അഥ നഖസ്തുതിഃ
പാന്ത്വസ്മാന് പുരുഹൂതവൈരിബലവന്മാതങ്ഗമാദ്യദ്ഘടാ-
-കുമ്ഭോച്ചാദ്രിവിപാടനാധികപടു പ്രത്യേക വജ്രായിതാഃ ।
ശ്രീമത്കണ്ഠീരവാസ്യപ്രതതസുനഖരാ ദാരിതാരാതിദൂര-
-പ്രധ്വസ്തധ്വാന്തശാന്തപ്രവിതതമനസാ ഭാവിതാ ഭൂരിഭാഗൈഃ ॥ 1 ॥
-കുമ്ഭോച്ചാദ്രിവിപാടനാധികപടു പ്രത്യേക വജ്രായിതാഃ ।
ശ്രീമത്കണ്ഠീരവാസ്യപ്രതതസുനഖരാ ദാരിതാരാതിദൂര-
-പ്രധ്വസ്തധ്വാന്തശാന്തപ്രവിതതമനസാ ഭാവിതാ ഭൂരിഭാഗൈഃ ॥ 1 ॥
ലക്ഷ്മീകാന്ത സമന്തതോഽപി കലയന് നൈവേശിതുസ്തേ സമം
പശ്യാമ്യുത്തമവസ്തു ദൂരതരതോപാസ്തം രസോ യോഽഷ്ടമഃ ।
യദ്രോഷോത്കര ദക്ഷ നേത്ര കുടില പ്രാന്തോത്ഥിതാഗ്നി സ്ഫുരത്
ഖദ്യോതോപമ വിസ്ഫുലിങ്ഗഭസിതാ ബ്രഹ്മേശശക്രോത്കരാഃ ॥ 2 ॥
അഥ വായുസ്തുതിഃ
ശ്രീമദ്വിഷ്ണ്വങ്ഘ്രിനിഷ്ഠാതിഗുണഗുരുതമശ്രീമദാനന്ദതീര്ഥ-
-ത്രൈലോക്യാചാര്യപാദോജ്ജ്വലജലജലസത്പാംസവോഽസ്മാന് പുനന്തു ।
വാചാം യത്ര പ്രണേത്രീ ത്രിഭുവനമഹിതാ ശാരദാ ശാരദേന്ദു-
-ജ്യോത്സ്നാഭദ്രസ്മിതശ്രീധവലിതകകുഭാ പ്രേമഭാരം ബഭാര ॥ 1 ॥
ഉത്കണ്ഠാകുണ്ഠകോലാഹലജവവിജിതാജസ്രസേവാനുവൃദ്ധ-
-പ്രാജ്ഞാത്മജ്ഞാനധൂതാന്ധതമസസുമനോമൌലിരത്നാവലീനാമ് ।
ഭക്ത്യുദ്രേകാവഗാഢപ്രഘടനസധടാത്കാരസങ്ഘൃഷ്യമാണ-
പ്രാന്തപ്രാഗ്ര്യാങ്ഘ്രിപീഠോത്ഥിതകനകരജഃപിഞ്ജരാരഞ്ജിതാശാഃ ॥ 2 ॥
ജന്മാധിവ്യാധ്യുപാധിപ്രതിഹതിവിരഹപ്രാപകാണാം ഗുണാനാം
അഗ്ര്യാണാമര്പകാണാം ചിരമുദിതചിദാനന്ദസന്ദോഹദാനാമ് ।
ഏതേഷാമേഷ ദോഷപ്രമുഷിതമനസാം ദ്വേഷിണാം ദൂഷകാണാം
ദൈത്യാനാമാര്തിമന്ധേ തമസി വിദധതാം സംസ്തവേ നാസ്മി ശക്തഃ ॥ 3 ॥
അസ്യാവിഷ്കര്തുകാമം കലിമലകലുഷേഽസ്മിന് ജനേ ജ്ഞാനമാര്ഗം
വന്ദ്യം ചന്ദ്രേന്ദ്രരുദ്രദ്യുമണിഫണിവയോനായകാദ്യൈരിഹാദ്യ ।
മധ്വാഖ്യം മന്ത്രസിദ്ധം കിമുത കൃതവതോ മാരുതസ്യാവതാരം
പാതാരം പാരമേഷ്ട്യം പദമപവിപദഃ പ്രാപ്തുരാപന്നപുംസാമ് ॥ 4 ॥
ഉദ്യദ്വിദ്യുത്പ്രചണ്ഡാം നിജരുചിനികരവ്യാപ്തലോകാവകാശോ
ബിഭ്രദ്ഭീമോ ഭുജേ യോഽഭ്യുദിതദിനകരാഭാങ്ഗദാഢ്യ പ്രകാണ്ഡേ ।
വീര്യോദ്ധാര്യാം ഗദാഗ്ര്യാമയമിഹ സുമതിം വായുദേവോ വിദധ്യാത്
അധ്യാത്മജ്ഞാനനേതാ യതിവരമഹിതോ ഭൂമിഭൂഷാമണിര്മേ ॥ 5 ॥
സംസാരോത്താപനിത്യോപശമദസദയസ്നേഹഹാസാമ്ബുപൂര-
-പ്രോദ്യദ്വിദ്യാനവദ്യദ്യുതിമണികിരണശ്രേണിസമ്പൂരിതാശഃ ।
ശ്രീവത്സാങ്കാധിവാസോചിതതരസരലശ്രീമദാനന്ദതീര്ഥ-
-ക്ഷീരാമ്ഭോധിര്വിഭിന്ദ്യാദ്ഭവദനഭിമതം ഭൂരി മേ ഭൂതിഹേതുഃ ॥ 6 ॥
മൂര്ധന്യേഷോഽഞ്ജലിര്മേ ദൃഢതരമിഹ തേ ബധ്യതേ ബന്ധപാശ-
-ച്ഛേത്രേ ദാത്രേ സുഖാനാം ഭജതി ഭുവി ഭവിഷ്യദ്വിധാത്രേ ദ്യുഭര്ത്രേ ।
അത്യന്തം സന്തതം ത്വം പ്രദിശ പദയുഗേ ഹന്ത സന്താപഭാജാ-
-മസ്മാകം ഭക്തിമേകാം ഭഗവത ഉത തേ മാധവസ്യാഥ വായോഃ ॥ 7 ॥
സാഭ്രോഷ്ണാഭീശുശുഭ്രപ്രഭമഭയ നഭോ ഭൂരിഭൂഭൃദ്വിഭൂതി-
-ഭ്രാജിഷ്ണുര്ഭൂരൃഭൂണാം ഭവനമപി വിഭോഽഭേദി ബഭ്രേ ബഭൂവേ ।
യേന ഭ്രൂവിഭ്രമസ്തേ ഭ്രമയതു സുഭൃശം ബഭ്രുവദ്ദുര്ഭൃതാശാന്
ഭ്രാന്തിര്ഭേദാവഭാസസ്ത്വിതി ഭയമഭിഭൂര്ഭോക്ഷ്യതോ മായിഭിക്ഷൂന് ॥ 8 ॥
യേഽമും ഭാവം ഭജന്തേ സുരമുഖസുജനാരാധിതം തേ തൃതീയം
