श्री गणेशाय नमः ।
ऊँ दत्त परब्रह्माय स्वाहा ।
श्री ब्रह्मचैतन्य । गोंदवलेकर महाराज ।
नववे वर्षी घेत । आशीर्वाद समर्थांचा ॥१॥
ऊँ दत्त परब्रह्माय स्वाहा ।
श्री ब्रह्मचैतन्य । गोंदवलेकर महाराज ।
नववे वर्षी घेत । आशीर्वाद समर्थांचा ॥१॥
रामकृष्ण परमहंस । स्वामी दर्शन देती त्यांस ।
ब्रह्मचारी लोकनाथांस । सिध्दपदी बैसविले ॥२॥
ब्रह्मचारी लोकनाथांस । सिध्दपदी बैसविले ॥२॥
विष्णुबुवा ब्रह्मचारी ।वृत्ती ब्रह्मतदाकारी ।
श्री समर्थ लीलाधारी । नाना लीला करिती ते ॥३॥
श्री समर्थ लीलाधारी । नाना लीला करिती ते ॥३॥
काळबुवा पुण्यात । साटम सावंतवाडीत ।
रांगोळी महाराज वेंगुर्ल्यात । ऐसे शिष्य तयांचे हो ॥४॥
रांगोळी महाराज वेंगुर्ल्यात । ऐसे शिष्य तयांचे हो ॥४॥
ताजुद्दीनबाबा नागपुरात । साईबाबा शिर्डीत ।
सीतारामबाबा खर्डीत । ऐसे शिष्य तयांचे हो ॥५॥
सीतारामबाबा खर्डीत । ऐसे शिष्य तयांचे हो ॥५॥
ऐसा स्वामी समर्थ । सदैव राही लीला करीत ।
तयांचे चरित्र अद्भुत । कोणी कैसे वर्णावे ॥६॥
तयांचे चरित्र अद्भुत । कोणी कैसे वर्णावे ॥६॥
गोविंदराव नामे भक्त । असे व्याधीने पीडित ।
गाणगापुरी सेवा करीत । होता पाहा तेधवा ॥७॥
गाणगापुरी सेवा करीत । होता पाहा तेधवा ॥७॥
त्यासी दृष्टांत होत । जावे अक्कलकोटात ।
स्वामी समर्थ श्री दत्त । कलियुगी पाहा अवतरले ॥८॥
स्वामी समर्थ श्री दत्त । कलियुगी पाहा अवतरले ॥८॥
ऐसा होई दृष्टांत । मग येई अक्कलकोटात ।
कृपा स्वामींची होत । व्याधी जाई निघोनिया ॥९॥
कृपा स्वामींची होत । व्याधी जाई निघोनिया ॥९॥
मल्हारराव गायकवाड । बडोद्याचा राजा असत ।
श्री स्वामीसी विनवीत । यावे बडोद्यासी म्हणोनिया ॥१०॥
श्री स्वामीसी विनवीत । यावे बडोद्यासी म्हणोनिया ॥१०॥
स्वामी काही न बोलत । राजा दानधर्म करीत ।
सुवर्ण रौप्य अर्पित । प्रसन्न करण्या स्वामींसी ॥११॥
सुवर्ण रौप्य अर्पित । प्रसन्न करण्या स्वामींसी ॥११॥
प्रयन्त करी बहुत । परी स्वामी न जात ।
निराश होऊनी परतत । बडोद्यासी माघारा ॥१२॥
निराश होऊनी परतत । बडोद्यासी माघारा ॥१२॥
जाऊनी दरबार भरवीत । विडा तेथे ठेवीत ।
म्हणे जो कोणी स्वामींसी आणीत । त्यासी जहागीर देईन मी ॥१३॥
म्हणे जो कोणी स्वामींसी आणीत । त्यासी जहागीर देईन मी ॥१३॥
एक विडा उचलीत । म्हणे मी स्वामींसी आणीत ।
