মৈত্ৰেয উৱাচ
নিশম্যাত্মভুৱা গীতং কাৰণং শঙ্কযোজ্ঝিতাঃ ।
ততঃ সৰ্ৱে ন্যৱৰ্তন্ত ত্ৰিদিৱায দিৱৌকসঃ ॥ ১ ॥
নিশম্যাত্মভুৱা গীতং কাৰণং শঙ্কযোজ্ঝিতাঃ ।
ততঃ সৰ্ৱে ন্যৱৰ্তন্ত ত্ৰিদিৱায দিৱৌকসঃ ॥ ১ ॥
দিতিস্তু ভৰ্তুৰাদেশাদপত্যপৰিশঙ্কিনী ।
পূৰ্ণে
ৱৰ্ষশতে সাধ্ৱী পুত্ৰৌ প্ৰসুষুৱে যমৌ ॥ ২ ॥
পূৰ্ণে
ৱৰ্ষশতে সাধ্ৱী পুত্ৰৌ প্ৰসুষুৱে যমৌ ॥ ২ ॥
উত্পাতা বহৱস্তত্ৰ নিপেতুৰ্জাযমানযোঃ ।
দিৱি
ভুৱ্যন্তৰিক্ষে চ লোকস্যোৰুভযাৱহাঃ ॥ ৩ ॥
দিৱি
ভুৱ্যন্তৰিক্ষে চ লোকস্যোৰুভযাৱহাঃ ॥ ৩ ॥
সহাচলা ভুৱশ্চেলুৰ্দিশঃ সৰ্ৱাঃ
প্ৰজজ্ৱলুঃ ।
সোল্কাশ্চাশনযঃ পেতুঃ কেতৱশ্চাৰ্তিহেতৱঃ ॥ ৪ ॥
প্ৰজজ্ৱলুঃ ।
সোল্কাশ্চাশনযঃ পেতুঃ কেতৱশ্চাৰ্তিহেতৱঃ ॥ ৪ ॥
ৱৱৌ ৱাযুঃ সুদুঃস্পৰ্শঃ ফূত্কাৰানীৰযন্মুহুঃ ।
উন্মূলযন্নগপতীন্ৱাত্যানীকো ৰজোধ্ৱজঃ ॥ ৫ ॥
উন্মূলযন্নগপতীন্ৱাত্যানীকো ৰজোধ্ৱজঃ ॥ ৫ ॥
উদ্ধসত্তডিদম্ভোদঘটযা নষ্টভাগণে ।
ৱ্যোম্নি প্ৰৱিষ্টতমসা ন স্ম ৱ্যাদৃশ্যতে পদম্ ॥ ৬ ॥
ৱ্যোম্নি প্ৰৱিষ্টতমসা ন স্ম ৱ্যাদৃশ্যতে পদম্ ॥ ৬ ॥
চুক্ৰোশ ৱিমনা ৱাৰ্ধিৰুদূৰ্মিঃ ক্ষুভিতোদৰঃ ।
সোদপানাশ্চ সৰিতশ্চুক্ষুভুঃ শুষ্কপঙ্কজাঃ ॥ ৭ ॥
সোদপানাশ্চ সৰিতশ্চুক্ষুভুঃ শুষ্কপঙ্কজাঃ ॥ ৭ ॥
মুহুঃ পৰিধযোঽভূৱন্ সৰাহ্ৱোঃ শশিসূৰ্যযোঃ ।
নিৰ্ঘাতা ৰথনিৰ্হ্ৰাদা ৱিৱৰেভ্যঃ প্ৰজজ্ঞিৰে ॥ ৮ ॥
নিৰ্ঘাতা ৰথনিৰ্হ্ৰাদা ৱিৱৰেভ্যঃ প্ৰজজ্ঞিৰে ॥ ৮ ॥
অন্তৰ্গ্ৰামেষু মুখতো ৱমন্ত্যো ৱহ্নিমুল্বণম্ ।
সৃগালোলূকটঙ্কাৰৈঃ প্ৰণেদুৰশিৱং শিৱাঃ ॥ ৯ ॥
সৃগালোলূকটঙ্কাৰৈঃ প্ৰণেদুৰশিৱং শিৱাঃ ॥ ৯ ॥
