ସୂତ ଉଵାଚ
ଏଵଂ ନିଶମ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ଦେଵର୍ଷେର୍ଜନ୍ମ କର୍ମ ଚ ।
ଭୂଯଃ ପପ୍ରଚ୍ଛ ତଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଵ୍ଯାସଃ ସତ୍ଯଵତୀସୁତଃ ॥ ୧ ॥
ଏଵଂ ନିଶମ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ଦେଵର୍ଷେର୍ଜନ୍ମ କର୍ମ ଚ ।
ଭୂଯଃ ପପ୍ରଚ୍ଛ ତଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଵ୍ଯାସଃ ସତ୍ଯଵତୀସୁତଃ ॥ ୧ ॥
ଵ୍ଯାସ ଉଵାଚ
ଭିକ୍ଷୁଭିର୍ଵିପ୍ରଵସିତେ ଵିଜ୍ଞାନାଦେଷ୍ଟୃଭିସ୍ତଵ ।
ଵର୍ତମାନୋ ଵଯସ୍ଯାଦ୍ଯେ ତତଃ କିମକରୋଦ୍ଭଵାନ୍ ॥ ୨ ॥
ଭିକ୍ଷୁଭିର୍ଵିପ୍ରଵସିତେ ଵିଜ୍ଞାନାଦେଷ୍ଟୃଭିସ୍ତଵ ।
ଵର୍ତମାନୋ ଵଯସ୍ଯାଦ୍ଯେ ତତଃ କିମକରୋଦ୍ଭଵାନ୍ ॥ ୨ ॥
ସ୍ଵାଯମ୍ଭୁଵ କଯା ଵୃତ୍ତ୍ଯା ଵର୍ତିତଂ ତେ ପରଂ ଵଯଃ ।
କଥଂ ଚେଦମୁଦସ୍ରାକ୍ଷୀଃ କାଲେ ପ୍ରାପ୍ତେ କଲେଵରମ୍ ॥ ୩ ॥
କଥଂ ଚେଦମୁଦସ୍ରାକ୍ଷୀଃ କାଲେ ପ୍ରାପ୍ତେ କଲେଵରମ୍ ॥ ୩ ॥
ପ୍ରାକ୍କଲ୍ପଵିଷଯାମେତାଂ ସ୍ମୃତିଂ ତେ ମୁନିସତ୍ତମ ।
ନ ହ୍ଯେଷ ଵ୍ଯଵଧାତ୍କାଲ ଏଷ ସର୍ଵନିରାକୃତିଃ ॥ ୪ ॥
ନ ହ୍ଯେଷ ଵ୍ଯଵଧାତ୍କାଲ ଏଷ ସର୍ଵନିରାକୃତିଃ ॥ ୪ ॥
ନାରଦ ଉଵାଚ
ଭିକ୍ଷୁଭିର୍ଵିପ୍ରଵସିତେ ଵିଜ୍ଞାନାଦେଷ୍ଟୃଭିର୍ମମ ।
ଵର୍ତମାନୋ ଵଯସ୍ଯାଦ୍ଯେ ତତ ଏତଦକାରଷମ୍ ॥ ୫ ॥
ଭିକ୍ଷୁଭିର୍ଵିପ୍ରଵସିତେ ଵିଜ୍ଞାନାଦେଷ୍ଟୃଭିର୍ମମ ।
ଵର୍ତମାନୋ ଵଯସ୍ଯାଦ୍ଯେ ତତ ଏତଦକାରଷମ୍ ॥ ୫ ॥