ഭാസന്തേ ഭാസുരൈസ്തേ സഹചരചലിതൈശ്ചാമരൈശ്ചാരുവേഷാഃ ।
വൈകുണ്ഠേ കണ്ഠലഗ്നസ്ഥിരശുചിവിലസത്കാന്തിതാരുണ്യലീലാ-
ലാവണ്യാപൂര്ണകാന്താകുചഭരസുലഭാശ്ലേഷസമ്മോദസാന്ദ്രാഃ ॥ 9 ॥
ആനന്ദാന്മന്ദമന്ദാ ദദതി ഹി മരുതഃ കുന്ദമന്ദാരനന്ദ്യാ-
-വര്താമോദാന് ദധാനാ മൃദുപദമുദിതോദ്ഗീതകൈഃ സുന്ദരീണാമ് ।
വൃന്ദൈരാവന്ദ്യമുക്തേന്ദ്വഹിമഗുമദനാഹീന്ദ്രദേവേന്ദ്രസേവ്യേ
മൌകുന്ദേ മന്ദിരേഽസ്മിന്നവിരതമുദയന്മോദിനാം ദേവദേവ ॥ 10 ॥
ഉത്തപ്താഽത്യുത്കടത്വിട് പ്രകടകടകടധ്വാനസങ്ഘട്ടനോദ്യ-
-ദ്വിദ്യുദ്വ്യൂഢസ്ഫുലിങ്ഗപ്രകരവികിരണോത്ക്വാഥിതേ ബാധിതാങ്ഗാന് ।
ഉദ്ഗാഢം പാത്യമാനാ തമസി തത ഇതഃ കിങ്കരൈഃ പങ്കിലേ തേ
പങ്ക്തിര്ഗ്രാവ്ണാം ഗരിമ്ണാ ഗ്ലപയതി ഹി ഭവദ്വേഷിണോ വിദ്വദാദ്യ ॥ 11 ॥
അസ്മിന്നസ്മദ്ഗുരൂണാം ഹരിചരണചിരധ്യാനസന്മങ്ഗലാനാം
യുഷ്മാകം പാര്ശ്വഭൂമിം ധൃതരണരണികസ്വര്ഗിസേവ്യാം പ്രപന്നഃ ।
യസ്തൂദാസ്തേ സ ആസ്തേഽധിഭവമസുലഭക്ലേശനിര്മൂകമസ്ത-
-പ്രായാനന്ദം കഥഞ്ചിന്ന വസതി സതതം പഞ്ചകഷ്ടേഽതികഷ്ടേ ॥ 12 ॥
ക്ഷുത് ക്ഷാമാന് രൂക്ഷരക്ഷോരദഖരനഖരക്ഷുണ്ണവിക്ഷോഭിതാക്ഷാ-
-നാമഗ്നാനാന്ധകൂപേ ക്ഷുരമുഖമുഖരൈഃ പക്ഷിഭിര്വിക്ഷതാങ്ഗാന് ।
പൂയാസൃങ്മൂത്രവിഷ്ഠാകൃമികുലകലിലേ തത്ക്ഷണക്ഷിപ്തശക്ത്യാ-
-ദ്യസ്ത്രവ്രാതാര്ദിതാംസ്ത്വദ്ദ്വിഷ ഉപജിഹതേ വജ്രകല്പാ ജലൂകാഃ ॥ 13 ॥
മാതര്മേ മാതരിശ്വന് പിതരതുലഗുരോ ഭ്രാതരിഷ്ടാപ്തബന്ധോ
സ്വാമിന് സര്വാന്തരാത്മന്നജര ജരയിതര്ജന്മമൃത്യാമയാനാമ് ।
ഗോവിന്ദേ ദേഹി ഭക്തിം ഭവതി ച ഭഗവന്നൂര്ജിതാം നിര്നിമിത്താം
നിര്വ്യാജാം നിശ്ചലാം സദ്ഗുണഗണബൃഹതീം ശാശ്വതീമാശു ദേവ ॥ 14 ॥
വിഷ്ണോരത്ത്യുത്തമത്വാദഖിലഗുണഗണൈസ്തത്ര ഭക്തിം ഗരിഷ്ഠാം
ആശ്ലിഷ്ടേ ശ്രീധരാഭ്യാമമുമഥ പരിവാരാത്മനാ സേവകേഷു ।
യഃ സന്ധത്തേ വിരിഞ്ചശ്വസനവിഹഗപാനന്തരുദ്രേന്ദ്രപൂര്വേ-
-ഷ്വാധ്യായംസ്താരതമ്യം സ്ഫുടമവതി സദാ വായുരസ്മദ്ഗുരുസ്തമ് ॥ 15 ॥
തത്ത്വജ്ഞാന് മുക്തിഭാജഃ സുഖയിസി ഹി ഗുരോ യോഗ്യതാതാരതമ്യാ-
-ദാധത്സേ മിശ്രബുദ്ധിംസ്ത്രിദിവനിരയഭൂഗോചരാന് നിത്യബദ്ധാന് ।
താമിസ്രാന്ധാദികാഖ്യേ തമസി സുബഹുലം ദുഃഖയസ്യന്യഥാജ്ഞാന്
വിഷ്ണോരാജ്ഞാഭിരിത്ഥം ശൃതിശതമിതിഹാസാദി ചാകര്ണയാമഃ ॥ 16 ॥
വന്ദേഽഹം തം ഹനൂമാനിതി മഹിതമഹാപൌരുഷോ ബാഹുശാലീ
ഖ്യാതസ്തേഽഗ്ര്യോഽവതാരഃ സഹിത ഇഹ ബഹുബ്രഹ്മചര്യാദിധര്മൈഃ ।
സസ്നേഹാനാം സഹസ്വാനഹരഹരഹിതം നിര്ദഹന് ദേഹഭാജാം
അംഹോമോഹാപഹോ യഃ സ്പൃഹയതി മഹതീം ഭക്തിമദ്യാപി രാമേ ॥ 17 ॥
പ്രാക്പഞ്ചാശത്സഹസ്രൈര്വ്യവഹിതമഹിതം യോജനൈഃ പര്വതം ത്വം
യാവത്സഞ്ജീവനാദ്യൌഷധനിധിമധികപ്രാണ ലങ്കാമനൈഷിഃ ।
അദ്രാക്ഷീദുത്പതന്തം തത ഉത ഗിരിമുത്പാടയന്തം ഗൃഹീത്വാ
യാന്തം ഖേ രാഘവാങ്ഘ്രൌ പ്രണതമപി തദൈകക്ഷണേ ത്വാം ഹി ലോകഃ ॥ 18 ॥
ക്ഷിപ്തഃ പശ്ചാത്സത്സലീലം ശതമതുലമതേ യോജനാനാം സ ഉച്ച-
-സ്താവദ്വിസ്താരവംശ്ചാപ്യുപലലവ ഇവ വ്യഗ്രബുദ്ധ്യാ ത്വയാഽതഃ ।
സ്വസ്വസ്ഥാനസ്ഥിതാതിസ്ഥിരശകലശിലാജാലസംശ്ലേഷനഷ്ട-
-ഛ്ഛേദാങ്കഃ പ്രാഗിവാഭൂത് കപിവരവപുഷസ്തേ നമഃ കൌശലായ ॥ 19 ॥
