Lord Shiva

શિવ પાદાદિ કેશાન્ત વર્ણન સ્તોત્રં

(Shiva Padadi Keshanta Varnana Stotram in Gujarati)

Traditional

Shiva Padadi Keshanta Varnana Stotram is a profound devotional hymn that meticulously describes the divine form of Lord Shiva starting from his holy feet up to the crown of his head. This specific genre of stotra is designed to facilitate dhyana, or meditative visualization, allowing the devotee to internalize the radiant, infinite form of the Supreme Being. By contemplating each aspect of Shiva’s anatomy and his cosmic ornaments, the practitioner achieves mental clarity, spiritual purification, and deep devotion. Reciting this hymn is believed to grant the devotee protection, liberation from worldly attachments, and the ultimate grace of Lord Shiva.

કલ્યાણં નો વિધત્તાં કટકતટલસત્કલ્પવાટીનિકુઞ્જ-
-ક્રીડાસંસક્તવિદ્યાધરનિકરવધૂગીતરુદ્રાપદાનઃ ।
તારૈર્હેરમ્બનાદૈસ્તરલિતનિનદત્તારકારાતિકેકી
કૈલાસઃ શર્વનિર્વૃત્યભિજનકપદઃ સર્વદા પર્વતેન્દ્રઃ ॥ 1 ॥
યસ્ય પ્રાહુઃ સ્વરૂપં સકલદિવિષદાં સારસર્વસ્વયોગં
યસ્યેષુઃ શાર્‍ઙ્ગધન્વા સમજનિ જગતાં રક્ષણે જાગરૂકઃ ।
મૌર્વી દર્વીકરાણામપિ ચ પરિબૃઢઃ પૂસ્ત્રયી સા ચ લક્ષ્યં
સોઽવ્યાદવ્યાજમસ્માનશિવભિદનિશં નાકિનાં શ્રીપિનાકઃ ॥ 2 ॥
આતઙ્કાવેગહારી સકલદિવિષદામઙ્ઘ્રિપદ્માશ્રયાણાં
માતઙ્ગાદ્યુગ્રદૈત્યપ્રકરતનુગલદ્રક્તધારાક્તધારઃ ।
ક્રૂરઃ સૂરાયુતાનામપિ ચ પરિભવં સ્વીયભાસા વિતન્વ-
-ન્ઘોરાકારઃ કુઠારો દૃઢતરદુરિતાખ્યાટવીં પાટયેન્નઃ ॥ 3 ॥
કાલારાતેઃ કરાગ્રે કૃતવસતિરુરઃશાણશાતો રિપૂણાં
કાલે કાલે કુલાદ્રિપ્રવરતનયયા કલ્પિતસ્નેહલેપઃ ।
પાયાન્નઃ પાવકાર્ચિઃપ્રસરસખમુખઃ પાપહન્તા નિતાન્તં
શૂલઃ શ્રીપાદસેવાભજનરસજુષાં પાલનૈકાન્તશીલઃ ॥ 4 ॥
