Lord Dattatreya

śrī gurucaritra adhyāya 34

(Shri Gurucharitra Adhyay 34 in English (IAST))

Saraswati Gangadhar

Also known as Gurucharitra · Gurucharitra adhyay 34 · Shri Guru Charitra

Shri Gurucharitra Adhyay 34. Shri Gurucharitra, the central scripture of the Datta sampradaya, written by Saraswati Gangadhar in the fifteenth century. It tells the lives of Shripad Shrivallabha and Shri Nrisimha Saraswati, the first two incarnations of Dattatreya, as a dialogue between Siddha and Namdharak. Traditionally read as a saptaha — the whole book over seven days — most often in the month of Margashirsha.

#of 123
|| śrīgaṇeśāya namaḥ ||
śrīguru mhaṇatī daṃpatīsī | aisā parāśara ṛṣi |
tayā kāśmīra rājāsī | rudrākṣamahimā niropī ||1||
tayā rājakumārāce | vistāroni sudhāvāce |
sāṃgitale pūrvajanmāce | caritra sarva ||2||
saṃtoṣoni to rājā | lāgalā tyāce pādāṃbujā |
kara joḍoniyā vojā | vinavītase pariyesā ||3||
rājā mhaṇe ṛṣīśvarāsī | svāmī niropile āmhāṃsī |
puṇya ghaḍale ātmajāsī | rudrākṣadhāraṇe karoniyā ||4||
pūrvajanmī ajñānesī | rudrākṣa bāṃdhile tiṇe veśyī |
tyā puṇye daśā aiśī | prāpta jhālī svāmiyā ||5||
jñānavaṃta ātā jāṇa | karitī rudrākṣadhāraṇa |
puḍhe yāṃce lakṣaṇa | kavaṇeparī vartatīla ||6||
bhūtabhaviṣya-vartamānī | trikāl̤ajña tumhī muni |
sāṃgā svāmī vistāroni | mājheni maṃtrikumarāce ||7||
aikoni rāyāce vacana | sāṃge ṛṣi vistārona |
doghā kumārakāṃce lakṣaṇa | apūrva ase pariyesā ||8||
ṛṣi mhaṇe rāyāsī | putrabhaviṣya pusasī |
aikoni duḥkha pāvasī | kavaṇeparī sāṃgāve ||9||
rāva vinavī taye vel̤ī | niropāve sakal̤ī |
upāya karisī tātkāl̤ī | duḥkhāvegal̤ā tūci karisī ||10||
aikoniyā ṛṣīśvara | sāṃgatā jhālā vistāra |
aika rājā tujhā kumāra | bārā varṣe āyuṣya ase ||11||
tayā bārā varṣāta | rāhile asatī divasa sāta |
āṭhave divasī yeīla mṛtyu | tujhyā putrāsī pariyesā ||12||
aikoni ṛṣīce vacana | rājā mūrcchita jāhalā tatkṣaṇa |
karitā jhālā rudana | anekaparī duḥkha karita ||13||
aikoni rājā taye vel̤ī | lāgalā ṛṣīcyā caraṇakamal̤ī |
rākhe rākhe tapobal̤ī | śaraṇāgata mī tujhā ||14||
nānāparī gahivarata | munivarāce caraṇa dharita |
vinavītase striyāṃsahita | kāya karāve mhaṇoniyā ||15||
dayānidhi ṛṣīśvaru | sāṃgatā jhālā vicāru |
śaraṇa righāve jagadguru | umākāṃta śivāsī ||16||
manīce bhaya tyajunī | asāve ātā śivadhyānī |
to rākhīla śūlapāṇī | ārādhāve tayāte ||17||
jiṃkāvayā kāl̤āsī | upāya ase pariyesī |
sāṃgena tumhā vistāresī | ekacitte avadhārā ||18||
svarga mṛtya pātāl̤āsī | deva eka vyomakeśī |
niṣkalaṃka pariyesī | cidānaṃdasvarūpa dekhā ||19||
aisā deva mūrtimaṃta | rajorūpe brahmā sṛjata |
