The Guru

śrī dāsabodha adhyāya 6

(Dasbodh Dashak 6 in English (IAST))

Samartha Ramdas

Also known as Dasbodh · Dasbodh adhyay 6 · Shri Dasbodh

Dasbodh Dashak 6. The Dasbodh of Samartha Ramdas, spoken in the caves at Shivthar Ghal and set down by his disciple Kalyan Swami. Cast as a dialogue between guru and disciple across twenty dashaks, each of ten samasas, it moves from the discipline of listening through discrimination between the real and the unreal to the nature of the Self — practical throughout, and addressed to people living in the world. This dashak is named in its colophon for अनिर्वाच्यनिरूपणं.

#of 451
devaśodhanācā
samāsa pahilā : devaśodhana || śrīrāma ||
samāsa dusarā : brahmapāvananirūpaṇa || śrīrāma ||
samāsa tīsarā : māyodbhavanirūpaṇa || śrīrāma ||
samāsa cavathā : brahmanirūpaṇa || śrīrāma ||
samāsa pāṃcavā : māyābrahmanirūpaṇa || śrīrāma ||
samāsa sahāvā : sṛṣṭīkathana || śrīrāma ||
samāsa sātavā : saguṇabhajana || śrīrāma ||
samāsa āṭhavā : dṛśyanirūpaṇa || śrīrāma ||
samāsa navavā : sāraśodhana || śrīrāma ||
samāsa dahāvā : anurvācyanirūpaṇa || śrīrāma ||
samāsa pahilā : devaśodhana || śrīrāma ||
citta sucita karāveṃ | bolileṃ teṃ jīvīṃ dharāveṃ |
sāvadha hoūna baisāveṃ | nimiṣa eka || 1||
koṇī eke grāmīṃ athavā deśīṃ | rāhaṇeṃ āhe āpaṇāsī |
na bheṭatāṃ tethilyā prabhūsī | saukhya kaiṃceṃ || 2||
mhaṇauni jyāsa jetheṃ rāhaṇeṃ | teṇeṃ tyā prabhūcī bheṭī gheṇeṃ |
mhaṇije hoya ślāghyavāṇeṃ | sarva kāṃhīṃ || 3||
prabhūcī bheṭī na ghetāṃ | tetheṃ kaiṃcī mānyatā |
āpuleṃ mahatva jātāṃ | vel̤a nāhīṃ || 4||
mhaṇauni rāyāpāsūni raṃka | koṇī eka tarī nāyaka |
tyāsa bheṭaṇeṃ hā viveka | vivekī jāṇatī || 5||
tyāsa na bheṭatāṃ tyāce nagarīṃ | rāhatāṃ dharitīla begārī |
tetheṃ na karitāṃ corī | aṃgīṃ lāge || 6||
yākāraṇeṃ jo śahāṇā | teṇeṃ prabhūsī bheṭāveṃ jāṇā |
aiseṃ na karitāṃ dainyavāṇā | saṃsāra tyācā || 7||
grāmīṃ thora grāmādhipatī | tyāhūni thora deśādhipatī |
deśādhipatīhūni nṛpatī | thora jāṇāvā || 8||
rāṣṭrācā prabhu to rājā | bahurāṣṭra to mahārājā |
mahārājāṃcāhī rājā | to cakravartī || 9||
eka narapatī eka gajapatī | eka hayapatī eka bhūpatī |
sakal̤āṃmadhye cakravartī | thora rājā || 10||
aso aiśiyā samastāṃ | eka brahmā nirmāṇakartā |
tyā brahmyāsahī nirmitā | koṇa āhe || 11||
brahmā viṣṇu āṇi hara | tyāṃsī nirmitā toci thora |
to ol̤akhāvā parameśvara | nānā yatneṃ || 12||
to deva ṭhāyīṃ paḍenā | tarī yamayātanā cukenā |
brahmāṇḍanāyakā cojavenā | heṃ bareṃ navhe || 13||
jeṇeṃ saṃsārīṃ ghātaleṃ | avagheṃ brahmāṇḍa nirmāṇa keleṃ |
