শ্ৰীশুক উৱাচ
ততঃ প্ৰাচেতসোঽসিক্ন্যামনুনীতঃ স্ৱযম্ভুৱা ।
ষষ্টিং সঞ্জনযামাস দুহিতৃঃ পিতৃৱত্সলাঃ ॥ ১ ॥
ততঃ প্ৰাচেতসোঽসিক্ন্যামনুনীতঃ স্ৱযম্ভুৱা ।
ষষ্টিং সঞ্জনযামাস দুহিতৃঃ পিতৃৱত্সলাঃ ॥ ১ ॥
দশ ধৰ্মায কাযাদাদ্দ্ৱিষট্ত্ৰিণৱ চেন্দৱে ।
ভূতাঙ্গিৰঃকৃশাশ্ৱেভ্যো দ্ৱে দ্ৱে তাৰ্ক্ষ্যায চাপৰাঃ ॥ ২ ॥
ভূতাঙ্গিৰঃকৃশাশ্ৱেভ্যো দ্ৱে দ্ৱে তাৰ্ক্ষ্যায চাপৰাঃ ॥ ২ ॥
নামধেযান্যমূষাং ত্ৱং সাপত্যানাং চ মে শৃণু ।
যাসাং প্ৰসূতিপ্ৰসৱৈৰ্লোকা আপূৰিতাস্ত্ৰযঃ ॥ ৩ ॥
যাসাং প্ৰসূতিপ্ৰসৱৈৰ্লোকা আপূৰিতাস্ত্ৰযঃ ॥ ৩ ॥
ভানুৰ্লম্বা ককুদ্যামিৰ্ৱিশ্ৱা সাধ্যা মৰুত্ৱতী ।
ৱসুৰ্মুহূৰ্তা সঙ্কল্পা ধৰ্মপত্ন্যঃ সুতাঞ্শৃণু ॥ ৪ ॥
ৱসুৰ্মুহূৰ্তা সঙ্কল্পা ধৰ্মপত্ন্যঃ সুতাঞ্শৃণু ॥ ৪ ॥
ভানোস্তু দেৱঋষভ ইন্দ্ৰসেনস্ততো নৃপ ।
ৱিদ্যোত আসীল্লম্বাযাস্ততশ্চ স্তনযিত্নৱঃ ॥ ৫ ॥
ৱিদ্যোত আসীল্লম্বাযাস্ততশ্চ স্তনযিত্নৱঃ ॥ ৫ ॥
ককুদঃ সঙ্কটস্তস্য কীকটস্তনযো যতঃ ।
ভুৱো দুৰ্গাণি যামেযঃ স্ৱৰ্গো নন্দিস্ততোঽভৱত্ ॥ ৬ ॥
ভুৱো দুৰ্গাণি যামেযঃ স্ৱৰ্গো নন্দিস্ততোঽভৱত্ ॥ ৬ ॥
ৱিশ্ৱেদেৱাস্তু ৱিশ্ৱাযা অপ্ৰজাংস্তান্ প্ৰচক্ষতে ।
সাধ্যোগণশ্চ সাধ্যাযা অৰ্থসিদ্ধিস্তু তত্সুতঃ ॥ ৭ ॥
সাধ্যোগণশ্চ সাধ্যাযা অৰ্থসিদ্ধিস্তু তত্সুতঃ ॥ ৭ ॥
মৰুত্ৱাংশ্চ জযন্তশ্চ মৰুত্ৱত্যা বভূৱতুঃ ।
জযন্তো ৱাসুদেৱাংশ উপেন্দ্ৰ ইতি যং ৱিদুঃ ॥ ৮ ॥
জযন্তো ৱাসুদেৱাংশ উপেন্দ্ৰ ইতি যং ৱিদুঃ ॥ ৮ ॥
মৌহূৰ্তিকা দেৱগণা মুহূৰ্তাযাশ্চ জজ্ঞিৰে ।
যে ৱৈ ফলং প্ৰযচ্ছন্তি ভূতানাং স্ৱস্ৱকালজম্ ॥ ৯ ॥