ଏକାତ୍ମଜା ମେ ଜନନୀ ଯୋଷିନ୍ମୂଢା ଚ କିଙ୍କରୀ ।
ମଯ୍ଯାତ୍ମଜେଽନନ୍ଯଗତୌ ଚକ୍ରେ ସ୍ନେହାନୁବନ୍ଧନମ୍ ॥ ୬ ॥
ମଯ୍ଯାତ୍ମଜେଽନନ୍ଯଗତୌ ଚକ୍ରେ ସ୍ନେହାନୁବନ୍ଧନମ୍ ॥ ୬ ॥
ସାସ୍ଵତନ୍ତ୍ରା ନ କଲ୍ପାସୀଦ୍ଯୋଗକ୍ଷେମଂ ମମେଚ୍ଛତୀ ।
ଈଶସ୍ଯ ହି ଵଶେ ଲୋକୋ ଯୋଷା ଦାରୁମଯୀ ଯଥା ॥ ୭ ॥
ଈଶସ୍ଯ ହି ଵଶେ ଲୋକୋ ଯୋଷା ଦାରୁମଯୀ ଯଥା ॥ ୭ ॥
ଅହଂ ଚ ତଦ୍ବ୍ରହ୍ମକୁଲେ ଊଷିଵାଂସ୍ତଦୁପେକ୍ଷଯା ।
ଦିଗ୍ଦେଶକାଲାଵ୍ଯୁତ୍ପନ୍ନୋ ବାଲକଃ ପଞ୍ଚହାଯନଃ ॥ ୮ ॥
ଦିଗ୍ଦେଶକାଲାଵ୍ଯୁତ୍ପନ୍ନୋ ବାଲକଃ ପଞ୍ଚହାଯନଃ ॥ ୮ ॥
ଏକଦା ନିର୍ଗତାଂ ଗେହାଦ୍ଦୁହନ୍ତୀଂ ନିଶି ଗାଂ ପଥି ।
ସର୍ପୋଽଦଶତ୍ପଦା ସ୍ପୃଷ୍ଟଃ କୃପଣାଂ କାଲଚୋଦିତଃ ॥ ୯ ॥
ସର୍ପୋଽଦଶତ୍ପଦା ସ୍ପୃଷ୍ଟଃ କୃପଣାଂ କାଲଚୋଦିତଃ ॥ ୯ ॥
ତଦା ତଦହମୀଶସ୍ଯ ଭକ୍ତାନାଂ ଶମଭୀପ୍ସତଃ ।
ଅନୁଗ୍ରହଂ ମନ୍ଯମାନଃ ପ୍ରାତିଷ୍ଠଂ ଦିଶମୁତ୍ତରାମ୍ ॥ ୧୦ ॥
ଅନୁଗ୍ରହଂ ମନ୍ଯମାନଃ ପ୍ରାତିଷ୍ଠଂ ଦିଶମୁତ୍ତରାମ୍ ॥ ୧୦ ॥
ସ୍ଫୀତାଞ୍ଜନପଦାଂସ୍ତତ୍ର ପୁରଗ୍ରାମଵ୍ରଜାକରାନ୍ ।
ଖେଟଖର୍ଵଟଵାଟୀଶ୍ଚ ଵନାନ୍ଯୁପଵନାନି ଚ ॥ ୧୧ ॥
ଖେଟଖର୍ଵଟଵାଟୀଶ୍ଚ ଵନାନ୍ଯୁପଵନାନି ଚ ॥ ୧୧ ॥
ଚିତ୍ରଧାତୁଵିଚିତ୍ରାଦ୍ରୀନିଭଭଗ୍ନଭୁଜଦ୍ରୁମାନ୍ ।
ଜଲାଶଯାଞ୍ଛିଵଜଲାନ୍ନଲିନୀଃ ସୁରସେଵିତାଃ ।
ଚିତ୍ରସ୍ଵନୈଃ ପତ୍ରରଥୈର୍ଵିଭ୍ରମଦ୍ଭ୍ରମରଶ୍ରିଯଃ ॥ ୧୨ ॥
ଜଲାଶଯାଞ୍ଛିଵଜଲାନ୍ନଲିନୀଃ ସୁରସେଵିତାଃ ।
ଚିତ୍ରସ୍ଵନୈଃ ପତ୍ରରଥୈର୍ଵିଭ୍ରମଦ୍ଭ୍ରମରଶ୍ରିଯଃ ॥ ୧୨ ॥
