సూత ఉవాచ
సంస్తుతో భగవానిత్థం మార్కణ్డేయేన ధీమతా ।
నారాయణో నరసఖః ప్రీత ఆహ భృగూద్వహమ్ ॥ ౧ ॥
సంస్తుతో భగవానిత్థం మార్కణ్డేయేన ధీమతా ।
నారాయణో నరసఖః ప్రీత ఆహ భృగూద్వహమ్ ॥ ౧ ॥
శ్రీభగవానువాచ
భో భో బ్రహ్మర్షివర్యోఽసి సిద్ధ ఆత్మసమాధినా ।
మయి భక్త్యానపాయిన్యా తపఃస్వాధ్యాయసంయమైః ॥ ౨ ॥
భో భో బ్రహ్మర్షివర్యోఽసి సిద్ధ ఆత్మసమాధినా ।
మయి భక్త్యానపాయిన్యా తపఃస్వాధ్యాయసంయమైః ॥ ౨ ॥
వయం తే పరితుష్టాః స్మ త్వద్ బృహద్వ్రతచర్యయా ।
వరం ప్రతీచ్ఛ భద్రం తే వరదోఽస్మి త్వదీప్సితమ్ ॥ ౩ ॥
వరం ప్రతీచ్ఛ భద్రం తే వరదోఽస్మి త్వదీప్సితమ్ ॥ ౩ ॥
శ్రీఋషిరువాచ
జితం తే దేవదేవేశ ప్రపన్నార్తిహరాచ్యుత ।
వరేణైతావతాలం నో యద్ భవాన్ సమదృశ్యత ॥ ౪ ॥
జితం తే దేవదేవేశ ప్రపన్నార్తిహరాచ్యుత ।
వరేణైతావతాలం నో యద్ భవాన్ సమదృశ్యత ॥ ౪ ॥
గృహీత్వాజాదయో యస్య శ్రీమత్పాదాబ్జదర్శనమ్ ।
మనసా యోగపక్వేన స భవాన్ మేఽక్షిగోచరః ॥ ౫ ॥
మనసా యోగపక్వేన స భవాన్ మేఽక్షిగోచరః ॥ ౫ ॥
అథాప్యమ్బుజపత్రాక్ష పుణ్యశ్లోకశిఖామణే ।
ద్రక్ష్యే మాయాం యయా లోకః సపాలో వేద సద్భిదామ్ ॥ ౬ ॥
ద్రక్ష్యే మాయాం యయా లోకః సపాలో వేద సద్భిదామ్ ॥ ౬ ॥
సూత ఉవాచ
ఇతీడితోఽర్చితః కామమృషిణా భగవాన్ మునే ।
తథేతి స స్మయన్ ప్రాగాద్ బదర్యాశ్రమమీశ్వరః ॥ ౭ ॥
ఇతీడితోఽర్చితః కామమృషిణా భగవాన్ మునే ।
తథేతి స స్మయన్ ప్రాగాద్ బదర్యాశ్రమమీశ్వరః ॥ ౭ ॥
తమేవ చిన్తయన్నర్థమృషిః స్వాశ్రమ ఏవ సః ।
వసన్నగ్న్యర్కసోమామ్బుభూవాయువియదాత్మసు ॥ ౮ ॥
వసన్నగ్న్యర్కసోమామ్బుభూవాయువియదాత్మసు ॥ ౮ ॥
ధ్యాయన్ సర్వత్ర చ హరిం భావద్రవ్యైరపూజయత్ ।
క్వచిత్ పూజాం విసస్మార ప్రేమప్రసరసమ్ప్లుతః ॥ ౯ ॥
క్వచిత్ పూజాం విసస్మార ప్రేమప్రసరసమ్ప్లుతః ॥ ౯ ॥
తస్యైకదా భృగుశ్రేష్ఠ పుష్పభద్రాతటే మునేః ।