દેવસ્યાઙ્કાશ્રયાયાઃ કુલગિરિદુહિતુર્નેત્રકોણપ્રચાર-
-પ્રસ્તારાનત્યુદારાન્પિપઠિષુરિવ યો નિત્યમત્યાદરેણ ।
આધત્તે ભઙ્ગિતુઙ્ગૈરનિશમવયવૈરન્તરઙ્ગં સમોદં
સોમાપીડસ્ય સોઽયં પ્રદિશતુ કુશલં પાણિરઙ્ગઃ કુરઙ્ગઃ ॥ 5 ॥
કણ્ઠપ્રાન્તાવસજ્જત્કનકમયમહાઘણ્ટિકાઘોરઘોષૈઃ
કણ્ઠારાવૈરકુણ્ઠૈરપિ ભરિતજગચ્ચક્રવાલાન્તરાલઃ ।
ચણ્ડઃ પ્રોદ્દણ્ડશૃઙ્ગઃ કકુદકબલિતોત્તુઙ્ગકૈલાસશૃઙ્ગઃ
કણ્ઠેકાલસ્ય વાહઃ શમયતુ શમલં શાશ્વતઃ શાક્વરેન્દ્રઃ ॥ 6 ॥
નિર્યદ્દાનામ્બુધારાપરિમલતરલીભૂતરોલમ્બપાલી-
-ઝઙ્કારૈઃ શઙ્કરાદ્રેઃ શિખરશતદરીઃ પૂરયન્ભૂરિઘોષૈઃ ।
શાર્વઃ સૌવર્ણશૈલપ્રતિમપૃથુવપુઃ સર્વવિઘ્નાપહર્તા
શર્વાણ્યાઃ પૂર્વસૂનુઃ સ ભવતુ ભવતાં સ્વસ્તિદો હસ્તિવક્ત્રઃ ॥ 7 ॥
યઃ પુણ્યૈર્દેવતાનાં સમજનિ શિવયોઃ શ્લાઘ્યવીર્યૈકમત્યા-
-દ્યન્નામ્નિ શ્રૂયમાણે દિતિજભટઘટા ભીતિભારં ભજન્તે ।
ભૂયાત્સોઽયં વિભૂત્યૈ નિશિતશરશિખાપાટિતક્રૌઞ્ચશૈલઃ
સંસારાગાધકૂપોદરપતિતસમુત્તારકસ્તારકારિઃ ॥ 8 ॥
આરૂઢઃ પ્રૌઢવેગપ્રવિજિતપવનં તુઙ્ગતુઙ્ગં તુરઙ્ગં
ચેલં નીલં વસાનઃ કરતલવિલસત્કાણ્ડકોદણ્ડદણ્ડઃ ।
રાગદ્વેષાદિનાનાવિધમૃગપટલીભીતિકૃદ્ભૂતભર્તા
કુર્વન્નાખેટલીલાં પરિલસતુ મનઃકાનને મામકીને ॥ 9 ॥
અમ્ભોજાભ્યાં ચ રમ્ભારથચરણલતાદ્વન્દ્વકુમ્ભીન્દ્રકુમ્ભૈ-
-ર્બિમ્બેનેન્દોશ્ચ કમ્બોરુપરિ વિલસતા વિદ્રુમેણોત્પલાભ્યામ્ ।
અમ્ભોદેનાપિ સમ્ભાવિતમુપજનિતાડમ્બરં શમ્બરારેઃ
શમ્ભોઃ સમ્ભોગયોગ્યં કિમપિ ધનમિદં સમ્ભવેત્સમ્પદે નઃ ॥ 10 ॥
વેણીસૌભાગ્યવિસ્માપિતતપનસુતાચારુવેણીવિલાસા-
-ન્વાણીનિર્ધૂતવાણીકરતલવિધૃતોદારવીણાવિરાવાન્ ।
એણીનેત્રાન્તભઙ્ગીનિરસનનિપુણાપાઙ્ગકોણાનુપાસે
શોણાન્પ્રાણાનુદૂઢપ્રતિનવસુષમાકન્દલાનિન્દુમૌલેઃ ॥ 11 ॥
નૃત્તારમ્ભેષુ હસ્તાહતમુરજધિમિદ્ધિઙ્કૃતૈરત્યુદારૈ-
-શ્ચિત્તાનન્દં વિધત્તે સદસિ ભગવતઃ સન્તતં યઃ સ નન્દી ।