সঙ্গীতৱদ্ৰোদনৱদুন্নময্য শিৰোধৰাম্ ।
ৱ্যমুঞ্চন্ ৱিৱিধা ৱাচো গ্ৰামসিংহাস্ততস্ততঃ ॥ ১০ ॥
ৱ্যমুঞ্চন্ ৱিৱিধা ৱাচো গ্ৰামসিংহাস্ততস্ততঃ ॥ ১০ ॥
খৰাশ্চ কৰ্কশৈঃ ক্ষত্তঃ খুৰৈৰ্ঘ্নন্তো ধৰাতলম্ ।
খাৰ্কাৰৰভসা মত্তাঃ পৰ্যধাৱন্ ৱৰূথশঃ ॥ ১১ ॥
খাৰ্কাৰৰভসা মত্তাঃ পৰ্যধাৱন্ ৱৰূথশঃ ॥ ১১ ॥
ৰুদন্তো ৰাসভত্ৰস্তা নীডাদুদপতন্ খগাঃ ।
ঘোষেঽৰণ্যে চ পশৱঃ শকৃন্মূত্ৰমকুৰ্ৱত ॥ ১২ ॥
ঘোষেঽৰণ্যে চ পশৱঃ শকৃন্মূত্ৰমকুৰ্ৱত ॥ ১২ ॥
গাৱোঽত্ৰসন্নসৃগ্দোহাস্তোযদাঃ পূযৱৰ্ষিণঃ ।
ৱ্যৰুদন্দেৱলিঙ্গানি দ্ৰুমাঃ পেতুৰ্ৱিনানিলম্ ॥ ১৩ ॥
ৱ্যৰুদন্দেৱলিঙ্গানি দ্ৰুমাঃ পেতুৰ্ৱিনানিলম্ ॥ ১৩ ॥
গ্ৰহান্ পুণ্যতমানন্যে ভগণাংশ্চাপি দীপিতাঃ ।
অতিচেৰুৰ্ৱক্ৰগত্যা যুযুধুশ্চ পৰস্পৰম্ ॥ ১৪ ॥
অতিচেৰুৰ্ৱক্ৰগত্যা যুযুধুশ্চ পৰস্পৰম্ ॥ ১৪ ॥
দৃষ্ট্ৱান্যাংশ্চ মহোত্পাতানতত্তত্ত্ৱৱিদঃ প্ৰজাঃ ।
ব্ৰহ্মপুত্ৰানৃতে ভীতা মেনিৰে ৱিশ্ৱসম্প্লৱম্ ॥ ১৫ ॥
ব্ৰহ্মপুত্ৰানৃতে ভীতা মেনিৰে ৱিশ্ৱসম্প্লৱম্ ॥ ১৫ ॥
তাৱাদিদৈত্যৌ সহসা ৱ্যজ্যমানাত্মপৌৰুষৌ ।
ৱৱৃধাতেঽশ্মসাৰেণ কাযেনাদ্ৰিপতী ইৱ ॥ ১৬ ॥
ৱৱৃধাতেঽশ্মসাৰেণ কাযেনাদ্ৰিপতী ইৱ ॥ ১৬ ॥
দিৱিস্পৃশৌ হেমকিৰীটকোটিভি-
ৰ্নিৰুদ্ধকাষ্ঠৌ স্ফুৰদঙ্গদাভুজৌ ।
গাং কম্পযন্তৌ চৰণৈঃ পদে পদে
কট্যা সুকাঞ্চ্যাৰ্কমতীত্য তস্থতুঃ ॥ ১৭ ॥
ৰ্নিৰুদ্ধকাষ্ঠৌ স্ফুৰদঙ্গদাভুজৌ ।
গাং কম্পযন্তৌ চৰণৈঃ পদে পদে
কট্যা সুকাঞ্চ্যাৰ্কমতীত্য তস্থতুঃ ॥ ১৭ ॥
প্ৰজাপতিৰ্নাম তযোৰকাৰ্ষীদ্
যঃ প্ৰাক্ স্ৱদেহাদ্যমযোৰজাযত ।
তং ৱৈ হিৰণ্যকশিপুং ৱিদুঃ প্ৰজা