ఉపాసీనస్య సన్ధ్యాయాం బ్రహ్మన్ వాయురభూన్మహాన్ ॥ ౧౦ ॥
ఉపాసీనస్య సన్ధ్యాయాం బ్రహ్మన్ వాయురభూన్మహాన్ ॥ ౧౦ ॥
తం చణ్డశబ్దం సముదీరయన్తం
బలాహకా అన్వభవన్ కరాలాః ।
అక్షస్థవిష్ఠా ముముచుస్తడిద్భిః
స్వనన్త ఉచ్చైరభివర్షధారాః ॥ ౧౧ ॥
బలాహకా అన్వభవన్ కరాలాః ।
అక్షస్థవిష్ఠా ముముచుస్తడిద్భిః
స్వనన్త ఉచ్చైరభివర్షధారాః ॥ ౧౧ ॥
తతో వ్యదృశ్యన్త చతుఃసముద్రాః
సమన్తతః క్ష్మాతలమాగ్రసన్తః ।
సమీరవేగోర్మిభిరుగ్రనక్ర-
మహాభయావర్తగభీరఘోషాః ॥ ౧౨ ॥
సమన్తతః క్ష్మాతలమాగ్రసన్తః ।
సమీరవేగోర్మిభిరుగ్రనక్ర-
మహాభయావర్తగభీరఘోషాః ॥ ౧౨ ॥
అన్తర్బహిశ్చాద్భిరతిద్యుభిః ఖరైః
శతహ్రదాభిరుపతాపితం జగత్ ।
చతుర్విధం వీక్ష్య సహాత్మనా ముని-
ర్జలాప్లుతాం క్ష్మాం విమనాః సమత్రసత్ ॥ ౧౩ ॥
శతహ్రదాభిరుపతాపితం జగత్ ।
చతుర్విధం వీక్ష్య సహాత్మనా ముని-
ర్జలాప్లుతాం క్ష్మాం విమనాః సమత్రసత్ ॥ ౧౩ ॥
తస్యైవముద్వీక్షత ఊర్మిభీషణః
ప్రభఞ్జనాఘూర్ణితవార్మహార్ణవః ।
ఆపూర్యమాణో వరషద్భిరమ్బుదైః
క్ష్మామప్యధాద్ ద్వీపవర్షాద్రిభిః సమమ్ ॥ ౧౪ ॥
ప్రభఞ్జనాఘూర్ణితవార్మహార్ణవః ।
ఆపూర్యమాణో వరషద్భిరమ్బుదైః
క్ష్మామప్యధాద్ ద్వీపవర్షాద్రిభిః సమమ్ ॥ ౧౪ ॥
సక్ష్మాన్తరిక్షం సదివం సభాగణం
త్రైలోక్యమాసీత్ సహ దిగ్భిరాప్లుతమ్ ।
స ఏక ఏవోర్వరితో మహాముని-
ర్బభ్రామ విక్షిప్య జటా జడాన్ధవత్ ॥ ౧౫ ॥
త్రైలోక్యమాసీత్ సహ దిగ్భిరాప్లుతమ్ ।
స ఏక ఏవోర్వరితో మహాముని-
ర్బభ్రామ విక్షిప్య జటా జడాన్ధవత్ ॥ ౧౫ ॥
క్షుత్తృట్పరీతో మకరైస్తిమిఙ్గిలై-
రుపద్రుతో వీచినభస్వతా హతః ।
తమస్యపారే పతితో భ్రమన్ దిశో
న వేద ఖం గాం చ పరిశ్రమేషితః ॥ ౧౬ ॥
రుపద్రుతో వీచినభస్వతా హతః ।
తమస్యపారే పతితో భ్రమన్ దిశో
న వేద ఖం గాం చ పరిశ్రమేషితః ॥ ౧౬ ॥
క్వచిన్మగ్నో మహావర్తే తరలైస్తాడితః క్వచిత్ ।
