Goddess Matangi

śrīmātaṅgī stutiḥ (mātaṅga ṛṣi praṇīta)

(Srimatangi Stutih Matanga Rsi Pranita in English (IAST))

Also known as sri matangi stuti matanga rishi · matangim navayavakardra caranamullasi krsnamsukam

Fifty-eight verses whose colophon gives them to the sage Matanga with Uma as his companion, and it shares a substantial core with the ninety-five-verse Matangi Stotram of Umasahacharya that also stands in this corpus — thirty-one of its verses match that one closely, and the rest do not. This is the shorter recension. Its opening meditation is the one both share: Matangi with her feet wet with fresh lac, a black silk flashing about her, holding vina and book, her breasts bowed, strung with pearl and coral, dark-limbed, wearing moon and conch for earrings, smiling with the brightness of her teeth, her braid falling to the ear, lotus-eyed — the parrot-dark Shyamala.

|| śrīmātaṅgī stutiḥ ||
mātaṅgīṃ navayāvakārdra caraṇāmullāsi kṛṣṇāṃśukāṃ
vīṇāpustaka dhāriṇīṃ natakucāṃ muktāpravālāvalim |
śyāmāṅgīṃ śaśiśaṅkhakuṇḍaladharāṃ dantaprabhāsusmitāṃ
ākarṇālaka-veṇi-kañja-nayanāṃ dhyāyecchuka śyāmalām || 1||
karpūra śobhi karṇābharaṇābhirāmāṃ māṇikyabhūṣāṃ sumukhāravindām |
hālāmadāghūrṇita locanābhāṃ bālāṃ bhaje bālatamāla nīlām || 2||
kastūrī tilakābhirāma racitā karpūra tāṭaṅkinī
bālā nīlaviśālacāruvadanā prālambidhammillakā |
hārodañcita pīvarastanataṭī hālāmadollāsinī
śyāmā kācana mohinī vijayate cañcatprapañcīkṛtā || 3||
aṃśe veṇīṃ cikurakusumāṃ cūlikāṃ nīlacelāṃ
muktābhūṣāṅkarayugalatāṃ vallakīṃ vādayantīm |
mādhvīmattāṃ madhukara ninadāṃ śyāmalāṃ komalāṅgīṃ
mātaṅgīṃ tāṃ sakalaphaladāṃ santataṃ bhāvayāmi || 4||
vīṇā pustaka dhāriṇīṃ smitamukhīṃ tālīdalākalpita
sphāyatkuṇḍalabhūṣaṇāṃ kuvalayaśyāmāṃ kuraṅgīdṛśīm |
uttuṅgastanakumbhayugma vilasatkāśmīrapatrāvalīṃ
mātaṅgīṃ padakairavaṃ navacaraccandrātapatrāmbhaje || 5||
dhyāyehaṃ ratnapīṭheśukakularaṇitaṃ śṛṇvatīṃ śyāmalāṅgīṃ
nyastaikāghriṃ saroje śaśiśakaladharāṃ vallakīṃvādayantīm |
kalhnārābaddhamālāṃ niyamitavilasaccūlikāṃ raktavastrāṃ
mātaṅgīṃ śaṅkhapātrāṃ madhumadavivaśāṃ citrakodbhāsibhālām || 6||
ārādhyamānāścaraṇāṃ pibantobrahmādayo viśruta kīrtimāpuḥ |
anyeparaṃ vāgvibhavaṃ munīndrā parāṃśriyaṃ bhaktibhareṇa cānye || 7||
namāmi devīṃ navacandramauliṃ mātaṅginīṃ candrakalāvataṃsām |
āmnāya vākyaiḥ pratipādanārthe prabodhayantīṃ śukamādareṇa || 8||
mātaṅgalīlā gamane'pi bhaktyā śiñjānamañjīramiṣādbhajanti |
mātastvadīyaṃ caraṇāravindamakṛtrimāṇāṃ vacasāṃ niricchāḥ || 9||
