Goddess Devi

શ્રી પ્રત્યઙ્ગિરા સ્તોત્રમ્ (સિદ્ધિલક્ષ્મી મહાવિદ્યા)

(Sri Pratyangira Stotram 2 in Gujarati)

Also known as shri pratyangira stotram 2 · shree pratyangira stotram 2 · pratyangira stotram 2

The second Pratyaṅgirā hymn, from the Tridaśa Ḍāmara Tantra, where it is titled the praise of Siddhilakṣmī Mahāmāyā — so the goddess is approached here through her identification with Lakṣmī rather than through her fierce aspect. It opens on the formless: salutation to you, great illusion, beyond the body, without stain, Pratyaṅgirā, sustainer of the world, royal Lakṣmī. What follows is unusual for a stotra in being almost entirely yogic anatomy, and it gives her three bodies in succession — a body of letters, a body of words, a body of principles — before describing her as the great coiled power that splits the thousand-petalled lotus, moving between iḍā and piṅgalā in the form of a lotus-fibre through the central channel. Its closing verse restricts it to one devoted and initiated in the lineage.

॥ શ્રી પ્રત્યઙ્ગિરા સ્તોત્રમ્ (સિદ્ધિલક્ષ્મી મહાવિદ્યા) ॥
॥ ઐં ખ્ફ્રેમ્ ॥
નમોઽસ્તુ તે મહામાયે દેહાતીતે નિરઞ્જને ।
પ્રત્યઙ્ગિરા જગદ્ધાત્રિ રાજલક્ષ્મિ નમોઽસ્તુ તે ॥ ૧ ॥
વર્ણદેહા મહાગૌરી સાધકેચ્છાપ્રવર્તિતા ।
પદદેહા મહાસ્ફાલ મહાસિદ્ધિસમુત્થિતા ॥ ૨ ॥
તત્ત્વદેહસ્થિતા દેવિ સાધકાનુગ્રહા સ્મૃતા ।
મહાકુણ્ડલિની ભિત્ત્વા સહસ્રદલભેદિની ॥ ૩ ॥
ઇડાપિઙ્ગલમધ્યસ્થા વાયુભૂતા ખગામિની ।
મૃણાલતન્તુરૂપિણ્યા સુષુમ્ણામધ્યચારિણી ॥ ૪ ॥
નાદાન્તેનાદસંસ્થાના નાદાતીતા નિરઞ્જના ।
સૂક્ષ્મેસ્થૂલેતિ સમ્પૂજ્યે અચિન્ત્યાચિન્ત્યવિગ્રહે ॥ ૫ ॥
પરાપરપરે શાન્તે બ્રહ્મલીને પરે શિવે ।
અચિન્ત્યરૂપચરિતે અચિન્ત્યાર્થફલપ્રદે ॥ ૬ ॥
એકાકિની વિશ્વમાતા કરવીરનિવાસિની ।
મહાસ્ફાલપ્રદા નિત્યા મહામેલાપકારિણી ॥ ૭ ॥
બિન્દુમધ્યે સ્થિતા દેવી કુટિલે ચાર્ધચન્દ્રિકે ।
દ્વાદશાન્તાલયા દેવી ષોડશાધારવાસિની ॥ ૮ ॥
કાર્યકારણસમ્ભિન્ના ચૈતન્યાનાડિમધ્યગા ।
શક્તિમૂલે મહાચક્રે નવધા સંવ્યવસ્થિતા ॥ ૯ ॥
અશરીરા પરાદેવી શરીરે પ્રાણરૂપિણી ।
સુધાદ્રવસમાકારા ઓઙ્કારપરવિગ્રહા ॥ ૧૦ ॥