sṛṣṭi karaṇāra samartha | veda cārī nirmile ||20||
tayā caturvedāṃsī | didhale tayā viraṃcīsī |
ātmatattvasaṃgrahāsī | ṭhevilī hotī upaniṣade ||21||
bhaktavatsala sarveśvara | teṇe didhale vedasāra |
rudrādhyāya suṃdara | didhalā tayā viraṃcīsī ||22||
rudrādhyāyācī mahimā | sāṃgatā ase anupamā |
yāte nāśa nāhī jāṇā | avyaya ase pariyesā ||23||
paṃcatattva śivātmaka | rudrādhyāya ase viśeṣa |
brahmayāne caturmukha | viśva sṛjile vedamate ||24||
tayā caturmukhī dekhā | veda cārī sāṃge nikā |
vadana dakṣiṇa karṇa ekā | yajurveda nirūpilā ||25||
tayā yajurvedāṃta | upaniṣadasāra khyāta |
rudrādhyāya vistārata | sāṃge brahmā munivarāṃsī ||26||
samasta devaṛṣīṃsī | marīci atri pariyesī |
āṇika sakal̤a devāṃsī | sāṃge brahmā taye vel̤ī ||27||
teci ṛṣi puḍhe dekhā | śikavitī āpule śiṣyādikā |
tyāṃce śiṣya puḍhe aikā | āpulyā śiṣyā śikavile ||28||
puḍhe tyāṃce putrapautrī | vistāra jhālā jagatrī |
śikavile aikā pavitrī | rudrādhyāya bhūmīvarī ||29||
tyāhūni nāhī āṇika maṃtra | tvarita tapa sādhya hota |
caturvidha puruṣārtha lādhe tvarita pariyesā ||30||
nānāparīcī pātake | kelī asatī aneke |
rudrajāpye samyake | bhasma hotī pariyesā ||31||
āṇika eka navala kele | brahmadeva sṛṣṭi racile |
vedatīrtha ase bhale | snānapāna karāve ||32||
tyāṇe karme pariharatī | saṃsāra hoya niṣkṛti |
je jana śrīguru bhajatī | te taratī bhavasāgara ||33||
sukṛta athavā duṣkṛta | je je kīje āpule hīta |
jaise perile ase śeta | teci ugave pariyesā ||34||
sṛṣṭidharmapravṛttīsī | brahme racile pariyesī |
āpule vakṣapṛṣṭhesī | dharmādharma upajavī ||35||
je jana dharma karitī | iha para saukhya pāvatī |
je adharme rahāṭatī | pāparūpī teci jāṇā ||36||
kāma krodha lobha jāṇa | matsara daṃbha paripūrṇa |
adharmāce suta jāṇa | ituke narakanāyaka ||37||
gurutalpagasurāpānī | kāmuka je paripurṇī |
pulkasvarūpa aṃtaḥkaraṇī | teci pradhāna narakāce ||38||
krodhe pitṛvadhī dekhā | mātṛvadhī asatī je kā |
brahmahatyādi pātakā | kanyāvikrayī je jana ||39||
ituke krodhāpāsūni | udbhava jhāle mhaṇoni |
putra jahāle yā kāraṇī | krodhasuta tayā mhaṇatī ||40||
devadvijasvaharaṇa dekhā | brahmasva ghevoni nedī jo kā |
suvarṇataskara aikā | lobhaputra tayā nāva ||41||
aiśā pātakāṃsī | yame niropile pariyesī |
tumhī jāvoni mṛtyulokāsī | rahāṭī karaṇe āpule guṇe ||42||
tumhāsave bhṛtya dekhā | deīna sarva upapātakā |
sakal̤a pāṭhavāve narakā | je jana asatī bhūmīvarī ||43||
yamācī ājñā ghevoni | ālī pātake medinī |
rudrajapatyāte dekhoni | pal̤oni gelī pariyesā ||44||
jāvoniyā yamāpratī | mahāpātake vinavitī |
gelo hoto āmhī kṣitī | bhayacakita hounī ālo ||45||