ચણ્ડીશાદ્યાસ્તથાન્યે ચતુરગુણગણપ્રીણિતસ્વામિસત્કા-
-રોત્કર્ષોદ્યત્પ્રસાદાઃ પ્રમથપરિબૃઢાઃ પાન્તુ સન્તોષિણો નઃ ॥ 12 ॥
મુક્તામાણિક્યજાલૈઃ પરિકલિતમહાસાલમાલોકનીયં
પ્રત્યુપ્તાનર્ઘરત્નૈર્દિશિ દિશિ ભવનૈઃ કલ્પિતૈર્દિક્પતીનામ્ ।
ઉદ્યાનૈરદ્રિકન્યાપરિજનવનિતામાનનીયૈઃ પરીતં
હૃદ્યં હૃદ્યસ્તુ નિત્યં મમ ભુવનપતેર્ધામ સોમાર્ધમૌલેઃ ॥ 13 ॥
સ્તમ્ભૈર્જમ્ભારિરત્નપ્રવરવિરચિતૈઃ સમ્ભૃતોપાન્તભાગં
શુમ્ભત્સોપાનમાર્ગં શુચિમણિનિચયૈર્ગુમ્ભિતાનલ્પશિલ્પમ્ ।
કુમ્ભૈઃ સમ્પૂર્ણશોભં શિરસિ સુઘટિતૈઃ શાતકુમ્ભૈરપઙ્કૈઃ
શમ્ભોઃ સમ્ભાવનીયં સકલમુનિજનૈઃ સ્વસ્તિદં સ્યાત્સદો નઃ ॥ 14 ॥
ન્યસ્તો મધ્યે સભાયાઃ પરિસરવિલસત્પાદપીઠાભિરામો
હૃદ્યઃ પાદૈશ્ચતુર્ભિઃ કનકમણિમયૈરુચ્ચકૈરુજ્જ્વલાત્મા ॥
વાસોરત્નેન કેનાપ્યધિકમૃદુતરેણાસ્તૃતો વિસ્તૃતશ્રીઃ
પીઠઃ પીડાભરં નઃ શમયતુ શિવયોઃ સ્વૈરસંવાસયોગ્યઃ ॥ 15 ॥
આસીનસ્યાધિપીઠં ત્રિજગદધિપતેરઙ્ઘ્રિપીઠાનુષક્તૌ
પાથોજાભોગભાજૌ પરિમૃદુલતલોલ્લાસિપદ્માદિરેખૌ ।
પાતાં પાદાવુભૌ તૌ નમદમરકિરીટોલ્લસચ્ચારુહીર-
-શ્રેણીશોણાયમાનોન્નતનખદશકોદ્ભાસમાનૌ સમાનૌ ॥ 16 ॥
યન્નાદો વેદવાચાં નિગદતિ નિખિલં લક્ષણં પક્ષિકેતુ-
-ર્લક્ષ્મીસમ્ભોગસૌખ્યં વિરચયતિ યયોશ્ચાપરે રૂપભેદે ।
શમ્ભોઃ સમ્ભાવનીયે પદકમલસમાસઙ્ગતસ્તુઙ્ગશોભે
માઙ્ગલ્યં નઃ સમગ્રં સકલસુખકરે નૂપુરે પૂરયેતામ્ ॥ 17 ॥
અઙ્ગે શૃઙ્ગારયોનેઃ સપદિ શલભતાં નેત્રવહ્નૌ પ્રયાતે
શત્રોરુદ્ધૃત્ય તસ્માદિષુધિયુગમધો ન્યસ્તમગ્રે કિમેતત્ ।
શઙ્કામિત્થં નતાનામમરપરિષદામન્તરઙ્કૂરયત્ત-
-ત્સઙ્ઘાતં ચારુ જઙ્ઘાયુગમખિલપતેરંહસાં સંહરેન્નઃ ॥ 18 ॥
જાનુદ્વન્દ્વેન મીનધ્વજનૃવરસમુદ્રોપમાનેન સાકં
રાજન્તૌ રાજરમ્ભાકરિકરકનકસ્તમ્ભસમ્ભાવનીયૌ ।
ઊરૂ ગૌરીકરામ્ભોરુહસરસસમામર્દનાનન્દભાજૌ
ચારૂ દૂરીક્રિયાસ્તાં દુરિતમુપચિતં જન્મજન્માન્તરે નઃ ॥ 19 ॥
આમુક્તાનર્ઘરત્નપ્રકરકરપરિષ્વક્તકલ્યાણકાઞ્ચી-