parādhikāśiñjitanūpurābhyāṃ kṛtāgamāṃ padavīṃ tāṃ padābhyām |
āsphoṭayantīṃ karavallakīṃ tāṃ mātaṅginīṃ maddhṛdaye bhajāmi || 10||
nīlāṃśukābaddhanitambabimbāṃ nālīdalenānatakarṇabhūṣām |
madhye madāghūrṇita netrapadmāṃ mātaṅginīṃ śambhuvadhūṃ namāmi || 11||
nīlotpalānāṃ śriyamāvahantīṃ kāñcyā kaṭākṣaikaśubhāṃ karāṇām |
kadamba mālāṅkitakeśapāśāṃ mātaṅgakanyāṃ hṛdibhāvayāmi || 12||
stutyānayā śaṅkaradharmapatnīṃ mātaṅginīṃ vāgadhidevatāṃ tām |
svargaṃgatiṃ bhaktajanā manuṣyāḥ parāṃ śriyaṃ bhakti bhareṇa cānye || 13||
kucakumbha taṭanyasta maṇivīṇāmadālasām |
śyāmāṃ vāmāṅka vinyasta mālikāṃ bālikāmbhaje || 14||
abdhauyāti sarojacāmaramaruddodhūyamānālakā
cūlīcumbita cārucampaka dalāgaurī madollāsinī |
nālī bāla palāśa karṇavilasatkallola kālicchaṭā
kālī sācalakanyakā vijayate maccitta padmāsanā || 15||
vīṇānartita pāṇi paṅkajayugāmāśoṇabimbādharāṃ
veṇī baddha kadamba puṣpa kalikāmeṇī vilolekṣaṇām |
śroṇī lamba virājamāna sujapā śoṇāmbarālaṅkṛtāṃ
eṇāṅkārka vibhūṣaṇāṃ kalayatāṃ bhillīṃ purandhrīmbhaje || 16||
tamāla śyāmāṅgīmatimadhura saṅgīta niratāṃ
kṛpāpūrṇāpāṅgīṃ kucabhara natāṅgīṃ smitamukhīm |
bhramadbhrūbhaṅge te vividha kusumaistairivayutāṃ
bhaje'haṃ mātaṅgīṃ madaparavaśāṅgīmanudinam || 17||
sukaśyāmāṃ śyāmāṃ śukaraṇita kallola niratāṃ
vipañcī sañcārāruṇa karasarojāṃ bhagavatīm |
madāsaktāmuktā phalaguṇitahārastanataṭāṃ
kṛpāvāsāmīśāmatirucirahāsāṃ bhajaśivām || 18||
raktāravinda makaranda rasānulepāṃ
pānapramatta calitāli kulālakāntām |
vīṇāmanoharaninādavinodaśīlāṃ
vāṇīṃ bhaje śukanibhāṃ madhupāna lolām || 19||
saṅgīta nāda rasapānaghanārdradehāṃ
netrāravinda karuṇāmṛtavāhinīṃ tām |
raktāravinda viniveśitavāmapādāṃ
śyāmāṃ mataṅgatanayāṃ manasā smarāmi || 20||
kastūrikā śyāmala komalāṅgīṃ
kādambarīpānamadālasāṅgīm |
vāmastanāliṅgitaratnavīṇāṃ
mātaṅgakanyāṃ manasāsmarāmi || 21||
smaretprathama puṣpiṇīṃ rudhirabindu nīlāmbarāṃ
gṛhītamadhupātrikāṃ madavighūrṇa netrojvalām |
ghanastanabharānatāṃ galita cūlikāṃ śyāmalāṃ
karasphurita vallakīṃ vimalaśaṅkha tāṭaṅkinīm || 22||
māṇikyavīṇāmupalālayantīṃ madālasāṃ mañjula vāgvilāsām |
māhendra nīlotpala komalāṅgīṃ mātaṅga kanyāṃ manasāsmarāmi || 23||
kuvalaya dalanīlāṅgīṃ kuvalaya cārucañcalāpāṅgīm |
kuvalaya samottamāṅgīṃ kuvalaya cūlīṃ namāmi mātaṅgīm || 24||
śyāmā kuvalayaśyāmā nāmakalādhāma bhāgasthā |
madhupānaratāratāpāyādvāṇī vīṇāvinodaviśrāntā || 25||
tamālapatrāñcitanīlagātrīṃ tālīdalenārpita karṇapatrām |