jaya jayājī yamarāyā | āmhī pāvalo mahābhayā |
kiṃkara tumace mhaṇoniyā | prakhyāta ase tribhuvanī ||46||
āmhī tumace ājñādhārī | nirope gelo dharitrī |
pol̤alo hoto vahnipurī | rudrajapa aikoni ||47||
kṣitīvarī rahāvayāsī | śakti nāhī āmhāṃsī |
pāhatā rudrajapāsī | pol̤alo āmhī svāmiyā ||48||
grāmī kheṭī nadītīrī | vasatī dvija mahānagarī |
devālayī puṇyakṣetrī | rudrajapa karitātī ||49||
kavaṇeparī āmhā gati | jāū na śako āmhī kṣitī |
rudrajapa jana karitātī | tayā grāmā jāū na śako ||50||
āmhī jāto narāpāsī | vartavito pātakāsī |
hotī nara mahādoṣī | miti nāhī pariyesā ||51||
prāyaścittasahastresī jo kā navhe puṇyapuruṣī |
taisā dvija pariyesī | puṇyavaṃta hotase ||52||
ekhāde samayī bhaktīsī | mhaṇatī rudrādhyāyāsī |
to hoto puṇyarāśi | pāhatā tyāsī bhaya vāṭe ||53||
taisā pāpī mahāghora | puṇyavaṃta hoto nara |
bhūmīvarī kaise ācāra | āmhā kaṣṭa hotase ||54||
kāl̤akūṭa mahāviṣa | rudrajāpya āmhā dise |
śakti nāhī āmhāṃsī | bhūmīvarī jāvayā ||55||
rudrajāpyaviṣāsī | śamana karāvayā śakta hosī |
rakṣa gā rakṣa gā āmhāṃsī | vinavitātī pātake ||56||
ituke bolatī pātake | aikoni yamamāthā tuke |
kope nighālā tavake | brahmalokā taye vel̤ī ||57||
jāūniyā brahmayāpāsī | vinavī yama tayāsī |
jaya jayājī kamal̤avāsī | sṛṣṭikārī caturmukhā ||58||
āmhī tujhe śaraṇāgata | tujhe ājñe kārya karita |
pāpī narāte āṇita | narakālayākāraṇe ||59||
mahāpātakī narāṃsī | āṇū pāṭhavito bhṛtyāṃsī |
pātakī hoya puṇyarāśi | rudrajapa karūniyā ||60||
samasta jātī svargāsī | mahāpātakī atidoṣī |
nāśa kelā pātakāṃsī | śūnya jahāle narakālaya ||61||
naraka śūnya jhāle sakal̤a | mājhe rājya niṣphal̤a |
samasta jahāle kaivalya | utpatti rāhilī svāmiyā ||62||
yāte upāya karāvayāsī | devā tū samartha hosī |
rākhe rākhe āmhāṃsī | rājya gele svāmiyā ||63||
tumhī hounī manuṣyāsī | svāmitva didhale bharavasī |
rudrādhyāyānidhānesī | kāsayā sādhana didhaleta ||64||
yākāraṇe manuṣya lokī | nāhī pāpaleśa |
rudrajape viśeṣa | pātake jal̤atī aneka ||65||
yeṇeparī yama dekhā | vinavitā jhālā caturmukhā |
pratyuttara detase aikā | brahmadeva yamāsī ||66||
abhaktīne durmadesī | rudrajapa karitī yāsī |
ajñānī loka tāmasī | ubhyānī nijūnī paḍhatī nara ||67||
tyāte adhika pāpe ghaḍatī | te daṃḍāve tuvā tvaritī |
je kā bhāvārthe paḍhatī | te tvā sarvadā varjāve ||68||
bādhū nakā tumhī aikā | sāṃgāve aise pātakā |
rudrajape puṇya viśekhā | je jana paḍhatī bhaktīsī ||69||
pūrvajanmī pāpe karitī | alpāyuṣī hoūni upajatī |
tayā pāpā hoya niṣkṛti | rudrajapekarūniyā ||70||
taise alpāyuṣī nare | rudrajapa karitā bare |
pāpe jātī nirdhāre | dīrghāyu hoya to dekhā ||71||
