ശ്രീഋഷിരുവാച
ഏവം ജിഹാസുര്നൃപ ദേഹമാജൌ
മൃത്യും വരം വിജയാന്മന്യമാനഃ ।
ശൂലം പ്രഗൃഹ്യാഭ്യപതത് സുരേന്ദ്രം
യഥാ മഹാപുരുഷം കൈടഭോഽപ്സു ॥ ൧ ॥
ഏവം ജിഹാസുര്നൃപ ദേഹമാജൌ
മൃത്യും വരം വിജയാന്മന്യമാനഃ ।
ശൂലം പ്രഗൃഹ്യാഭ്യപതത് സുരേന്ദ്രം
യഥാ മഹാപുരുഷം കൈടഭോഽപ്സു ॥ ൧ ॥
തതോ യുഗാന്താഗ്നികഠോരജിഹ്വ-
മാവിധ്യ ശൂലം തരസാസുരേന്ദ്രഃ ।
ക്ഷിപ്ത്വാ മഹേന്ദ്രായ വിനദ്യ വീരോ
ഹതോഽസി പാപേതി രുഷാ ജഗാദ ॥ ൨ ॥
മാവിധ്യ ശൂലം തരസാസുരേന്ദ്രഃ ।
ക്ഷിപ്ത്വാ മഹേന്ദ്രായ വിനദ്യ വീരോ
ഹതോഽസി പാപേതി രുഷാ ജഗാദ ॥ ൨ ॥
ഖ ആപതത്തദ്വിചലദ്ഗ്രഹോല്കവ-
ന്നിരീക്ഷ്യ ദുഷ്പ്രേക്ഷ്യമജാതവിക്ലവഃ ।
വജ്രേണ വജ്രീ ശതപര്വണാച്ഛിനദ്
ഭുജം ച തസ്യോരഗരാജഭോഗമ് ॥ ൩ ॥
ന്നിരീക്ഷ്യ ദുഷ്പ്രേക്ഷ്യമജാതവിക്ലവഃ ।
വജ്രേണ വജ്രീ ശതപര്വണാച്ഛിനദ്
ഭുജം ച തസ്യോരഗരാജഭോഗമ് ॥ ൩ ॥
ഛിന്നൈകബാഹുഃ പരിഘേണ വൃത്രഃ
സംരബ്ധ ആസാദ്യ ഗൃഹീതവജ്രമ് ।
ഹനൌ തതാഡേന്ദ്രമഥാമരേഭം
വജ്രം ച ഹസ്താന്ന്യപതന്മഘോനഃ ॥ ൪ ॥
സംരബ്ധ ആസാദ്യ ഗൃഹീതവജ്രമ് ।
ഹനൌ തതാഡേന്ദ്രമഥാമരേഭം
വജ്രം ച ഹസ്താന്ന്യപതന്മഘോനഃ ॥ ൪ ॥
വൃത്രസ്യ കര്മാതിമഹാദ്ഭുതം തത്
സുരാസുരാശ്ചാരണസിദ്ധസങ്ഘാഃ ।
അപൂജയംസ്തത് പുരുഹൂതസങ്കടം
നിരീക്ഷ്യ ഹാ ഹേതി വിചുക്രുശുര്ഭൃശമ് ॥ ൫ ॥
സുരാസുരാശ്ചാരണസിദ്ധസങ്ഘാഃ ।
അപൂജയംസ്തത് പുരുഹൂതസങ്കടം
നിരീക്ഷ്യ ഹാ ഹേതി വിചുക്രുശുര്ഭൃശമ് ॥ ൫ ॥
ഇന്ദ്രോ ന വജ്രം ജഗൃഹേ വിലജ്ജിത-
ശ്ച്യുതം സ്വഹസ്താദരിസന്നിധൌ പുനഃ ।
തമാഹ വൃത്രോ ഹര ആത്തവജ്രോ
ജഹി സ്വശത്രും ന വിഷാദകാലഃ ॥ ൬ ॥
ശ്ച്യുതം സ്വഹസ്താദരിസന്നിധൌ പുനഃ ।
തമാഹ വൃത്രോ ഹര ആത്തവജ്രോ
ജഹി സ്വശത്രും ന വിഷാദകാലഃ ॥ ൬ ॥
യുയുത്സതാം കുത്രചിദാതതായിനാം
ജയഃ സദൈകത്ര ന വൈ പരാത്മനാമ് ।
വിനൈകമുത്പത്തിലയസ്ഥിതീശ്വരം