saptasvarālāpaviśeṣatantrīṃ bālāmbhaje bhavyamataṅgaputrīm || 26||
nityānupātrārpitasatkalābhāṃ nīlāmbarodbhāsinitambabimbām |
bhaktoparinyastakṛpāvalambāṃ bālāṃ bhaje bhavyaguṇāṃ madambām || 27||
śivatanubhavasaṅgaṃ śivacūlī lola cañcalotsaṅgam |
kalimala tanumaṅgaṃ kalaye mātaṅgakanyakāpāṅgam || 28||
kalādhīśottaṃsāṃ karakalita vīṇāhitarasāṃ
kalindāpatyābhāṃ karakalita hṛdayāṃ raktavasanām |
purāṇīṃ kalyāṇīṃ puramathanapuṇyodayakalā-
madhīrākṣīṃ vande bahukusumasannaddhakabarīm || 29||
kalodañcadveṇīṃ kanakadalatāṭaṅkamahitāṃ
stanābhyāmānamrāṃ taruṇamihirāṃ raktavasanām |
mahākalyāṇīṃ tanmadhumadabharāṃ tāmranayanāṃ
tamālaśyāmāṃ nastavakayatu saukhyānisatatam || 30||
karāñcitavipañcikāṃ kalitacandracūḍāmaṇiṃ
kapolavilasanmahākanakapatra tāṭaṅkinīm |
tapaḥ phalamihāśritāṃ taruṇabhāsaraktāmbarāṃ
tamāladalamecakāṃ taruṇalocanāmāśraye || 31||
mātā marakataśyāmā mātaṅgī madhuśālinī |
kaṭākṣayatu kalyāṇī kadambavanavāsinī || 32||
jagadānandakalaṅkakaṇṭhamālā kabarī veṣṭana kāṅkṣaṇīya guñjā |
kurutāṃ duritādvimokṣaṇaṃ me tuhinā bhillikuṭumbinī bhavānī || 33||
vāme vismṛtaśālinī stanataṭe vinyasta vīṇāmukhaṃ
tantrītāla virāviṇīmasakalairāsphālayantī nakhaiḥ |
ardhonmīlita locanaṃ savilasadgrīvaṃ mukhaṃvibhratī
śyāmā kācana mohinī vijayate mātaṅgakanyāmayi || 34||
pratiṣṭhā payodhara prasāra karapaṅkajaṃ balabhidaḥ |
kadamba vanamālikaṃ śaśikalā samudbhāsitam || 35||
mataṅga kulanandinī manasi me muhujṛmbhatām |
samasta sukhadāyinī taruṇapatra tāṭaṅkinī || 36||
lākṣārāga kapolapallavaratāmāpīna tuṅgastanīṃ
karpūrojvalacāruśaṅkhavalayāṃ kāśmīraraktāṃśukām |
tantrītālasapāṭalāṃ gulidalāṃ vandāmahe mātaraṃ
mātaṅgīṃ madamantharāṃ marakataśyāmāṃ manohāriṇīm || 37||
srastaṃ ketakidāmabhirvalayitaṃ dhammillamābibhratī
tālīpatra puṭāntaraiḥ samanataistāṭaṅkinī mauktikaiḥ |
bhāle kalpataroḥ prasūnavilasadṛṣṭvaiva sammohinī
kāñcī dāmavatī vijayate vīṇāsavādānanā || 38||
mātaṅgīṃ bhūṣitāṅgīṃ madhumadamuditāṃ ghūrṇamānākṣiyugmāṃ
svidyadvaktrāṃ kadamba pravilasadveṇikāmatta vīṇām |
bimboṣṭhīṃ raktavastrāṃ mṛgamada tilakāmindurekhāvataṃsāṃ
karṇodyacchaṅkhapatrāṃ karakalitaśukāṃ naumi tuṅgastanīṃ tām || 39||
unmīlidyāvakādyānniviḍamadabharodvignabhālālakāśāṃ
ratnagaiveyahārāṅgada kaṭilasatsūtra mañjīraghoṣām |
ānīyārthānabhīṣṭān smitamadhuradṛśā sādhikaṃ tarpayantīṃ
dhyāyeddevīṃ śukābhāṃśukamakhilakalārūpamasyāścapārśve || 40||
veṇīmūla vilāsitendu śakalāṃ vīṇāninādapriyāṃ
kṣoṇīpāla surendra pannagagaṇai rārādhitāṅghridvayām |
eṇīcañcalalocanāṃ suvadanāṃ vāṇīṃ purāṇojvalāṃ