ദൃഷ്ട്വാ ദുഷ്ടാധിപോരഃ സ്ഫുടിതകനകസദ്വര്മ ഘൃഷ്ടാസ്ഥികൂടം
നിഷ്പിഷ്ടം ഹാടകാദ്രിപ്രകടതടതടാകാതിശങ്കോ ജനോഽഭൂത് ।
യേനാഽജൌ രാവണാരിപ്രിയനടനപടുര്മുഷ്ടിരിഷ്ടം പ്രദേഷ്ടും
കിം നേഷ്ടേ മേ സ തേഽഷ്ടാപദകടകതടിത്കോടിഭാമൃഷ്ടകാഷ്ഠഃ ॥ 20 ॥
ദേവ്യാദേശപ്രണീതിദൃഹിണഹരവരാവധ്യരക്ഷോവിഘാതാ-
-ദ്യാസേവോദ്യദ്ദയാര്ദ്രഃ സഹഭുജമകരോദ്രാമനാമാ മുകുന്ദഃ ।
ദുഷ്പ്രാപേ പാരമേഷ്ഠ്യേ കരതലമതുലം മൂര്ധിവിന്യസ്യ ധന്യം
തന്വന്ഭൂയഃ പ്രഭൂതപ്രണയവികസിതാബ്ജേക്ഷണസ്ത്വേക്ഷമാണഃ ॥ 21 ॥
ജഘ്നേ നിഘ്നേന വിഘ്നോ ബഹുലബലബകധ്വംസനാദ്യേന ശോച-
-ദ്വിപ്രാനുക്രോശപാശൈരസുവിധൃതിസുഖസ്യൈകചക്രാജനാനാമ് ।
തസ്മൈ തേ ദേവ കുര്മഃ കുരുകുലപതയേ കര്മണാ ച പ്രണാമാന്
കിര്മീരം ദുര്മതീനാം പ്രഥമമഥ ച യോ നര്മണാ നിര്മമാഥ ॥ 22 ॥
നിര്മൃദ്നന്നത്യയത്നം വിജരവര ജരാസന്ധകായാസ്ഥിസന്ധീന്
യുദ്ധേ ത്വം സ്വധ്വരേ വാ പശുമിവ ദമയന് വിഷ്ണുപക്ഷദ്വിഡീശമ് ।
യാവത്പ്രത്യക്ഷഭൂതം നിഖിലമഖഭുജം തര്പയാമാസിഥാസൌ
താവത്യാഽയോജി തൃപ്ത്യാ കിമു വദ ഭഗവന് രാജസൂയാശ്വമേധേ ॥ 23 ॥
ക്ഷ്വേലാക്ഷീണാട്ടഹാസം തവ രണമരിഹന്നുദ്ഗദോദ്ദാമബാഹോഃ
ബഹ്വക്ഷൌഹിണ്യനീകക്ഷപണസുനിപുണം യസ്യ സര്വോത്തമസ്യ ।
ശുശ്രൂഷാര്ഥം ചകര്ഥ സ്വയമയമഥ സംവക്തുമാനന്ദതീര്ഥ-
-ശ്രീമന്നാമന്സമര്ഥസ്ത്വമപി ഹി യുവയോഃ പാദപദ്മം പ്രപദ്യേ ॥ 24 ॥
ദൃഹ്യന്തീം ഹൃദൃഹം മാം ദൃതമനില ബലാദ്ദ്രാവയന്തീമവിദ്യാ-
-നിദ്രാം വിദ്രാവ്യ സദ്യോരചനപടുമഥാഽപാദ്യ വിദ്യാസമുദ്ര ।
വാഗ്ദേവീ സാ സുവിദ്യാദ്രവിണദ വിദിതാ ദ്രൌപദീ രുദ്രപത്ന്യാ-
-ദുദ്രിക്താ ദ്രാഗഭദ്രാദ്രഹയതു ദയിതാ പൂര്വഭീമാഽജ്ഞയാ തേ ॥ 25 ॥
യാഭ്യാം ശുശ്രൂഷുരാസീഃ കുരുകുലജനനേ ക്ഷത്രവിപ്രോദിതാഭ്യാം
ബ്രഹ്മഭ്യാം ബൃംഹിതാഭ്യാം ചിതസുഖവപുഷാ കൃഷ്ണനാമാസ്പദാഭ്യാമ് ।
നിര്ഭേദാഭ്യാം വിശേഷാദ്വിവചനവിഷയാഭ്യാമമൂഭ്യാമുഭാഭ്യാം
തുഭ്യം ച ക്ഷേമദേഭ്യഃ സരിസിജവിലസല്ലോചനേഭ്യോ നമോഽസ്തു ॥ 26 ॥
ഗച്ഛന് സൌഗന്ധികാര്ഥം പഥി സ ഹനുമതഃ പുച്ഛമച്ഛസ്യ ഭീമഃ
പ്രോദ്ധര്തും നാശകത്സ ത്വമുമുരുവപുഷാ ഭീഷയാമാസ ചേതി ।
പൂര്ണജ്ഞാനൌജസോസ്തേ ഗുരുതമ വപുഷോഃ ശ്രീമദാനന്ദതീര്ഥ
ക്രീഡാമാത്രം തദേതത് പ്രമദദ സുധിയാം മോഹക ദ്വേഷഭാജാമ് ॥ 27 ॥
ബഹ്വീഃ കോടീരടീകഃ കുടലകടുമതീനുത്കടാടോപകോപാന്
ദ്രാക്ച ത്വം സത്വരത്വാച്ചരണദ ഗദയാ പോഥയാമാസിഥാരീന് ।
ഉന്മഥ്യാതഥ്യമിഥ്യാത്വവചനവചനാനുത്പഥസ്ഥാംസ്തഥാഽന്യാന്
പ്രായച്ഛഃ സ്വപ്രിയായൈ പ്രിയതമകുസുമം പ്രാണ തസ്മൈ നമസ്തേ ॥ 28 ॥
ദേഹാദുത്ക്രാമിതാനാമധിപതിരസതാമക്രമാദ്വക്രബുദ്ധിഃ
ക്രുദ്ധഃ ക്രോധൈകവശ്യഃ ക്രിമിരിവ മണിമാന് ദുഷ്കൃതീ നിഷ്ക്രിയാര്ഥമ് ।
ചക്രേ ഭൂചക്രമേത്യ ക്രകചമിവ സതാം ചേതസഃ കഷ്ടശാസ്ത്രം
ദുസ്തര്കം ചക്രപാണേര്ഗുണഗണവിരഹം ജീവതാം ചാധികൃത്യ ॥ 29 ॥
തദ്ദുഷ്പ്രേക്ഷാനുസാരാത്കതിപയകുനരൈരാദൃതോഽന്യൈര്വിസൃഷ്ടോ
ബ്രഹ്മാഽഹം നിര്ഗുണോഽഹം വിതഥമിദമിതി ഹ്യേഷ പാഷണ്ഡവാദഃ ।
തദ്യുക്ത്യാഭാസജാലപ്രസരവിഷതരൂദ്ദാഹദക്ഷപ്രമാണ-