tyāsī nāhīṃ ol̤akhileṃ | toci patita || 14||
mhaṇoni deva ol̤akhāvā | janma sārthakaci karāvā |
na kal̤e tarī satsaṃga dharāvā | mhaṇaje kal̤e || 15||
jo jāṇela bhagavaṃta | tayā nāṃva bolije saṃta |
jo śāśvata āṇi aśāśvata | nivāḍā karī || 16||
cal̤enā ḍhal̤enā deva | aisā jyācā aṃtarbhāva |
toci jāṇije mahānubhāva | toci sādhū || 17||
jo janāṃmadhye vāge | parī janāṃvegal̤ī goṣṭī sāṃge |
jyāce aṃtarīṃ jñāna jāge | toci sādhū || 18||
jāṇije paramātmā nirguṇa | tyāsīṃca mhaṇāveṃ jñāna |
tyāvegal̤eṃ teṃ ajñāna | sarva kāṃhīṃ || 19||
poṭa bharāvayākāraṇeṃ | nānā vidyā abhyāsa karaṇeṃ |
tyāsa jñāna mhaṇatī parī teṇeṃ | sārthaka navhe || 20||
deva ol̤akhāvā eka | teṃci jñāna teṃ sārthaka |
yera avagheṃci nirarthaka | poṭavidyā || 21||
janmavarī poṭa bharileṃ | dehāceṃ saṃrakṣaṇa keleṃ |
puḍheṃ avagheṃci vyartha geleṃ | aṃtakāl̤īṃ || 22||
evaṃ poṭa bharāvayācī vidyā | tiyesī mhaṇoṃ naye sadvidyā |
sarvavyāpaka vastu sadyā | pāvije teṃ jñāna || 23||
aiseṃ jayāpāśīṃ jñāna | toci jāṇāvā sajjana |
tayāpāsīṃ samādhāna | puśileṃ pāhije || 24||
ajñānāsa bheṭatāṃ ajñāna | tetheṃ kaiṃceṃ sāṃpaḍela jñāna |
karaṃṭyāsa karaṃṭyāceṃ darśana | hotāṃ bhāgya kaiṃceṃ || 25||
rogyāpāśīṃ rogī gelā | tetheṃ kaiṃceṃ ārogya tyālā |
nirbal̤āpāśīṃ nirbal̤ālā | pāṭhī kaiṃcī || 26||
piśācyāpāśīṃ piśāca geleṃ | tetheṃ koṇa sārthaka jhāleṃ |
unmattāsa unmatta bheṭaleṃ | tyāsa umajavī kavaṇū || 27||
bhikāryāpāśīṃ māgatāṃ bhikṣā | dīkṣāhīnāpāśīṃ māgatāṃ dīkṣā |
ujeḍa pāhatāṃ kṛṣṇapakṣā | pāvije kaiṃcā || 28||
abaddhāpāśīṃ gelā abaddha | to kaiseni hoīla subaddha |
baddhāsa bheṭatāṃ baddha | siddha navhe || 29||
dehyāpāśīṃ gelā dehī | to kaiseni hoīla videhī |
mhaṇoni jñātyāvāṃcūni nāhīṃ | jñānamārga || 30||
yākāraṇeṃ jñātā pahāvā | tyācā anugraha ghyāvā |
sārāsāravicāreṃ jīvā | mokṣa prāpta || 31||
hari oṃ tatsat | iti śrīdāsabodhe guruśiṣyasaṃvāde ṣaṣṭhadaśake devaśodhananirūpaṇaṃ nāma prathamaḥ samāsaḥ || 1||
jaya jaya raghuvīra samartha ||
samāsa dusarā : brahmapāvananirūpaṇa || śrīrāma ||
aikā upadeśācīṃ lakṣaṇeṃ | sāyujyaprāpti hoya jeṇeṃ |
nānā matāṃceṃ pekhaṇeṃ | kāmā naye sarvathā || 1||
brahmajñānāvīṇa upadeśa | to mhaṇoṃ naye viśeṣa |
dhānyeviṇa jaiseṃ bhūsa | khātāṃ naye || 2||
nānā kābāḍa baḍavileṃ | nātarī takraci ghusal̤ileṃ |
athavā dhuvaṇaci sevileṃ | sāvakāśa || 3||
nānā sālī bhakṣilyā | athavā coiṭyā cokhilyā |
khobareṃ sāṃḍūna khādalyā | naroṭyā jaiśā || 4||
taiseṃ brahmajñānāviṇa | nānā upadeśāṃcā śīṇa |