যং তং হিৰণ্যাক্ষমসূত সাগ্ৰতঃ ॥ ১৮ ॥
যঃ প্ৰাক্ স্ৱদেহাদ্যমযোৰজাযত ।
তং ৱৈ হিৰণ্যকশিপুং ৱিদুঃ প্ৰজা
যং তং হিৰণ্যাক্ষমসূত সাগ্ৰতঃ ॥ ১৮ ॥
চক্ৰে হিৰণ্যকশিপুৰ্দোৰ্ভ্যাং ব্ৰহ্মৱৰেণ চ ।
ৱশে সপালাঁল্লোকাংস্ত্ৰীনকুতোমৃত্যুৰুদ্ধতঃ ॥ ১৯ ॥
ৱশে সপালাঁল্লোকাংস্ত্ৰীনকুতোমৃত্যুৰুদ্ধতঃ ॥ ১৯ ॥
হিৰণ্যাক্ষোঽনুজস্তস্য প্ৰিযঃ প্ৰীতিকৃদন্ৱহম্ ।
গদাপাণিৰ্দিৱং যাতো যুযুত্সুৰ্মৃগযন্ ৰণম্ ॥ ২০ ॥
গদাপাণিৰ্দিৱং যাতো যুযুত্সুৰ্মৃগযন্ ৰণম্ ॥ ২০ ॥
তং ৱীক্ষ্য দুঃসহজৱং ৰণত্কাঞ্চননূপুৰম্ ।
ৱৈজযন্ত্যা স্ৰজা জুষ্টমংসন্যস্তমহাগদম্ ॥ ২১ ॥
ৱৈজযন্ত্যা স্ৰজা জুষ্টমংসন্যস্তমহাগদম্ ॥ ২১ ॥
মনোৱীৰ্যৱৰোত্সিক্তমসৃণ্যমকুতোভযম্ ।
ভীতা নিলিল্যিৰে দেৱাস্তাৰ্ক্ষ্যত্ৰস্তা ইৱাহযঃ ॥ ২২ ॥
ভীতা নিলিল্যিৰে দেৱাস্তাৰ্ক্ষ্যত্ৰস্তা ইৱাহযঃ ॥ ২২ ॥
স ৱৈ তিৰোহিতান্ দৃষ্ট্ৱা মহসা স্ৱেন দৈত্যৰাট্ ।
সেন্দ্ৰান্দেৱগণান্ ক্ষীবানপশ্যন্ ৱ্যনদদ্ ভৃশম্ ॥ ২৩ ॥
সেন্দ্ৰান্দেৱগণান্ ক্ষীবানপশ্যন্ ৱ্যনদদ্ ভৃশম্ ॥ ২৩ ॥
ততো নিৱৃত্তঃ ক্ৰীডিষ্যন্ গম্ভীৰং ভীমনিস্ৱনম্ ।
ৱিজগাহে মহাসত্ত্ৱো ৱাৰ্ধিং মত্ত ইৱ দ্ৱিপঃ ॥ ২৪ ॥
ৱিজগাহে মহাসত্ত্ৱো ৱাৰ্ধিং মত্ত ইৱ দ্ৱিপঃ ॥ ২৪ ॥
তস্মিন্ প্ৰৱিষ্টে ৱৰুণস্য সৈনিকা
যাদোগণাঃ সন্নধিযঃ সসাধ্ৱসাঃ ।
অহন্যমানা অপি তস্য ৱৰ্চসা
প্ৰধৰ্ষিতা দূৰতৰং প্ৰদুদ্ৰুৱুঃ ॥ ২৫ ॥
যাদোগণাঃ সন্নধিযঃ সসাধ্ৱসাঃ ।
অহন্যমানা অপি তস্য ৱৰ্চসা
প্ৰধৰ্ষিতা দূৰতৰং প্ৰদুদ্ৰুৱুঃ ॥ ২৫ ॥
স ৱৰ্ষপূগানুদধৌ মহাবল-