tejo varcas bala dhṛti | āyurārogya jñāna saṃpatti |
rudrajape vardhatī | aika yamā ekacitte ||72||
rudrajapamaṃtresī | snāna karavitī īśvarāsī |
teci udaka bhaktīsī | je jana karitī snānapāna ||73||
tyāte mṛtyubhaya nāhī | āṇika eka navala pāhī |
rudrajape puṇya dehī | sthira jīva puṇya ase ||74||
atirudra japoni udakāsī | snāna kelyā varāṃsī |
bhītase mṛtyu tyāsī | tehī taratī bhavārṇavī ||75||
śatarudra abhiṣekāsī | pūjā karitī maheśāsī |
te jana hotī śatāyuṣī | pāpanirmukta pariyesā ||76||
aise jāṇoni mānasī | sāṃge āpule dūtāsī |
rudra japatā viprāṃsī | bādhū nako mhaṇe brahmā ||77||
aikoni brahmayāce vacanā | yama ālā āpule sthānā |
mhaṇoni parāśare jāṇā | niropile rāyāsī ||78||
ātā tujhyā kumārāsī | upāya sāṃgena pariyesī |
daśasahastra rudresī | snapana karī śivāte ||79||
dahā sahastra varṣāṃvarī | tava putra rājya karī |
iṃdrāsamāna dhuraṃdharī | kīrtivaṃta apāra ||80||
tyāce rājyāśriyesī | apāya nase niścayesī |
akaṃṭaka saṃtoṣī | rājya karī tujhā suta ||81||
bolavāve śata viprāṃsī | je kā vidvajjana pariyesī |
lāvāve jñānī anuṣṭhānāsī | tātkāl̤a tuvā rudrācyā ||82||
aiśā viprākaravī dekhā | śivāsīkarī abhiṣekā |
āyuṣya vardhela kumārakā | sadyaḥśreya hoīla ||83||
yeṇeparī rāyāsī | sāṃge parāśara ṛṣi |
rāye mahā ānaṃdesī | āyuṣya vardhanā āraṃbha kelā ||84||
aisā ṛṣi parāśara | upadeśitāṃcī dvijavara |
bolāvoniyā sarva saṃbhāra | puravītase brāhmaṇāṃsī ||85||
śatasaṃkhyāka kalaśāṃsī | vidhipūrvaka śivāsī |
puṇyavṛkṣatal̤esī | abhiṣeka karavitase ||86||
tyāciyā jal̤e putrāsī | snāna karavī pratidivasī |
sapta dina yeṇe vidhīṃsī | ārādhilā īśvara ||87||
avadhī jahālī divasa sāta | bāl̤a paḍilā niceṣṭita |
parāśare yevoni tvarita | udakesī siṃcile ||88||
taye vel̤ī avacita | vākya jahāle adṛśyata |
saveci dise adbhuta | daṃḍahasta mahāpuruṣa ||89||
mahādaṃṣṭra bhayacakita | āle hote yamadūta |
samasta dvijavara rudra paḍhata | maṃtrākṣatā detātī ||90||
maṃtrākṣatā te avasarī | ghātaliyā kumārāvarī |
dūta pāhatī rāhūni dūrī | javal̤a yeū na śakatī ||91||
hote mahāpāśa hātī | kumārāvarī ṭākū yetī |
śivadūta daṃḍahastī | mārū āle yamadūtā ||92||
bhaye cakita yamadūta | pal̤oni gele dhāvata |
pāṭhī lāgale śivadūta | vedapuruṣarūpa dekhā ||93||
yeṇeparī dvijavara | teṇe rakṣilā rājakumāra |
āśīrvāda detī thora | vedaśruti karūniyā ||94||
itukiyāvarī rājakumāra | sāvadha jhālā mana sthira |
rājayāsī ānaṃda thora | samāraṃbha karītase ||95||
pūjā karoni dvijāṃsī | detā jhālā bhojanāsī |
tāṃbūlādi dakṣiṇesī | saṃtoṣavile dvijavara ||96||
saṃtoṣoni mahārājā | sabhā racita mahāvojā |
