ।
ഉദ്വാസയേച്ചേദുദ്വാസ്യം ജ്യോതിര്ജ്യോതിഷി തത്പുനഃ
ഉദ്വാസയേച്ചേദുദ്വാസ്യം ജ്യോതിര്ജ്യോതിഷി തത്പുനഃ
അര്ചാദിഷു യദാ യത്ര ശ്രദ്ധാ മാം തത്ര ചാര്ചയേത് ।
സര്വഭൂതേഷ്വാത്മനി ച സര്വാത്മാഹമവസ്ഥിതഃ
സര്വഭൂതേഷ്വാത്മനി ച സര്വാത്മാഹമവസ്ഥിതഃ
ഏവം ക്രിയായോഗപഥൈഃ പുമാന് വൈദികതാന്ത്രികൈഃ ।
അര്ചന്നുഭയതഃ സിദ്ധിം മത്തോ വിന്ദത്യഭീപ്സിതാമ്
അര്ചന്നുഭയതഃ സിദ്ധിം മത്തോ വിന്ദത്യഭീപ്സിതാമ്
മദര്ചാം സമ്പ്രതിഷ്ഠാപ്യ മന്ദിരം കാരയേദ്ദൃഢമ് ।
പുഷ്പോദ്യാനാനി രമ്യാണി പൂജായാത്രോത്സവാശ്രിതാന്
പുഷ്പോദ്യാനാനി രമ്യാണി പൂജായാത്രോത്സവാശ്രിതാന്
പൂജാദീനാം പ്രവാഹാര്ഥം മഹാപര്വസ്വഥാന്വഹമ് ।
ക്ഷേത്രാപണപുരഗ്രാമാന് ദത്ത്വാ മത്സാര്ഷ്ടിതാമിയാത്
ക്ഷേത്രാപണപുരഗ്രാമാന് ദത്ത്വാ മത്സാര്ഷ്ടിതാമിയാത്
പ്രതിഷ്ഠയാ സാര്വഭൌമം സദ്മനാ ഭുവനത്രയമ് ।
പൂജാദിനാ ബ്രഹ്മലോകം ത്രിഭിര്മത്സാമ്യതാമിയാത്
പൂജാദിനാ ബ്രഹ്മലോകം ത്രിഭിര്മത്സാമ്യതാമിയാത്
മാമേവ നൈരപേക്ഷ്യേണ ഭക്തിയോഗേന വിന്ദതി ।
ഭക്തിയോഗം സ ലഭതേ ഏവം യഃ പൂജയേത മാമ്
ഭക്തിയോഗം സ ലഭതേ ഏവം യഃ പൂജയേത മാമ്
യഃ സ്വദത്താം പരൈര്ദത്താം ഹരേത സുരവിപ്രയോഃ ।
വൃത്തിം സ ജായതേ വിഡ്ഭുഗ് വര്ഷാണാമയുതായുതമ്
വൃത്തിം സ ജായതേ വിഡ്ഭുഗ് വര്ഷാണാമയുതായുതമ്
കര്തുശ്ച സാരഥേര്ഹേതോരനുമോദിതുരേവ ച ।
കര്മണാം ഭാഗിനഃ പ്രേത്യ ഭൂയോ ഭൂയസി തത്ഫലമ്
കര്മണാം ഭാഗിനഃ പ്രേത്യ ഭൂയോ ഭൂയസി തത്ഫലമ്