Lord Shiva

શ્રી મહાન્યાસમ્ - 7.1. શિવસઙ્કલ્પાઃ

(Shiva Sankalpa Suktam in Gujarati)

From Rig Veda Khila

Also known as rg veda khila kandam

The Shiva Sankalpa Suktam is a profound collection of six Vedic mantras originating from the Rig Veda Khila. It focuses on the internal state of the mind, invoking the grace of the Divine to purify and direct our thoughts toward auspiciousness and righteousness. By chanting these verses, the seeker prays for a mind that is steady, enlightened, and aligned with cosmic wisdom. It is highly valued in Hindu tradition for its ability to foster mental clarity, emotional stability, and spiritual focus, ultimately guiding the devotee toward harmony with the supreme consciousness represented by Lord Shiva.

(ઋગ્ વેદ ખિલ કાણ્ડં 4.11 9.1)
યેનેદ-મ્ભૂત-મ્ભુવન-મ્ભવિષ્ય-ત્પરિગૃહીત-મમૃતેન સર્વમ્ । યેન યજ્ઞસ્તાયતે
(યજ્ઞસ્ત્રાયતે) સપ્તહોતા તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 1
યેન કર્માણિ પ્રચરન્તિ ધીરા યતો વાચા મનસા ચારુયન્તિ ।
ય-થ્સમ્મિતમનુ સંયઁન્તિ પ્રાણિનસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 2
યેન કર્માણ્યપસો મનીષિણો યજ્ઞે કૃણ્વન્તિ વિદથેષુ ધીરાઃ ।
યદપૂર્વં-યઁક્ષ્મમન્તઃ પ્રજાના-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 3
યત્પ્રજ્ઞાન-મુત ચેતો ધૃતિશ્ચ યજ્જ્યોતિ રન્તરમૃત-મ્પ્રજાસુ ।
યસ્માન્ન ઋતે કિઞ્ચન કર્મ ક્રિયતે તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 4
સુષારથિ-રશ્વાનિવ યન્મનુષ્યાન્ને નીયતે-ઽભીશુભિ ર્વાજિન ઇવ ।
હૃત્પ્રતિષ્ઠં-યઁદજિર-ઞ્જવિષ્ઠ-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 5
યસ્મિન્ ઋચસ્સામ-યજૂગ્ંષિ યસ્મિ-ન્પ્રતિષ્ઠિતા રથનાભા વિવારાઃ ।
યસ્મિગ્ગ્શ્ચિત્તગ્ં સર્વમોત-મ્પ્રજાના-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 6
યદત્ર ષષ્ઠ-ન્ત્રિશતગ્ં સુવીરં-યઁજ્ઞસ્ય ગુહ્ય-ન્નવ નાવમાય્યમ્ ।
દશ પઞ્ચ ત્રિગ્ંશતં-યઁત્પર-ઞ્ચ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 7
યજ્જાગ્રતો દૂરમુદૈતિ દૈવ-ન્તદુ સુપ્તસ્ય તથૈવૈતિ ।
દૂરગમ્મ-ઞ્જ્યોતિષા-ઞ્જ્યોતિરેક-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 8
યેનેદં-વિઁશ્વ-ઞ્જગતો બભૂવ યે દેવાપિ મહતો જાતવેદાઃ ।
તદેવાગ્નિ-સ્તમસો જ્યોતિરેક-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 9
યેન દ્યૌઃ પૃથિવી ચાન્તરિક્ષ-ઞ્ચ યે પર્વતાઃ પ્રદિશો દિશશ્ચ ।
યેનેદ-ઞ્જગ-દ્વ્યાપ્ત-મ્પ્રજાના-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 10
યે મનો હૃદયં-યેઁ ચ દેવા યે દિવ્યા આપો યે સૂર્યરશ્મિઃ ।
તે શ્રોત્રે ચક્ષુષી સઞ્ચરન્ત-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 11
અચિન્ત્ય-ઞ્ચા પ્રમેય-ઞ્ચ વ્યક્તા-વ્યક્ત પર-ઞ્ચ યત્ ।
સૂક્ષ્મા-થ્સૂક્ષ્મતર-ઞ્જ્ઞેય-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 12
એકા ચ દશ શત-ઞ્ચ સહસ્ર-ઞ્ચાયુત-ઞ્ચ નિયુત-ઞ્ચ પ્રયુતં
ચાર્બુદ-ઞ્ચ ન્યર્બુદ-ઞ્ચ સમુદ્રશ્ચ મદ્ધ્ય-ઞ્ચાન્તશ્ચ પરાર્ધશ્ચ તન્મે મનઃ
શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 13
યે પઞ્ચ પઞ્ચ દશ શતગ્ં સહસ્ર-મયુત-ન્ન્યર્બુદ-ઞ્ચ ।
તે અગ્નિ-ચિત્યેષ્ટકાસ્તગ્ં શરીર-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 14
વેદાહમેત-મ્પુરુષ-મ્મહાન્ત-માદિત્ય-વર્ણ-ન્તમસઃ પરસ્તાત્ ।
યસ્ય યોનિ-મ્પરિપશ્યન્તિ ધીરાસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 15
યસ્યેદ-ન્ધીરાઃ પુનન્તિ કવયો બ્રહ્માણમેત-ન્ત્વા વૃણત ઇન્દુમ્ ।