sāra sāṃḍūna asāra koṇa | śahāṇā sevī || 5||
ātāṃ brahma jeṃ kāṃ nirguṇa | teṃci keleṃ nirūpaṇa |
sucita karāveṃ aṃtaḥkaraṇa | śrotejanīṃ || 6||
sakal̤a sṛṣṭīcī racanā | teṃ heṃ paṃcabhautika jāṇā |
paraṃtu heṃ tagenā | sarvakāl̤a || 7||
ādi aṃtīṃ brahma nirguṇa | teci śāśvatācī khūṇa |
yera paṃcabhautika saguṇa | nāśavaṃta || 8||
yeravīṃ hīṃ pāhatāṃ bhūteṃ | deva kaiseṃ mhaṇāveṃ tyāṃteṃ |
bhūta mhaṇatāṃ manuṣyāṃteṃ | viṣāda vāṭe || 9||
mā to jagannātha paramātmā | tyāsi āṇi bhūtaupamā |
jyācā kal̤enā mahimā | brahmādikāṃsī || 10||
bhūtāṃ aisā jagadīśa | mhaṇatāṃ utpanna hoto doṣa |
yākāraṇeṃ mahāpuruṣa | sarva jāṇatī || 11||
pṛthvī āpa teja vāyu ākāśa | yāṃ sabāhya jagadīśa |
paṃcabhūtāṃsa āhe nāśa | ātmā avināśarūpī || 12||
jeṃ jeṃ rūpa āṇi nāma | to to avaghāca bhrama |
nāmarūpātīta varma | anubhaveṃ jāṇāveṃ || 13||
paṃcabhūteṃ āṇi triguṇa | aiśī aṣṭadhā prakṛti jāṇa |
aṣṭadhā prakṛtīsa nāmābhidhāna | dṛśya aiseṃ || 14||
teṃ heṃ dṛśya nāśivaṃta | aiseṃ veda śruti bolata |
nirguṇa brahma śāśvata | jāṇatī jñānī || 15||
jeṃ śastreṃ toḍitāṃ tuṭenā | jeṃ pāvakeṃ jāl̤itāṃ jal̤enā |
jeṃ kālavitāṃ kālavenā | āpeṃkarūnī || 16||
jeṃ vāyūceni uḍenā | jeṃ paḍenā nā jhaḍenā |
jeṃ ghaḍenā nā daḍenā | parabrahma teṃ || 17||
jyāsi varṇaci nase | jeṃ sarvāṃhūni anāriseṃ |
paraṃtu asataci ase | sarvakāl̤a || 18||
disenā tarī kāya jhāleṃ | paraṃtu sarvatra saṃcaleṃ |
sūkṣmaci koṃdāṭaleṃ | jetheṃ tetheṃ || 19||
dṛṣṭīsa lāgalī save | jeṃ disela teṃci pahāveṃ |
paraṃtu guja teṃ jāṇāveṃ | gaupya āhe || 20||
pragaṭa teṃ jāṇāveṃ asāra | āṇi gupta teṃ jāṇāveṃ sāra |
sadgurumukheṃ hā vicāra | umajoṃ lāge || 21||
umajenā teṃ umajāveṃ | disenā teṃ pahāveṃ |
jeṃ kal̤enā teṃ jāṇāveṃ | vivekabal̤eṃ || 22||
gupta teṃci pragaṭavāveṃ | asādhya teṃci sādhāveṃ |
kānaḍeṃci abhyāsāveṃ | sāvakāśa || 23||
veda viraṃci āṇi śeṣa | jetheṃ śiṇale niḥśeṣa |
teṃci sādhāveṃ viśeṣa | parabrahma teṃ || 24||
tarī teṃ kavaṇeṃ parī sādhāveṃ | teṃci bolileṃ svabhāveṃ |
adhyātmaśravaṇeṃ pāvāveṃ | parabrahma teṃ || 25||
pṛthvī navhe āpa navhe | teja navhe vāyu navhe |
varṇavyakti aiseṃ navhe | avyakta teṃ || 26||
tayāsa mhaṇāveṃ deva | varakaḍa lokāṃcā svabhāva |
jituke gāṃva tituke deva | janāṃkāraṇeṃ || 27||
aisā devācā niścayo jhālā | deva nirguṇa pratyayā ālā |
ātāṃ āpaṇaci āpalā | śodha ghyāvā || 28||
mājheṃ śarīra aiseṃ mhaṇato | tarī to jāṇa dehāvegal̤āci to |
mana mājheṃ aiseṃ jāṇato | tarī to manahī navhe || 29||
pāhatāṃ dehācā vicāra | avaghā tattvāṃcā vistāra |
tattveṃ tattva jhāḍitāṃ sāra | ātmāci ure || 30||