സര്വജ്ഞമാദ്യം പുരുഷം സനാതനമ് ॥ ൭ ॥
ജയഃ സദൈകത്ര ന വൈ പരാത്മനാമ് ।
വിനൈകമുത്പത്തിലയസ്ഥിതീശ്വരം
സര്വജ്ഞമാദ്യം പുരുഷം സനാതനമ് ॥ ൭ ॥
ലോകാഃ സപാലാ യസ്യേമേ ശ്വസന്തി വിവശാ വശേ ।
ദ്വിജാ ഇവ ശിചാ ബദ്ധാഃ സ കാല ഇഹ കാരണമ് ॥ ൮ ॥
ദ്വിജാ ഇവ ശിചാ ബദ്ധാഃ സ കാല ഇഹ കാരണമ് ॥ ൮ ॥
ഓജഃ സഹോ ബലം പ്രാണമമൃതം മൃത്യുമേവ ച ।
തമജ്ഞായ ജനോ ഹേതുമാത്മാനം മന്യതേ ജഡമ് ॥ ൯ ॥
തമജ്ഞായ ജനോ ഹേതുമാത്മാനം മന്യതേ ജഡമ് ॥ ൯ ॥
യഥാ ദാരുമയീ നാരീ യഥാ പത്രമയോ മൃഗഃ ।
ഏവം ഭൂതാനി മഘവന്നീശതന്ത്രാണി വിദ്ധി ഭോഃ ॥ ൧൦ ॥
ഏവം ഭൂതാനി മഘവന്നീശതന്ത്രാണി വിദ്ധി ഭോഃ ॥ ൧൦ ॥
പുരുഷഃ പ്രകൃതിര്വ്യക്തമാത്മാ ഭൂതേന്ദ്രിയാശയാഃ ।
ശക്നുവന്ത്യസ്യ സര്ഗാദൌ ന വിനാ യദനുഗ്രഹാത് ॥ ൧൧ ॥
ശക്നുവന്ത്യസ്യ സര്ഗാദൌ ന വിനാ യദനുഗ്രഹാത് ॥ ൧൧ ॥
അവിദ്വാനേവമാത്മാനം മന്യതേഽനീശമീശ്വരമ് ।
ഭൂതൈഃ സൃജതി ഭൂതാനി ഗ്രസതേ താനി തൈഃ സ്വയമ് ॥ ൧൨ ॥
ഭൂതൈഃ സൃജതി ഭൂതാനി ഗ്രസതേ താനി തൈഃ സ്വയമ് ॥ ൧൨ ॥
ആയുഃ ശ്രീഃ കീര്തിരൈശ്വര്യമാശിഷഃ പുരുഷസ്യ യാഃ ।
ഭവന്ത്യേവ ഹി തത്കാലേ യഥാനിച്ഛോര്വിപര്യയാഃ ॥ ൧൩ ॥
ഭവന്ത്യേവ ഹി തത്കാലേ യഥാനിച്ഛോര്വിപര്യയാഃ ॥ ൧൩ ॥
തസ്മാദകീര്തിയശസോര്ജയാപജയയോരപി ।
സമഃ സ്യാത്സുഖദുഃഖാഭ്യാം മൃത്യുജീവിതയോസ്തഥാ ॥ ൧൪ ॥
സമഃ സ്യാത്സുഖദുഃഖാഭ്യാം മൃത്യുജീവിതയോസ്തഥാ ॥ ൧൪ ॥
സത്ത്വം രജസ്തമ ഇതി പ്രകൃതേര്നാത്മനോ ഗുണാഃ ।
തത്ര സാക്ഷിണമാത്മാനം യോ വേദ സ ന ബധ്യതേ ॥ ൧൫ ॥
തത്ര സാക്ഷിണമാത്മാനം യോ വേദ സ ന ബധ്യതേ ॥ ൧൫ ॥
പശ്യ മാം നിര്ജിതം ശത്രു വൃക്ണായുധഭുജം മൃധേ ।
ഘടമാനം യഥാശക്തി തവ പ്രാണജിഹീര്ഷയാ ॥ ൧൬ ॥
ഘടമാനം യഥാശക്തി തവ പ്രാണജിഹീര്ഷയാ ॥ ൧൬ ॥
പ്രാണഗ്ലഹോഽയം സമര ഇഷ്വക്ഷോ വാഹനാസനഃ ।
അത്ര ന ജ്ഞായതേഽമുഷ്യ ജയോഽമുഷ്യ പരാജയഃ ॥ ൧൭ ॥