যে ৱৈ ফলং প্ৰযচ্ছন্তি ভূতানাং স্ৱস্ৱকালজম্ ॥ ৯ ॥
সঙ্কল্পাযাস্তু সঙ্কল্পঃ কামঃ সঙ্কল্পজঃ স্মৃতঃ ।
ৱসৱোঽষ্টৌ ৱসোঃ পুত্ৰাস্তেষাং নামানি মে শৃণু ॥ ১০ ॥
ৱসৱোঽষ্টৌ ৱসোঃ পুত্ৰাস্তেষাং নামানি মে শৃণু ॥ ১০ ॥
দ্ৰোণঃ প্ৰাণো ধ্ৰুৱোঽৰ্কোঽগ্নিৰ্দোষো ৱাস্তুৰ্ৱিভাৱসুঃ ।
দ্ৰোণস্যাভিমতেঃ পত্ন্যা হৰ্ষশোকভযাদযঃ ॥ ১১ ॥
দ্ৰোণস্যাভিমতেঃ পত্ন্যা হৰ্ষশোকভযাদযঃ ॥ ১১ ॥
প্ৰাণস্যোৰ্জস্ৱতী ভাৰ্যা সহ আযুঃ পুৰোজৱঃ ।
ধ্ৰুৱস্য ভাৰ্যা ধৰণিৰসূত ৱিৱিধাঃ পুৰঃ ॥ ১২ ॥
ধ্ৰুৱস্য ভাৰ্যা ধৰণিৰসূত ৱিৱিধাঃ পুৰঃ ॥ ১২ ॥
অৰ্কস্য ৱাসনা ভাৰ্যা পুত্ৰাস্তৰ্ষাদযঃ স্মৃতাঃ ।
অগ্নেৰ্ভাৰ্যা ৱসোৰ্ধাৰা পুত্ৰা দ্ৰৱিণকাদযঃ ॥ ১৩ ॥
অগ্নেৰ্ভাৰ্যা ৱসোৰ্ধাৰা পুত্ৰা দ্ৰৱিণকাদযঃ ॥ ১৩ ॥
স্কন্দশ্চ কৃত্তিকাপুত্ৰো যে ৱিশাখাদযস্ততঃ ।
দোষস্য শৰ্ৱৰীপুত্ৰঃ শিশুমাৰো হৰেঃ কলা ॥ ১৪ ॥
দোষস্য শৰ্ৱৰীপুত্ৰঃ শিশুমাৰো হৰেঃ কলা ॥ ১৪ ॥
ৱাস্তোৰাঙ্গিৰসীপুত্ৰো ৱিশ্ৱকৰ্মাকৃতীপতিঃ ।
ততো মনুশ্চাক্ষুষোঽভূদ্ ৱিশ্ৱে সাধ্যা মনোঃ সুতাঃ ॥ ১৫ ॥
ততো মনুশ্চাক্ষুষোঽভূদ্ ৱিশ্ৱে সাধ্যা মনোঃ সুতাঃ ॥ ১৫ ॥
ৱিভাৱসোৰসূতোষা ৱ্যুষ্টং ৰোচিষমাতপম্ ।
পঞ্চযামোঽথ ভূতানি যেন জাগ্ৰতি কৰ্মসু ॥ ১৬ ॥
পঞ্চযামোঽথ ভূতানি যেন জাগ্ৰতি কৰ্মসু ॥ ১৬ ॥
সৰূপাসূত ভূতস্য ভাৰ্যা ৰুদ্ৰাংশ্চ কোটিশঃ ।
ৰৈৱতোঽজো ভৱো ভীমো ৱাম উগ্ৰো ৱৃষাকপিঃ ॥ ১৭ ॥
ৰৈৱতোঽজো ভৱো ভীমো ৱাম উগ্ৰো ৱৃষাকপিঃ ॥ ১৭ ॥
অজৈকপাদহিৰ্ব্ৰধ্নো বহুৰূপো মহানিতি ।
ৰুদ্ৰস্য পাৰ্ষদাশ্চান্যে ঘোৰাঃ প্ৰেতৱিনাযকাঃ ॥ ১৮ ॥