ऐसे म्हणोनी येत। अक्कलकोटा माझारी ॥१४॥
ऐसे म्हणोनी येत। अक्कलकोटा माझारी ॥१४॥
येऊनी अक्कलकोटात । स्वामीसी धन अर्पित ।
सेवका अन्नदान करीत । प्रसन्न करण्या स्वामींना ॥१५॥
सेवका अन्नदान करीत । प्रसन्न करण्या स्वामींना ॥१५॥
मग हळूच पुसत । चला म्हणे बडोद्यात ।
स्वामी काही न बोलत । उगेच राहती बैसोनिया ॥१६॥
स्वामी काही न बोलत । उगेच राहती बैसोनिया ॥१६॥
एक महिना राहत । प्रयत्न करी बहुत ।
अंति निराश होत । जाई परतोनी माघारा ॥१७॥
अंति निराश होत । जाई परतोनी माघारा ॥१७॥
ऐसे अनेक दरबारी । करिती अक्कलकोटी वारी ।
बडोद्यास न्यावे अंतरी । हेतू धरोनी येती ते ॥१८॥
बडोद्यास न्यावे अंतरी । हेतू धरोनी येती ते ॥१८॥
प्रतिवर्षी प्रयत्न करीत । विडा उचलोनी येत ।
अंति निराश होत । ऐसे पाहा होतसे ॥१९॥
अंति निराश होत । ऐसे पाहा होतसे ॥१९॥
राजा दरबार भरवीत । आणि विडा ठेवीत ।
सर्व दरबार्यांसी म्हणत । श्रोते तुम्ही अवधारा ॥२०॥
सर्व दरबार्यांसी म्हणत । श्रोते तुम्ही अवधारा ॥२०॥
स्वामी समर्थ भगवान । येथे आणावे म्हणोन ।
बहुत वर्षे प्रयत्न करोन । निराश आम्ही जाहलो ॥२१॥
बहुत वर्षे प्रयत्न करोन । निराश आम्ही जाहलो ॥२१॥
जो कोणी समर्थांस । घेऊन येईल बडोद्यास ।
मोठी जहागिरी त्यास । देऊ आम्ही निश्चये ॥२२॥
मोठी जहागिरी त्यास । देऊ आम्ही निश्चये ॥२२॥
ऐसे जाहीर करत । तात्यासाहेब उठत ।
मी आणतो समर्थांस । म्हणोनी विडा उचलला ॥२३॥
मी आणतो समर्थांस । म्हणोनी विडा उचलला ॥२३॥
राजासी आनंद होत । द्रव्य देई बहुत ।
अक्कलकोटासी पाठवीत । लव्याजम्यासहित हो ॥२४॥
अक्कलकोटासी पाठवीत । लव्याजम्यासहित हो ॥२४॥
तात्यासाहेब अक्कलकोटासी येत । सेवकासी अन्न वस्त्र देत ।
चोळाप्पासी द्रव्य देत । सुंदराबाईसी तैसेची ॥२५॥
चोळाप्पासी द्रव्य देत । सुंदराबाईसी तैसेची ॥२५॥
सेवका ऐसे वश करीत । सर्व सेवक स्वामींसी म्हणत ।
तात्यासाहेब खरा भक्त । जाऊ आपण बडोद्याला ॥२६॥
तात्यासाहेब खरा भक्त । जाऊ आपण बडोद्याला ॥२६॥
करावया स्वामीसी प्रसन्न । नित्य करी अन्नदान ।
गरिबांसी वस्त्रदान । स्वामी हस्ते करीत असे ॥२७॥
गरिबांसी वस्त्रदान । स्वामी हस्ते करीत असे ॥२७॥
चार मास ऐसे चालत । परी स्वामी न काही बोलत ।
म्हणोनी चोळाप्पासी म्हणत । तात्यासाहेब अवधारा ॥२८॥
