Lord Vishnu

શ્રી શાલિગ્રામ સ્તોત્રમ્

(Sri Shaligrama Stotram in Gujarati)

Also known as shri shaligrama stotram · shree shaligrama stotram · shaligrama stotram

Thirty-three verses that are less a praise than a way of reading stones. Yudhishthira asks what the best worship of the deity is, and the answer he is given is a description of the shalagrama and of what its markings mean, sign by sign. Where a subtle wheel is seen upon a black surface, one verse says, it gives good fortune, offspring and every ease; and so the text goes on through the marks, each with the form of Vishnu it carries and the fruit it brings. A viniyoga stands at the head, naming Narayana as its deity. The closing verses turn to the water that has washed such a stone: drinking it undoes the sin of a crore of births, and letting a single drop fall on the ground is eight times that sin.

॥ શ્રી શાલિગ્રામ સ્તોત્રમ્ ॥
॥ વિનિયોગઃ ॥
અસ્ય શ્રીશાલિગ્રામસ્તોત્રમન્ત્રસ્ય શ્રીભગવાન્ ઋષિઃ શ્રીનારાયણો દેવતા અનુષ્ટુપ્ છન્દઃ શ્રીશાલિગ્રામસ્તોત્રમન્ત્ર જપે વિનિયોગઃ ।
યુધિષ્ઠિર ઉવાચ।
શ્રીદેવદેવ દેવેશ દેવતાર્ચનમુત્તમમ્ ।
તત્સર્વં શ્રોતુમિચ્છામિ બ્રૂહિ મે પુરુષોત્તમ ॥ ૧ ॥
શ્રીભગવાનુવાચ ।
ગણ્ડક્યાં ચોત્તરે તીરે ગિરિરાજસ્ય દક્ષિણે ।
દશયોજનવિસ્તીર્ણા મહાક્ષેત્રવસુન્ધરા ॥ ૨ ॥
શાલિગ્રામો ભવેદ્દેવો દેવી દ્વારાવતી ભવેત્ ।
ઉભયોઃ સઙ્ગમો યત્ર મુક્તિસ્તત્ર ન સંશયઃ ॥ ૩ ॥
શાલિગ્રામશિલા યત્ર યત્ર દ્વારાવતી શિલા ।
ઉભયોઃ સઙ્ગમો યત્ર મુક્તિસ્તત્ર ન સંશયઃ ॥ ૪ ॥
આજન્મકૃતપાપાનાં પ્રાયશ્ચિત્તં ય ઇચ્છતિ ।
શાલિગ્રામશિલાવારિ પાપહારિ નમોઽસ્તુ તે ॥ ૫ ॥
અકાલમૃત્યુહરણં સર્વવ્યાધિવિનાશનમ્ ।
વિષ્ણોઃ પાદોદકં પીત્વા શિરસા ધારયામ્યહમ્ ॥ ૬ ॥
શઙ્ખમધ્યે સ્થિતં તોયં ભ્રામિતં કેશવોપરિ ।
અઙ્ગલગ્નં મનુષ્યાણાં બ્રહ્મહત્યાદિકં દહેત્ ॥ ૭ ॥
સ્નાનોદકં પિબેન્નિત્યં ચક્રાઙ્કિતશિલોદ્ભવમ્ ।
પ્રક્ષાલ્ય શુદ્ધં તત્તોયં બ્રહ્મહત્યાં વ્યપોહતિ ॥ ૮ ॥
અગ્નિષ્ટોમસહસ્રાણિ વાજપેયશતાનિ ચ ।
સમ્યક્ ફલમવાપ્નોતિ વિષ્ણોર્નૈવેદ્યભક્ષણાત્ ॥ ૯ ॥
નૈવેદ્યયુક્તાં તુલસીં ચ મિશ્રિતાં
વિશેષતઃ પાદજલેન વિષ્ણોઃ ।
યોઽશ્નાતિ નિત્યં પુરતો મુરારેઃ
પ્રાપ્નોતિ યજ્ઞાયુતકોટિપુણ્યમ્ ॥ ૧૦ ॥
ખણ્ડિતા સ્ફુટિતા ભિન્ના વહ્નિદગ્ધા તથૈવ ચ ।