-ജ്വാലാമാലാധരാഗ്നിഃ പവന വിജയതേ തേഽവതാരസ്തൃതീയഃ ॥ 30 ॥
ആക്രോശന്തോ നിരാശാ ഭയഭരവിവശസ്വാശയാശ്ഛിന്നദര്പാ
വാശന്തോ ദേശനാശസ്വിതി ബത കുധിയാം നാശമാശാദശാഽശു ।
ധാവന്തോഽശ്ലീലശീലാ വിതഥശപഥശാപാശിവാഃ ശാന്തശൌര്യാ-
-സ്ത്വദ്വ്യാഖ്യാസിംഹനാദേ സപദി ദദൃശിരേ മായിഗോമായവസ്തേ ॥ 31 ॥
ത്രിഷ്വപ്യേവാവതാരേഷ്വരിഭിരപഘൃണം ഹിംസിതോ നിര്വികാരഃ
സര്വജ്ഞഃ സര്വശക്തിഃ സകലഗുണഗണാപൂര്ണരൂപപ്രഗല്ഭഃ ।
സ്വച്ഛഃ സ്വച്ഛന്ദമൃത്യുഃ സുഖയസി സുജനം ദേവ കിം ചിത്രമത്ര
ത്രാതാ യസ്യ ത്രിധാമാ ജഗദുത വശഗം കിങ്കരാഃ ശങ്കരാദ്യാഃ ॥ 32 ॥
ഉദ്യന്മന്ദസ്മിതശ്രീമൃദു മധുമധുരാലാപപീയൂഷധാരാ-
-പൂരാസേകോപശാന്താസുഖസുജനമനോലോചനാപീയമാനമ് ।
സന്ദ്രക്ഷ്യേ സുന്ദരം സന്ദുഹദിഹ മഹദാനന്ദമാനന്ദതീര്ഥ
ശ്രീമദ്വക്ത്രേന്ദുബിമ്ബം ദുരതനുദുദിതം നിത്യദാഽഹം കദാ നു ॥ 33 ॥
പ്രാചീനാചീര്ണപുണ്യോച്ചയചതുരതരാചാരതശ്ചാരുചിത്താ-
-നത്യുച്ചാം രോചയന്തീം ശ്രുതിചിതവചനാം ശ്രാവകാംശ്ചോദ്യചുഞ്ചൂന് ।
വ്യാഖ്യാമുത്ഖാതദുഃഖാം ചിരമുചിതമഹാചാര്യ ചിന്താരതാംസ്തേ
ചിത്രാം സച്ഛാസ്ത്രകര്താശ്ചരണപരിചരാഞ്ഛ്രാവയാസ്മാംശ്ച കിഞ്ചിത് ॥ 34 ॥
പീഠേ രത്നോകപക്ലൃപ്തേ രുചിരരുചിമണിജ്യോതിഷാ സന്നിഷണ്ണം
ബ്രഹ്മാണം ഭാവിനം ത്വാം ജ്വലതി നിജപദേ വൈദികാദ്യാ ഹി വിദ്യാഃ ।
സേവന്തേ മൂര്തിമത്യഃ സുചരിത ചരിതം ഭാതി ഗന്ധര്വ ഗീതം
പ്രത്യേകം ദേവസംസത്സ്വപി തവ ഭഗവന്നര്തിതദ്യോവധൂഷു ॥ 35 ॥
സാനുക്രോശൈരജസ്രം ജനിമൃതിനിരയാദ്യൂര്മിമാലാവിലേഽസ്മിന്
സംസാരാബ്ധൌ നിമഗ്നാന് ശരണമശരണാനിച്ഛതോ വീക്ഷ്യ ജന്തൂന് ।
യുഷ്മാഭിഃ പ്രാര്ഥിതഃ സന് ജലനിധിശയനഃ സത്യവത്യാം മഹര്ഷേ-
-ര്വ്യക്തശ്ചിന്മാത്രമൂര്തിര്ന ഖലു ഭഗവതഃ പ്രാകൃതോ ജാതു ദേഹഃ ॥ 36 ॥
അസ്തവ്യസ്തം സമസ്തശ്രുതിഗതമധമൈ രത്നപൂഗം യഥാഽന്ധൈ-
-രര്ഥം ലോകോപകൃത്യൈ ഗുണഗണനിലയഃ സൂത്രയാമാസ കൃത്സ്നമ് ।
യോഽസൌ വ്യാസാഭിധാനസ്തമഹമഹരഹര്ഭക്തിതസ്ത്വത്പ്രസാദാത്
സദ്യോ വിദ്യോപലബ്ധ്യൈ ഗുരുതമമഗുരും ദേവദേവം നമാമി ॥ 37 ॥
ആജ്ഞാമന്യൈരധാര്യാം ശിരസി പരിസരദ്രശ്മികോടീരകോടൌ
കൃഷ്ണസ്യാക്ലിഷ്ടകര്മാ ദധദനുസരാണാദര്ഥിതോ ദേവസങ്ഘൈഃ ।
ഭൂമാവാഗത്യ ഭൂമന്നസുകരമകരോര്ബ്രഹ്മസൂത്രസ്യ ഭാഷ്യം
ദുര്ഭാഷ്യം വ്യസ്യ ദസ്യോര്മണിമത ഉദിതം വേദസദ്യുക്തിഭിസ്ത്വമ് ॥ 38 ॥
ഭൂത്വാ ക്ഷേത്രേ വിശുദ്ധേ ദ്വിജഗണനിലയേ രൌപ്യപീഠാഭിധാനേ
തത്രാപി ബ്രഹ്മജാതിസ്ത്രിഭുവനവിശദേ മധ്യഗേഹാഖ്യഗേഹേ ।
പാരിവ്രാജ്യാധിരാജഃ പുനരപി ബദരീം പ്രാപ്യ കൃഷ്ണം ച നത്വാ
കൃത്വാ ഭാഷ്യാണി സമ്യഗ് വ്യതനുത ച ഭവാന് ഭാരതാര്ഥപ്രകാശമ് ॥ 39 ॥
വന്ദേ തം ത്വാം സുപൂര്ണപ്രമതിമനുദിനാസേവിതം ദേവവൃന്ദൈഃ
വന്ദേ വന്ദാരുമീശേ ശ്രിയ ഉത നിയതം ശ്രീമദാനന്ദതീര്ഥമ് ।
വന്ദേ മന്ദാകിനീസത്സരിദമലജലാസേകസാധിക്യസങ്ഗം
വന്ദേഽഹം ദേവ ഭക്ത്യാ ഭവഭയദഹനം സജ്ജനാന്മോദയന്തമ് ॥ 40 ॥
സുബ്രഹ്മണ്യാഖ്യസൂരേഃ സുത
പശ്യാമ്യുത്തമവസ്തു ദൂരതരതോപാസ്തം രസോ യോഽഷ്ടമഃ ।
യദ്രോഷോത്കര ദക്ഷ നേത്ര കുടില പ്രാന്തോത്ഥിതാഗ്നി സ്ഫുരത്