యాదోభిర్భక్ష్యతే క్వాపి స్వయమన్యోన్యఘాతిభిః ॥ ౧౭ ॥
యాదోభిర్భక్ష్యతే క్వాపి స్వయమన్యోన్యఘాతిభిః ॥ ౧౭ ॥
క్వచిచ్ఛోకం క్వచిన్మోహం క్వచిద్దుఃఖం సుఖం భయమ్ ।
క్వచిన్మృత్యుమవాప్నోతి వ్యాధ్యాదిభిరుతార్దితః ॥ ౧౮ ॥
క్వచిన్మృత్యుమవాప్నోతి వ్యాధ్యాదిభిరుతార్దితః ॥ ౧౮ ॥
అయుతాయుతవర్షాణాం సహస్రాణి శతాని చ ।
వ్యతీయుర్భ్రమతస్తస్మిన్ విష్ణుమాయావృతాత్మనః ॥ ౧౯ ॥
వ్యతీయుర్భ్రమతస్తస్మిన్ విష్ణుమాయావృతాత్మనః ॥ ౧౯ ॥
స కదాచిద్ భ్రమంస్తస్మిన్ పృథివ్యాః కకుది ద్విజః ।
న్యాగ్రోధపోతం దదృశే ఫలపల్లవశోభితమ్ ॥ ౨౦ ॥
న్యాగ్రోధపోతం దదృశే ఫలపల్లవశోభితమ్ ॥ ౨౦ ॥
ప్రాగుత్తరస్యాం శాఖాయాం తస్యాపి దదృశే శిశుమ్ ।
శయానం పర్ణపుటకే గ్రసన్తం ప్రభయా తమః ॥ ౨౧ ॥
శయానం పర్ణపుటకే గ్రసన్తం ప్రభయా తమః ॥ ౨౧ ॥
మహామరకతశ్యామం శ్రీమద్వదనపఙ్కజమ్ ।
కమ్బుగ్రీవం మహోరస్కం సునసం సున్దరభ్రువమ్ ॥ ౨౨ ॥
కమ్బుగ్రీవం మహోరస్కం సునసం సున్దరభ్రువమ్ ॥ ౨౨ ॥
శ్వాసైజదలకాభాతం కమ్బుశ్రీకర్ణదాడిమమ్ ।
విద్రుమాధరభాసేషచ్ఛోణాయితసుధాస్మితమ్ ॥ ౨౩ ॥
విద్రుమాధరభాసేషచ్ఛోణాయితసుధాస్మితమ్ ॥ ౨౩ ॥
పద్మగర్భారుణాపాఙ్గం హృద్యహాసావలోకనమ్ ।
శ్వాసైజద్వలిసంవిగ్ననిమ్ననాభిదలోదరమ్ ॥ ౨౪ ॥
శ్వాసైజద్వలిసంవిగ్ననిమ్ననాభిదలోదరమ్ ॥ ౨౪ ॥
చార్వఙ్గులిభ్యాం పాణిభ్యామున్నీయ చరణామ్బుజమ్ ।
ముఖే నిధాయ విప్రేన్ద్రో ధయన్తం వీక్ష్య విస్మితః ॥ ౨౫ ॥
ముఖే నిధాయ విప్రేన్ద్రో ధయన్తం వీక్ష్య విస్మితః ॥ ౨౫ ॥
తద్దర్శనాద్ వీతపరిశ్రమో ముదా
ప్రోత్ఫుల్లహృత్పద్మవిలోచనామ్బుజః ।
ప్రహృష్టరోమాద్భుతభావశఙ్కితః
ప్రష్టుం పురస్తం ప్రససార బాలకమ్ ॥ ౨౬ ॥
ప్రోత్ఫుల్లహృత్పద్మవిలోచనామ్బుజః ।
ప్రహృష్టరోమాద్భుతభావశఙ్కితః
ప్రష్టుం పురస్తం ప్రససార బాలకమ్ ॥ ౨౬ ॥
తావచ్ఛిశోర్వై శ్వసితేన భార్గవః
సోఽన్తః శరీరం మశకో యథావిశత్ ।