-દામ્ના બદ્દેન દુગ્ધદ્યુતિનિચયમુષા ચીનપટ્ટામ્બરેણ ।
સંવીતે શૈલકન્યાસુચરિતપરિપાકાયમાણે નિતમ્બે
નિત્યં નર્નર્તુ ચિત્તં મમ નિખિલજગત્સ્વામિનઃ સોમમૌલેઃ ॥ 20 ॥
સન્ધ્યાકાલાનુરજ્યદ્દિનકરસરુચા કાલધૌતેન ગાઢં
વ્યાનદ્ધઃ સ્નિગ્ધમુગ્ધઃ સરસમુદરબન્ધેન વીતોપમેન ।
ઉદ્દીપ્તૈઃ સ્વપ્રકાશૈરુપચિતમહિમા મન્મથારેરુદારો
મધ્યો મિથ્યાર્થસધ્ર્યઙ્મમ દિશતુ સદા સઙ્ગતિં મઙ્ગલાનામ્ ॥ 21 ॥
નાભીચક્રાલવાલાન્નવનવસુષમાદોહદશ્રીપરીતા-
-દુદ્ગચ્છન્તી પુરસ્તાદુદરપથમતિક્રમ્ય વક્ષઃ પ્રયાન્તિ ।
શ્યામા કામાગમાર્થપ્રકથનલિપિવદ્ભાસતે યા નિકામં
સા મા સોમાર્ધમૌલેઃ સુખયતુ સતતં રોમવલ્લીમતલ્લી ॥ 22 ॥
આશ્લેષેષ્વદ્રિજાયાઃ કઠિનકુચતટીલિપ્તકાશ્મીરપઙ્ક-
-વ્યાસઙ્ગાદુદ્યદર્કદ્યુતિભિરુપચિતસ્પર્ધમુદ્દામહૃદ્યમ્ ।
દક્ષારાતેરુદૂઢપ્રતિનવમણિમાલાવલીભાસમાનં
વક્ષો વિક્ષોભિતાઘં સતતનતિજુષાં રક્ષતાદક્ષતં નઃ ॥ 23 ॥
વામાઙ્કે વિસ્ફુરન્ત્યાઃ કરતલવિલસચ્ચારુરક્તોત્પલાયાઃ
કાન્તાયા વામવક્ષોરુહભરશિખરોન્મર્દનવ્યગ્રમેકમ્ ।
અન્યાંસ્ત્રીનપ્યુદારાન્વરપરશુમૃગાલઙ્કૃતાનિન્દુમૌલે-
-ર્બાહૂનાબદ્ધહેમાઙ્ગદમણિકટકાનન્તરાલોકયામઃ ॥ 24 ॥
સમ્ભ્રાન્તાયાઃ શિવાયાઃ પતિવિલયભિયા સર્વલોકોપતાપા-
-ત્સંવિગ્નસ્યાપિ વિષ્ણોઃ સરભસમુભયોર્વારણપ્રેરણાભ્યામ્ ।
મધ્યે ત્રૈશઙ્કવીયામનુભવતિ દશાં યત્ર હાલાહલોષ્મા
સોઽયં સર્વાપદાં નઃ શમયતુ નિચયં નીલકણ્ઠસ્ય કણ્ઠઃ ॥ 25 ॥
હૃદ્યૈરદ્રીન્દ્રકન્યામૃદુદશનપદૈર્મુદ્રિતો વિદ્રુમશ્રી-
-રુદ્દ્યોતન્ત્યા નિતાન્તં ધવલધવલયા મિશ્રિતો દન્તકાન્ત્યા ।
મુક્તામાણિક્યજાલવ્યતિકરસદૃશા તેજસા ભાસમાનઃ
સદ્યોજાતસ્ય દદ્યાદધરમણિરસૌ સમ્પદાં સઞ્ચયં નઃ ॥ 26 ॥
કર્ણાલઙ્કારનાનામણિનિકરરુચાં સઞ્ચયૈરઞ્ચિતાયાં
વર્ણ્યાયાં સ્વર્ણપદ્મોદરપરિવિલસત્કર્ણિકાસન્નિભાયામ્ ।
પદ્ધત્યાં પ્રાણવાયોઃ પ્રણતજનહૃદમ્ભોજવાસસ્ય શમ્ભો-