അത്ര ന ജ്ഞായതേഽമുഷ്യ ജയോഽമുഷ്യ പരാജയഃ ॥ ൧൭ ॥
ശ്രീശുക ഉവാച
ഇന്ദ്രോ വൃത്രവചഃ ശ്രുത്വാ ഗതാലീകമപൂജയത് ।
ഗൃഹീതവജ്രഃ പ്രഹസംസ്തമാഹ ഗതവിസ്മയഃ ॥ ൧൮ ॥
ഇന്ദ്രോ വൃത്രവചഃ ശ്രുത്വാ ഗതാലീകമപൂജയത് ।
ഗൃഹീതവജ്രഃ പ്രഹസംസ്തമാഹ ഗതവിസ്മയഃ ॥ ൧൮ ॥
ഇന്ദ്ര ഉവാച
അഹോ ദാനവ സിദ്ധോഽസി യസ്യ തേ മതിരീദൃശീ ।
ഭക്തഃ സര്വാത്മനാത്മാനം സുഹൃദം ജഗദീശ്വരമ് ॥ ൧൯ ॥
അഹോ ദാനവ സിദ്ധോഽസി യസ്യ തേ മതിരീദൃശീ ।
ഭക്തഃ സര്വാത്മനാത്മാനം സുഹൃദം ജഗദീശ്വരമ് ॥ ൧൯ ॥
ഭവാനതാര്ഷീന്മായാം വൈ വൈഷ്ണവീം ജനമോഹിനീമ് ।
യദ് വിഹായാസുരം ഭാവം മഹാപുരുഷതാം ഗതഃ ॥ ൨൦ ॥
യദ് വിഹായാസുരം ഭാവം മഹാപുരുഷതാം ഗതഃ ॥ ൨൦ ॥
ഖല്വിദം മഹദാശ്ചര്യം യദ് രജഃപ്രകൃതേസ്തവ ।
വാസുദേവേ ഭഗവതി സത്ത്വാത്മനി ദൃഢാ മതിഃ ॥ ൨൧ ॥
വാസുദേവേ ഭഗവതി സത്ത്വാത്മനി ദൃഢാ മതിഃ ॥ ൨൧ ॥
യസ്യ ഭക്തിര്ഭഗവതി ഹരൌ നിഃശ്രേയസേശ്വരേ ।
വിക്രീഡതോഽമൃതാമ്ഭോധൌ കിം ക്ഷുദ്രൈഃ ഖാതകോദകൈഃ ॥ ൨൨ ॥
വിക്രീഡതോഽമൃതാമ്ഭോധൌ കിം ക്ഷുദ്രൈഃ ഖാതകോദകൈഃ ॥ ൨൨ ॥
ശ്രീശുക ഉവാച
ഇതി ബ്രുവാണാവന്യോന്യം ധര്മജിജ്ഞാസയാ നൃപ ।
യുയുധാതേ മഹാവീര്യാവിന്ദ്രവൃത്രൌ യുധാമ്പതീ ॥ ൨൩ ॥
ഇതി ബ്രുവാണാവന്യോന്യം ധര്മജിജ്ഞാസയാ നൃപ ।
യുയുധാതേ മഹാവീര്യാവിന്ദ്രവൃത്രൌ യുധാമ്പതീ ॥ ൨൩ ॥
ആവിധ്യ പരിഘം വൃത്രഃ കാര്ഷ്ണായസമരിന്ദമഃ ।
ഇന്ദ്രായ പ്രാഹിണോദ് ഘോരം വാമഹസ്തേന മാരിഷ ॥ ൨൪ ॥
ഇന്ദ്രായ പ്രാഹിണോദ് ഘോരം വാമഹസ്തേന മാരിഷ ॥ ൨൪ ॥
സ തു വൃത്രസ്യ പരിഘം കരം ച കരഭോപമമ് ।
ചിച്ഛേദ യുഗപദ്ദേവോ വജ്രേണ ശതപര്വണാ ॥ ൨൫ ॥
ചിച്ഛേദ യുഗപദ്ദേവോ വജ്രേണ ശതപര്വണാ ॥ ൨൫ ॥
ദോര്ഭ്യാമുത്കൃത്തമൂലാഭ്യാം ബഭൌ രക്തസ്രവോഽസുരഃ ।
ഛിന്നപക്ഷോ യഥാ ഗോത്രഃ ഖാദ്ഭ്രഷ്ടോ വജ്രിണാ ഹതഃ ॥ ൨൬ ॥
ഛിന്നപക്ഷോ യഥാ ഗോത്രഃ ഖാദ്ഭ്രഷ്ടോ വജ്രിണാ ഹതഃ ॥ ൨൬ ॥
മഹാപ്രാണോ മഹാവീര്യോ മഹാസര്പ ഇവ ദ്വിപമ് ।
