ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ
ଇତ୍ଯୁକ୍ତଵନ୍ତଂ ପୁରୁଷଂ ପୁରାତନଂ
ମହାନୁଭାଵୋଽଖିଲସାଧୁସମ୍ମତଃ ।
ବଦ୍ଧାଞ୍ଜଲିର୍ବାଷ୍ପକଲାକୁଲେକ୍ଷଣୋ
ଭକ୍ତ୍ଯୁତ୍କଲୋ ଗଦ୍ଗଦଯା ଗିରାବ୍ରଵୀତ୍ ॥ ୧ ॥
ଇତ୍ଯୁକ୍ତଵନ୍ତଂ ପୁରୁଷଂ ପୁରାତନଂ
ମହାନୁଭାଵୋଽଖିଲସାଧୁସମ୍ମତଃ ।
ବଦ୍ଧାଞ୍ଜଲିର୍ବାଷ୍ପକଲାକୁଲେକ୍ଷଣୋ
ଭକ୍ତ୍ଯୁତ୍କଲୋ ଗଦ୍ଗଦଯା ଗିରାବ୍ରଵୀତ୍ ॥ ୧ ॥
ଶ୍ରୀବଲିରୁଵାଚ
ଅହୋ ପ୍ରଣାମାଯ କୃତଃ ସମୁଦ୍ଯମଃ
ପ୍ରପନ୍ନଭକ୍ତାର୍ଥଵିଧୌ ସମାହିତଃ ।
ଯଲ୍ଲୋକପାଲୈସ୍ତ୍ଵଦନୁଗ୍ରହୋଽମରୈ-
ରଲବ୍ଧପୂର୍ଵୋଽପସଦେଽସୁରେଽର୍ପିତଃ ॥ ୨ ॥
ଅହୋ ପ୍ରଣାମାଯ କୃତଃ ସମୁଦ୍ଯମଃ
ପ୍ରପନ୍ନଭକ୍ତାର୍ଥଵିଧୌ ସମାହିତଃ ।
ଯଲ୍ଲୋକପାଲୈସ୍ତ୍ଵଦନୁଗ୍ରହୋଽମରୈ-
ରଲବ୍ଧପୂର୍ଵୋଽପସଦେଽସୁରେଽର୍ପିତଃ ॥ ୨ ॥
ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ହରିମାନତ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ସଭଵଂ ତତଃ ।
ଵିଵେଶ ସୁତଲଂ ପ୍ରୀତୋ ବଲିର୍ମୁକ୍ତଃ ସହାସୁରୈଃ ॥ ୩ ॥
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ହରିମାନତ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ସଭଵଂ ତତଃ ।
ଵିଵେଶ ସୁତଲଂ ପ୍ରୀତୋ ବଲିର୍ମୁକ୍ତଃ ସହାସୁରୈଃ ॥ ୩ ॥
ଏଵମିନ୍ଦ୍ରାଯ ଭଗଵାନ୍ ପ୍ରତ୍ଯାନୀଯ ତ୍ରିଵିଷ୍ଟପମ୍ ।
ପୂରଯିତ୍ଵାଦିତେଃ କାମମଶାସତ୍ ସକଲଂ ଜଗତ୍ ॥ ୪ ॥
ପୂରଯିତ୍ଵାଦିତେଃ କାମମଶାସତ୍ ସକଲଂ ଜଗତ୍ ॥ ୪ ॥
ଲବ୍ଧପ୍ରସାଦଂ ନିର୍ମୁକ୍ତଂ ପୌତ୍ରଂ ଵଂଶଧରଂ ବଲିମ୍ ।
ନିଶାମ୍ଯ ଭକ୍ତିପ୍ରଵଣଃ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଇଦମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ ୫ ॥