म्हणोनी चोळाप्पासी म्हणत । तात्यासाहेब अवधारा ॥२८॥
स्वामींसी घेऊनी सांगात । जर बडोद्यासी तुम्ही चलत ।
जहागिरी देईन तुम्हाप्रत । दहा हजार रुपयांची ॥२९॥
जहागिरी देईन तुम्हाप्रत । दहा हजार रुपयांची ॥२९॥
ऐकोनी ऐसी मात । चोळाप्पासी लोभ सुटत ।
येवोनिया स्वामीप्रत । हात जोडोनी विनवितो ॥३०॥
येवोनिया स्वामीप्रत । हात जोडोनी विनवितो ॥३०॥
स्वामी तुम्ही बडोदा चलत । मज मोठी जहागिरी मिळत ।
ऐकोनी स्वामी म्हणत । नाही भक्ती तेथवरी ॥३१॥
ऐकोनी स्वामी म्हणत । नाही भक्ती तेथवरी ॥३१॥
भक्ती नसता भगवंत । कैसा जाईल तेथ ।
ऐकोनी निराश होत । तात्यासाहेब तेथवरी ॥३२॥
ऐकोनी निराश होत । तात्यासाहेब तेथवरी ॥३२॥
तात्या आणि सर्व भक्त । बैसोनी विचार करीत ।
श्री स्वामींसी बडोद्यास । न्यावे कैसे उचलोनी ॥३३॥
श्री स्वामींसी बडोद्यास । न्यावे कैसे उचलोनी ॥३३॥
सर्व मिळोनी ठरवीत । स्पेशल ट्रेन करावी म्हणत ।
स्वामींसी घालोनी मेण्यात । ट्रेनमध्ये ठेवावे ॥३४॥
स्वामींसी घालोनी मेण्यात । ट्रेनमध्ये ठेवावे ॥३४॥
ऐसे करिता अकस्मात । स्वामी काही करु न शकत ।
ट्रेन सरळ थांबत । बडोद्यासी जाऊनिया ॥३५॥
ट्रेन सरळ थांबत । बडोद्यासी जाऊनिया ॥३५॥
ऐसा विचार ठरवत । भाडयाने रेल्वे ठरवत ।
स्वामींनी बैसावे मेण्यात । म्हणोनी प्रार्थिती स्वामींना ॥३६॥
स्वामींनी बैसावे मेण्यात । म्हणोनी प्रार्थिती स्वामींना ॥३६॥
स्वामी चला राजवाड्यात । चला स्वामी खास बागेत ।
स्वामींनी बसावे मेण्यात । म्हणोनी पाहा ते विनविती ॥३७॥
स्वामींनी बसावे मेण्यात । म्हणोनी पाहा ते विनविती ॥३७॥
परी स्वामी टाळत । न बैसती पालखीत ।
ऐसे चार दिवस जात । काय करावे कळेना ॥३८॥
ऐसे चार दिवस जात । काय करावे कळेना ॥३८॥
एकदा बैसता पालखीत । नेऊ रेल्वे स्टेशनात ।
ऐसा विचार करीत । सेवक तेथे बैसले ॥३९॥
ऐसा विचार करीत । सेवक तेथे बैसले ॥३९॥
चोळाप्पा स्वामींसी विनवीत । बाळाप्पाही स्वामींसी म्हणत ।
सुंदराबाईही सांगत । बसा पालखीत म्हणोनिया ॥४०॥
सुंदराबाईही सांगत । बसा पालखीत म्हणोनिया ॥४०॥
ऐसे गेले चार दिवस । काय आले समर्थ मनास ।
जाऊनी बसले पालखीत । भक्त उचलती पालखी ॥४१॥
जाऊनी बसले पालखीत । भक्त उचलती पालखी ॥४१॥
पालखी उचलोनी त्वरित । पळत रेल्वे स्टेशन गाठत ।
स्टेशन जव जवळ येत । मेणा हलका लागतसे ॥४२॥