સ્થાવર-ઞ્જઙ્ગમં-દ્યૌરાકાશ-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 16
પરા-ત્પરતર-ઞ્ચૈવ ય-ત્પરાશ્ચૈવ યત્પરમ્ ।
યત્પરા-ત્પરતો જ્ઞેય-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 17
પરા-ત્પરતરો બ્રહ્મા તત્પરા-ત્પરતો હરિઃ ।
તત્પરા-ત્પરતો ઽધીશસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 18
યા વેદાદિષુ ગાયત્રી સર્વવ્યાપિ મહેશ્વરી ।
ઋગ્ યજુ-સ્સામા-થર્વૈશ્ચ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 19
યો વૈ દેવ-મ્મહાદેવ-મ્પ્રણવ-મ્પરમેશ્વરમ્ ।
ય-સ્સર્વે સર્વ વેદૈશ્ચ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 20
પ્રયતઃ પ્રણવોઙ્કાર-મ્પ્રણવ-મ્પુરુષોત્તમમ્ ।
ઓકાંર-મ્પ્રણવાત્માન-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 21
યો-ઽસૌ સર્વેષુ વેદેષુ પઠ્યતે હ્યજ ઈશ્વરઃ । અકાયો નિર્ગુણો હ્યાત્મા તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 22
ગોભિ ર્જુષ્ટ-ન્ધનેન હ્યાયુષા ચ બલેન ચ । પ્રજયા પશુભિઃ પુષ્કરાક્ષ-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 23
કૈલાસ શિખરે રમ્યે શઙ્કરસ્ય શિવાલયે ।
દેવતાસ્તત્ર મોદન્તે તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 24
ત્ર્યબઙ્કં-યઁજામહે સુગન્ધિ-મ્પુષ્ટિવર્ધનમ્ । ઉર્વારુકમિવ બન્ધના-ન્મૃત્યો-ર્મુક્ષીય મા-ઽમૃતા-ત્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 25
વિશ્વત-શ્ચક્ષુરુત વિશ્વતો મુખો વિશ્વતો હસ્ત ઉત વિશ્વતસ્પાત્ ।
સમ્બાહુભ્યાં-નમતિ સમ્પતત્રૈ ર્દ્યાવા પૃથિવી જનય-ન્દેવ એકસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 26
ચતુરો વેદાનધીયીત સર્વ શાસ્ત્રમયં-વિઁદુઃ । ઇતિહાસ પુરાણાના-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 27
મા નો મહાન્તમુત મા નો અર્ભક-મ્મા ન ઉક્ષન્તમુત મા ન ઉક્ષિતમ્ । મા નો વધીઃ પિતર-મ્મોત માતર-મ્પ્રિયા મા નસ્તનુવો રુદ્ર રીરિષસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 28
મા નસ્તોકે તનયે મા ન આયુષિ મા નો ગોષુ મા નો અશ્વેષુ રીરિષઃ ।
વીરાન્માનો રુદ્ર ભામિતોવધી ર્હવિષ્મન્તો નમસા વિધેમ તે તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 29
ઋતગ્ં સત્ય-મ્પર-મ્બ્રહ્મ પુરુષ-ઙ્કૃષ્ણપિઙ્ગલમ્ ।
ઊર્ધ્વરેતં-વિઁરૂપાક્ષં-વિઁશ્વરૂપાય વૈ નમો નમસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 30
ક-દ્રુદ્રાય પ્રચેતસે મીઢુષ્ટમાય તવ્યસે । વોચેમ શન્તમગ્ં હૃદે ।
સર્વો હ્યેષ રુદ્રસ્તસ્મૈ રુદ્રાય નમો અસ્તુ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 31
બ્રહ્મજજ્ઞાન-મ્પ્રથમ-મ્પુરસ્તા-દ્વિસીમત-સ્સુરુચો વેન આવઃ ।
સ બુધ્નિયા ઉપમા અસ્ય વિષ્ઠા-સ્સતશ્ચ યોનિ-મસતશ્ચ વિવસ્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 32
યઃ પ્રાણતો નિમિષતો મહિત્વૈક ઇદ્રાજા જગતો બભૂવ । ય ઈશે અસ્ય દ્વિપદ-શ્ચતુષ્પદઃ કસ્મૈ દેવાય હવિષા વિધેમ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 33
ય આત્મદા બલદા યસ્ય વિશ્વ ઉપાસતે પ્રશિષં-યઁસ્ય દેવાઃ ।
યસ્ય છાયા-ઽમૃતં-યઁસ્ય મૃત્યુઃ કસ્મૈ દેવાય હવિષા વિધેમ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 34
યો રુદ્રો અગ્નૌ યો અફ્સુ ય ઓષધીષુ યો રુદ્રો વિશ્વા ભુવના-ઽઽવિવેશ તસ્મૈ રુદ્રાય નમો અસ્તુ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 35
ગન્ધદ્વારા-ન્દુરાધર્ષા-ન્નિત્યપુષ્ટા-ઙ્કરીષિણીમ્ । ઈશ્વરીગ્ં સર્વ ભૂતાના-ન્તામિહોપહ્વયે શ્રિય-ન્તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 36
ય ઇદગ્ં શિવસઙ્કલ્પગ્ં સદા ધ્યાયન્તિ બ્રાહ્મણાઃ । તે પર-મ્મોક્ષ-ઙ્ગમિષ્યન્તિ તન્મે મનઃ શિવસઙ્કલ્પમસ્તુ ॥ 37
ઓ-ન્નમો ભગવતે રુદ્રાય ॥ શિવસઙ્કલ્પગ્ં હૃદયાય નમઃ ॥

Explore More