ନିଶାମ୍ଯ ଭକ୍ତିପ୍ରଵଣଃ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଇଦମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ ୫ ॥
ଶ୍ରୀପ୍ରହ୍ଲାଦ ଉଵାଚ
ନେମଂ ଵିରିଞ୍ଚୋ ଲଭତେ ପ୍ରସାଦଂ
ନ ଶ୍ରୀର୍ନ ଶର୍ଵଃ କିମୁତାପରେଽନ୍ଯେ ।
ଯନ୍ନୋଽସୁରାଣାମସି ଦୁର୍ଗପାଲୋ
ଵିଶ୍ଵାଭିଵନ୍ଦ୍ଯୈରଭିଵନ୍ଦିତାଙ୍ଘ୍ରିଃ ॥ ୬ ॥
ନେମଂ ଵିରିଞ୍ଚୋ ଲଭତେ ପ୍ରସାଦଂ
ନ ଶ୍ରୀର୍ନ ଶର୍ଵଃ କିମୁତାପରେଽନ୍ଯେ ।
ଯନ୍ନୋଽସୁରାଣାମସି ଦୁର୍ଗପାଲୋ
ଵିଶ୍ଵାଭିଵନ୍ଦ୍ଯୈରଭିଵନ୍ଦିତାଙ୍ଘ୍ରିଃ ॥ ୬ ॥
ଯତ୍ପାଦପଦ୍ମମକରନ୍ଦନିଷେଵଣେନ
ବ୍ରହ୍ମାଦଯଃ ଶରଣଦାଶ୍ନୁଵତେ ଵିଭୂତୀଃ ।
କସ୍ମାଦ୍ ଵଯଂ କୁସୃତଯଃ ଖଲଯୋନଯସ୍ତେ
ଦାକ୍ଷିଣ୍ଯଦୃଷ୍ଟିପଦଵୀଂ ଭଵତଃ ପ୍ରଣୀତାଃ ॥ ୭ ॥
ବ୍ରହ୍ମାଦଯଃ ଶରଣଦାଶ୍ନୁଵତେ ଵିଭୂତୀଃ ।
କସ୍ମାଦ୍ ଵଯଂ କୁସୃତଯଃ ଖଲଯୋନଯସ୍ତେ
ଦାକ୍ଷିଣ୍ଯଦୃଷ୍ଟିପଦଵୀଂ ଭଵତଃ ପ୍ରଣୀତାଃ ॥ ୭ ॥
ଚିତ୍ରଂ ତଵେହିତମହୋଽମିତଯୋଗମାଯା-
ଲୀଲାଵିସୃଷ୍ଟଭୁଵନସ୍ଯ ଵିଶାରଦସ୍ଯ ।
ସର୍ଵାତ୍ମନଃ ସମଦୃଶୋଽଵିଷମଃ ସ୍ଵଭାଵୋ
ଭକ୍ତପ୍ରିଯୋ ଯଦସି କଲ୍ପତରୁସ୍ଵଭାଵଃ ॥ ୮ ॥
ଲୀଲାଵିସୃଷ୍ଟଭୁଵନସ୍ଯ ଵିଶାରଦସ୍ଯ ।
ସର୍ଵାତ୍ମନଃ ସମଦୃଶୋଽଵିଷମଃ ସ୍ଵଭାଵୋ
ଭକ୍ତପ୍ରିଯୋ ଯଦସି କଲ୍ପତରୁସ୍ଵଭାଵଃ ॥ ୮ ॥
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ
ଵତ୍ସ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଭଦ୍ରଂ ତେ ପ୍ରଯାହି ସୁତଲାଲଯମ୍ ।
ମୋଦମାନଃ ସ୍ଵପୌତ୍ରେଣ ଜ୍ଞାତୀନାଂ ସୁଖମାଵହ ॥ ୯ ॥
ଵତ୍ସ ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଭଦ୍ରଂ ତେ ପ୍ରଯାହି ସୁତଲାଲଯମ୍ ।
ମୋଦମାନଃ ସ୍ଵପୌତ୍ରେଣ ଜ୍ଞାତୀନାଂ ସୁଖମାଵହ ॥ ୯ ॥
ନିତ୍ଯଂ ଦ୍ରଷ୍ଟାସି ମାଂ ତତ୍ର ଗଦାପାଣିମଵସ୍ଥିତମ୍ ।
