Goddess Parvati

śrī dākṣāyaṇī stotram

(Sri Dakshayani Stotram in English (IAST))

Also known as shri dakshayani stotram · shree dakshayani stotram · dakshayani stotram

A hymn to Sati whose second half is a display of rhyme, verse after verse in which all four quarters end on the same sound: one runs throughout on netri, gatri, dhatri, savitri, pavitri, kalaratri, caritri, shailaputri; the next on pani, tuni, vina, pravina, purana, dhurina, veni, vani. The first half is portraiture instead, working down from the deep-whirled navel and the musk mark to the cuckoo's voice and the conch throat. Then it changes function once more and becomes a dhyana for protection, asking her to go in front on her lion with sword and shield and discus and conch and spear and trident and bow. Its third verse is worth noticing across clusters: it is the Pitambara dhyana almost word for word, and differs only in the last quarter, where this gives her a tongue praised by the Veda and that one an enemy's tongue held in her hand.

gambhīrāvartanābhī mṛgamadatilakā vāmabimbādharoṣṭī
śrīkāntākāñcidāmnā parivṛta jaghanā kokilālāpavāṇi |
kaumārī kambukaṇṭhī prahasitavadanā dhūrjaṭīprāṇakāntā
rambhorū siṃhamadhyā himagiritanayā śāmbhavī naḥ punātu || 1 ||
dadyātkalmaṣahāriṇī śivatanū pāśāṅkuśālaṅkṛtā
śarvāṇī śaśisūryavahninayanā kundāgradantojjvalā |
kāruṇyāmṛtapūrṇavāgvilasitā mattebhakumbhastanī
lolākṣī bhavabandhamokṣaṇakarī sva śreyasaṃ santatam || 2 ||
madhye sudhābdhi maṇimaṇṭaparatna vedyāṃ
siṃhāsanoparigatāṃ paripītavarṇām |
pītāmbarābharaṇamālyavicitragātrīṃ
devīṃ bhajāmi nitarāṃ nutavedajihvām || 3 ||
sannaddhāṃ vividhāyudhaiḥ parivṛtāṃ prānte kumārīgaṇai-
rdhyāyedīpsitadāyinīṃ triṇayanāṃ siṃhādhirūḍhāṃsitāṃ |
śaṅkhārīṣudhanūmṣi cāru dadhatīṃ citrāyudhāṃ tarjanīṃ
vāme śaktimaṇīṃ mahāghamitare śrī śaktikāṃ śūlinīm || 4 ||
kimśukīdalaviśālalocanāṃ kiñcanāgarasavallisamyutāṃ |
aṅgacampakasamānavarṇinīṃ śaṅkarapriyasatīṃ namāmyaham || 5 ||
āruhya siṃhamasicarmarathāṅgaśaṅkha
śakti triśūlaśaracāpadharāṃ purastāt |
gacchatvamamba duritāpada duṣṭakṛtyā-
tsaṃrakṣaṇāya satataṃ mama devi durge || 6 ||
dinakaraśaśinetrī divyarudrārdhagātrī
ghanasamucitadhātrī kalpavallī savitrī |
anavaratapavitrī cāmbikā kālarātrī
munivinutacaritrī mohinī śailaputrī || 7 ||
jalaruhasamapāṇī satkalābāṇatūṇī
sulalitamukhavīṇā sarvavidyāpravīṇā |
alaghuhatapurāṇā hyarthabhāṣādhurīṇā
ali samudayaveṇī śailajā pātu vāṇī || 8 ||
vividhaguṇakarālī viśvatattvāvarālī
śivahṛdayasamelī svairakṛnmanmathālī |
navamaṇimayamaulī nāgarakṣovibhālī
dhavalabhasitadhūlīdhāriṇī bhadrakālī || 9 ||
jananamaraṇahārī sarvalokopakārī
javajanitavihārī cāruvakṣojahārī |
kanakagirivihārī kālagarvopahārī
ghanaphaṇidharahārī kālikā pātu gaurī || 10 ||
malaharaṇamataṅgī mantrayantraprasaṅgī
valayita subhujāṅgī vāṅmayī mānasāṅgī |
vilayabhayavihaṅgī viśvatorakṣyapāṅgī
kalitajayaturaṅgī khaṇḍacandrottamāṅgī || 11 ||
amba tvadaṅghryambujatatparāṇāṃ
mukhāravinde sarasaṃ kavitvaṃ |
karāravinde varakalpavallī
padāravinde nṛpamaulirājaḥ || 12 ||
puravairipatni muravairipūjite
jaladāliveṇi phaladāyake śive |