વિદ્યુલ્લતનિભા દેવી ભાવાભાવવિવર્જિતા ।
સ્વાન્તપદ્મસ્થિતા નિત્યા પરેશી શાન્તવિગ્રહા ॥ ૧૧ ॥
સત્ત્વરૂપા રજોરૂપા તમોરૂપા ત્રયાત્મિકા ।
ત્વમેવ દેવી સર્વેષાં ભૂતાનાં પ્રાણદાયિની ॥ ૧૨ ॥
ત્વયૈવ સૃજ્યતે વિશ્વં લીલયા બહુધા સ્થિતા ।
માલિની પરમા દેવી શ્મશાનપરબન્ધની ॥ ૧૩ ॥
હૃત્તાલુભેદિની ચક્રે વિચક્રે ચક્રસુન્દરી ।
બિન્દુદ્વારનિરોધેન દિવ્યવ્યાપ્તા નમોઽસ્તુ તે ॥ ૧૪ ॥
સૂર્યકોટિપ્રતીકાશે ચન્દ્રકોટ્યતિનિર્મલે ।
કન્દર્પકોટિલાવણ્યકોટિબ્રહ્માણ્ડવિગ્રહે ॥ ૧૫ ॥
નિરાકારે નિરાભાસે નિર્લેપે નિર્વિનિગ્રહે ।
સકલાખ્યે મહામાયે વરદે સુરપૂજિતે ॥ ૧૬ ॥
ખકારફકારવહ્નિસ્થૈકારાન્તર સુન્દરિ ।
મકારાન્તર વર્ગેષુ પઞ્ચપિણ્ડાત્મકે શિવે ॥ ૧૭ ॥
સર્પવત્કુટિલાકાર નાદશક્તિપરે મતે ।
બિન્દુચક્રસ્થિતા દેવી જાલન્ધરસ્વરૂપિણી ॥ ૧૮ ॥
ભૂર્યવૈડૂર્યપીઠસ્થે પૂર્ણપીઠવ્યવસ્થિતે ।
કામસ્થિતે કલાતીતે કામાખ્યે ચ ભગોદ્ભવે ॥ ૧૯ ॥
બ્રહ્મગ્રન્થિકલાટોપમધ્યેસ્રોતપ્રવાહિની ।
શિવે સર્વગતે સૂક્ષ્મે નિત્યાનન્દમહોત્સવે ॥ ૨૦ ॥
મન્ત્રનાયિકિ મન્ત્રજ્ઞે વિદ્યેકોશાન્તવાસિની ।
પઞ્ચપીઠિકમધ્યસ્થે મેરુનાયકિ શર્વરી ॥ ૨૧ ॥
ખેચરી ભૂચરી ચૈવ શક્તિત્રયપ્રવાહિની ।
કાલાન્તાગ્નિસમુદ્ભૂતા કાલકાલાન્તકાલિની ॥ ૨૨ ॥
કાલિકાક્રમસમ્બન્ધિ કાલિદ્વાદશમણ્ડલે ।
ત્રૈલોક્યદહની દેવી સા ચ મૂર્તિસ્ત્રયોદશી ॥ ૨૩ ॥
સૃષ્ટિ સ્થિતિ ચ સંહારે અનાખ્યાખ્યે મહાક્રમે ।
ભાસાખ્યા ગુહ્યકાલી ચ નિર્વાણેશી પરેશ્વરી ॥ ૨૪ ॥
ઝઙ્કારિણી ભૈરવી ચ સ્વર્ણકોટેશ્વરી શિવા ।
રાજરાજેશ્વરી ચણ્ડા અઘોરેશી નિશેશ્વરી ॥ ૨૫ ॥
સુન્દરી ત્રિપુરા પદ્મા તારા પૂર્ણેશ્વરી જયા ।
ક્રમમણ્ડલમધ્યસ્થા ક્રમેશી કુબ્જિકામ્બિકા ॥ ૨૬ ॥
જ્યેષ્ઠબાલવિભેદેન કુબ્જાખ્યા ઉગ્રચણ્ડિકા ।
બ્રાહ્માણી રૌદ્રી કૌમારી વૈષ્ણવી દીર્ઘનાસિકા ॥ ૨૭ ॥
વજ્રિણી ચર્ચિકાલક્ષ્મી પૂજયેદ્દિવ્યમાતરઃ ।
અસિતાઙ્ગોરુરુશ્ચણ્ડઃ ક્રોધીશોન્મત્ત સઞ્જ્ઞકમ્ ॥ ૨૮ ॥
કપાલી ભીષણાખ્યાશ્ચ સંહારશ્ચાષ્ટમસ્તથા ।
ભક્તાનાં સાધકાનાં ચ લક્ષ્મીં સિદ્ધિં પ્રયચ્છ મે ॥ ૨૯ ॥
સિદ્ધિલક્ષ્મીર્મહાદેવીં ભૈરવેનાનુકીર્તિતા ।
સાધકદ્વેષ્ટકાનાં ચ સર્વકર્મવિભઞ્જિની ॥ ૩૦ ॥
વિપરીતકરી દેવી પ્રત્યઙ્ગિરા નમોઽસ્તુ તે ।
કાલાદિ ગ્રસિતે સર્વં ગ્રહભૂતાદિ ડાકિની ॥ ૩૧ ॥
સાધકં રક્ષતે દેવી કાલસઙ્કર્ષણીં નુમઃ ।
શિવં પ્રયચ્છતે દેવી રક્ષતે લીલયા જગત્ ॥ ૩૨ ॥