తత్రాప్యదో న్యస్తమచష్ట కృత్స్నశో
యథా పురాముహ్యదతీవ విస్మితః ॥ ౨౭ ॥
సోఽన్తః శరీరం మశకో యథావిశత్ ।
తత్రాప్యదో న్యస్తమచష్ట కృత్స్నశో
యథా పురాముహ్యదతీవ విస్మితః ॥ ౨౭ ॥
ఖం రోదసీ భాగణానద్రిసాగరాన్
ద్వీపాన్ సవర్షాన్ కకుభః సురాసురాన్ ।
వనాని దేశాన్ సరితః పురాకరాన్
ఖేటాన్ వ్రజానాశ్రమవర్ణవృత్తయః ॥ ౨౮ ॥
ద్వీపాన్ సవర్షాన్ కకుభః సురాసురాన్ ।
వనాని దేశాన్ సరితః పురాకరాన్
ఖేటాన్ వ్రజానాశ్రమవర్ణవృత్తయః ॥ ౨౮ ॥
మహాన్తి భూతాన్యథ భౌతికాన్యసౌ
కాలం చ నానాయుగకల్పకల్పనమ్ ।
యత్ కిఞ్చిదన్యద్ వ్యవహారకారణం
దదర్శ విశ్వం సదివావభాసితమ్ ॥ ౨౯ ॥
కాలం చ నానాయుగకల్పకల్పనమ్ ।
యత్ కిఞ్చిదన్యద్ వ్యవహారకారణం
దదర్శ విశ్వం సదివావభాసితమ్ ॥ ౨౯ ॥
హిమాలయం పుష్పవహాం చ తాం నదీం
నిజాశ్రమం యత్ర ఋషీ అపశ్యత ।
విశ్వం విపశ్యఞ్ఛ్వసితాచ్ఛిశోర్వై
బహిర్నిరస్తో న్యపతల్లయాబ్ధౌ ॥ ౩౦ ॥
నిజాశ్రమం యత్ర ఋషీ అపశ్యత ।
విశ్వం విపశ్యఞ్ఛ్వసితాచ్ఛిశోర్వై
బహిర్నిరస్తో న్యపతల్లయాబ్ధౌ ॥ ౩౦ ॥
తస్మిన్ పృథివ్యాః కకుది ప్రరూఢం
వటం చ తత్పర్ణపుటే శయానమ్ ।
తోకం చ తత్ప్రేమసుధాస్మితేన
నిరీక్షితోఽపాఙ్గనిరీక్షణేన ॥ ౩౧ ॥
వటం చ తత్పర్ణపుటే శయానమ్ ।
తోకం చ తత్ప్రేమసుధాస్మితేన
నిరీక్షితోఽపాఙ్గనిరీక్షణేన ॥ ౩౧ ॥
అథ తం బాలకం వీక్ష్య నేత్రాభ్యాం ధిష్ఠితం హృది ।
అభ్యయాదతిసఙ్క్లిష్టః పరిష్వక్తుమధోక్షజమ్ ॥ ౩౨ ॥
అభ్యయాదతిసఙ్క్లిష్టః పరిష్వక్తుమధోక్షజమ్ ॥ ౩౨ ॥
తావత్ స భగవాన్ సాక్షాద్ యోగాధీశో గుహాశయః ।
అన్తర్దధ ఋషేః సద్యో యథేహానీశనిర్మితా ॥ ౩౩ ॥
అన్తర్దధ ఋషేః సద్యో యథేహానీశనిర్మితా ॥ ౩౩ ॥
తమన్వథ వటో బ్రహ్మన్ సలిలం లోకసమ్ప్లవః ।
తిరోధాయి క్షణాదస్య స్వాశ్రమే పూర్వవత్స్థితః ॥ ౩౪ ॥
తిరోధాయి క్షణాదస్య స్వాశ్రమే పూర్వవత్స్థితః ॥ ౩౪ ॥