ৰুদ্ৰস্য পাৰ্ষদাশ্চান্যে ঘোৰাঃ প্ৰেতৱিনাযকাঃ ॥ ১৮ ॥
প্ৰজাপতেৰঙ্গিৰসঃ স্ৱধা পত্নী পিতৃনথ ।
অথৰ্ৱাঙ্গিৰসং ৱেদং পুত্ৰত্ৱে চাকৰোত্ সতী ॥ ১৯ ॥
অথৰ্ৱাঙ্গিৰসং ৱেদং পুত্ৰত্ৱে চাকৰোত্ সতী ॥ ১৯ ॥
কৃশাশ্ৱোঽৰ্চিষি ভাৰ্যাযাং ধূমকেতুমজীজনত্ ।
ধিষণাযাং ৱেদশিৰো দেৱলং ৱযুনং মনুম্ ॥ ২০ ॥
ধিষণাযাং ৱেদশিৰো দেৱলং ৱযুনং মনুম্ ॥ ২০ ॥
তাৰ্ক্ষ্যস্য ৱিনতা কদ্ৰূঃ পতঙ্গী যামিনীতি চ ।
পতঙ্গযসূত পতগান্যামিনী শলভানথ ॥ ২১ ॥
পতঙ্গযসূত পতগান্যামিনী শলভানথ ॥ ২১ ॥
সুপৰ্ণাসূত গৰুডং সাক্ষাদ্ যজ্ঞেশৱাহনম্ ।
সূৰ্যসূতমনূৰুং চ কদ্ৰূৰ্নাগাননেকশঃ ॥ ২২ ॥
সূৰ্যসূতমনূৰুং চ কদ্ৰূৰ্নাগাননেকশঃ ॥ ২২ ॥
কৃত্তিকাদীনি নক্ষত্ৰাণীন্দোঃ পত্ন্যস্তু ভাৰত ।
দক্ষশাপাত্ সোঽনপত্যস্তাসু যক্ষ্মগ্ৰহাৰ্দিতঃ ॥ ২৩ ॥
দক্ষশাপাত্ সোঽনপত্যস্তাসু যক্ষ্মগ্ৰহাৰ্দিতঃ ॥ ২৩ ॥
পুনঃ প্ৰসাদ্য তং সোমঃ কলা লেভে ক্ষযে দিতাঃ ।
শৃণু নামানি লোকানাং মাতৃণাং শঙ্কৰাণি চ ॥ ২৪ ॥
শৃণু নামানি লোকানাং মাতৃণাং শঙ্কৰাণি চ ॥ ২৪ ॥
অথ কশ্যপপত্নীনাং যত্প্ৰসূতমিদং জগত্ ।
অদিতিৰ্দিতিৰ্দনুঃ কাষ্ঠা অৰিষ্টা সুৰসা ইলা ॥ ২৫ ॥
অদিতিৰ্দিতিৰ্দনুঃ কাষ্ঠা অৰিষ্টা সুৰসা ইলা ॥ ২৫ ॥
মুনিঃ ক্ৰোধৱশা তাম্ৰা সুৰভিঃ সৰমা তিমিঃ ।
তিমেৰ্যাদোগণা আসন্ শ্ৱাপদাঃ সৰমাসুতাঃ ॥ ২৬ ॥
তিমেৰ্যাদোগণা আসন্ শ্ৱাপদাঃ সৰমাসুতাঃ ॥ ২৬ ॥
সুৰভেৰ্মহিষা গাৱো যে চান্যে দ্ৱিশফা নৃপ ।
তাম্ৰাযাঃ শ্যেনগৃধ্ৰাদ্যা মুনেৰপ্সৰসাং গণাঃ ॥ ২৭ ॥
তাম্ৰাযাঃ শ্যেনগৃধ্ৰাদ্যা মুনেৰপ্সৰসাং গণাঃ ॥ ২৭ ॥