ഖദ്യോതോപമ വിസ്ഫുലിങ്ഗഭസിതാ ബ്രഹ്മേശശക്രോത്കരാഃ ॥ 2 ॥
അഥ വായുസ്തുതിഃ
ശ്രീമദ്വിഷ്ണ്വങ്ഘ്രിനിഷ്ഠാതിഗുണഗുരുതമശ്രീമദാനന്ദതീര്ഥ-
-ത്രൈലോക്യാചാര്യപാദോജ്ജ്വലജലജലസത്പാംസവോഽസ്മാന് പുനന്തു ।
വാചാം യത്ര പ്രണേത്രീ ത്രിഭുവനമഹിതാ ശാരദാ ശാരദേന്ദു-
-ജ്യോത്സ്നാഭദ്രസ്മിതശ്രീധവലിതകകുഭാ പ്രേമഭാരം ബഭാര ॥ 1 ॥
ഉത്കണ്ഠാകുണ്ഠകോലാഹലജവവിജിതാജസ്രസേവാനുവൃദ്ധ-
-പ്രാജ്ഞാത്മജ്ഞാനധൂതാന്ധതമസസുമനോമൌലിരത്നാവലീനാമ് ।
ഭക്ത്യുദ്രേകാവഗാഢപ്രഘടനസധടാത്കാരസങ്ഘൃഷ്യമാണ-
പ്രാന്തപ്രാഗ്ര്യാങ്ഘ്രിപീഠോത്ഥിതകനകരജഃപിഞ്ജരാരഞ്ജിതാശാഃ ॥ 2 ॥
ജന്മാധിവ്യാധ്യുപാധിപ്രതിഹതിവിരഹപ്രാപകാണാം ഗുണാനാം
അഗ്ര്യാണാമര്പകാണാം ചിരമുദിതചിദാനന്ദസന്ദോഹദാനാമ് ।
ഏതേഷാമേഷ ദോഷപ്രമുഷിതമനസാം ദ്വേഷിണാം ദൂഷകാണാം
ദൈത്യാനാമാര്തിമന്ധേ തമസി വിദധതാം സംസ്തവേ നാസ്മി ശക്തഃ ॥ 3 ॥
അസ്യാവിഷ്കര്തുകാമം കലിമലകലുഷേഽസ്മിന് ജനേ ജ്ഞാനമാര്ഗം
വന്ദ്യം ചന്ദ്രേന്ദ്രരുദ്രദ്യുമണിഫണിവയോനായകാദ്യൈരിഹാദ്യ ।
മധ്വാഖ്യം മന്ത്രസിദ്ധം കിമുത കൃതവതോ മാരുതസ്യാവതാരം
പാതാരം പാരമേഷ്ട്യം പദമപവിപദഃ പ്രാപ്തുരാപന്നപുംസാമ് ॥ 4 ॥
ഉദ്യദ്വിദ്യുത്പ്രചണ്ഡാം നിജരുചിനികരവ്യാപ്തലോകാവകാശോ
ബിഭ്രദ്ഭീമോ ഭുജേ യോഽഭ്യുദിതദിനകരാഭാങ്ഗദാഢ്യ പ്രകാണ്ഡേ ।
വീര്യോദ്ധാര്യാം ഗദാഗ്ര്യാമയമിഹ സുമതിം വായുദേവോ വിദധ്യാത്
അധ്യാത്മജ്ഞാനനേതാ യതിവരമഹിതോ ഭൂമിഭൂഷാമണിര്മേ ॥ 5 ॥
സംസാരോത്താപനിത്യോപശമദസദയസ്നേഹഹാസാമ്ബുപൂര-
-പ്രോദ്യദ്വിദ്യാനവദ്യദ്യുതിമണികിരണശ്രേണിസമ്പൂരിതാശഃ ।
ശ്രീവത്സാങ്കാധിവാസോചിതതരസരലശ്രീമദാനന്ദതീര്ഥ-
-ക്ഷീരാമ്ഭോധിര്വിഭിന്ദ്യാദ്ഭവദനഭിമതം ഭൂരി മേ ഭൂതിഹേതുഃ ॥ 6 ॥
മൂര്ധന്യേഷോഽഞ്ജലിര്മേ ദൃഢതരമിഹ തേ ബധ്യതേ ബന്ധപാശ-
-ച്ഛേത്രേ ദാത്രേ സുഖാനാം ഭജതി ഭുവി ഭവിഷ്യദ്വിധാത്രേ ദ്യുഭര്ത്രേ ।
അത്യന്തം സന്തതം ത്വം പ്രദിശ പദയുഗേ ഹന്ത സന്താപഭാജാ-
-മസ്മാകം ഭക്തിമേകാം ഭഗവത ഉത തേ മാധവസ്യാഥ വായോഃ ॥ 7 ॥
സാഭ്രോഷ്ണാഭീശുശുഭ്രപ്രഭമഭയ നഭോ ഭൂരിഭൂഭൃദ്വിഭൂതി-
-ഭ്രാജിഷ്ണുര്ഭൂരൃഭൂണാം ഭവനമപി വിഭോഽഭേദി ബഭ്രേ ബഭൂവേ ।
യേന ഭ്രൂവിഭ്രമസ്തേ ഭ്രമയതു സുഭൃശം ബഭ്രുവദ്ദുര്ഭൃതാശാന്
ഭ്രാന്തിര്ഭേദാവഭാസസ്ത്വിതി ഭയമഭിഭൂര്ഭോക്ഷ്യതോ മായിഭിക്ഷൂന് ॥ 8 ॥
യേഽമും ഭാവം ഭജന്തേ സുരമുഖസുജനാരാധിതം തേ തൃതീയം
ഭാസന്തേ ഭാസുരൈസ്തേ സഹചരചലിതൈശ്ചാമരൈശ്ചാരുവേഷാഃ ।
വൈകുണ്ഠേ കണ്ഠലഗ്നസ്ഥിരശുചിവിലസത്കാന്തിതാരുണ്യലീലാ-
ലാവണ്യാപൂര്ണകാന്താകുചഭരസുലഭാശ്ലേഷസമ്മോദസാന്ദ്രാഃ ॥ 9 ॥
ആനന്ദാന്മന്ദമന്ദാ ദദതി ഹി മരുതഃ കുന്ദമന്ദാരനന്ദ്യാ-
-വര്താമോദാന് ദധാനാ മൃദുപദമുദിതോദ്ഗീതകൈഃ സുന്ദരീണാമ് ।
വൃന്ദൈരാവന്ദ്യമുക്തേന്ദ്വഹിമഗുമദനാഹീന്ദ്രദേവേന്ദ്രസേവ്യേ
മൌകുന്ദേ മന്ദിരേഽസ്മിന്നവിരതമുദയന്മോദിനാം ദേവദേവ ॥ 10 ॥
ഉത്തപ്താഽത്യുത്കടത്വിട് പ്രകടകടകടധ്വാനസങ്ഘട്ടനോദ്യ-
-ദ്വിദ്യുദ്വ്യൂഢസ്ഫുലിങ്ഗപ്രകരവികിരണോത്ക്വാഥിതേ ബാധിതാങ്ഗാന് ।
ഉദ്ഗാഢം പാത്യമാനാ തമസി തത ഇതഃ കിങ്കരൈഃ പങ്കിലേ തേ