baisavoni samastā dvijā | mahāṛṣīte siṃhāsanī ||97||
rājā āpule striyesahita | ghālitā jhālā daṃḍavata |
yevoniyā baisalā sabheta | ānaṃdita mānasī ||98||
tyā samayī brahmasuta | nārada ālā akasmāta |
rājā dhāvoni caraṇa dharīta | siṃhāsanī baisavī ||99||
pūjā karoni upacārī | rājayāte namaskārī |
mhaṇe svāmī yā avasarī | koṭhoni yeṇe jhāle pai ||100||
rājā mhaṇe devaṛṣī | hiṃḍatā tumhī tribhuvanāsī |
kāya vartale viśeṣī | āmhālāgī niropije ||1||
nārada mhaṇe rāyāsī | gelo hoto kailāsāsī |
yetā dekhile mārgāsī | apūrva jhāle pariyesā ||2||
mahāmṛtyu dūtāṃsahita | nyāvayā ālā tujhe suta |
saveci yeūni śivadūta | tayālāgī parābhavile ||3||
yamadūta pal̤oni jātī | yamāpuḍhe sarva sāṃgatī |
āmhā mārile śivadūtī | kaise karāve kṣitīta ||4||
yama koponi nighālā | vīrabhadrāpāsī gelā |
mhaṇe dūtā kā māra dilā | niraparādhe svāmiyā ||5||
nijakarmānubaṃdhesī | rājaputra gatāyuṣī |
tyāte āṇitā dūtāṃsī | kāsayā śivadūtī mārile ||6||
vīrabhadra atikrodhī | mhaṇe jhālā rudravidhi |
dahā sahastra varṣe avadhi | āyuṣya ase rājaputrā ||7||
na vicāritā citraguptā | vāyā pāṭhavile dūtā |
vokhaṭe kele śivadūtā | jive soḍile mhaṇoni ||8||
bolāvoni citraguptā | āyuṣya vicārīna tvaritā |
mhaṇoni pāṭhavī dūtā | citragupta pācārilā ||9||
pusatāti citraguptāsī | kāḍhoni pāhe putrāsī |
bārā varṣe āyuṣya pariyesī | rājakumārā lihile ase ||110||
tetheci lihile hote āṇika | daśasahastra varṣe lekha |
pāhoni yama sāśaṃkita | mhaṇe aparādha āmucā ||11||
vīrabhadrāte vaṃdūna | yamadharma gelā paratona |
āmhī ālo tethona | mhaṇoni sāṃge nārada ||12||
rudrajape puṇya karitā | āyuṣya vardhale tujhe satā |
mṛtyu jiṃkilā tattvatā | parāśaragurukṛpe ||13||
aise nārada sāṃgoni | nighoni gelā tethoni |
parāśara mahāmuni | niropa ghetalā rāyācā ||14||
samasta gele dvijavara | rājā harṣe nirbhara |
rājya bhogile dhuraṃdhara | putrapautrī mahīvarī ||15||
aisā rudrādhyāyamahimā | pūjā karāvī gurubrahmā |
bhiṇe nalage kāl̤amahimā | śrīguru mhaṇatī daṃpatīsī ||16||
siddha mhaṇe nāmadhārakāsī | aisī kathā vistāresī |
śrīguru sāṃge daṃpatīsī | premabhāvekaroniyā ||17||
yā kāraṇe śrīgurūsī | prīti thora rudrādhyāyāsī |
pūjā karāvī bhaktīsī | rudrādhyāyekaroniyā ||18||
mhaṇe sarasvatīgaṃgādhara | sāṃge gurucaritravistāra |
aikatā tare bhavasāgara | lādhe cārī puruṣārtha ||19||
iti śrīgurucaritrāmṛta | rudrābhiṣekamāhātmya tetha |
varṇile ase adbhuta | mhaṇe sarasvatīgaṃgādhara ||120||
iti śrīgurucaritraparamakathākalpatarau | śrīnṛsiṃhasarasvatyupākhyāne
siddhanāmadhārakasaṃvāde rudrādhyāyamahimāvarṇanaṃ nāma catustriṃśo'dhyāyaḥ ||34||
||śrīgurudattātreyārpaṇamastu||

Explore More