બાલ મુકુન્દાષ્ટકમ્
- ઇતિ (iti)thus
- બાલમુકુન્દાષ્ટકમ્ (bālamukundāṣṭakam)eight verses on Bālamukunda (बाल:child | मुकुन्द:Krishna | अष्टकम्:eight verses)
- સમ્પૂર્ણમ્ (sampūrṇam)complete
કરારવિન્દેન પદારવિન્દં મુખારવિન્દે વિનિવેશયન્તમ્ ।
વટસ્ય પત્રસ્ય પુટે શયાનં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 1 ॥
વટસ્ય પત્રસ્ય પુટે શયાનં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 1 ॥
- કરારવિન્દેન (karāravindena)with lotus-like hands (kara:hand | aravindena:with lotus-like)
- પદારવિન્દં (padāravindaṃ)lotus-like feet (pada:feet | aravindaṃ:lotus-like)
- મુખારવિન્દે (mukhāravinde)in the lotus-like mouth (mukha:mouth | aravinde:in the lotus-like)
- વિનિવેશયન્તમ્ (viniveśayantam)placing
- વટસ્ય (vaṭasya)of the banyan
- પત્રસ્ય (patrasya)of the leaf
- પુટે (puṭe)in the fold
- શયાનં (śayānaṃ)resting
- બાલં (bālaṃ)child
- મુકુન્દં (mukundaṃ)Mukunda
- મનસા (manasā)with mind
- સ્મરામિ (smarāmi)I remember
સંહૃત્ય લોકાન્વટપત્રમધ્યે શયાનમાદ્યન્તવિહીનરૂપમ્ ।
સર્વેશ્વરં સર્વહિતાવતારં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 2 ॥
સર્વેશ્વરં સર્વહિતાવતારં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 2 ॥
- સંહૃત્ય (saṃhṛtya)having withdrawn
- લોકાન્ (lokān)worlds
- વટપત્રમધ્યે (vaṭapatramadhye)in the midst of a banyan leaf (vaṭa:banyan | patra:leaf | madhye:in the midst)
- શયાનમ્ (śayānam)lying
- આદ્યન્તવિહીનરૂપમ્ (ādyantavihīnarūpam)form without beginning or end (ādi:beginning | anta:end | vihīna:without | rūpam:form)
- સર્વેશ્વરમ્ (sarveśvaram)lord of all (sarva:all | īśvara:lord)
- સર્વહિતાવતારમ્ (sarvahitāvatāram)incarnation for the welfare of all (sarva:all | hita:welfare | avatāra:incarnation)
- બાલમ્ (bālam)child
- મુકુન્દમ્ (mukundam)Mukunda
- મનસા (manasā)with mind
- સ્મરામિ (smarāmi)I remember
ઇન્દીવરશ્યામલકોમલાઙ્ગં ઇન્દ્રાદિદેવાર્ચિતપાદપદ્મમ્ ।
સન્તાનકલ્પદ્રુમમાશ્રિતાનાં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 3 ॥
સન્તાનકલ્પદ્રુમમાશ્રિતાનાં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 3 ॥
- ઇન્દીવરશ્યામલકોમલાઙ્ગં (indīvaraśyāmalakomalāṅgam)dark-blue lotus soft-bodied (indīvara:dark-blue lotus | śyāmala:dark | komala:soft | aṅgam:body)
- ઇન્દ્રાદિદેવાર્ચિતપાદપદ્મમ્ (indrādidevārcitapādapadmam)worshipped lotus feet by Indra (indra:Indra | ādi:and others | deva:gods | arcita:worshipped | pāda:feet | padmam:lotus)
- સન્તાનકલ્પદ્રુમમ્ (santānakalpadrumam)wish-fulfilling tree (santāna:progeny | kalpa:wish-fulfilling | drumam:tree)
- આશ્રિતાનાં (āśritānām)of those who take refuge
- બાલં (bālam)child
- મુકુન્દં (mukundam)Mukunda
- મનસા (manasā)with mind
- સ્મરામિ (smarāmi)I remember
લમ્બાલકં લમ્બિતહારયષ્ટિં શૃઙ્ગારલીલાઙ્કિતદન્તપઙ્ક્તિમ્ ।
બિમ્બાધરં ચારુવિશાલનેત્રં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 4 ॥
બિમ્બાધરં ચારુવિશાલનેત્રં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 4 ॥
- લમ્બાલકમ્ (lambālakam)with long hair (lamba:long | ālakam:hair)
- લમ્બિતહારયષ્ટિમ્ (lambitahārayaṣṭim)wearing a long garland (lambita:hanging | hāra:garland | yaṣṭim:staff)
- શૃઙ્ગારલીલાઙ્કિતદન્તપઙ્ક્તિમ્ (śṛṅgāralīlāṅkitadantapaṅktim)marked with love-play smile (śṛṅgāra:love-play | līlā:play | aṅkita:marked | danta:teeth | paṅktim:row)
- બિંબાધરમ્ (bimbādharam)with bimba-like lips (bimba:bimba fruit | adharam:lips)
- ચારુવિશાલનેત્રમ્ (cāruviśālanetram)with lovely wide eyes (cāru:lovely | viśāla:wide | netram:eyes)
- બાલમ્ (bālam)child