-ર્નિત્યં નશ્ચિત્તમેતદ્વિરચયતુ સુખેનાસિકાં નાસિકાયામ્ ॥ 27 ॥
અત્યન્તં ભાસમાને રુચિરતરરુચાં સઙ્ગમાત્સન્મણીના-
-મુદ્યચ્ચણ્ડાંશુધામપ્રસરનિરસનસ્પષ્ટદૃષ્ટાપદાને ।
ભૂયાસ્તાં ભૂતયે નઃ કરિવરજયિનઃ કર્ણપાશાવલમ્બે
ભક્તાલીભાલસજ્જજ્જનિમરણલિપેઃ કુણ્ડલે કુણ્ડલે તે ॥ 28 ॥
યાભ્યાં કાલવ્યવસ્થા ભવતિ તનુમતાં યો મુખં દેવતાનાં
યેષામાહુઃ સ્વરૂપં જગતિ મુનિવરા દેવતાનાં ત્રયીં તામ્ ।
રુદ્રાણીવક્ત્રપઙ્કેરુહસતતવિહારોત્સુકેન્દિન્દિરેભ્ય-
-સ્તેભ્યસ્ત્રિભ્યઃ પ્રણામાઞ્જલિમુપરચયે ત્રીક્ષણસ્યેક્ષણેભ્યઃ ॥ 29 ॥
વામં વામાઙ્કગાયા વદનસરસિજે વ્યાવલદ્વલ્લભાયા
વ્યાનમ્રેષ્વન્યદન્યત્પુનરલિકભવં વીતનિઃશેષરૌક્ષ્યમ્ ।
ભૂયો ભૂયોપિ મોદાન્નિપતદતિદયાશીતલં ચૂતબાણે
દક્ષારેરીક્ષણાનાં ત્રયમપહરતાદાશુ તાપત્રયં નઃ ॥ 30 ॥
યસ્મિન્નર્ધેન્દુમુગ્ધદ્યુતિનિચયતિરસ્કારનિસ્તન્દ્રકાન્તૌ
કાશ્મીરક્ષોદસઙ્કલ્પતમિવ રુચિરં ચિત્રકં ભાતિ નેત્રમ્ ।
તસ્મિન્નુલ્લીલચિલ્લીનટવરતરુણીલાસ્યરઙ્ગાયમાણે
કાલારેઃ ફાલદેશે વિહરતુ હૃદયં વીતચિન્તાન્તરં નઃ ॥ 31 ॥
સ્વામિન્ગઙ્ગામિવાઙ્ગીકુરુ તવ શિરસા મામપીત્યર્થયન્તીં
ધન્યાં કન્યાં ખરાંશોઃ શિરસિ વહતિ કિં ન્વેષ કારુણ્યશાલી ।
ઇત્થં શઙ્કાં જનાનાં જનયદતિઘનં કૈશિકં કાલમેઘ-
-ચ્છાયં ભૂયાદુદારં ત્રિપુરવિજયિનઃ શ્રેયસે ભૂયસે નઃ ॥ 32 ॥
શૃઙ્ગારાકલ્પયોગ્યૈઃ શિખરિવરસુતાસત્સખીહસ્તલૂનૈઃ
સૂનૈરાબદ્ધમાલાવલિપરિવિલસત્સૌરભાકૃષ્ટભૃઙ્ગમ્ ।
તુઙ્ગં માણિક્યકાન્ત્યા પરિહસિતસુરાવાસશૈલેન્દ્રશૃઙ્ગં
સઙ્ઘં નઃ સઙ્કટાનાં વિઘટયતુ સદા કાઙ્કટીકં કિરીટમ્ ॥ 33 ॥
વક્રાકારઃ કલઙ્કી જડતનુરહમપ્યઙ્ઘ્રિસેવાનુભાવા-
-દુત્તંસત્વં પ્રયાતઃ સુલભતરઘૃણાસ્યન્દિનશ્ચન્દ્રમૌલેઃ ।
તત્સેવન્તાં જનૌઘાઃ શિવમિતિ નિજયાવસ્થયૈવ બ્રુવાણં
વન્દે દેવસ્ય શમ્ભોર્મુકુટસુઘટિતં મુગ્ધપીયૂષભાનુમ્ ॥ 34 ॥
કાન્ત્યા સમ્ફુલ્લમલ્લીકુસુમધવલયા વ્યાપ્ય વિશ્વં વિરાજ-