ନଲଵେଣୁଶରସ୍ତନ୍ବକୁଶକୀଚକଗହ୍ଵରମ୍ ।
ଏକ ଏଵାତିଯାତୋଽହମଦ୍ରାକ୍ଷଂ ଵିପିନଂ ମହତ୍ ।
ଘୋରଂ ପ୍ରତିଭଯାକାରଂ ଵ୍ଯାଲୋଲୂକଶିଵାଜିରମ୍ ॥ ୧୩ ॥
ଏକ ଏଵାତିଯାତୋଽହମଦ୍ରାକ୍ଷଂ ଵିପିନଂ ମହତ୍ ।
ଘୋରଂ ପ୍ରତିଭଯାକାରଂ ଵ୍ଯାଲୋଲୂକଶିଵାଜିରମ୍ ॥ ୧୩ ॥
ପରିଶ୍ରାନ୍ତେନ୍ଦ୍ରିଯାତ୍ମାହଂ ତୃଟ୍ପରୀତୋ ବୁଭୁକ୍ଷିତଃ ।
ସ୍ନାତ୍ଵା ପୀତ୍ଵା ହ୍ରଦେ ନଦ୍ଯା ଉପସ୍ପୃଷ୍ଟୋ ଗତଶ୍ରମଃ ॥ ୧୪ ॥
ସ୍ନାତ୍ଵା ପୀତ୍ଵା ହ୍ରଦେ ନଦ୍ଯା ଉପସ୍ପୃଷ୍ଟୋ ଗତଶ୍ରମଃ ॥ ୧୪ ॥
ତସ୍ମିନ୍ନିର୍ମନୁଜେଽରଣ୍ଯେ ପିପ୍ପଲୋପସ୍ଥ ଆଶ୍ରିତଃ ।
ଆତ୍ମନାତ୍ମାନମାତ୍ମସ୍ଥଂ ଯଥାଶ୍ରୁତମଚିନ୍ତଯମ୍ ॥ ୧୫ ॥
ଆତ୍ମନାତ୍ମାନମାତ୍ମସ୍ଥଂ ଯଥାଶ୍ରୁତମଚିନ୍ତଯମ୍ ॥ ୧୫ ॥
ଧ୍ଯାଯତଶ୍ଚରଣାମ୍ଭୋଜଂ ଭାଵନିର୍ଜିତଚେତସା ।
ଔତ୍କଣ୍ଠ୍ଯାଶ୍ରୁକଲାକ୍ଷସ୍ଯ ହୃଦ୍ଯାସୀନ୍ମେ ଶନୈର୍ହରିଃ ॥ ୧୬ ॥
ଔତ୍କଣ୍ଠ୍ଯାଶ୍ରୁକଲାକ୍ଷସ୍ଯ ହୃଦ୍ଯାସୀନ୍ମେ ଶନୈର୍ହରିଃ ॥ ୧୬ ॥
ପ୍ରେମାତିଭରନିର୍ଭିନ୍ନପୁଲକାଙ୍ଗୋଽତିନିର୍ଵୃତଃ ।
ଆନନ୍ଦସମ୍ପ୍ଲଵେ ଲୀନୋ ନାପଶ୍ଯମୁଭଯଂ ମୁନେ ॥ ୧୭ ॥
ଆନନ୍ଦସମ୍ପ୍ଲଵେ ଲୀନୋ ନାପଶ୍ଯମୁଭଯଂ ମୁନେ ॥ ୧୭ ॥
ରୂପଂ ଭଗଵତୋ ଯତ୍ତନ୍ମନଃକାନ୍ତଂ ଶୁଚାପହମ୍ ।
ଅପଶ୍ଯନ୍ ସହସୋତ୍ତସ୍ଥେ ଵୈକ୍ଲଵ୍ଯାଦ୍ଦୁର୍ମନା ଇଵ ॥ ୧୮ ॥
ଅପଶ୍ଯନ୍ ସହସୋତ୍ତସ୍ଥେ ଵୈକ୍ଲଵ୍ଯାଦ୍ଦୁର୍ମନା ଇଵ ॥ ୧୮ ॥
ଦିଦୃକ୍ଷୁସ୍ତଦହଂ ଭୂଯଃ ପ୍ରଣିଧାଯ ମନୋ ହୃଦି ।
ଵୀକ୍ଷମାଣୋଽପି ନାପଶ୍ଯମଵିତୃପ୍ତ ଇଵାତୁରଃ ॥ ୧୯ ॥
