॥ શ્રી ગણેશાય નમઃ ॥
નલગે કરણે તીર્થાટન । હઠયોગાદિક સાધન ।
વેદાભ્યાસ શાસ્ત્રજ્ઞાન । મોક્ષસાધનકારણે ॥૧॥
વેદાભ્યાસ શાસ્ત્રજ્ઞાન । મોક્ષસાધનકારણે ॥૧॥
અંતરી સ્વામીભક્તી જડતા । ચારી પુરુષાર્થ યેતી હાતા ।
પાપ તાપ દૈન્ય વાર્તા । તેથે કાહી નુરેચી ॥૨॥
પાપ તાપ દૈન્ય વાર્તા । તેથે કાહી નુરેચી ॥૨॥
વર્તત અસતા સંસારી । સ્વામીપદ આઠવી અંતરી ।
તયાતે યા ભવસાગરી । નિશ્ચયે તારિતી સમર્થ ॥૩॥
તયાતે યા ભવસાગરી । નિશ્ચયે તારિતી સમર્થ ॥૩॥
સર્વ કામના પુરવોન । અંતી દાવિતી સુરભુવન ।
જે નર કરિતી નામસ્મરણ । તે મુક્ત યાચ દેહી ॥૪॥
જે નર કરિતી નામસ્મરણ । તે મુક્ત યાચ દેહી ॥૪॥
મંગળવેઢે ગ્રામાત । રાહત અસતા શ્રીસમર્થ ।
ગ્રામવાસી જન સમસ્ત । વેડા મ્હણતી તયાંસી ॥૫॥
ગ્રામવાસી જન સમસ્ત । વેડા મ્હણતી તયાંસી ॥૫॥
આપુલી વ્હાવી પ્રખ્યાતી । હે નસેચિ જયાચ્યા ચિત્તી ।
સ્વેચ્છે વર્તન કરિતી । કાહી ન જાણતી જનવાર્તા ॥૬॥
સ્વેચ્છે વર્તન કરિતી । કાહી ન જાણતી જનવાર્તા ॥૬॥
કોણાસી ભાષણ ન કરિતી । કવણાચે ગૃહા ન જાતી ।
દુષ્ટોત્તરે જન તાડિતી । તરી ક્રોધ નયેચી ॥૭॥
દુષ્ટોત્તરે જન તાડિતી । તરી ક્રોધ નયેચી ॥૭॥
શીતોષ્ણાચી ભીતી । નસેચી જ્યાંચિયા ચિત્તી ।
સદા અરણ્યાત વસતી । એકાન્તસ્થળી સમર્થ ॥૮॥
સદા અરણ્યાત વસતી । એકાન્તસ્થળી સમર્થ ॥૮॥
સુખદુઃખ સમાન । સદા તૃપ્ત અસે મન ।
લોકવસ્તી આણિ વન । દોન્હી જયા સારખી ॥૯॥
લોકવસ્તી આણિ વન । દોન્હી જયા સારખી ॥૯॥
પરમેશ્વરરુપ યતી । ઐસે જ્યાંચ્યા વાટે ચિત્તી ।
તે કરિતા સ્વામીભક્તી । જન હાસતી તયાતે ॥૧૦॥
તે કરિતા સ્વામીભક્તી । જન હાસતી તયાતે ॥૧૦॥
યા વેળી મંગળવેઢ્યાત । બસપ્પા તેલી રાહાત ।
દારિદ્રયે પીડિલા બહુત । દીન સ્થિતી તયાચી ॥૧૧॥
દારિદ્રયે પીડિલા બહુત । દીન સ્થિતી તયાચી ॥૧૧॥
બસપ્પા વ્યવસાય કરી । પુરે ન પડે ત્યામાઝારી ।
અઠરાવિશ્વે દારિદ્રય ઘરી । પોટા ભાકરી મિળેના ॥૧૨॥
અઠરાવિશ્વે દારિદ્રય ઘરી । પોટા ભાકરી મિળેના ॥૧૨॥