રાજ્યલાભપ્રદાં દેવી રક્ષણી ભક્તવત્સલામ્ ।
પ્રત્યઙ્ગિરાં નમસ્યામિ અચિન્તિતાર્થસિદ્ધયે ॥ ૩૩ ॥
સર્વશત્રૂન્ પ્રમર્દન્તી દુરિતક્લેશનાશિનીમ્ ।
પ્રત્યઙ્ગિરાં નમસ્યામિ અચિન્તિતાર્થસિદ્ધયે ॥ ૩૪ ॥
આપદામ્ભોધિતરણિં પરં નિર્વાણદાયિનીમ્ ।
પ્રત્યઙ્ગિરાં નમસ્યામિ સિદ્ધિલક્ષ્મીં જયપ્રદામ્ ॥ ૩૫ ॥
રાજ્યદાં ધનદાં લક્ષ્મીં મોક્ષદાં દુઃખનાશિનીમ્ ।
પ્રત્યઙ્ગિરાં નમસ્યામિ સિદ્ધિલક્ષ્મીં જયપ્રદામ્ ॥ ૩૬ ॥
દુષ્ટશત્રુપ્રશમનીં મહાવ્યાધિવિનાશિનીમ્ ।
પ્રત્યઙ્ગિરાં નમસ્યામિ સિદ્ધિલક્ષ્મીં જયપ્રદામ્ ॥ ૩૭ ॥
કલિદુઃખપ્રશમનીં મહાપાતકનાશિનીમ્ ।
પ્રત્યઙ્ગિરાં નમસ્યામિ સિદ્ધિલક્ષ્મીં જયપ્રદામ્ ॥ ૩૮ ॥
અચિન્ત્યસિદ્ધિદાં દેવી ચિન્તિતાર્થફલપ્રદામ્ ।
પ્રત્યઙ્ગિરાં નમસ્યામિ સિદ્ધિલક્ષ્મીં જયપ્રદામ્ ॥ ૩૯ ॥
રાજોપસર્ગશમનીં મૃત્યુપદ્રવનાશિનીમ્ ।
પ્રત્યઙ્ગિરાં નમસ્યામિ સિદ્ધિલક્ષ્મીં જયપ્રદામ્ ॥ ૪૦ ॥
રાજમાતાં રાજલક્ષ્મીં રાજ્યેષ્ટફલદાયિનીમ્ ।
પ્રત્યઙ્ગિરાં નમસ્યામિ સિદ્ધિલક્ષ્મીં જયપ્રદામ્ ॥ ૪૧ ॥
॥ ફલશ્રુતિઃ ॥
સિદ્ધિલક્ષ્મીર્મહાવિદ્યા મહાસિદ્ધિપ્રદાયિકા ।
પઠેદ્વા પાઠયેદ્વાપિ સ્તોત્રં પ્રત્યઙ્ગિરાભિધમ્ ॥ ૪૨ ॥
પઠનાચ્છત્રુસૈન્યાનિ સ્તમ્ભયેજ્જમ્ભયેત્ ક્ષણાત્ ।
અચિન્તિતાનિ સિદ્ધ્યન્તિ પઠનાત્ સિદ્ધિમાપ્નુયાત્ ॥ ૪૩ ॥
મહાદોષપ્રશમનં મહાવ્યાધિવિનાશનમ્ ।
સિંહવ્યાઘ્રગ્રહભયે રાજોપદ્રવનાશનમ્ ॥ ૪૪ ॥
ગ્રહપીડા જલાગ્નીનાં નાશનં દેવિ શાન્તિદમ્ ।
પૂજાકાલે મહાસ્તોત્રં યે પઠિષ્યન્તિ સાધકાઃ ॥ ૪૫ ॥
તેષાં સિદ્ધિર્નદૂરેઽસ્તિ દેવ્યાઃ સન્તુષ્ટિદાયકમ્ ।
તે નાસ્તિ યન્નસિદ્ધ્યેત કૌલિકે કુલશાસને ॥ ૪૬ ॥
યં યં ચિન્તયતે કામં સ સ સિદ્ધ્યતિ લીલયા ।
સત્યં સત્યં મહાદેવી કૌલિકે તત્સમો ન હિ ॥ ૪૭ ॥
અર્ધરાત્રે સમુત્થાય દીપઃ પ્રજ્વલ્યતે નિશિ ।
પઠ્યતે સ્તોત્રમેતત્તુ સર્વં સિદ્ધ્યતિ ચિન્તિતમ્ ॥ ૪૮ ॥
પુરશ્ચર્યાં વિનાનેન સ્તોત્રપાઠેન સિદ્ધ્યતિ ।
મણ્ડલે પ્રતિમાગ્રે વા મણ્ડલાગ્રે પઠેદ્યદિ ॥ ૪૯ ॥
ઇદં પ્રોક્તં મહાસ્તોત્રં અચિન્તિતાર્થસિદ્ધિદમ્ ।
અન્યદેવરતાનાં તુ ન દેયં તુ કદાચન ॥ ૫૦ ॥
દાતવ્યં ભક્તિયુક્તાય કુલદીક્ષારતાય ચ ।
અન્યથા પતનં યાન્તિ ઇત્યાજ્ઞા પારમેશ્વરી ॥ ૫૧ ॥
॥ ઇતિ ત્રિદશડામરે કાનવીરે શ્રીસિદ્ધિલક્ષ્મી મહામાયા સ્તવં નામ શ્રી પ્રત્યઙ્ગિરા સ્તોત્રમ્ સમ્પૂર્ણમ્ ॥

Explore More