ଵୀକ୍ଷମାଣୋଽପି ନାପଶ୍ଯମଵିତୃପ୍ତ ଇଵାତୁରଃ ॥ ୧୯ ॥
ଏଵଂ ଯତନ୍ତଂ ଵିଜନେ ମାମାହାଗୋଚରୋ ଗିରାମ୍ ।
ଗମ୍ଭୀରଶ୍ଲକ୍ଷ୍ଣଯା ଵାଚା ଶୁଚଃ ପ୍ରଶମଯନ୍ନିଵ ॥ ୨୦ ॥
ଗମ୍ଭୀରଶ୍ଲକ୍ଷ୍ଣଯା ଵାଚା ଶୁଚଃ ପ୍ରଶମଯନ୍ନିଵ ॥ ୨୦ ॥
ହନ୍ତାସ୍ମିଞ୍ଜନ୍ମନି ଭଵାନ୍ମା ମାଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁମିହାର୍ହତି ।
ଅଵିପକ୍ଵକଷାଯାଣାଂ ଦୁର୍ଦର୍ଶୋଽହଂ କୁଯୋଗିନାମ୍ ॥ ୨୧ ॥
ଅଵିପକ୍ଵକଷାଯାଣାଂ ଦୁର୍ଦର୍ଶୋଽହଂ କୁଯୋଗିନାମ୍ ॥ ୨୧ ॥
ସକୃଦ୍ ଯଦ୍ଦର୍ଶିତଂ ରୂପମେତତ୍କାମାଯ ତେଽନଘ ।
ମତ୍କାମଃ ଶନକୈଃ ସାଧୁ ସର୍ଵାନ୍ମୁଞ୍ଚତି ହୃଚ୍ଛଯାନ୍ ॥ ୨୨ ॥
ମତ୍କାମଃ ଶନକୈଃ ସାଧୁ ସର୍ଵାନ୍ମୁଞ୍ଚତି ହୃଚ୍ଛଯାନ୍ ॥ ୨୨ ॥
ସତ୍ସେଵଯାଦୀର୍ଘଯାପି ଜାତା ମଯି ଦୃଢା ମତିଃ ।
ହିତ୍ଵାଵଦ୍ଯମିମଂ ଲୋକଂ ଗନ୍ତା ମଜ୍ଜନତାମସି ॥ ୨୩ ॥
ହିତ୍ଵାଵଦ୍ଯମିମଂ ଲୋକଂ ଗନ୍ତା ମଜ୍ଜନତାମସି ॥ ୨୩ ॥
ମତିର୍ମଯି ନିବଦ୍ଧେଯଂ ନ ଵିପଦ୍ଯେତ କର୍ହିଚିତ୍ ।
ପ୍ରଜାସର୍ଗନିରୋଧେଽପି ସ୍ମୃତିଶ୍ଚ ମଦନୁଗ୍ରହାତ୍ ॥ ୨୪ ॥
ପ୍ରଜାସର୍ଗନିରୋଧେଽପି ସ୍ମୃତିଶ୍ଚ ମଦନୁଗ୍ରହାତ୍ ॥ ୨୪ ॥
ଏତାଵଦୁକ୍ତ୍ଵୋପରରାମ ତନ୍ମହଦ୍
ଭୂତଂ ନଭୋଲିଙ୍ଗମଲିଙ୍ଗମୀଶ୍ଵରମ୍ ।
ଅହଂ ଚ ତସ୍ମୈ ମହତାଂ ମହୀଯସେ
ଶୀର୍ଷ୍ଣାଵନାମଂ ଵିଦଧେଽନୁକମ୍ପିତଃ ॥ ୨୫ ॥
ଭୂତଂ ନଭୋଲିଙ୍ଗମଲିଙ୍ଗମୀଶ୍ଵରମ୍ ।
ଅହଂ ଚ ତସ୍ମୈ ମହତାଂ ମହୀଯସେ
ଶୀର୍ଷ୍ଣାଵନାମଂ ଵିଦଧେଽନୁକମ୍ପିତଃ ॥ ୨୫ ॥