તો એકે દિની ફિરત ફિરત । સહજ વનામાજી જાત ।
તો દેખિલે શ્રીસમર્થ । દિગંબર યતિરાજ ॥૧૩॥
તો દેખિલે શ્રીસમર્થ । દિગંબર યતિરાજ ॥૧૩॥
કંટકશય્યા કરોન । તિયેવરી કેલે શયન ।
ઐસે નવલ દેખોન । લોટાંગણ ઘાલિતસે ॥૧૪॥
ઐસે નવલ દેખોન । લોટાંગણ ઘાલિતસે ॥૧૪॥
અંતરી પટલી ખૂણ । યતિ ઈશ્વરાંશ પૂર્ણ ।
મ્હણુની સુખે શયન । કંટકશય્યેવરી કેલે ॥૧૫॥
મ્હણુની સુખે શયન । કંટકશય્યેવરી કેલે ॥૧૫॥
અષ્ટભાવે દાટોની । માથા ઠેવી શ્રીચરણી ।
મ્હણે કૃપાકટાક્ષે કરોની । દાસાકડે પહાવે ॥૧૬॥
મ્હણે કૃપાકટાક્ષે કરોની । દાસાકડે પહાવે ॥૧૬॥
સ્વામીચરણાંચા સ્પર્શ હોતા । જ્ઞાની ઝાલા તો તત્ત્વતા ।
કર જોડોનિયા સ્તવિતા । ઝાલા બહુત પ્રકારે ॥૧૭॥
કર જોડોનિયા સ્તવિતા । ઝાલા બહુત પ્રકારે ॥૧૭॥
સકલ બ્રહ્માંડનાયકા । કૃપાઘના ભક્તપાલકા ।
પાપ, તાપ આણિ દૈન્ય હારકા । વિશ્વપતે જગદ્ગુરુ ॥૧૮॥
પાપ, તાપ આણિ દૈન્ય હારકા । વિશ્વપતે જગદ્ગુરુ ॥૧૮॥
પાહુનિયા પ્રેમળ ભક્તી । અંતરી સંતોષલે યતિ ।
વરદસ્ત ઠેવિતી । તત્કાળ મસ્તકી તયાચે ॥૧૯॥
વરદસ્ત ઠેવિતી । તત્કાળ મસ્તકી તયાચે ॥૧૯॥
બસપ્પાચે ચરણી । મન જડલે તૈપાસોની ।
રાહૂ લાગલા નિશિદિની । સ્વામીસન્નિધ આનંદે ॥૨૦॥
રાહૂ લાગલા નિશિદિની । સ્વામીસન્નિધ આનંદે ॥૨૦॥
જિકડે જાતીલ સમર્થ । તિકડે આપણહી જાત ।
ઐસે પાહુની હાસત । કુટિલ જન તયાતે ॥૨૧॥
ઐસે પાહુની હાસત । કુટિલ જન તયાતે ॥૨૧॥
વેડ્યાચ્યા નાદી લાગલા । સંસાર યાને સોડિલા ।
ઘરદાર વિસરલા । વેડા ઝાલા નિશ્ચયે ॥૨૨॥
ઘરદાર વિસરલા । વેડા ઝાલા નિશ્ચયે ॥૨૨॥
મગ બસાપ્પાચી કાંતા । ઐકૂનિયા ઐશી વાર્તા ।
કરીતસે આકાંતા । મ્હણે ઘર બુડાલે ॥૨૩॥
કરીતસે આકાંતા । મ્હણે ઘર બુડાલે ॥૨૩॥
આધીચ આમ્હી નિર્ધન । પરી મોલમજુરી કરોન ।
કરીત હોતો ઉપજીવન । આતા કાય કરાવે ॥૨૪॥
કરીત હોતો ઉપજીવન । આતા કાય કરાવે ॥૨૪॥
બસપ્પા યેતા ગૃહાસી । દુષ્ટોત્તરે બોલે ત્યાસી ।
મ્હણે સોડિલે સંસારાસી । વેડ કાય લાગલે ॥૨૫॥
