શ્રીશુક ઉવાચ
કૃત્વા દૈત્યવધં કૃષ્ણઃ સરામો યદુભિર્વૃતઃ ।
ભુવોઽવતારયદ્ ભારં જવિષ્ઠં જનયન્ કલિમ્ ॥ ૧ ॥
કૃત્વા દૈત્યવધં કૃષ્ણઃ સરામો યદુભિર્વૃતઃ ।
ભુવોઽવતારયદ્ ભારં જવિષ્ઠં જનયન્ કલિમ્ ॥ ૧ ॥
યે કોપિતાઃ સુબહુ પાણ્ડુસુતાઃ સપત્નૈ-
ર્દુર્દ્યૂતહેલનકચગ્રહણાદિભિસ્તાન્ ।
કૃત્વા નિમિત્તમિતરેતરતઃ સમેતાન્
હત્વા નૃપાન્ નિરહરત્ ક્ષિતિભારમીશઃ ॥ ૨ ॥
ર્દુર્દ્યૂતહેલનકચગ્રહણાદિભિસ્તાન્ ।
કૃત્વા નિમિત્તમિતરેતરતઃ સમેતાન્
હત્વા નૃપાન્ નિરહરત્ ક્ષિતિભારમીશઃ ॥ ૨ ॥
ભૂભારરાજપૃતના યદુભિર્નિરસ્ય
ગુપ્તૈઃ સ્વબાહુભિરચિન્તયદપ્રમેયઃ ।
મન્યેઽવનેર્નનુ ગતોઽપ્યગતં હિ ભારં
યદ્ યાદવં કુલમહો અવિષહ્યમાસ્તે ॥ ૩ ॥
ગુપ્તૈઃ સ્વબાહુભિરચિન્તયદપ્રમેયઃ ।
મન્યેઽવનેર્નનુ ગતોઽપ્યગતં હિ ભારં
યદ્ યાદવં કુલમહો અવિષહ્યમાસ્તે ॥ ૩ ॥
નૈવાન્યતઃ પરિભવોઽસ્ય ભવેત્ કથઞ્ચિન્
મત્સંશ્રયસ્ય વિભવોન્નહનસ્ય નિત્યમ્ ।
અન્તઃકલિં યદુકુલસ્ય વિધાય વેણુ-
સ્તમ્બસ્ય વહ્નિમિવ શાન્તિમુપૈમિ ધામ ॥ ૪ ॥
મત્સંશ્રયસ્ય વિભવોન્નહનસ્ય નિત્યમ્ ।
અન્તઃકલિં યદુકુલસ્ય વિધાય વેણુ-
સ્તમ્બસ્ય વહ્નિમિવ શાન્તિમુપૈમિ ધામ ॥ ૪ ॥
એવં વ્યવસિતો રાજન્ સત્યસઙ્કલ્પ ઈશ્વરઃ ।
શાપવ્યાજેન વિપ્રાણાં સઞ્જહ્રે સ્વકુલં વિભુઃ ॥ ૫ ॥
શાપવ્યાજેન વિપ્રાણાં સઞ્જહ્રે સ્વકુલં વિભુઃ ॥ ૫ ॥
સ્વમૂર્ત્યા લોકલાવણ્યનિર્મુક્ત્યા લોચનં નૃણામ્ ।
ગીર્ભિસ્તાઃ સ્મરતાં ચિત્તં પદૈસ્તાનીક્ષતાં ક્રિયાઃ ॥ ૬ ॥
ગીર્ભિસ્તાઃ સ્મરતાં ચિત્તં પદૈસ્તાનીક્ષતાં ક્રિયાઃ ॥ ૬ ॥
આચ્છિદ્ય કીર્તિં સુશ્લોકાં વિતત્ય હ્યઞ્જસા નુ કૌ ।
તમોઽનયા તરિષ્યન્તીત્યગાત્ સ્વં પદમીશ્વરઃ ॥ ૭ ॥
