সা ব্ৰহ্মেতি হোৱাচ ব্ৰহ্মণো ৱা এতদ্ৱিজযে মহীযধ্ৱমিতি ততো হৈৱ ৱিদাঞ্চকাৰ ব্ৰহ্মেতি ॥ 1॥
She replied, "It is Brahman. Indeed, it is through the victory of Brahman that you attained your glory." From that alone, he understood that it was Brahman.
তস্মাদ্ৱা এতে দেৱা অতিতৰামিৱান্যান্দেৱান্যদগ্নিৰ্ৱাযুৰিন্দ্ৰস্তে হ্যেনন্নেদিষ্ঠ-ম্পস্পৰ্শুস্তে হ্যেনত্প্ৰথমো ৱিদাঞ্চকাৰ ব্ৰহ্মেতি ॥ 2॥
Therefore, these gods—Agni, Vayu, and Indra—are, as it were, superior to the other gods, for they touched Brahman closest and they were the first to know that it was Brahman.
তস্মাদ্ৱা ইন্দ্ৰো-ঽতিতৰামিৱান্যান্দেৱান্স হ্যেনন্নেদিষ্ঠ-ম্পস্পৰ্শ স হ্যেনত্প্ৰথমো ৱিদাঞ্চকাৰ ব্ৰহ্মেতি ॥ 3॥
Therefore, Indra is, as it were, superior to the other gods, for he touched Brahman closest and he was the first to know that it was Brahman.
তস্যৈষ আদেশো যদেতদ্ৱিদ্যুতো ৱ্যদ্যুতদা(3) ইতী-ন্ন্যমীমিষদা(3) ইত্যধিদৈৱতম্ ॥ 4॥
Regarding this, there is this illustration: It is like the flash of lightning, or like the blinking of the eye; this refers to the divine manifestation.
অথাধ্যাত্মং-যঁদ্দেতদ্গচ্ছতীৱ চ মনো-ঽনেন চৈতদুপস্মৰত্যভীক্ষ্ণং সঙ্কল্পঃ ॥ 5॥
Regarding the individual self, it is like the mind that seems to approach Him, and by which one repeatedly remembers Him—this is the path of thought.
তদ্ধ তদ্ৱন-ন্নাম তদ্ৱনমিত্যুপাসিতৱ্যং স য এতদেৱং-ৱেঁদাভি হৈনগ্ং সৰ্ৱাণি ভূতানি সংৱাঁঞ্ছন্তি ॥ 6॥
That Brahman is known as "Tad-vana" (the object of desire). It should be meditated upon as "Tad-vana." He who knows Brahman in this way, all beings cherish him.
উপনিষদ-ম্ভো ব্ৰূহীত্যুক্তা ত উপনিষদ্ব্ৰাহ্মীং-ৱাঁৱ ত উপনিষদমব্ৰূমেতি ॥ 7॥
"Teach me, sir, the Upanishad." "The Upanishad has been spoken to you; indeed, we have told you the Upanishad concerning Brahman."
তস্যৈ তপো দমঃ কৰ্মেতি প্ৰতিষ্ঠা ৱেদা-স্সৰ্ৱাঙ্গানি সত্যমাযতনম্ ॥ 8॥
Austerity, self-restraint, and work are its foundation; the Vedas are its limbs, and Truth is its abode.
যো ৱা এতামেৱং-ৱেঁদাপহত্য পাপ্মানমনন্তে স্ৱৰ্গে লোকে জ্যেযে প্ৰতিতিষ্ঠতি প্ৰতিতিষ্ঠতি ॥ 9॥
He who knows this Upanishad in this way, having shaken off all evil, becomes established in the infinite, highest, and blissful heavenly world. He is established.
॥ ইতি কেনোপনিষদি চতুৰ্থঃ খণ্ডঃ ॥
ওঁ আপ্যাযন্তু মমাঙ্গানি ৱাক্প্ৰাণশ্চক্ষু-শ্শ্ৰোত্ৰমথো বলমিন্দ্ৰিযাণি চ সৰ্ৱাণি । সৰ্ৱ-ম্ব্ৰহ্মৌপনিষদ-ম্মা-ঽহ-ম্ব্ৰহ্ম নিৰাকুৰ্যা-ম্মা মা ব্ৰহ্ম নিৰাকৰোদনিৰাকৰণমস্ত্ৱনিৰাকৰণ-ম্মে-ঽস্তু । তদাত্মনি নিৰতে য উপনিষত্সু ধৰ্মাস্তে মযি সন্তু তে মযি সন্তু ।
ওঁ শান্তি-শ্শান্তি-শ্শান্তিঃ ॥
॥ ইতি কেনোপনিষত্ ॥