sadayaṃ sasampadudayaṃ kuruṣva māṃ
jagadamba śāmbhavi kadambavāsini || 13 ||
vijayavibhavadhātrī viśvakalyāṇagātrī
madhukaraśubhaveṇī maṅgalāvāsavāṇī |
śatamukhavidhigītā śāmbhavī lokamātā
karirasamukhapārśvā kāmakoṭī sadāvyāt || 14 ||
madhupamahitamaurvī mallikāmañjulorvī
dharapativarakanyā dhīrabhūteṣu dhanyā |
maṇimayaghanavīṇāmañjarīdivyabāṇā
kariripujayaghoṭī kāmakoṭīsahāyī || 15 ||
amba tvadamśoraṇuramśumālī
tavaiva mandasmitabindurinduḥ |
tvayā dṛtaṃ sallapitaṃ trayī syāt
pumbhāvalīlā puruṣatrayī hi || 16 ||
durvedanānubhavapāvakadhūyamānā
nirvedameti nitarāṃ kalanā madīyā |
parvendusundaramukhi praṇatānukampe
sarveśvari tripurasundari me prasīda || 17 ||
yatprabhāpaṭalapāṭalaṃ jaga-
tpadmarāgamaṇimaṇṭapāyate |
pāśapāṇisṛṇipāṇibhāvaye
cāpapāṇi śarapāṇi daivatam || 18 ||
aiśvaryamaṣṭavidhamaṣṭadigīśvaratva-
maṣṭātmatā ca phalamāśrayiṇāmatīva |
mudrāṃ vahan ghanadhiyā vaṭamūlavāsī
modaṃ tanotu mama mugdhaśaśāṅkacūḍaḥ || 19 ||
gehaṃ nākati garvitaṃ praṇamati strīsaṅgamo mokṣati
dveṣī mitrati pātakaṃ sukṛtati kṣmāvallabho dāsati |
mṛtyurvaidyati dūṣaṇaṃ suguṇati tvatpādasaṃsevanā-
ttvāṃ vande bhavabhītibhañjanakarīṃ gaurīṃ girīśapriye || 20 ||
pātaya vā pātāle snāpaya vā sakalalokasāmrājye |
mātastava padayugalaṃ nāhaṃ muñcāmi naiva muñcāmi || 21 ||
āpadi kiṃ karaṇīyaṃ smaraṇīyaṃ caraṇayugalamambāyāḥ |
tatsmaraṇaṃ kiṃ kurute brahmādīnapi ca kiṅkarī kurute || 22 ||
mātarme madhukaiṭabhaghni mahiṣaprāṇāpahārodyame
helānirmitadhūmralocanavadhe he caṇḍamuṇḍārdinī |
niśśeṣīkṛtaraktabījadanuje nitye niśumbhāpahe
śumbhadhvaṃsini saṃharāśu duritaṃ durge namastembike || 23 ||
raktābhāmaruṇāmśukāmbaradharā-mānandapūrṇānanāṃ
muktāhāravibhūṣitāṃ kucabharaklāntāṃ sakāñcīguṇāṃ |
devīṃ divyarasānnapātrakaraṇā-mambhojadarvīkarāṃ
dhyāyeśaṅkaravallabhāṃ triṇayanāmambāṃ sadānnapradām || 24 ||
udyadbhānunibhāṃ dukūlavasanāṃ kṣīrodamadhye śubhe
mūle kalpataroḥ sphuranmaṇimaye siṃhāsane susthitām |
bibhrāṇāṃ svaśaye suvarṇacaṣakaṃ bījaṃ ca śālyodbhavaṃ
bhaktābhīṣṭavarābhayāñjalipuṭāṃ dhyāyennapūrṇeśvarīm || 25 ||
vāme pāyasapūrṇa hemakalaśaṃ pāṇau vahantī mudā
cānye pāṇitale suvarṇaracitāṃ darvīṃ ca bhūṣojvalām |
ambā śuddhadukūlacitravasanā kāruṇyapūrṇekṣaṇā
śyāmā kācana śaṅkara priyatamā śātodarī dṛśyate || 26 ||
kareṇucañcanmaṇikaṅkaṇena darvīṃ dadhānāṃ dhavalānnapūrṇe |
sadāvaloke karuṇālavālāṃ kāśīpurīkalpalatāṃ bhavānīm || 27 ||
yā māṇikyamanojñahāravidhinā sindhūrabhāsānvitā
tārānāyaka śekharā triṇayanā pīna stanodbhāsitā |
bandhūkaprasavāruṇāmbaradharā mārtāṇḍakoṭyujjvalā
sā dadyādbhuvaneśvarī bhagavatī śreyāṃsi bhūyāṃsi naḥ || 28 ||
māṇikyanūpuravibhūṣitapādapadmāṃ
hastāravindakaruṇārasapūrṇadarvīṃ |
sandhyāruṇāmśukadharāṃ navacandracūḍāṃ
mandasmite girisute bhavatīṃ bhajāmi || 29 ||
smaretprathamapuṣpiṇīṃ rudhirapuṣṭanīlāmbarāṃ
gṛhītamadhupātrikāṃ madavighūrṇa netrāñcalāṃ |
karasphuritavallakīṃ kalitakambutāṭaṅkinīṃ
ghanastanabharollasadgalitacūlikāṃ śyāmalām || 30 ||
phalaśrutiḥ
dākṣāyaṇyavatārāṇāṃ rakṣāstotraṃ paṭhennaraḥ |
sākṣāddevīpadaṃ yāti rakṣāmāpnoti bhūtale || 31 ||
|| iti śrī dākṣāyaṇī stotram sampūrṇam ||

Explore More