स्टेशन जव जवळ येत । मेणा हलका लागतसे ॥४२॥
म्हणूनी भूमिवरी ठेवीत । पडदा उघडोनी पाहत ।
स्वामी अदृश्य होत । पाहोनी विस्मय सर्वांना ॥४३॥
स्वामी अदृश्य होत । पाहोनी विस्मय सर्वांना ॥४३॥
अदृश्य होऊनी समर्थ । कोठे गेले न कळत ।
म्हणोनी सर्व दुःख करीत । काय करावे कळेना ॥४४॥
म्हणोनी सर्व दुःख करीत । काय करावे कळेना ॥४४॥
एक पोस्टमन इतक्यात । जेऊर गावाहूनी येत ।
तो सांगे सेवकाप्रत । स्वामी तिकडे आहे ती ॥४५॥
तो सांगे सेवकाप्रत । स्वामी तिकडे आहे ती ॥४५॥
येथोनी दोन मैलांवर । जेऊर गावच्या वाटॆवर ।
समर्थ एका शिळेवर । बैसलेले पाहिले मी ॥४६॥
समर्थ एका शिळेवर । बैसलेले पाहिले मी ॥४६॥
ऐसे भक्ता सांगत । भक्त जाती धावत ।
पाहोनी स्वामींसी तेथ । क्षमा मागती सर्वही ॥४७॥
पाहोनी स्वामींसी तेथ । क्षमा मागती सर्वही ॥४७॥
बैसवोनिया पालखीत । अक्कलकोटासी आणीत ।
तात्यासाहेब बडोद्यास । निराश होवोनी जातसे ॥४८॥
तात्यासाहेब बडोद्यास । निराश होवोनी जातसे ॥४८॥
अनेक ऐसे प्रयत्न करीत । परी स्वामी बडोद्यास न जात ।
ऐसा स्वामी समर्थ । राजासही मानीना ॥४९॥
ऐसा स्वामी समर्थ । राजासही मानीना ॥४९॥
दरबारी यशवंतराव । त्यासी पाठवी मल्हारराव ।
बडोद्यासी चलावे । म्हणोनी प्रार्थी स्वामींना ॥५०॥
बडोद्यासी चलावे । म्हणोनी प्रार्थी स्वामींना ॥५०॥
त्यासी पाहता क्रोधित । होती समर्थ अकस्मात ।
‘बेड्या ठोका ’ म्हणत । समर्थ तेव्हा जोराने ॥५१॥
‘बेड्या ठोका ’ म्हणत । समर्थ तेव्हा जोराने ॥५१॥
तिसरे दिवशी हूकूम येत । जाई बडोद्यासी परत ।
‘ बेड्या हाती पडत । शिक्षा त्यासी होतसे ॥५२॥
‘ बेड्या हाती पडत । शिक्षा त्यासी होतसे ॥५२॥
ऐसा स्वामी समर्थ । सद्भक्ता हवे ते देत ।
मग्रुरा दंड करीत । ऐसा महिमा तयाचा ॥५३॥
मग्रुरा दंड करीत । ऐसा महिमा तयाचा ॥५३॥
वटवृक्ष नव्हे कल्पवृक्ष । आजही तेथे साक्ष देत ।
परब्रम्ह दत्त प्रत्यक्ष । अक्कलकोटात राहिला ॥५४॥
परब्रम्ह दत्त प्रत्यक्ष । अक्कलकोटात राहिला ॥५४॥
दत्तात्रेयाचे दर्शनार्थ । एक साधू तप करीत ।
द्त्त तयासी सांगत । अक्कलकोटात आहे मी ॥५५॥
द्त्त तयासी सांगत । अक्कलकोटात आहे मी ॥५५॥
ऐसा आदेश होता प्राप्त । साधू निघाला चालत ।
बहुत प्रवास करीत । अक्कलकोटी पोचला ॥५६॥
बहुत प्रवास करीत । अक्कलकोटी पोचला ॥५६॥
येता साधू दर्शनार्थ । स्वामी उभे राहत ।