দন্দশূকাদযঃ সৰ্পা ৰাজন্ ক্ৰোধৱশাত্মজাঃ ।
ইলাযা ভূৰুহাঃ সৰ্ৱে যাতুধানাশ্চ সৌৰসাঃ ॥ ২৮ ॥
ইলাযা ভূৰুহাঃ সৰ্ৱে যাতুধানাশ্চ সৌৰসাঃ ॥ ২৮ ॥
অৰিষ্টাযাস্তু গন্ধৰ্ৱাঃ কাষ্ঠাযা দ্ৱিশফেতৰাঃ ।
সুতা দনোৰেকষষ্টিস্তেষাং প্ৰাধানিকাঞ্ শৃণু ॥ ২৯ ॥
সুতা দনোৰেকষষ্টিস্তেষাং প্ৰাধানিকাঞ্ শৃণু ॥ ২৯ ॥
দ্ৱিমূৰ্ধা শম্বৰোঽৰিষ্টো হযগ্ৰীৱো ৱিভাৱসুঃ ।
অযোমুখঃ শঙ্কুশিৰাঃ স্ৱৰ্ভানুঃ কপিলোঽৰুণঃ ॥ ৩০ ॥
অযোমুখঃ শঙ্কুশিৰাঃ স্ৱৰ্ভানুঃ কপিলোঽৰুণঃ ॥ ৩০ ॥
পুলোমা ৱৃষপৰ্ৱা চ একচক্ৰোঽনুতাপনঃ ।
ধূম্ৰকেশো ৱিৰূপাক্ষো ৱিপ্ৰচিত্তিশ্চ দুৰ্জযঃ ॥ ৩১ ॥
ধূম্ৰকেশো ৱিৰূপাক্ষো ৱিপ্ৰচিত্তিশ্চ দুৰ্জযঃ ॥ ৩১ ॥
স্ৱৰ্ভানোঃ সুপ্ৰভাং কন্যামুৱাহ নমুচিঃ কিল ।
ৱৃষপৰ্ৱণস্তু শৰ্মিষ্ঠাং যযাতিৰ্নাহুষো বলী ॥ ৩২ ॥
ৱৃষপৰ্ৱণস্তু শৰ্মিষ্ঠাং যযাতিৰ্নাহুষো বলী ॥ ৩২ ॥
ৱৈশ্ৱানৰসুতা যাশ্চ চতস্ৰশ্চাৰুদৰ্শনাঃ ।
উপদানৱী হযশিৰা পুলোমা কালকা তথা ॥ ৩৩ ॥
উপদানৱী হযশিৰা পুলোমা কালকা তথা ॥ ৩৩ ॥
উপদানৱীং হিৰণ্যাক্ষঃ ক্ৰতুৰ্হযশিৰাং নৃপ ।
পুলোমাং কালকাং চ দ্ৱে ৱৈশ্ৱানৰসুতে তু কঃ ॥ ৩৪ ॥
পুলোমাং কালকাং চ দ্ৱে ৱৈশ্ৱানৰসুতে তু কঃ ॥ ৩৪ ॥
উপযেমেঽথ ভগৱান্ কশ্যপো ব্ৰহ্মচোদিতঃ ।
পৌলোমাঃ কালকেযাশ্চ দানৱা যুদ্ধশালিনঃ ॥ ৩৫ ॥
পৌলোমাঃ কালকেযাশ্চ দানৱা যুদ্ধশালিনঃ ॥ ৩৫ ॥
তযোঃ ষষ্টিসহস্ৰাণি যজ্ঞঘ্নাংস্তে পিতুঃ পিতা ।
জঘান স্ৱৰ্গতো ৰাজন্নেক ইন্দ্ৰপ্ৰিযঙ্কৰঃ ॥ ৩৬ ॥
জঘান স্ৱৰ্গতো ৰাজন্নেক ইন্দ্ৰপ্ৰিযঙ্কৰঃ ॥ ৩৬ ॥
ৱিপ্ৰচিত্তিঃ সিংহিকাযাং শতং চৈকমজীজনত্ ।