ନାମାନ୍ଯନନ୍ତସ୍ଯ ହତତ୍ରପଃ ପଠନ୍
ଗୁହ୍ଯାନି ଭଦ୍ରାଣି କୃତାନି ଚ ସ୍ମରନ୍ ।
ଗାଂ ପର୍ଯଟଂସ୍ତୁଷ୍ଟମନା ଗତସ୍ପୃହଃ
କାଲଂ ପ୍ରତୀକ୍ଷନ୍ ଵିମଦୋ ଵିମତ୍ସରଃ ॥ ୨୬ ॥
ଗୁହ୍ଯାନି ଭଦ୍ରାଣି କୃତାନି ଚ ସ୍ମରନ୍ ।
ଗାଂ ପର୍ଯଟଂସ୍ତୁଷ୍ଟମନା ଗତସ୍ପୃହଃ
କାଲଂ ପ୍ରତୀକ୍ଷନ୍ ଵିମଦୋ ଵିମତ୍ସରଃ ॥ ୨୬ ॥
ଏଵଂ କୃଷ୍ଣମତେର୍ବ୍ରହ୍ମନ୍ନାସକ୍ତସ୍ଯାମଲାତ୍ମନଃ ।
କାଲଃ ପ୍ରାଦୁରଭୂତ୍କାଲେ ତଡିତ୍ସୌଦାମନୀ ଯଥା ॥ ୨୭ ॥
କାଲଃ ପ୍ରାଦୁରଭୂତ୍କାଲେ ତଡିତ୍ସୌଦାମନୀ ଯଥା ॥ ୨୭ ॥
ପ୍ରଯୁଜ୍ଯମାନେ ମଯି ତାଂ ଶୁଦ୍ଧାଂ ଭାଗଵତୀଂ ତନୁମ୍ ।
ଆରବ୍ଧକର୍ମନିର୍ଵାଣୋ ନ୍ଯପତତ୍ ପାଞ୍ଚଭୌତିକଃ ॥ ୨୮ ॥
ଆରବ୍ଧକର୍ମନିର୍ଵାଣୋ ନ୍ଯପତତ୍ ପାଞ୍ଚଭୌତିକଃ ॥ ୨୮ ॥
କଲ୍ପାନ୍ତ ଇଦମାଦାଯ ଶଯାନେଽମ୍ଭସ୍ଯୁଦନ୍ଵତଃ ।
ଶିଶଯିଷୋରନୁପ୍ରାଣଂ ଵିଵିଶେଽନ୍ତରହଂ ଵିଭୋଃ ॥ ୨୯ ॥
ଶିଶଯିଷୋରନୁପ୍ରାଣଂ ଵିଵିଶେଽନ୍ତରହଂ ଵିଭୋଃ ॥ ୨୯ ॥
ସହସ୍ରଯୁଗପର୍ଯନ୍ତେ ଉତ୍ଥାଯେଦଂ ସିସୃକ୍ଷତଃ ।
ମରୀଚିମିଶ୍ରା ଋଷଯଃ ପ୍ରାଣେଭ୍ଯୋଽହଂ ଚ ଜଜ୍ଞିରେ ॥ ୩୦ ॥
ମରୀଚିମିଶ୍ରା ଋଷଯଃ ପ୍ରାଣେଭ୍ଯୋଽହଂ ଚ ଜଜ୍ଞିରେ ॥ ୩୦ ॥
ଅନ୍ତର୍ବହିଶ୍ଚ ଲୋକାଂସ୍ତ୍ରୀନ୍ ପର୍ଯେମ୍ଯସ୍କନ୍ଦିତଵ୍ରତଃ ।
ଅନୁଗ୍ରହାନ୍ମହାଵିଷ୍ଣୋରଵିଘାତଗତିଃ କ୍ଵଚିତ୍ ॥ ୩୧ ॥
ଅନୁଗ୍ରହାନ୍ମହାଵିଷ୍ଣୋରଵିଘାତଗତିଃ କ୍ଵଚିତ୍ ॥ ୩୧ ॥
ଦେଵଦତ୍ତାମିମାଂ ଵୀଣାଂ ସ୍ଵରବ୍ରହ୍ମଵିଭୂଷିତାମ୍ ।
ମୂର୍ଚ୍ଛଯିତ୍ଵା ହରିକଥାଂ ଗାଯମାନଶ୍ଚରାମ୍ଯହମ୍ ॥ ୩୨ ॥