শ্চৰন্মহোৰ্মীঞ্ছ্ৱসনেৰিতান্মুহুঃ ।
মৌৰ্ৱ্যাভিজঘ্নে গদযা ৱিভাৱৰী-
মাসেদিৱাংস্তাত পুৰীং প্ৰচেতসঃ ॥ ২৬ ॥
শ্চৰন্মহোৰ্মীঞ্ছ্ৱসনেৰিতান্মুহুঃ ।
মৌৰ্ৱ্যাভিজঘ্নে গদযা ৱিভাৱৰী-
মাসেদিৱাংস্তাত পুৰীং প্ৰচেতসঃ ॥ ২৬ ॥
তত্ৰোপলভ্যাসুৰলোকপালকং
যাদোগণানামৃষভং প্ৰচেতসম্ ।
স্মযন্ প্ৰলব্ধুং প্ৰণিপত্য নীচৱ-
জ্জগাদ মে দেহ্যধিৰাজ সংযুগম ॥ ২৭ ॥
যাদোগণানামৃষভং প্ৰচেতসম্ ।
স্মযন্ প্ৰলব্ধুং প্ৰণিপত্য নীচৱ-
জ্জগাদ মে দেহ্যধিৰাজ সংযুগম ॥ ২৭ ॥
ত্ৱং লোকপালোঽধিপতিৰ্বৃহচ্ছ্ৰৱা
ৱীৰ্যাপহো দুৰ্মদৱীৰমানিনাম্ ।
ৱিজিত্য লোকেঽখিলদৈত্যদানৱান্
যদ্ৰাজসূযেন পুৰাযজত্প্ৰভো ॥ ২৮ ॥
ৱীৰ্যাপহো দুৰ্মদৱীৰমানিনাম্ ।
ৱিজিত্য লোকেঽখিলদৈত্যদানৱান্
যদ্ৰাজসূযেন পুৰাযজত্প্ৰভো ॥ ২৮ ॥
স এৱমুত্সিক্তমদেন ৱিদ্ৱিষা
দৃঢং প্ৰলব্ধো ভগৱানপাং পতিঃ ।
ৰোষং সমুত্থং শমযন্ স্ৱযা ধিযা
ৱ্যৱোচদঙ্গোপশমং গতা ৱযম্ ॥ ২৯ ॥
দৃঢং প্ৰলব্ধো ভগৱানপাং পতিঃ ।
ৰোষং সমুত্থং শমযন্ স্ৱযা ধিযা
ৱ্যৱোচদঙ্গোপশমং গতা ৱযম্ ॥ ২৯ ॥
পশ্যামি নান্যং পুৰুষাত্পুৰাতনাদ্
যঃ সংযুগে ত্ৱাং ৰণমাৰ্গকোৱিদম্ ।
আৰাধযিষ্যত্যসুৰৰ্ষভেহি তং
মনস্ৱিনো যং গৃণতে ভৱাদৃশাঃ ॥ ৩০ ॥
যঃ সংযুগে ত্ৱাং ৰণমাৰ্গকোৱিদম্ ।
আৰাধযিষ্যত্যসুৰৰ্ষভেহি তং
মনস্ৱিনো যং গৃণতে ভৱাদৃশাঃ ॥ ৩০ ॥
তং ৱীৰমাৰাদভিপদ্য ৱিস্মযঃ
শযিষ্যসে ৱীৰশযে শ্ৱভিৰ্ৱৃতঃ ।
যস্ত্ৱদ্ৱিধানামসতাং প্ৰশান্তযে
ৰূপাণি ধত্তে সদনুগ্ৰহেচ্ছযা ॥ ৩১ ॥
শযিষ্যসে ৱীৰশযে শ্ৱভিৰ্ৱৃতঃ ।
যস্ত্ৱদ্ৱিধানামসতাং প্ৰশান্তযে
ৰূপাণি ধত্তে সদনুগ্ৰহেচ্ছযা ॥ ৩১ ॥