મ્હણે સોડિલે સંસારાસી । વેડ કાય લાગલે ॥૨૫॥
પરી બસપ્પાચે ચિત્ત । સ્વામીંચરણી આસક્ત ।
જનાપવાદા ન ભીત । નસે ચાડ કોણાચી ॥૨૬॥
જનાપવાદા ન ભીત । નસે ચાડ કોણાચી ॥૨૬॥
ઐસે લોટલે કાહી દિન । કાય ઝાલે વર્તમાન ।
તે હોવોની સાવધાન । ચિત્ત દેઊની ઐકાવે ॥૨૭॥
તે હોવોની સાવધાન । ચિત્ત દેઊની ઐકાવે ॥૨૭॥
એકે દિવશી અરણ્યાત । બસપ્પા સ્વામીસેવા કરીત ।
તવ ઝાલી અસે રાત । ઘોર તમ દાટલે ॥૨૮॥
તવ ઝાલી અસે રાત । ઘોર તમ દાટલે ॥૨૮॥
ચિત્ત જડલે શ્રીંચરણી । ભીતી નસે કાહી મની ।
દોન પ્રહર હોતા રજની । સમર્થ ઉઠોની ચાલલે ॥૨૯॥
દોન પ્રહર હોતા રજની । સમર્થ ઉઠોની ચાલલે ॥૨૯॥
પુઢે જાતા સમર્થ । બસપ્પા માગે ચાલત ।
પ્રવેશલે ઘોર અરણ્યાત । ક્રૂર શ્વાપદે ઓરડતી ॥૩૦॥
પ્રવેશલે ઘોર અરણ્યાત । ક્રૂર શ્વાપદે ઓરડતી ॥૩૦॥
આધીચ રાત્ર અંધારી । વૃક્ષ દાટલે નાના પરી ।
માર્ગ ન દિસે ત્યા માઝારી । ચરણી રુતતી કંટક ॥૩૧॥
માર્ગ ન દિસે ત્યા માઝારી । ચરણી રુતતી કંટક ॥૩૧॥
પરી બસપ્પાચે ચિત્તી । ન વાટે કાહી ભીતી ।
સ્વામીચરણી જડલી વૃત્તી । દેહભાન નસેચી ॥૩૨॥
સ્વામીચરણી જડલી વૃત્તી । દેહભાન નસેચી ॥૩૨॥
તો સમર્થે કેલે નવલ । પ્રગટ ઝાલે અસંખ્ય વ્યાલ ।
ભૂભાગ વ્યાપિલા સકળ । તેજે અગ્નીસમાન ॥૩૩॥
ભૂભાગ વ્યાપિલા સકળ । તેજે અગ્નીસમાન ॥૩૩॥
પાદસ્પર્શ સર્પા ઝાલા । બસપ્પા ભાનાવરી આલા ।
અપરિમિત દેખિલા । સર્પસમૂહ ચોહીકડે ॥૩૪॥
અપરિમિત દેખિલા । સર્પસમૂહ ચોહીકડે ॥૩૪॥
વૃક્ષશાખા અવલોકિત । તો સર્પમય દિસત ।
માગે પુઢે પહાત । તો દિસત સર્પમય ॥૩૫॥
માગે પુઢે પહાત । તો દિસત સર્પમય ॥૩૫॥
પાહોનિયા ઐશી પરી । ભયભીત ઝાલા અંતરી ।
તો તયાસી મધુરોત્તરી । સમર્થ કાય બોલલે ॥૩૬॥
તો તયાસી મધુરોત્તરી । સમર્થ કાય બોલલે ॥૩૬॥
ભિઊ નકો યા સમયી । જિતુકે પાહિજે તિતુકે ઘેઈ ।
ન કરી અનુમાન કાહી । દૈવ તુઝે ઉદેલે ॥૩૭॥
ન કરી અનુમાન કાહી । દૈવ તુઝે ઉદેલે ॥૩૭॥
ઐસે બોલતા સમર્થ । બસપ્પા ભય સોડૂનિ ત્વરીત ।
કરી ઘેવોની અંગવસ્ત્ર । ટાકીત એકા સર્પાવરી ॥૩૮॥