- મુકુન્દમ્ (mukundam)Mukunda
- મનસા (manasā)with mind
- સ્મરામિ (smarāmi)I remember
શિક્યે નિધાયાદ્યપયોદધીનિ બહિર્ગતાયાં વ્રજનાયિકાયામ્ ।
ભુક્ત્વા યથેષ્ટં કપટેન સુપ્તં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 5 ॥
ભુક્ત્વા યથેષ્ટં કપટેન સુપ્તં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 5 ॥
- શિક્યે (śikye)on the swing
- નિધાય (nidhāya)having placed
- અદ્ય (adya)today
- પયોદધીનિ (payodadhīni)milk and curd (payaḥ:milk | dadhīni:curd)
- બહિઃ (bahiḥ)outside
- ગતાયામ્ (gatāyām)having gone
- વ્રજનાયિકાયામ્ (vrajanāyikāyām)cowherd girls of Vraja (vraja:Vraja | nāyikāyām:cowherd girls)
- ભુક્ત્વા (bhuktvā)having eaten
- યથેષ્ટમ્ (yatheṣṭam)according to wish
- કપટેન (kapaṭena)with deceit
- સુપ્તમ્ (suptam)pretending to sleep
- બાલમ્ (bālam)child
- મુકુન્દમ્ (mukundam)Mukunda
- મનસા (manasā)with mind
- સ્મરામિ (smarāmi)I remember
કલિન્દજાન્તસ્થિતકાલિયસ્ય ફણાગ્રરઙ્ગેનટનપ્રિયન્તમ્ ।
તત્પુચ્છહસ્તં શરદિન્દુવક્ત્રં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 6 ॥
તત્પુચ્છહસ્તં શરદિન્દુવક્ત્રં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 6 ॥
- કલિન્દજાન્તસ્થિતકાલિયસ્ય (kalindajāntasthitakāliyasya)of Kaliya situated in Yamuna (kalinda:Kalinda (mountain) | jā:born from | anta:inside | sthita:situated | kāliya:Kaliya | asya:of)
- ફણાગ્રરઙ્ગે (phaṇāgraraṅge)on the hood's top (phaṇa:hood | agra:top | raṅge:on)
- નટનપ્રિયન્તમ્ (naṭanapriyantam)who loves dancing (naṭana:dancing | priya:loves | antam:who)
- તત્પુચ્છહસ્તં (tatpucchahastaṃ)holding its tail in hand (tat:its | puccha:tail | hastaṃ:hand)
- શરદિન્દુવક્ત્રં (śaradinduvaktraṃ)face like autumn moon (śarad:autumn | indu:moon | vaktraṃ:face)
- બાલં (bālaṃ)child
- મુકુન્દં (mukundaṃ)Mukunda
- મનસા (manasā)with mind
- સ્મરામિ (smarāmi)I remember
ઉલૂખલે બદ્ધમુદારશૌર્યં ઉત્તુઙ્ગયુગ્માર્જુન ભઙ્ગલીલમ્ ।
ઉત્ફુલ્લપદ્માયત ચારુનેત્રં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 7 ॥
ઉત્ફુલ્લપદ્માયત ચારુનેત્રં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 7 ॥
- ઉલૂખલે (ulūkhale)to the mortar
- બદ્ધમ્ (baddham)tied
- ઉદારશૌર્યમ્ (udāraśauryam)radiating unperplexed heroism (udāra:noble | śauryam:heroism)
- ઉત્તુઙ્ગયુગ્માર્જુન (uttuṅgayugmārjuna)pair of lofty Arjuna trees (uttuṅga:lofty | yugma:pair | arjuna:Arjuna trees)
- ભઙ્ગલીલમ્ (bhaṅgalīlam)play of uprooting (bhaṅga:uprooting | līlam:play)
- ઉત્ફુલ્લપદ્માયત (utphullapadmāyata)wide like lotus petals (utphulla:blooming | padma:lotus | āyata:wide)
- ચારુનેત્રમ્ (cārunetram)beautiful eyes (cāru:beautiful | netram:eyes)
- બાલમ્ (bālam)child
- મુકુન્દમ્ (mukundam)Mukunda
- મનસા (manasā)with my mind
- સ્મરામિ (smarāmi)I remember
આલોક્ય માતુર્મુખમાદરેણ સ્તન્યં પિબન્તં સરસીરુહાક્ષમ્ ।
સચ્ચિન્મયં દેવમનન્તરૂપં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 8 ॥
સચ્ચિન્મયં દેવમનન્તરૂપં બાલં મુકુન્દં મનસા સ્મરામિ ॥ 8 ॥
- આલોક્ય (ālokya)having seen
- માતુઃ (mātuḥ)of the mother
- મુખમ્ (mukham)face
- આદરેણ (ādareṇa)with respect
- સ્તન્યમ્ (stanyam)milk
- પિબન્તમ્ (pibantam)drinking
- સરસીરુહાક્ષમ્ (sarasīruhākṣam)lotus-eyed (sarasīruha:lotus | akṣam:eye)
- સચ્ચિન્મયમ્ (saccinmayam)of pure consciousness (sat:existence | cit:consciousness | maya:consisting of)
- દેવમ્ (devam)god
- અનન્તરૂપમ્ (anantarūpam)of infinite form (ananta:infinite | rūpam:form)
- બાલમ્ (bālam)child
- મુકુન્દમ્ (mukundam)Mukunda
- મનસા (manasā)with mind
- સ્મરામિ (smarāmi)I remember