ମଦ୍ଦର୍ଶନମହାହ୍ଲାଦଧ୍ଵସ୍ତକର୍ମନିବନ୍ଧନଃ ॥ ୧୦ ॥
ମଦ୍ଦର୍ଶନମହାହ୍ଲାଦଧ୍ଵସ୍ତକର୍ମନିବନ୍ଧନଃ ॥ ୧୦ ॥
ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ
ଆଜ୍ଞାଂ ଭଗଵତୋ ରାଜନ୍ପ୍ରହ୍ଲାଦୋ ବଲିନା ସହ ।
ବାଢମିତ୍ଯମଲପ୍ରଜ୍ଞୋ ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯାଧାଯ କୃତାଞ୍ଜଲିଃ ॥ ୧୧ ॥
ଆଜ୍ଞାଂ ଭଗଵତୋ ରାଜନ୍ପ୍ରହ୍ଲାଦୋ ବଲିନା ସହ ।
ବାଢମିତ୍ଯମଲପ୍ରଜ୍ଞୋ ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯାଧାଯ କୃତାଞ୍ଜଲିଃ ॥ ୧୧ ॥
ପରିକ୍ରମ୍ଯାଦିପୁରୁଷଂ ସର୍ଵାସୁରଚମୂପତିଃ ।
ପ୍ରଣତସ୍ତଦନୁଜ୍ଞାତଃ ପ୍ରଵିଵେଶ ମହାବିଲମ୍ ॥ ୧୨ ॥
ପ୍ରଣତସ୍ତଦନୁଜ୍ଞାତଃ ପ୍ରଵିଵେଶ ମହାବିଲମ୍ ॥ ୧୨ ॥
ଅଥାହୋଶନସଂ ରାଜନ୍ହରିର୍ନାରାଯଣୋଽନ୍ତିକେ ।
ଆସୀନମୃତ୍ଵିଜାଂ ମଧ୍ଯେ ସଦସି ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନାମ୍ ॥ ୧୩ ॥
ଆସୀନମୃତ୍ଵିଜାଂ ମଧ୍ଯେ ସଦସି ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନାମ୍ ॥ ୧୩ ॥
ବ୍ରହ୍ମନ୍ ସନ୍ତନୁ ଶିଷ୍ଯସ୍ଯ କର୍ମଚ୍ଛିଦ୍ରଂ ଵିତନ୍ଵତଃ ।
ଯତ୍ ତତ୍ କର୍ମସୁ ଵୈଷମ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମଦୃଷ୍ଟଂ ସମଂ ଭଵେତ୍ ॥ ୧୪ ॥
ଯତ୍ ତତ୍ କର୍ମସୁ ଵୈଷମ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମଦୃଷ୍ଟଂ ସମଂ ଭଵେତ୍ ॥ ୧୪ ॥
ଶ୍ରୀଶୁକ୍ର ଉଵାଚ
କୁତସ୍ତତ୍କର୍ମଵୈଷମ୍ଯଂ ଯସ୍ଯ କର୍ମେଶ୍ଵରୋ ଭଵାନ୍ ।
ଯଜ୍ଞେଶୋ ଯଜ୍ଞପୁରୁଷଃ ସର୍ଵଭାଵେନ ପୂଜିତଃ ॥ ୧୫ ॥
କୁତସ୍ତତ୍କର୍ମଵୈଷମ୍ଯଂ ଯସ୍ଯ କର୍ମେଶ୍ଵରୋ ଭଵାନ୍ ।
ଯଜ୍ଞେଶୋ ଯଜ୍ଞପୁରୁଷଃ ସର୍ଵଭାଵେନ ପୂଜିତଃ ॥ ୧୫ ॥
ମନ୍ତ୍ରତସ୍ତନ୍ତ୍ରତଶ୍ଛିଦ୍ରଂ ଦେଶକାଲାର୍ହଵସ୍ତୁତଃ ।