പങ്ക്തിര്ഗ്രാവ്ണാം ഗരിമ്ണാ ഗ്ലപയതി ഹി ഭവദ്വേഷിണോ വിദ്വദാദ്യ ॥ 11 ॥
അസ്മിന്നസ്മദ്ഗുരൂണാം ഹരിചരണചിരധ്യാനസന്മങ്ഗലാനാം
യുഷ്മാകം പാര്ശ്വഭൂമിം ധൃതരണരണികസ്വര്ഗിസേവ്യാം പ്രപന്നഃ ।
യസ്തൂദാസ്തേ സ ആസ്തേഽധിഭവമസുലഭക്ലേശനിര്മൂകമസ്ത-
-പ്രായാനന്ദം കഥഞ്ചിന്ന വസതി സതതം പഞ്ചകഷ്ടേഽതികഷ്ടേ ॥ 12 ॥
ക്ഷുത് ക്ഷാമാന് രൂക്ഷരക്ഷോരദഖരനഖരക്ഷുണ്ണവിക്ഷോഭിതാക്ഷാ-
-നാമഗ്നാനാന്ധകൂപേ ക്ഷുരമുഖമുഖരൈഃ പക്ഷിഭിര്വിക്ഷതാങ്ഗാന് ।
പൂയാസൃങ്മൂത്രവിഷ്ഠാകൃമികുലകലിലേ തത്ക്ഷണക്ഷിപ്തശക്ത്യാ-
-ദ്യസ്ത്രവ്രാതാര്ദിതാംസ്ത്വദ്ദ്വിഷ ഉപജിഹതേ വജ്രകല്പാ ജലൂകാഃ ॥ 13 ॥
മാതര്മേ മാതരിശ്വന് പിതരതുലഗുരോ ഭ്രാതരിഷ്ടാപ്തബന്ധോ
സ്വാമിന് സര്വാന്തരാത്മന്നജര ജരയിതര്ജന്മമൃത്യാമയാനാമ് ।
ഗോവിന്ദേ ദേഹി ഭക്തിം ഭവതി ച ഭഗവന്നൂര്ജിതാം നിര്നിമിത്താം
നിര്വ്യാജാം നിശ്ചലാം സദ്ഗുണഗണബൃഹതീം ശാശ്വതീമാശു ദേവ ॥ 14 ॥
വിഷ്ണോരത്ത്യുത്തമത്വാദഖിലഗുണഗണൈസ്തത്ര ഭക്തിം ഗരിഷ്ഠാം
ആശ്ലിഷ്ടേ ശ്രീധരാഭ്യാമമുമഥ പരിവാരാത്മനാ സേവകേഷു ।
യഃ സന്ധത്തേ വിരിഞ്ചശ്വസനവിഹഗപാനന്തരുദ്രേന്ദ്രപൂര്വേ-
-ഷ്വാധ്യായംസ്താരതമ്യം സ്ഫുടമവതി സദാ വായുരസ്മദ്ഗുരുസ്തമ് ॥ 15 ॥
തത്ത്വജ്ഞാന് മുക്തിഭാജഃ സുഖയിസി ഹി ഗുരോ യോഗ്യതാതാരതമ്യാ-
-ദാധത്സേ മിശ്രബുദ്ധിംസ്ത്രിദിവനിരയഭൂഗോചരാന് നിത്യബദ്ധാന് ।
താമിസ്രാന്ധാദികാഖ്യേ തമസി സുബഹുലം ദുഃഖയസ്യന്യഥാജ്ഞാന്
വിഷ്ണോരാജ്ഞാഭിരിത്ഥം ശൃതിശതമിതിഹാസാദി ചാകര്ണയാമഃ ॥ 16 ॥
വന്ദേഽഹം തം ഹനൂമാനിതി മഹിതമഹാപൌരുഷോ ബാഹുശാലീ
ഖ്യാതസ്തേഽഗ്ര്യോഽവതാരഃ സഹിത ഇഹ ബഹുബ്രഹ്മചര്യാദിധര്മൈഃ ।
സസ്നേഹാനാം സഹസ്വാനഹരഹരഹിതം നിര്ദഹന് ദേഹഭാജാം
അംഹോമോഹാപഹോ യഃ സ്പൃഹയതി മഹതീം ഭക്തിമദ്യാപി രാമേ ॥ 17 ॥
പ്രാക്പഞ്ചാശത്സഹസ്രൈര്വ്യവഹിതമഹിതം യോജനൈഃ പര്വതം ത്വം
യാവത്സഞ്ജീവനാദ്യൌഷധനിധിമധികപ്രാണ ലങ്കാമനൈഷിഃ ।
അദ്രാക്ഷീദുത്പതന്തം തത ഉത ഗിരിമുത്പാടയന്തം ഗൃഹീത്വാ
യാന്തം ഖേ രാഘവാങ്ഘ്രൌ പ്രണതമപി തദൈകക്ഷണേ ത്വാം ഹി ലോകഃ ॥ 18 ॥
ക്ഷിപ്തഃ പശ്ചാത്സത്സലീലം ശതമതുലമതേ യോജനാനാം സ ഉച്ച-
-സ്താവദ്വിസ്താരവംശ്ചാപ്യുപലലവ ഇവ വ്യഗ്രബുദ്ധ്യാ ത്വയാഽതഃ ।
സ്വസ്വസ്ഥാനസ്ഥിതാതിസ്ഥിരശകലശിലാജാലസംശ്ലേഷനഷ്ട-
-ഛ്ഛേദാങ്കഃ പ്രാഗിവാഭൂത് കപിവരവപുഷസ്തേ നമഃ കൌശലായ ॥ 19 ॥
ദൃഷ്ട്വാ ദുഷ്ടാധിപോരഃ സ്ഫുടിതകനകസദ്വര്മ ഘൃഷ്ടാസ്ഥികൂടം
നിഷ്പിഷ്ടം ഹാടകാദ്രിപ്രകടതടതടാകാതിശങ്കോ ജനോഽഭൂത് ।
യേനാഽജൌ രാവണാരിപ്രിയനടനപടുര്മുഷ്ടിരിഷ്ടം പ്രദേഷ്ടും
കിം നേഷ്ടേ മേ സ തേഽഷ്ടാപദകടകതടിത്കോടിഭാമൃഷ്ടകാഷ്ഠഃ ॥ 20 ॥
ദേവ്യാദേശപ്രണീതിദൃഹിണഹരവരാവധ്യരക്ഷോവിഘാതാ-
-ദ്യാസേവോദ്യദ്ദയാര്ദ്രഃ സഹഭുജമകരോദ്രാമനാമാ മുകുന്ദഃ ।
ദുഷ്പ്രാപേ പാരമേഷ്ഠ്യേ കരതലമതുലം മൂര്ധിവിന്യസ്യ ധന്യം
തന്വന്ഭൂയഃ പ്രഭൂതപ്രണയവികസിതാബ്ജേക്ഷണസ്ത്വേക്ഷമാണഃ ॥ 21 ॥
ജഘ്നേ നിഘ്നേന വിഘ്നോ ബഹുലബലബകധ്വംസനാദ്യേന ശോച-
-ദ്വിപ്രാനുക്രോശപാശൈരസുവിധൃതിസുഖസ്യൈകചക്രാജനാനാമ് ।