શાલિગ્રામશિલા યત્ર તત્ર દોષો ન વિદ્યતે ॥ ૧૧ ॥
ન મન્ત્રઃ પૂજનં નૈવ ન તીર્થં ન ચ ભાવના ।
ન સ્તુતિર્નોપચારશ્ચ શાલિગ્રામશિલાર્ચને ॥ ૧૨ ॥
બ્રહ્મહત્યાદિકં પાપં મનોવાક્કાયસમ્ભવમ્ ।
શીઘ્રં નશ્યતિ તત્સર્વં શાલિગ્રામશિલાર્ચનાત્ ॥ ૧૩ ॥
નાનાવર્ણમયં ચૈવ નાનાભોગેન વેષ્ટિતમ્ ।
તથા વરપ્રસાદેન લક્ષ્મીકાન્તં વદામ્યહમ્ ॥ ૧૪ ॥
નારાયણોદ્ભવો દેવશ્ચક્રમધ્યે ચ કર્મણા ।
તથા વરપ્રસાદેન લક્ષ્મીકાન્તં વદામ્યહમ્ ॥ ૧૫ ॥
કૃષ્ણે શિલાતલે યત્ર સૂક્ષ્મં ચક્રં ચ દૃશ્યતે ।
સૌભાગ્યં સન્તતિં ધત્તે સર્વસૌખ્યં દદાતિ ચ ॥ ૧૬ ॥
વાસુદેવસ્ય ચિહ્નાનિ દૃષ્ટ્વા પાપૈઃ પ્રમુચ્યતે ।
શ્રીધરઃ સૂકરે વામે હરિદ્વર્ણસ્તુ દૃશ્યતે ॥ ૧૭ ॥
વરાહરૂપિણં દેવં કૂર્માઙ્ગૈરપિ ચિહ્નિતમ્ ।
ગોપદં તત્ર દૃશ્યેત વારાહં વામનં તથા ॥ ૧૮ ॥
પીતવર્ણં તુ દેવાનાં રક્તવર્ણં ભયાવહમ્ ।
નારસિંહોઽભવદ્દેવો મોક્ષદં ચ પ્રકીર્તિતમ્ ॥ ૧૯ ॥
શઙ્ખચક્રગદાકૂર્માઃ શઙ્ખો યત્ર પ્રદૃશ્યતે ।
શઙ્ખવર્ણસ્ય દેવાનાં વામે દેવસ્ય લક્ષણમ્ ॥ ૨૦ ॥
દામોદરં તથા સ્થૂલં મધ્યે ચક્રં પ્રતિષ્ઠિતમ્ ।
પૂર્ણદ્વારેણ સઙ્કીર્ણા પીતરેખા ચ દૃશ્યતે ॥ ૨૧ ॥
છત્રાકારે ભવેદ્રાજ્યં વર્તુલે ચ મહાશ્રિયઃ ।
કપટે ચ મહાદુઃખં શૂલાગ્રે તુ રણં ધ્રુવમ્ ॥ ૨૨ ॥
લલાટે શેષભોગસ્તુ શિરોપરિ સુકાઞ્ચનમ્ ।
ચક્રકાઞ્ચનવર્ણાનાં વામદેવસ્ય લક્ષણમ્ ॥ ૨૩ ॥
વામપાર્શ્વે ચ વૈ ચક્રે કૃષ્ણવર્ણસ્તુ પિઙ્ગલમ્ ।
લક્ષ્મીનૃસિંહદેવાનાં પૃથગ્વર્ણસ્તુ દૃશ્યતે ॥ ૨૪ ॥
લમ્બોષ્ઠે ચ દરિદ્રં સ્યાત્પિઙ્ગલે હાનિરેવ ચ ।
લગ્નચક્રે ભવેદ્વ્યાધિર્વિદારે મરણં ધ્રુવમ્ ॥ ૨૫ ॥
પાદોદકં ચ નિર્માલ્યં મસ્તકે ધારયેત્સદા ।
વિષ્ણોર્દૃષ્ટં ભક્ષિતવ્યં તુલસીદલમિશ્રિતમ્ ॥ ૨૬ ॥
કલ્પકોટિસહસ્રાણિ વૈકુણ્ઠે વસતે સદા ।
શાલિગ્રામશિલાબિન્દુર્હત્યાકોટિવિનાશનઃ ॥ ૨૭ ॥
તસ્માત્સમ્પૂજયેદ્ધ્યાત્વા પૂજિતં ચાપિ સર્વદા ।
શાલિગ્રામશિલાસ્તોત્રં યઃ પઠેચ્ચ દ્વિજોત્તમઃ ॥ ૨૮ ॥
સ ગચ્છેત્પરમં સ્થાનં યત્ર લોકેશ્વરો હરિઃ ।
સર્વપાપવિનિર્મુક્તો વિષ્ણુલોકં સ ગચ્છતિ ॥ ૨૯ ॥
દશાવતારો દેવાનાં પૃથગ્વર્ણસ્તુ દૃશ્યતે ।
ઈપ્સિતં લભતે રાજ્યં વિષ્ણુપૂજામનુક્રમાત્ ॥ ૩૦ ॥
કોટ્યો હિ બ્રહ્મહત્યાનામગમ્યાગમ્યકોટયઃ ।
તાઃ સર્વા નાશમાયાન્તિ વિષ્ણોર્નૈવેદ્યભક્ષણાત્ ॥ ૩૧ ॥
વિષ્ણોઃ પાદોદકં પીત્વા કોટિજન્માઘનાશનમ્ ।
તસ્માદષ્ટગુણં પાપં ભૂમૌ બિન્દુનિપાતનાત્ ॥ ૩૨ ॥
॥ ઇતિ શ્રી શાલિગ્રામ સ્તોત્રમ્ સમ્પૂર્ણમ્ ॥

Explore More