ସର୍ଵଂ କରୋତି ନିଶ୍ଛିଦ୍ରମନୁସଙ୍କୀର୍ତନଂ ତଵ ॥ ୧୬ ॥
ସର୍ଵଂ କରୋତି ନିଶ୍ଛିଦ୍ରମନୁସଙ୍କୀର୍ତନଂ ତଵ ॥ ୧୬ ॥
ତଥାପି ଵଦତୋ ଭୂମନ୍ କରିଷ୍ଯାମ୍ଯନୁଶାସନମ୍ ।
ଏତଚ୍ଛ୍ରେଯଃ ପରଂ ପୁଂସାଂ ଯତ୍ ତଵାଜ୍ଞାନୁପାଲନମ୍ ॥ ୧୭ ॥
ଏତଚ୍ଛ୍ରେଯଃ ପରଂ ପୁଂସାଂ ଯତ୍ ତଵାଜ୍ଞାନୁପାଲନମ୍ ॥ ୧୭ ॥
ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ
ପ୍ରତିନନ୍ଦ୍ଯ ହରେରାଜ୍ଞାମୁଶନା ଭଗଵାନିତି ।
ଯଜ୍ଞଚ୍ଛିଦ୍ରଂ ସମାଧତ୍ତ ବଲେର୍ଵିପ୍ରର୍ଷିଭିଃ ସହ ॥ ୧୮ ॥
ପ୍ରତିନନ୍ଦ୍ଯ ହରେରାଜ୍ଞାମୁଶନା ଭଗଵାନିତି ।
ଯଜ୍ଞଚ୍ଛିଦ୍ରଂ ସମାଧତ୍ତ ବଲେର୍ଵିପ୍ରର୍ଷିଭିଃ ସହ ॥ ୧୮ ॥
ଏଵଂ ବଲେର୍ମହୀଂ ରାଜନ୍ ଭିକ୍ଷିତ୍ଵା ଵାମନୋ ହରିଃ ।
ଦଦୌ ଭ୍ରାତ୍ରେ ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ରିଦିଵଂ ଯତ୍ପରୈର୍ହୃତମ୍ ॥ ୧୯ ॥
ଦଦୌ ଭ୍ରାତ୍ରେ ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ରିଦିଵଂ ଯତ୍ପରୈର୍ହୃତମ୍ ॥ ୧୯ ॥
ପ୍ରଜାପତିପତିର୍ବ୍ରହ୍ମା ଦେଵର୍ଷିପିତୃଭୂମିପୈଃ ।
ଦକ୍ଷଭୃଗ୍ଵଙ୍ଗିରୋମୁଖ୍ଯୈଃ କୁମାରେଣ ଭଵେନ ଚ ॥ ୨୦ ॥
ଦକ୍ଷଭୃଗ୍ଵଙ୍ଗିରୋମୁଖ୍ଯୈଃ କୁମାରେଣ ଭଵେନ ଚ ॥ ୨୦ ॥
କଶ୍ଯପସ୍ଯାଦିତେଃ ପ୍ରୀତ୍ଯୈ ସର୍ଵଭୂତଭଵାଯ ଚ ।
ଲୋକାନାଂ ଲୋକପାଲାନାମକରୋଦ୍ ଵାମନଂ ପତିମ୍ ॥ ୨୧ ॥
ଲୋକାନାଂ ଲୋକପାଲାନାମକରୋଦ୍ ଵାମନଂ ପତିମ୍ ॥ ୨୧ ॥
ଵେଦାନାଂ ସର୍ଵଦେଵାନାଂ ଧର୍ମସ୍ଯ ଯଶସଃ ଶ୍ରିଯଃ ।
ମଙ୍ଗଲାନାଂ ଵ୍ରତାନାଂ ଚ କଲ୍ପଂ ସ୍ଵର୍ଗାପଵର୍ଗଯୋଃ ॥ ୨୨ ॥
ମଙ୍ଗଲାନାଂ ଵ୍ରତାନାଂ ଚ କଲ୍ପଂ ସ୍ଵର୍ଗାପଵର୍ଗଯୋଃ ॥ ୨୨ ॥
ଉପେନ୍ଦ୍ରଂ କଲ୍ପଯାଂଚକ୍ରେ ପତିଂ ସର୍ଵଵିଭୂତଯେ ।
ତଦା ସର୍ଵାଣି ଭୂତାନି ଭୃଶଂ ମୁମୁଦିରେ ନୃପ ॥ ୨୩ ॥
ତଦା ସର୍ଵାଣି ଭୂତାନି ଭୃଶଂ ମୁମୁଦିରେ ନୃପ ॥ ୨୩ ॥