തസ്മൈ തേ ദേവ കുര്മഃ കുരുകുലപതയേ കര്മണാ ച പ്രണാമാന്
കിര്മീരം ദുര്മതീനാം പ്രഥമമഥ ച യോ നര്മണാ നിര്മമാഥ ॥ 22 ॥
നിര്മൃദ്നന്നത്യയത്നം വിജരവര ജരാസന്ധകായാസ്ഥിസന്ധീന്
യുദ്ധേ ത്വം സ്വധ്വരേ വാ പശുമിവ ദമയന് വിഷ്ണുപക്ഷദ്വിഡീശമ് ।
യാവത്പ്രത്യക്ഷഭൂതം നിഖിലമഖഭുജം തര്പയാമാസിഥാസൌ
താവത്യാഽയോജി തൃപ്ത്യാ കിമു വദ ഭഗവന് രാജസൂയാശ്വമേധേ ॥ 23 ॥
ക്ഷ്വേലാക്ഷീണാട്ടഹാസം തവ രണമരിഹന്നുദ്ഗദോദ്ദാമബാഹോഃ
ബഹ്വക്ഷൌഹിണ്യനീകക്ഷപണസുനിപുണം യസ്യ സര്വോത്തമസ്യ ।
ശുശ്രൂഷാര്ഥം ചകര്ഥ സ്വയമയമഥ സംവക്തുമാനന്ദതീര്ഥ-
-ശ്രീമന്നാമന്സമര്ഥസ്ത്വമപി ഹി യുവയോഃ പാദപദ്മം പ്രപദ്യേ ॥ 24 ॥
ദൃഹ്യന്തീം ഹൃദൃഹം മാം ദൃതമനില ബലാദ്ദ്രാവയന്തീമവിദ്യാ-
-നിദ്രാം വിദ്രാവ്യ സദ്യോരചനപടുമഥാഽപാദ്യ വിദ്യാസമുദ്ര ।
വാഗ്ദേവീ സാ സുവിദ്യാദ്രവിണദ വിദിതാ ദ്രൌപദീ രുദ്രപത്ന്യാ-
-ദുദ്രിക്താ ദ്രാഗഭദ്രാദ്രഹയതു ദയിതാ പൂര്വഭീമാഽജ്ഞയാ തേ ॥ 25 ॥
യാഭ്യാം ശുശ്രൂഷുരാസീഃ കുരുകുലജനനേ ക്ഷത്രവിപ്രോദിതാഭ്യാം
ബ്രഹ്മഭ്യാം ബൃംഹിതാഭ്യാം ചിതസുഖവപുഷാ കൃഷ്ണനാമാസ്പദാഭ്യാമ് ।
നിര്ഭേദാഭ്യാം വിശേഷാദ്വിവചനവിഷയാഭ്യാമമൂഭ്യാമുഭാഭ്യാം
തുഭ്യം ച ക്ഷേമദേഭ്യഃ സരിസിജവിലസല്ലോചനേഭ്യോ നമോഽസ്തു ॥ 26 ॥
ഗച്ഛന് സൌഗന്ധികാര്ഥം പഥി സ ഹനുമതഃ പുച്ഛമച്ഛസ്യ ഭീമഃ
പ്രോദ്ധര്തും നാശകത്സ ത്വമുമുരുവപുഷാ ഭീഷയാമാസ ചേതി ।
പൂര്ണജ്ഞാനൌജസോസ്തേ ഗുരുതമ വപുഷോഃ ശ്രീമദാനന്ദതീര്ഥ
ക്രീഡാമാത്രം തദേതത് പ്രമദദ സുധിയാം മോഹക ദ്വേഷഭാജാമ് ॥ 27 ॥
ബഹ്വീഃ കോടീരടീകഃ കുടലകടുമതീനുത്കടാടോപകോപാന്
ദ്രാക്ച ത്വം സത്വരത്വാച്ചരണദ ഗദയാ പോഥയാമാസിഥാരീന് ।
ഉന്മഥ്യാതഥ്യമിഥ്യാത്വവചനവചനാനുത്പഥസ്ഥാംസ്തഥാഽന്യാന്
പ്രായച്ഛഃ സ്വപ്രിയായൈ പ്രിയതമകുസുമം പ്രാണ തസ്മൈ നമസ്തേ ॥ 28 ॥
ദേഹാദുത്ക്രാമിതാനാമധിപതിരസതാമക്രമാദ്വക്രബുദ്ധിഃ
ക്രുദ്ധഃ ക്രോധൈകവശ്യഃ ക്രിമിരിവ മണിമാന് ദുഷ്കൃതീ നിഷ്ക്രിയാര്ഥമ് ।
ചക്രേ ഭൂചക്രമേത്യ ക്രകചമിവ സതാം ചേതസഃ കഷ്ടശാസ്ത്രം
ദുസ്തര്കം ചക്രപാണേര്ഗുണഗണവിരഹം ജീവതാം ചാധികൃത്യ ॥ 29 ॥
തദ്ദുഷ്പ്രേക്ഷാനുസാരാത്കതിപയകുനരൈരാദൃതോഽന്യൈര്വിസൃഷ്ടോ
ബ്രഹ്മാഽഹം നിര്ഗുണോഽഹം വിതഥമിദമിതി ഹ്യേഷ പാഷണ്ഡവാദഃ ।
തദ്യുക്ത്യാഭാസജാലപ്രസരവിഷതരൂദ്ദാഹദക്ഷപ്രമാണ-
-ജ്വാലാമാലാധരാഗ്നിഃ പവന വിജയതേ തേഽവതാരസ്തൃതീയഃ ॥ 30 ॥
ആക്രോശന്തോ നിരാശാ ഭയഭരവിവശസ്വാശയാശ്ഛിന്നദര്പാ
വാശന്തോ ദേശനാശസ്വിതി ബത കുധിയാം നാശമാശാദശാഽശു ।
ധാവന്തോഽശ്ലീലശീലാ വിതഥശപഥശാപാശിവാഃ ശാന്തശൌര്യാ-
-സ്ത്വദ്വ്യാഖ്യാസിംഹനാദേ സപദി ദദൃശിരേ മായിഗോമായവസ്തേ ॥ 31 ॥
ത്രിഷ്വപ്യേവാവതാരേഷ്വരിഭിരപഘൃണം ഹിംസിതോ നിര്വികാരഃ
സര്വജ്ഞഃ സര്വശക്തിഃ സകലഗുണഗണാപൂര്ണരൂപപ്രഗല്ഭഃ ।
സ്വച്ഛഃ സ്വച്ഛന്ദമൃത്യുഃ സുഖയസി സുജനം ദേവ കിം ചിത്രമത്ര
ത്രാതാ യസ്യ ത്രിധാമാ ജഗദുത വശഗം കിങ്കരാഃ ശങ്കരാദ്യാഃ ॥ 32 ॥
ഉദ്യന്മന്ദസ്മിതശ്രീമൃദു മധുമധുരാലാപപീയൂഷധാരാ-
-പൂരാസേകോപശാന്താസുഖസുജനമനോലോചനാപീയമാനമ് ।