तीन शिरे सहा हात । दर्शन देती तयाला ॥५७॥
तीन शिरे सहा हात । दर्शन देती तयाला ॥५७॥
पूर्णब्रह्म दत्तात्रेय । ऐसे स्वामींचे स्वरुप होय ।
साधू होई तन्मय । पाहोनी लीला स्वामींची ॥५८॥
साधू होई तन्मय । पाहोनी लीला स्वामींची ॥५८॥
जन्मांध सूरदास भक्त । होता व्दारकेत राहत ।
श्री स्वामी समर्थ । दर्शन देती तयालागी ॥५९॥
श्री स्वामी समर्थ । दर्शन देती तयालागी ॥५९॥
तयासी दिव्यदृष्टी देत । मीच कृष्ण म्हणोनी सांगत ।
सदेहाने सांप्रत । अक्कलकोटी आहे मी ॥६०॥
सदेहाने सांप्रत । अक्कलकोटी आहे मी ॥६०॥
भुर्याबुवा व्दारकेत । द्त्त दर्शनार्थ तप करीत ।
स्वामी समर्थ दर्शन देत । एके दिनी तयालागी ॥६१॥
स्वामी समर्थ दर्शन देत । एके दिनी तयालागी ॥६१॥
मस्तकी वरदहस्त ठेवीत । बुवा होती समाधिस्थ ।
ऐसी लीला अद्भुत । करिती समर्थ श्री स्वामी ॥६२॥
ऐसी लीला अद्भुत । करिती समर्थ श्री स्वामी ॥६२॥
भुर्याबुवा गुजराथेत । समर्थांचा प्रचार करीत ।
लोक येती दर्शनार्थ । दूरदुरोनी स्वामीच्या ॥६३॥
लोक येती दर्शनार्थ । दूरदुरोनी स्वामीच्या ॥६३॥
ऐसा स्वामी समर्थ । ज्या जे हवे ते ते देत ।
कल्पवृक्ष तेथे असत । अक्कलकोटा माझारी ॥६४॥
कल्पवृक्ष तेथे असत । अक्कलकोटा माझारी ॥६४॥
कुलकर्णी नामे दत्तभक्त । उदरव्यथेने असे पीडित ।
गाणगापुरी मास सात । सेवा करीत राहिला ॥६५॥
गाणगापुरी मास सात । सेवा करीत राहिला ॥६५॥
त्यासी होई दृष्टांत । जरी परब्रह्म भेटत ।
व्याधी जाईल निश्वित । परब्रह्माच्या दर्शनाने ॥६६॥
व्याधी जाईल निश्वित । परब्रह्माच्या दर्शनाने ॥६६॥
होऊनिया जागृत । म्हणे परब्रह्म कोठे राहत ।
जे योग्यांसीही न भेटत । मजला कैसे भेटावे ॥६७॥
जे योग्यांसीही न भेटत । मजला कैसे भेटावे ॥६७॥
पुन्हा दृष्टांत होत । अक्कलकोटा जावे म्हणत ।
तेथे परब्रह्म साक्षात । स्वामी रुपे राहतसे ॥६८॥
तेथे परब्रह्म साक्षात । स्वामी रुपे राहतसे ॥६८॥
अक्कलकोटा येई भक्त । पाहे परब्रह्म साक्षात ।
तत्क्षणी होई व्याधी मुक्त । ऐसा महिमा स्वामींचा ॥६९॥
तत्क्षणी होई व्याधी मुक्त । ऐसा महिमा स्वामींचा ॥६९॥
त्याच्या लीला अनंत । कथा त्यांच्या अनंत ।
महिमा त्यांचा अनंत । कोणी कैसा वर्णावा ॥७०॥
महिमा त्यांचा अनंत । कोणी कैसा वर्णावा ॥७०॥
॥ अध्याय आठवा ॥ ॥ओवी संख्या ७०॥