ତତସ୍ତ୍ଵିନ୍ଦ୍ରଃ ପୁରସ୍କୃତ୍ଯ ଦେଵଯାନେନ ଵାମନମ୍ ।
ଲୋକପାଲୈର୍ଦିଵଂ ନିନ୍ଯେ ବ୍ରହ୍ମଣା ଚାନୁମୋଦିତଃ ॥ ୨୪ ॥
ଲୋକପାଲୈର୍ଦିଵଂ ନିନ୍ଯେ ବ୍ରହ୍ମଣା ଚାନୁମୋଦିତଃ ॥ ୨୪ ॥
ପ୍ରାପ୍ଯ ତ୍ରିଭୁଵନଂ ଚେନ୍ଦ୍ର ଉପେନ୍ଦ୍ରଭୁଜପାଲିତଃ ।
ଶ୍ରିଯା ପରମଯା ଜୁଷ୍ଟୋ ମୁମୁଦେ ଗତସାଧ୍ଵସଃ ॥ ୨୫ ॥
ଶ୍ରିଯା ପରମଯା ଜୁଷ୍ଟୋ ମୁମୁଦେ ଗତସାଧ୍ଵସଃ ॥ ୨୫ ॥
ବ୍ରହ୍ମା ଶର୍ଵଃ କୁମାରଶ୍ଚ ଭୃଗ୍ଵାଦ୍ଯା ମୁନଯୋ ନୃପ ।
ପିତରଃ ସର୍ଵଭୂତାନି ସିଦ୍ଧା ଵୈମାନିକାଶ୍ଚ ଯେ ॥ ୨୬ ॥
ପିତରଃ ସର୍ଵଭୂତାନି ସିଦ୍ଧା ଵୈମାନିକାଶ୍ଚ ଯେ ॥ ୨୬ ॥
ସୁମହତ୍ କର୍ମ ତଦ୍ ଵିଷ୍ଣୋର୍ଗାଯନ୍ତଃ ପରମଦ୍ଭୁତମ୍ ।
ଧିଷ୍ଣ୍ଯାନି ସ୍ଵାନି ତେ ଜଗ୍ମୁରଦିତିଂ ଚ ଶଶଂସିରେ ॥ ୨୭ ॥
ଧିଷ୍ଣ୍ଯାନି ସ୍ଵାନି ତେ ଜଗ୍ମୁରଦିତିଂ ଚ ଶଶଂସିରେ ॥ ୨୭ ॥
ସର୍ଵମେତନ୍ମଯାଖ୍ଯାତଂ ଭଵତଃ କୁଲନନ୍ଦନ ।
ଉରୁକ୍ରମସ୍ଯ ଚରିତଂ ଶ୍ରୋତୃଣାମଘମୋଚନମ୍ ॥ ୨୮ ॥
ଉରୁକ୍ରମସ୍ଯ ଚରିତଂ ଶ୍ରୋତୃଣାମଘମୋଚନମ୍ ॥ ୨୮ ॥
ପାରଂ ମହିମ୍ନ ଉରୁଵିକ୍ରମତୋ ଗୃଣାନୋ
ଯଃ ପାର୍ଥିଵାନି ଵିମମେ ସ ରଜାଂସି ମର୍ତ୍ଯଃ ।
କିଂ ଜାଯମାନ ଉତ ଜାତ ଉପୈତି ମର୍ତ୍ଯ
ଇତ୍ଯାହ ମନ୍ତ୍ରଦୃଗୃଷିଃ ପୁରୁଷସ୍ଯ ଯସ୍ଯ ॥ ୨୯ ॥
ଯଃ ପାର୍ଥିଵାନି ଵିମମେ ସ ରଜାଂସି ମର୍ତ୍ଯଃ ।
କିଂ ଜାଯମାନ ଉତ ଜାତ ଉପୈତି ମର୍ତ୍ଯ
ଇତ୍ଯାହ ମନ୍ତ୍ରଦୃଗୃଷିଃ ପୁରୁଷସ୍ଯ ଯସ୍ଯ ॥ ୨୯ ॥
ଯ ଇଦଂ ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ହରେରଦ୍ଭୁତକର୍ମଣଃ ।
ଅଵତାରାନୁଚରିତଂ ଶୃଣ୍ଵନ୍ ଯାତି ପରାଂ ଗତିମ୍ ॥ ୩୦ ॥
ଅଵତାରାନୁଚରିତଂ ଶୃଣ୍ଵନ୍ ଯାତି ପରାଂ ଗତିମ୍ ॥ ୩୦ ॥
କ୍ରିଯମାଣେ କର୍ମଣୀଦଂ ଦୈଵେ ପିତ୍ର୍ଯେଽଥ ମାନୁଷେ ।
ଯତ୍ର ଯତ୍ରାନୁକୀର୍ତ୍ଯେତ ତତ୍ ତେଷାଂ ସୁକୃତଂ ଵିଦୁଃ ॥ ୩୧ ॥
ଯତ୍ର ଯତ୍ରାନୁକୀର୍ତ୍ଯେତ ତତ୍ ତେଷାଂ ସୁକୃତଂ ଵିଦୁଃ ॥ ୩୧ ॥