സന്ദ്രക്ഷ്യേ സുന്ദരം സന്ദുഹദിഹ മഹദാനന്ദമാനന്ദതീര്ഥ
ശ്രീമദ്വക്ത്രേന്ദുബിമ്ബം ദുരതനുദുദിതം നിത്യദാഽഹം കദാ നു ॥ 33 ॥
പ്രാചീനാചീര്ണപുണ്യോച്ചയചതുരതരാചാരതശ്ചാരുചിത്താ-
-നത്യുച്ചാം രോചയന്തീം ശ്രുതിചിതവചനാം ശ്രാവകാംശ്ചോദ്യചുഞ്ചൂന് ।
വ്യാഖ്യാമുത്ഖാതദുഃഖാം ചിരമുചിതമഹാചാര്യ ചിന്താരതാംസ്തേ
ചിത്രാം സച്ഛാസ്ത്രകര്താശ്ചരണപരിചരാഞ്ഛ്രാവയാസ്മാംശ്ച കിഞ്ചിത് ॥ 34 ॥
പീഠേ രത്നോകപക്ലൃപ്തേ രുചിരരുചിമണിജ്യോതിഷാ സന്നിഷണ്ണം
ബ്രഹ്മാണം ഭാവിനം ത്വാം ജ്വലതി നിജപദേ വൈദികാദ്യാ ഹി വിദ്യാഃ ।
സേവന്തേ മൂര്തിമത്യഃ സുചരിത ചരിതം ഭാതി ഗന്ധര്വ ഗീതം
പ്രത്യേകം ദേവസംസത്സ്വപി തവ ഭഗവന്നര്തിതദ്യോവധൂഷു ॥ 35 ॥
സാനുക്രോശൈരജസ്രം ജനിമൃതിനിരയാദ്യൂര്മിമാലാവിലേഽസ്മിന്
സംസാരാബ്ധൌ നിമഗ്നാന് ശരണമശരണാനിച്ഛതോ വീക്ഷ്യ ജന്തൂന് ।
യുഷ്മാഭിഃ പ്രാര്ഥിതഃ സന് ജലനിധിശയനഃ സത്യവത്യാം മഹര്ഷേ-
-ര്വ്യക്തശ്ചിന്മാത്രമൂര്തിര്ന ഖലു ഭഗവതഃ പ്രാകൃതോ ജാതു ദേഹഃ ॥ 36 ॥
അസ്തവ്യസ്തം സമസ്തശ്രുതിഗതമധമൈ രത്നപൂഗം യഥാഽന്ധൈ-
-രര്ഥം ലോകോപകൃത്യൈ ഗുണഗണനിലയഃ സൂത്രയാമാസ കൃത്സ്നമ് ।
യോഽസൌ വ്യാസാഭിധാനസ്തമഹമഹരഹര്ഭക്തിതസ്ത്വത്പ്രസാദാത്
സദ്യോ വിദ്യോപലബ്ധ്യൈ ഗുരുതമമഗുരും ദേവദേവം നമാമി ॥ 37 ॥
ആജ്ഞാമന്യൈരധാര്യാം ശിരസി പരിസരദ്രശ്മികോടീരകോടൌ
കൃഷ്ണസ്യാക്ലിഷ്ടകര്മാ ദധദനുസരാണാദര്ഥിതോ ദേവസങ്ഘൈഃ ।
ഭൂമാവാഗത്യ ഭൂമന്നസുകരമകരോര്ബ്രഹ്മസൂത്രസ്യ ഭാഷ്യം
ദുര്ഭാഷ്യം വ്യസ്യ ദസ്യോര്മണിമത ഉദിതം വേദസദ്യുക്തിഭിസ്ത്വമ് ॥ 38 ॥
ഭൂത്വാ ക്ഷേത്രേ വിശുദ്ധേ ദ്വിജഗണനിലയേ രൌപ്യപീഠാഭിധാനേ
തത്രാപി ബ്രഹ്മജാതിസ്ത്രിഭുവനവിശദേ മധ്യഗേഹാഖ്യഗേഹേ ।
പാരിവ്രാജ്യാധിരാജഃ പുനരപി ബദരീം പ്രാപ്യ കൃഷ്ണം ച നത്വാ
കൃത്വാ ഭാഷ്യാണി സമ്യഗ് വ്യതനുത ച ഭവാന് ഭാരതാര്ഥപ്രകാശമ് ॥ 39 ॥
വന്ദേ തം ത്വാം സുപൂര്ണപ്രമതിമനുദിനാസേവിതം ദേവവൃന്ദൈഃ
വന്ദേ വന്ദാരുമീശേ ശ്രിയ ഉത നിയതം ശ്രീമദാനന്ദതീര്ഥമ് ।
വന്ദേ മന്ദാകിനീസത്സരിദമലജലാസേകസാധിക്യസങ്ഗം
വന്ദേഽഹം ദേവ ഭക്ത്യാ ഭവഭയദഹനം സജ്ജനാന്മോദയന്തമ് ॥ 40 ॥
സുബ്രഹ്മണ്യാഖ്യസൂരേഃ സുത
ഇതി സുഭൃശം കേശവാനന്ദതീര്ഥ-
ശ്രീമത്പാദാബ്ജഭക്തഃ സ്തുതിമകൃത ഹരേര്വായുദേവസ്യ ചാസ്യ ।
തത്പാദാര്ചാദരേണ ഗ്രഥിതപദലസന്മാലയാ ത്വേതയാ യേ
സംരാധ്യാമൂ നമന്തി പ്രതതമതിഗുണാ മുക്തിമേതേ വ്രജന്തി ॥ 41 ॥
അഥ ശ്രീനഖസ്തുതിഃ
പാന്ത്വസ്മാന് പുരുഹൂതവൈരിബലവന്മാതങ്ഗമാദ്യദ്ഘടാ
കുമ്ഭോച്ചാദ്രിവിപാടനാധികപടുപ്രത്യേകവജ്രായിതാഃ ।
ശ്രീമത്കണ്ഠീരവാസ്യ പ്രതത സുനഖരാ ദാരിതാരാതിദൂര-
പ്രധ്വസ്തധ്വാന്തശാന്തപ്രവിതതമനസാ ഭാവിതാ നാകിവൃന്ദൈഃ ॥ 1 ॥
ലക്ഷ്മീകാന്ത സമന്തതോഽവികലയന് നൈവേശിതുസ്തേ സമം
പശ്യാമ്യുത്തമവസ്തു ദൂരതരതോഽപാസ്തം രസോ യോഽഷ്ടമഃ ।
യദ്രോഷോത്കരദക്ഷനേത്രകുടിലപ്രാന്തോത്ഥിതാഗ്നിസ്ഫുരത്
ഖദ്യോതോപമവിസ്ഫുലിങ്ഗഭസിതാ ബ്രഹ്മേശശക്രോത്കരാഃ ॥ 2 ॥
ഇതി ശ്രീത്രിവിക്രമപണ്ഡിതാചാര്യ വിരചിതാ വായുസ്തുതിഃ സമാപ്താ ॥