ମୂର୍ଚ୍ଛଯିତ୍ଵା ହରିକଥାଂ ଗାଯମାନଶ୍ଚରାମ୍ଯହମ୍ ॥ ୩୨ ॥
ପ୍ରଗାଯତଃ ସ୍ଵଵୀର୍ଯାଣି ତୀର୍ଥପାଦଃ ପ୍ରିଯଶ୍ରଵାଃ ।
ଆହୂତ ଇଵ ମେ ଶୀଘ୍ରଂ ଦର୍ଶନଂ ଯାତି ଚେତସି ॥ ୩୩ ॥
ଆହୂତ ଇଵ ମେ ଶୀଘ୍ରଂ ଦର୍ଶନଂ ଯାତି ଚେତସି ॥ ୩୩ ॥
ଏତଦ୍ଧ୍ଯାତୁରଚିତ୍ତାନାଂ ମାତ୍ରାସ୍ପର୍ଶେଚ୍ଛଯା ମୁହୁଃ ।
ଭଵସିନ୍ଧୁପ୍ଲଵୋ ଦୃଷ୍ଟୋ ହରିଚର୍ଯାନୁଵର୍ଣନମ୍ ॥ ୩୪ ॥
ଭଵସିନ୍ଧୁପ୍ଲଵୋ ଦୃଷ୍ଟୋ ହରିଚର୍ଯାନୁଵର୍ଣନମ୍ ॥ ୩୪ ॥
ଯମାଦିଭିର୍ଯୋଗପଥୈଃ କାମଲୋଭହତୋ ମୁହୁଃ ।
ମୁକୁନ୍ଦସେଵଯା ଯଦ୍ଵତ୍ତଥାତ୍ମାଦ୍ଧା ନ ଶାମ୍ଯତି ॥ ୩୫ ॥
ମୁକୁନ୍ଦସେଵଯା ଯଦ୍ଵତ୍ତଥାତ୍ମାଦ୍ଧା ନ ଶାମ୍ଯତି ॥ ୩୫ ॥
ସର୍ଵଂ ତଦିଦମାଖ୍ଯାତଂ ଯତ୍ପୃଷ୍ଟୋଽହଂ ତ୍ଵଯାନଘ ।
ଜନ୍ମକର୍ମରହସ୍ଯଂ ମେ ଭଵତଶ୍ଚାତ୍ମତୋଷଣମ୍ ॥ ୩୬ ॥
ଜନ୍ମକର୍ମରହସ୍ଯଂ ମେ ଭଵତଶ୍ଚାତ୍ମତୋଷଣମ୍ ॥ ୩୬ ॥
ସୂତ ଉଵାଚ
ଏଵଂ ସମ୍ଭାଷ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ନାରଦୋ ଵାସଵୀସୁତମ୍ ।
ଆମନ୍ତ୍ର୍ଯ ଵୀଣାଂ ରଣଯନ୍ ଯଯୌ ଯାଦୃଚ୍ଛିକୋ ମୁନିଃ ॥ ୩୭ ॥
ଏଵଂ ସମ୍ଭାଷ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ନାରଦୋ ଵାସଵୀସୁତମ୍ ।
ଆମନ୍ତ୍ର୍ଯ ଵୀଣାଂ ରଣଯନ୍ ଯଯୌ ଯାଦୃଚ୍ଛିକୋ ମୁନିଃ ॥ ୩୭ ॥
ଅହୋ ଦେଵର୍ଷିର୍ଧନ୍ଯୋଽଯଂ ଯତ୍କୀର୍ତିଂ ଶାର୍ଙ୍ଗଧନ୍ଵନଃ ।
ଗାଯନ୍ମାଦ୍ଯନ୍ନିଦଂ ତନ୍ତ୍ର୍ଯା ରମଯତ୍ଯାତୁରଂ ଜଗତ୍ ॥ ୩୮ ॥
ଗାଯନ୍ମାଦ୍ଯନ୍ନିଦଂ ତନ୍ତ୍ର୍ଯା ରମଯତ୍ଯାତୁରଂ ଜଗତ୍ ॥ ୩୮ ॥