ৰাহুজ্যেষ্ঠং কেতুশতং গ্ৰহত্ৱং য উপাগতাঃ ॥ ৩৭ ॥
ৰাহুজ্যেষ্ঠং কেতুশতং গ্ৰহত্ৱং য উপাগতাঃ ॥ ৩৭ ॥
অথাতঃ শ্ৰূযতাং ৱংশো যোঽদিতেৰনুপূৰ্ৱশঃ ।
যত্ৰ নাৰাযণো দেৱঃ স্ৱাংশেনাৱাতৰদ্ৱিভুঃ ॥ ৩৮ ॥
যত্ৰ নাৰাযণো দেৱঃ স্ৱাংশেনাৱাতৰদ্ৱিভুঃ ॥ ৩৮ ॥
ৱিৱস্ৱানৰ্যমা পূষা ত্ৱষ্টাথ সৱিতা ভগঃ ।
ধাতা ৱিধাতা ৱৰুণো মিত্ৰঃ শত্ৰু উৰুক্ৰমঃ ॥ ৩৯ ॥
ধাতা ৱিধাতা ৱৰুণো মিত্ৰঃ শত্ৰু উৰুক্ৰমঃ ॥ ৩৯ ॥
ৱিৱস্ৱতঃ শ্ৰাদ্ধদেৱং সংজ্ঞাসূযত ৱৈ মনুম্ ।
মিথুনং চ মহাভাগা যমং দেৱং যমীং তথা ।
সৈৱ ভূত্ৱাথ ৱডৱা নাসত্যৌ সুষুৱে ভুৱি ॥ ৪০ ॥
মিথুনং চ মহাভাগা যমং দেৱং যমীং তথা ।
সৈৱ ভূত্ৱাথ ৱডৱা নাসত্যৌ সুষুৱে ভুৱি ॥ ৪০ ॥
ছাযা শনৈশ্চৰং লেভে সাৱৰ্ণিং চ মনুং ততঃ ।
কন্যাং চ তপতীং যা ৱৈ ৱৱ্ৰে সংৱৰণং পতিম্ ॥ ৪১ ॥
কন্যাং চ তপতীং যা ৱৈ ৱৱ্ৰে সংৱৰণং পতিম্ ॥ ৪১ ॥
অৰ্যম্ণো মাতৃকা পত্নী তযোশ্চৰ্ষণযঃ সুতাঃ ।
যত্ৰ ৱৈ মানুষী জাতিৰ্ব্ৰহ্মণা চোপকল্পিতা ॥ ৪২ ॥
যত্ৰ ৱৈ মানুষী জাতিৰ্ব্ৰহ্মণা চোপকল্পিতা ॥ ৪২ ॥
পূষানপত্যঃ পিষ্টাদো ভগ্নদন্তোঽভৱত্পুৰা ।
যোঽসৌ দক্ষায কুপিতং জহাস ৱিৱৃতদ্ৱিজঃ ॥ ৪৩ ॥
যোঽসৌ দক্ষায কুপিতং জহাস ৱিৱৃতদ্ৱিজঃ ॥ ৪৩ ॥
ত্ৱষ্টুৰ্দৈত্যাত্মজা ভাৰ্যা ৰচনা নাম কন্যকা ।
সন্নিৱেশস্তযোৰ্জজ্ঞে ৱিশ্ৱৰূপশ্চ ৱীৰ্যৱান্ ॥ ৪৪ ॥
সন্নিৱেশস্তযোৰ্জজ্ঞে ৱিশ্ৱৰূপশ্চ ৱীৰ্যৱান্ ॥ ৪৪ ॥
তং ৱৱ্ৰিৰে সুৰগণা স্ৱস্ৰীযং দ্ৱিষতামপি ।
ৱিমতেন পৰিত্যক্তা গুৰুণাঙ্গিৰসেন যত্ ॥ ৪৫ ॥
ৱিমতেন পৰিত্যক্তা গুৰুণাঙ্গিৰসেন যত্ ॥ ৪৫ ॥