-ન્વૃત્તાકારો વિતન્વન્મુહુરપિ ચ પરાં નિર્વૃતિં પાદભાજામ્ ।
સાનન્દં નન્દિદોષ્ણા મણિકટકવતા વાહ્યમાનઃ પુરારેઃ
શ્વેતચ્છત્રાખ્યશીતદ્યુતિરપહરતાદાપદસ્તાપદા નઃ ॥ 35 ॥
દિવ્યાકલ્પોજ્જ્વલાનાં શિવગિરિસુતયોઃ પાર્શ્વયોરાશ્રિતાનાં
રુદ્રાણીસત્સખીનાં મદતરલકટાક્ષાઞ્ચલૈરઞ્ચિતાનામ્ ।
ઉદ્વેલ્લદ્બાહુવલ્લીવિલસનસમયે ચામરાન્દોલનીના-
-મુદ્ભૂતઃ કઙ્કણાલીવલયકલકલો વારયેદાપદો નઃ ॥ 36 ॥
સ્વર્ગૌકઃસુન્દરીણાં સુલલિતવપુષાં સ્વામિસેવાપરાણાં
વલ્ગદ્ભૂષાણિ વક્રામ્બુજપરિવિગલન્મુગ્ધગીતામૃતાનિ ।
નિત્યં નૃત્તાન્યુપાસે ભુજવિધુતિપદન્યાસભાવાવલોક-
-પ્રત્યુદ્યત્પ્રીતિમાદ્યત્પ્રમથનટનટીદત્તસમ્ભાવનાનિ ॥ 37 ॥
સ્થાનપ્રાપ્ત્યા સ્વરાણાં કિમપિ વિશદતાં વ્યઞ્જયન્મઞ્જુવીણા-
-સ્વાનાવચ્છિન્નતાલક્રમમમૃતમિવાસ્વાદ્યમાનં શિવાભ્યામ્ ।
નાનારાગાતિહૃદ્યં નવરસમધુરસ્તોત્રજાતાનુવિદ્ધં
ગાનં વીણામહર્ષેઃ કલમતિલલિતં કર્ણપૂરયતાં નઃ ॥ 38 ॥
ચેતો જાતપ્રમોદં સપદિ વિદધતી પ્રાણિનાં વાણિનીનાં
પાણિદ્વન્દ્વાગ્રજાગ્રત્સુલલિતરણિતસ્વર્ણતાલાનુકૂલા ।
સ્વીયારાવેણ પાથોધરરવપટુના નાદયન્તી મયૂરીં
માયૂરી મન્દભાવં મણિમુરજભવા માર્જના માર્જયેન્નઃ ॥ 39 ॥
દેવેભ્યો દાનવેભ્યઃ પિતૃમુનિપરિષત્સિદ્ધવિદ્યાધરેભ્યઃ
સાધ્યેભ્યશ્ચારણેભ્યો મનુજપશુપતજ્જાતિકીટાદિકેભ્યઃ ।
શ્રીકૈલાસપ્રરૂઢાસ્તૃણવિટપિમુખાશ્ચાપિ યે સન્તિ તેભ્યઃ
સર્વેભ્યો નિર્વિચારં નતિમુપરચયે શર્વપાદાશ્રયેભ્યઃ ॥ 40 ॥
ધ્યાયન્નિત્થં પ્રભાતે પ્રતિદિવસમિદં સ્તોત્રરત્નં પઠેદ્યઃ
કિં વા બ્રૂમસ્તદીયં સુચરિતમથવા કીર્તયામઃ સમાસાત્ ।
સમ્પજ્જાતં સમગ્રં સદસિ બહુમતિં સર્વલોકપ્રિયત્વં
સમ્પ્રાપ્યાયુઃશતાન્તે પદમયતિ પરબ્રહ્મણો મન્મથારેઃ ॥ 41 ॥
ઇતિ શ્રીમત્પરમહંસપરિવ્રાજકાચાર્યસ્ય શ્રીગોવિન્દભગવત્પૂજ્યપાદશિષ્યસ્ય શ્રીમચ્છઙ્કરભગવતઃ કૃતૌ શ્રી શિવ પાદાદિકેશાન્તવર્ણન સ્તોત્રમ્ ॥

Explore More