āpaṇāsi ṭhāvaci nāhīṃ | tetheṃ pāhaṇeṃ nalage kāṃhīṃ |
tattveṃ ṭhāyīṃcyā ṭhāyīṃ | vibhāgūni gelīṃ || 31||
bāṃdhalī āhe toṃ gāṃṭhoḍī | jo koṇī vicāreṃ soḍī |
vicāra pāhatāṃ gāṃṭhoḍī | āḍhal̤enā || 32||
tattvāṃceṃ gāṃṭhoḍeṃ śarīra | yācā pāhatāṃ vicāra |
eka ātmā niraṃtara | āpaṇa nāhīṃ || 33||
āpaṇāsi ṭhāvaci nāhīṃ | janma mṛtyu kaiṃce kāī |
pāhatāṃ vastūcyā ṭhāyīṃ | pāpa puṇya nase || 34||
pāpa puṇya yamayātanā | heṃ nirguṇīṃ toṃ asenā |
āpaṇa toci tarī janmamaraṇā | ṭhāvo kaiṃcā || 35||
dehabuddhīneṃ bāṃdhalā | to vivekeṃ mokal̤ā kelā |
dehātīta hotāṃ pāvalā | mokṣapada || 36||
jhāleṃ janmāceṃ sārthaka | nirguṇa ātmā āpaṇa eka |
paraṃtu hā viveka | pāhilāci pahāvā || 37||
jāgeṃ hotāṃ svapna sare | viveka pāhatāṃ dṛśya osare |
svarūpānusaṃdhāneṃ tare | prāṇimātra || 38||
āpaṇāsa nivedāveṃ | āpaṇa vivekeṃ nurāveṃ |
ātmanivedana jāṇāveṃ | yāceṃ nāṃva || 39||
ādhīṃ adhyātmaśravaṇa | maga sadgurupādasevana |
puḍheṃ ātmanivedana | sadguruprasādeṃ || 40||
ātmanivedanāuparī | nikhal̤a vastu niraṃtarī |
āpaṇa ātmā hā aṃtarīṃ | bodha jāhalā || 41||
tyā brahmabodheṃ brahmaci jhālā | saṃsārakheda to uḍālā |
deha prārabdhīṃ ṭākilā | sāvakāśa || 42||
yāsi mhaṇije ātmajñāna | yeṇeṃ pāvije samādhāna |
parabrahmīṃ abhinna | bhaktaci jāhalā || 43||
ātāṃ hoṇāra teṃ hoīnā kāṃ | āṇi jāṇāra teṃ jāīnā kāṃ |
tuṭalī manāṃtīla āśaṃkā | janmamṛtyūcī || 44||
saṃsārīṃ puṃḍāveṃ cukaleṃ | devāṃ bhaktāṃ aikya jhāleṃ |
mukhya devāsi ol̤akhileṃ | satsaṃgeṃkarūnī || 45||
hariḥ òṃ tatsat iti śrīdāsabodhe guruśiṣyasaṃvāde ṣaṣṭhadaśake
brahmapratipādananirūpaṇaṃ nāma dvitīyaḥ samāsaḥ || 2||
samāsa tīsarā : māyodbhavanirūpaṇa || śrīrāma ||
nirguṇa ātmā to niścal̤a | jaiseṃ ākāśa aṃtarāl̤a |
ghana dāṭa nirmal̤a niścal̤a | sadodita || 1||
jeṃ khaṃḍaleṃci nāhīṃ akhaṃḍa | jeṃ udaṃḍāhūni udaṃḍa |
jeṃ gaganāhūni vāḍa | ati sūkṣma || 2||
jeṃ disenā nā bhāsenā | jeṃ upajenā nā nāsenā |
jeṃ yeīnā nā jāīnā | parabrahma teṃ || 3||
jeṃ cal̤enā nā ḍhal̤enā | jeṃ tuṭenā nā phuṭenā |
jeṃ racenā nā khacenā | parabrahma teṃ || 4||
jeṃ sanmukhaci sarvakāl̤a | jeṃ niṣkalaṃka āṇi nikhal̤a |
sarvāṃtara ākāśa pātāl̤a | vyāpūni ase || 5||
avināśa teṃ brahma nirguṇa | nāse teṃ māyā saguṇa |
saguṇa āṇi nirguṇa | kālavaleṃ || 6||
yā kardamācā vicāra | karūṃ jāṇatī yogīśvara |
jaiseṃ kṣīra āṇi nīra | rājahaṃsa nivaḍitī || 7||
jaḍa sakal̤a paṃcabhautika | tyāmadhyeṃ ātmā vyāpaka |
to nityānityaviveka | pāhatāṃ kal̤e || 8||
uṃsāmadhīla gheīje rasa | yera teṃ sāṃḍije bākasa |