śroṇībhārabharālasāmanimiṣāṃ paśyāmi viśveśvarīm || 41||
kucakalaśaniṣaṇṇavīṇāṃ kalamadhuradhvani kampitottamāṅgīm |
marakatamaṇibhāgamecakābhāṃmadamavirodhamanasvinīmupāse || 42||
tālīdalollasitakomalakarṇapālīṃ phālāntarācikurāmatinīlaveṇīm |
vakṣojapīṭhanihitojvalacāruvīṇāṃ śyāmāṃ namāmi madirāruṇanetrayugmām || 43||
madhyebaddhamayūkhapicchanikarāṃ śyāmāmprabālādharāṃ
bhṛṅgīvādanatatparāṃ sunayanāṃ mūrdhālakairbarbarām |
guñjāhāradharāṃ samunnatakucāṃ candrānanāṃ śāmbhavīṃ
bhillī veṣadharāṃ namāmi śabarī tāmekavīrāṃ parām || 44||
lasatguñjāhāra stanabhara samunmadhyalatikā
mudañcatsvedāmbhaḥ kṣaṇagaṇita phenodgama rucim |
śivaṃ śāntaṃ pātrapravaṇamṛgayākārakaraṇaṃ
śivāmambajñātiṃ caraṇamahamanvemiśaraṇam || 45||
naṭadaguñjā pañjābharaṇakiraṇāṃ raktavasanāṃ
japākarṇābhūṣāṃ śikhivarakṣakalāpāmbaravatīm |
nadajjhallī vallīnavakisalayaistāṃ parivṛtāṃ
navāmohārūḍhāṃ kuṭilakabarīṃ mohaśabarīm || 46||
gale guñjā puñjāvali mapi ca karṇe śikhiśikhāṃ
śiro raṅge nṛtyatkanakadala dūba mañjuladalam |
dhanurvāme cāpe śaramaparapāṇau nidadhatīṃ
nitambe barhāliṃ kuṭilakabarīṃ naumi śabarīm || 47||
vīṇāvādana nirataṃ tallīlā baddhagīta vāmakucam |
śyāmala komala gātraṃ pāṭalanayanaṃ paraṃ bhajedhāma || 48||
aṅkita pāṇicatuṣṭyamaṅkuśapāśekṣu cāpaśakalam |
śaṅkara jitetyamitraṃ paṅkajanetraṃ paraṃ bhajedhāma || 49||
karakalita kesārālānukāreyaṃ kucakalaśā jayate jagatām |
mātāmātaṅgī maṅgesvāyatanā || 50||
mudākarakadamba kānane kanakamaṣṭapātrasthite
lasanmaṇimayāsane sahacarībhirārādhitām |
lasatkanakakaṅkaṇāṃ rajatamañjumañjīrakāṃ
jagajjanavimohinīṃ japavidhau smaredambikām || 51||
akṛśā kucayorvilagne vipulaṃ vakṣasi vistṛtaṃ nitambe |
aruṇādharamāvirastucitte karuṇāśāli kapāli bhāgadheyam || 52||
vīṇātāla vinodagīta niratāṃ nīlāṃśukollāsinīm |
bimboṣṭhīṃ navayāvakārdra caraṇāmākīrṇa keśojvalām || 53||
hṛdyāveśita śaṅkhakuṇḍaladharāṃ māṇikyabhūṣojvalāṃ
mātaṅgīṃ praṇato'smi susmitamukhāṃ devīṃśukaśyāmalām || 54||
divyahālāmadonmattāṃ divyabhūṣaṇabhūṣitām |
divyagandharvakanyābhissamārādhitapādukām || 55||
divyasiṃhāsanāsīnāṃ śukavīṇālasatkarām |
saṅgīta mātṛkāṃ vande varadāṃ susmitānanām || 56||
stutiṣu navadeva devi vividha kavi vilohitamatirbhavati |
nihitamatiryadyapi māmapetacetībhavati stotuṃ vilobhayati || 57||
sādhyākṣaragarbhita pañcanava ityakṣarātmike jaganmātaḥ |
bhagavati mātaṅgeśvari namastubhyaṃ mahādevi || 58||
|| ityumā sāhacaryā bhagavānmātaṅgaṛṣipraṇītā iyaṃ stutiḥ samāptā ||

Explore More