കൃത്വാധരാം ഹനും ഭൂമൌ ദൈത്യോ ദിവ്യുത്തരാം ഹനുമ് ।
നഭോഗമ്ഭീരവക്ത്രേണ ലേലിഹോല്ബണജിഹ്വയാ ॥ ൨൭ ॥
കൃത്വാധരാം ഹനും ഭൂമൌ ദൈത്യോ ദിവ്യുത്തരാം ഹനുമ് ।
നഭോഗമ്ഭീരവക്ത്രേണ ലേലിഹോല്ബണജിഹ്വയാ ॥ ൨൭ ॥
ദംഷ്ട്രാഭിഃ കാലകല്പാഭിര്ഗ്രസന്നിവ ജഗത്ത്രയമ് ।
അതിമാത്രമഹാകായ ആക്ഷിപംസ്തരസാ ഗിരീന് ॥ ൨൮ ॥
അതിമാത്രമഹാകായ ആക്ഷിപംസ്തരസാ ഗിരീന് ॥ ൨൮ ॥
ഗിരിരാട് പാദചാരീവ പദ്ഭ്യാം നിര്ജരയന് മഹീമ് ।
ജഗ്രാസ സ സമാസാദ്യ വജ്രിണം സഹവാഹനമ് ॥ ൨൯ ॥
ജഗ്രാസ സ സമാസാദ്യ വജ്രിണം സഹവാഹനമ് ॥ ൨൯ ॥
വൃത്രഗ്രസ്തം തമാലോക്യ സപ്രജാപതയഃ സുരാഃ ।
ഹാ കഷ്ടമിതി നിര്വിണ്ണാശ്ചുക്രുശുഃ സമഹര്ഷയഃ ॥ ൩൦ ॥
ഹാ കഷ്ടമിതി നിര്വിണ്ണാശ്ചുക്രുശുഃ സമഹര്ഷയഃ ॥ ൩൦ ॥
നിഗീര്ണോഽപ്യസുരേന്ദ്രേണ ന മമാരോദരം ഗതഃ ।
മഹാപുരുഷസന്നദ്ധോ യോഗമായാബലേന ച ॥ ൩൧ ॥
മഹാപുരുഷസന്നദ്ധോ യോഗമായാബലേന ച ॥ ൩൧ ॥
ഭിത്ത്വാ വജ്രേണ തത്കുക്ഷിം നിഷ്ക്രമ്യ ബലഭിദ് വിഭുഃ ।
ഉച്ചകര്ത ശിരഃ ശത്രോര്ഗിരിശൃങ്ഗമിവൌജസാ ॥ ൩൨ ॥
ഉച്ചകര്ത ശിരഃ ശത്രോര്ഗിരിശൃങ്ഗമിവൌജസാ ॥ ൩൨ ॥
വജ്രസ്തു തത്കന്ധരമാശുവേഗഃ
കൃന്തന് സമന്താത് പരിവര്തമാനഃ ।
ന്യപാതയത് താവദഹര്ഗണേന
യോ ജ്യോതിഷാമയനേ വാര്ത്രഹത്യേ ॥ ൩൩ ॥
കൃന്തന് സമന്താത് പരിവര്തമാനഃ ।
ന്യപാതയത് താവദഹര്ഗണേന
യോ ജ്യോതിഷാമയനേ വാര്ത്രഹത്യേ ॥ ൩൩ ॥
തദാ ച ഖേ ദുന്ദുഭയോ വിനേദു-
ര്ഗന്ധര്വസിദ്ധാഃ സമഹര്ഷിസങ്ഘാഃ ।
വാര്ത്രഘ്നലിങ്ഗൈസ്തമഭിഷ്ടുവാനാ
മന്ത്രൈര്മുദാ കുസുമൈരഭ്യവര്ഷന് ॥ ൩൪ ॥
ര്ഗന്ധര്വസിദ്ധാഃ സമഹര്ഷിസങ്ഘാഃ ।
വാര്ത്രഘ്നലിങ്ഗൈസ്തമഭിഷ്ടുവാനാ
മന്ത്രൈര്മുദാ കുസുമൈരഭ്യവര്ഷന് ॥ ൩൪ ॥
വൃത്രസ്യ ദേഹാന്നിഷ്ക്രാന്തമാത്മജ്യോതിരരിന്ദമ ।
പശ്യതാം സര്വദേവാനാമലോകം സമപദ്യത ॥ ൩൫ ॥
പശ്യതാം സര്വദേവാനാമലോകം സമപദ്യത ॥ ൩൫ ॥