કરી ઘેવોની અંગવસ્ત્ર । ટાકીત એકા સર્પાવરી ॥૩૮॥
ગુંડાળોની સર્પા ત્વરિત । સત્વર ઉચલોની ઘેત ।
તવ સર્પ ઝાલે ગુપ્ત । તેજહી નષ્ટ જાહલે ॥૩૯॥
તવ સર્પ ઝાલે ગુપ્ત । તેજહી નષ્ટ જાહલે ॥૩૯॥
તેથોનિયા નિઘાલે । સત્વર ગ્રામામાજી આલે ।
બસપ્પાસહિત બૈસલે । સમર્થ એકા દેઊળી ॥૪૦॥
બસપ્પાસહિત બૈસલે । સમર્થ એકા દેઊળી ॥૪૦॥
તેથે આપુલે અંગવસ્ત્ર । બસપ્પા સોડોની પહાત ।
તવ ત્યાત સુવર્ણ દિસત । સર્પ ગુપ્ત ઝાલા ॥૪૧॥
તવ ત્યાત સુવર્ણ દિસત । સર્પ ગુપ્ત ઝાલા ॥૪૧॥
ઐસે નવલ દેખોની । ચકિત ઝાલા અંતઃકરણી ।
માથા ઠેવી સ્વામીંચરણી । પ્રેમાશ્રૂ નયની વહાતી ॥૪૨॥
માથા ઠેવી સ્વામીંચરણી । પ્રેમાશ્રૂ નયની વહાતી ॥૪૨॥
ત્યાસી બોલતી યતીશ્વર । ઘરી જાવ ત્યા સત્વર ।
સુખે કરાવા સંસાર । દારા પુત્રા પોશિજે ॥૪૩॥
સુખે કરાવા સંસાર । દારા પુત્રા પોશિજે ॥૪૩॥
આનંદોની માનસી । બસપ્પા ગેલા ગૃહાસી ।
વર્તમાન સાંગતા કાંતેસી । તેહિ અંતરી સુખાવે ॥૪૪॥
વર્તમાન સાંગતા કાંતેસી । તેહિ અંતરી સુખાવે ॥૪૪॥
કૃપા હોતા સમર્થાંચી । વાર્તા નુરેચી દૈન્યાચી ।
યાવિષયી હી બસાપ્પાચી । ગોષ્ટ સાક્ષ દેતસે ॥૪૫॥
યાવિષયી હી બસાપ્પાચી । ગોષ્ટ સાક્ષ દેતસે ॥૪૫॥
અસા તો બસાપ્પા ભક્ત । સંસારસુખ ઉપભોગીત ।
રાત્રંદિન ‘શ્રી સ્વામી સમર્થ’ । મંત્ર જપે અત્યાદરે ॥૪૬॥
રાત્રંદિન ‘શ્રી સ્વામી સમર્થ’ । મંત્ર જપે અત્યાદરે ॥૪૬॥
પાપ, તાપ આણિ દૈન્ય । જ્યાંચે દર્શને નિરસોન ।
જાય તે પદ રાત્રંદિન । પ્રેમે વિષ્ણૂ શંકર ધ્યાતી ॥૪૭॥
જાય તે પદ રાત્રંદિન । પ્રેમે વિષ્ણૂ શંકર ધ્યાતી ॥૪૭॥
પુઢે કથા સુંદર । સ્વામીસુતાચે ચરિત્ર ।
મન કરોનિયા સ્થિર । સાદર હોઊની ઐકાવે ॥૪૮॥
મન કરોનિયા સ્થિર । સાદર હોઊની ઐકાવે ॥૪૮॥
ઇતિ શ્રી સ્વામી ચરિત્રામૃત । નાના પ્રાકૃત કથા સંમત ।
સદા ભાવિક પરિસોત । પંચદશોઽધ્યાય ગોડ હા ॥૪૯॥
સદા ભાવિક પરિસોત । પંચદશોઽધ્યાય ગોડ હા ॥૪૯॥
॥ શ્રીસ્વામીચરણાર્પણમસ્તુ ॥ શ્રીમસ્તુ શુભંભવતી ॥