તમોઽનયા તરિષ્યન્તીત્યગાત્ સ્વં પદમીશ્વરઃ ॥ ૭ ॥
શ્રીરાજોવાચ
બ્રહ્મણ્યાનાં વદાન્યાનાં નિત્યં વૃદ્ધોપસેવિનામ્ ।
વિપ્રશાપઃ કથમભૂદ્ વૃષ્ણીનાં કૃષ્ણચેતસામ્ ॥ ૮ ॥
બ્રહ્મણ્યાનાં વદાન્યાનાં નિત્યં વૃદ્ધોપસેવિનામ્ ।
વિપ્રશાપઃ કથમભૂદ્ વૃષ્ણીનાં કૃષ્ણચેતસામ્ ॥ ૮ ॥
યન્નિમિત્તઃ સ વૈ શાપો યાદૃશો દ્વિજસત્તમ ।
કથમેકાત્મનાં ભેદ એતત્ સર્વં વદસ્વ મે ॥ ૯ ॥
કથમેકાત્મનાં ભેદ એતત્ સર્વં વદસ્વ મે ॥ ૯ ॥
શ્રીબાદરાયણિરુવાચ
બિભ્રદ્ વપુઃ સકલસુન્દરસન્નિવેશં
કર્માચરન્ ભુવિ સુમઙ્ગલમાપ્તકામઃ ।
આસ્થાય ધામ રમમાણ ઉદારકીર્તિઃ
સંહર્તુમૈચ્છત કુલં સ્થિતકૃત્યશેષઃ ॥ ૧૦ ॥
બિભ્રદ્ વપુઃ સકલસુન્દરસન્નિવેશં
કર્માચરન્ ભુવિ સુમઙ્ગલમાપ્તકામઃ ।
આસ્થાય ધામ રમમાણ ઉદારકીર્તિઃ
સંહર્તુમૈચ્છત કુલં સ્થિતકૃત્યશેષઃ ॥ ૧૦ ॥
કર્માણિ પુણ્યનિવહાનિ સુમઙ્ગલાનિ
ગાયજ્જગત્કલિમલાપહરાણિ કૃત્વા ।
કાલાત્મના નિવસતા યદુદેવગેહે
પિણ્ડારકં સમગમન્ મુનયો નિસૃષ્ટાઃ ॥ ૧૧ ॥
ગાયજ્જગત્કલિમલાપહરાણિ કૃત્વા ।
કાલાત્મના નિવસતા યદુદેવગેહે
પિણ્ડારકં સમગમન્ મુનયો નિસૃષ્ટાઃ ॥ ૧૧ ॥
વિશ્વામિત્રોઽસિતઃ કણ્વો દુર્વાસા ભૃગુરઙ્ગિરાઃ ।
કશ્યપો વામદેવોઽત્રિર્વસિષ્ઠો નારદાદયઃ ॥ ૧૨ ॥
કશ્યપો વામદેવોઽત્રિર્વસિષ્ઠો નારદાદયઃ ॥ ૧૨ ॥
ક્રીડન્તસ્તાનુપવ્રજ્ય કુમારા યદુનન્દનાઃ ।
ઉપસઙ્ગૃહ્ય પપ્રચ્છુરવિનીતા વિનીતવત્ ॥ ૧૩ ॥
ઉપસઙ્ગૃહ્ય પપ્રચ્છુરવિનીતા વિનીતવત્ ॥ ૧૩ ॥
તે વેષયિત્વા સ્ત્રીવેષૈઃ સામ્બં જામ્બવતીસુતમ્ ।
એષા પૃચ્છતિ વો વિપ્રા અન્તર્વત્ન્યસિતેક્ષણા ॥ ૧૪ ॥
એષા પૃચ્છતિ વો વિપ્રા અન્તર્વત્ન્યસિતેક્ષણા ॥ ૧૪ ॥
પ્રષ્ટું વિલજ્જતી સાક્ષાત્ પ્રબ્રૂતામોઘદર્શનાઃ ।
પ્રસોષ્યન્તી પુત્રકામા કિંસ્વિત્ સઞ્જનયિષ્યતિ ॥ ૧૫ ॥
પ્રસોષ્યન્તી પુત્રકામા કિંસ્વિત્ સઞ્જનયિષ્યતિ ॥ ૧૫ ॥
એવં પ્રલબ્ધા મુનયસ્તાનૂચુઃ કુપિતા નૃપ ।
જનયિષ્યતિ વો મન્દા મુષલં કુલનાશનમ્ ॥ ૧૬ ॥
જનયિષ્યતિ વો મન્દા મુષલં કુલનાશનમ્ ॥ ૧૬ ॥
તચ્છ્રુત્વા તેઽતિસન્ત્રસ્તા વિમુચ્ય સહસોદરમ્ ।
સામ્બસ્ય દદૃશુસ્તસ્મિન્ મુષલં ખલ્વયસ્મયમ્ ॥ ૧૭ ॥
સામ્બસ્ય દદૃશુસ્તસ્મિન્ મુષલં ખલ્વયસ્મયમ્ ॥ ૧૭ ॥
કિં કૃતં મન્દભાગ્યૈર્નઃ કિં વદિષ્યન્તિ નો જનાઃ ।
ઇતિ વિહ્વલિતા ગેહાનાદાય મુષલં યયુઃ ॥ ૧૮ ॥
ઇતિ વિહ્વલિતા ગેહાનાદાય મુષલં યયુઃ ॥ ૧૮ ॥
તચ્ચોપનીય સદસિ પરિમ્લાનમુખશ્રિયઃ ।
રાજ્ઞ આવેદયાંચક્રુઃ સર્વયાદવસન્નિધૌ ॥ ૧૯ ॥
રાજ્ઞ આવેદયાંચક્રુઃ સર્વયાદવસન્નિધૌ ॥ ૧૯ ॥
શ્રુત્વામોઘં વિપ્રશાપં દૃષ્ટ્વા ચ મુષલં નૃપ ।
વિસ્મિતા ભયસન્ત્રસ્તા બભૂવુર્દ્વારકૌકસઃ ॥ ૨૦ ॥
વિસ્મિતા ભયસન્ત્રસ્તા બભૂવુર્દ્વારકૌકસઃ ॥ ૨૦ ॥
તચ્ચૂર્ણયિત્વા મુષલં યદુરાજઃ સ આહુકઃ ।
સમુદ્રસલિલે પ્રાસ્યલ્લોહં ચાસ્યાવશેષિતમ્ ॥ ૨૧ ॥
સમુદ્રસલિલે પ્રાસ્યલ્લોહં ચાસ્યાવશેષિતમ્ ॥ ૨૧ ॥
કશ્ચિન્મત્સ્યોઽગ્રસીલ્લોહં ચૂર્ણાનિ તરલૈસ્તતઃ ।
ઉહ્યમાનાનિ વેલાયાં લગ્નાન્યાસન્ કિલૈરકાઃ ॥ ૨૨ ॥
ઉહ્યમાનાનિ વેલાયાં લગ્નાન્યાસન્ કિલૈરકાઃ ॥ ૨૨ ॥
મત્સ્યો ગૃહીતો મત્સ્યઘ્નૈર્જાલેનાન્યૈઃ સહાર્ણવે ।
તસ્યોદરગતં લોહં સ શલ્યે લુબ્ધકોઽકરોત્ ॥ ૨૩ ॥
તસ્યોદરગતં લોહં સ શલ્યે લુબ્ધકોઽકરોત્ ॥ ૨૩ ॥
ભગવાઞ્જ્ઞાતસર્વાર્થ ઈશ્વરોઽપિ તદન્યથા ।
કર્તું નૈચ્છદ્ વિપ્રશાપં કાલરૂપ્યન્વમોદત ॥ ૨૪ ॥
કર્તું નૈચ્છદ્ વિપ્રશાપં કાલરૂપ્યન્વમોદત ॥ ૨૪ ॥