taisā jagāmadhyeṃ jagadīśa | vivekeṃ ol̤akhāvā || 9||
rasa nāśavaṃta pātal̤a | ātmā śāśvata niścal̤a |
rasa apūrṇa ātmā keval̤a | paripūrṇa jāṇāvā || 10||
ātmyāsārikheṃ eka asāveṃ | maga teṃ dṛṣṭāṃtāsi dyāveṃ |
dṛṣṭāṃtamise samajāveṃ | kaiseṃ tarī || 11||
aiśī ātmasthiti saṃcalī | tetheṃ māyā kaiśī jhālī |
jaiśī ākāśīṃ vāhilī | jhul̤ūka vāyūcī || 12||
vāyūpāsūna teja jhāleṃ | tejāpāsūna āpa nipajaleṃ |
āpāpāsūna ākāraleṃ | bhūmaṃḍal̤a || 13||
bhūmaṃḍal̤āpāsūna utpattī | jīva neṇoṃ jhāle kitī |
paraṃtu brahma ādi aṃtīṃ | vyāpūna āhe || 14||
jeṃ jeṃ kāṃhīṃ nirmāṇa jhāleṃ | teṃ teṃ avagheṃci nāsaleṃ |
parī mul̤īṃ brahma teṃ saṃcaleṃ | jaiseṃ taiseṃ || 15||
ghaṭāpūrvīṃ ākāśa ase | ghaṭāmadhyeṃhī ākāśa bhāse |
ghaṭa phuṭatāṃ na nāse | ākāśa jaiseṃ || 16||
taiseṃ parabrahma keval̤a | acal̤a āṇi aḍhal̤a |
madhyeṃ hota jāta sakal̤a | sacarācara || 17||
jeṃ jeṃ kāṃhīṃ nirmāṇa jhāleṃ | teṃ teṃ ādhīṃ brahmeṃ vyāpileṃ |
sarva nāsatāṃ uraleṃ | avināśa brahma || 18||
aiseṃ brahma avināśa | teṃ sevitī jñāte puruṣa |
tattvanirasaneṃ āpaṇāsa | āpaṇa lābhe || 19||
tattveṃ tattva mel̤avileṃ | tyāsi deha aiseṃ nāma ṭhevileṃ |
teṃ jāṇate puruṣīṃ śodhileṃ | tattveṃ tattva || 20||
tattvajhāḍā niḥśeṣa hotāṃ | tetheṃ nimālī dehāhaṃtā |
nirguṇa brahmīṃ aikyatā | vivekeṃ jāhalī || 21||
vivekeṃ dehākaḍe pāhileṃ | toṃ tattveṃ tattva osaraleṃ |
āpaṇa kāṃhīṃ nāhīṃ āleṃ | pratyayāsī || 22||
āpalā āpaṇa śodha ghetāṃ | āpulī toṃ māyika vārtā |
tattvāṃtīṃ uraleṃ tattvatā | nirguṇa brahma || 23||
āpaṇāviṇa nirguṇa brahma | heṃci nivedanāceṃ varma |
tattvāsarisā gelā bhrama | mītūṃpaṇācā || 24||
mīpaṇa pāhatāṃ āḍhal̤enā | nirguṇa brahma teṃ cal̤enā |
āpaṇa teṃci parī kal̤enā | sadgurūviṇa || 25||
sārāsāra avagheṃ śodhileṃ | toṃ asāra teṃ nighūna geleṃ |
puḍheṃ sāra teṃ uraleṃ | nirguṇa brahma || 26||
ādhīṃ brahma nirūpileṃ | teṃci sakal̤āmadhyeṃ vyāpileṃ |
sakal̤a avagheṃci nāsaleṃ | uraleṃ teṃ keval̤a brahma || 27||
hotāṃ vivekeṃ saṃhāra | tetheṃ nivaḍe sārāsāra |
āpalā āpaṇāsi vicāra | ṭhāyīṃ paḍe || 28||
āpaṇa kalpileṃ mīpaṇa | mīpaṇa śodhitāṃ nure jāṇa |
mīpaṇa geliyā nirguṇa | ātmāci svayeṃ || 29||
jhāliyā tattvāṃceṃ nirasana | nirguṇa ātmāci āpaṇa |
kāṃ dākhavāveṃ mīpaṇa | tattvanirasanāuparī || 30||
tattvāṃmadhyeṃ mīpaṇa geleṃ | tarī nirguṇa sahajaci uraleṃ |
sohaṃbhāveṃ pratyayā āleṃ | ātmanivedana || 31||
ātmanivedana hotāṃ | devabhaktāṃsa aikyatā |
sācāra bhakta vibhaktatā | sāṃḍūni jāhalā || 32||
nirguṇāsi nāhīṃ janmamaraṇa | nirguṇāsi nāhīṃ pāpa puṇya |
nirguṇīṃ ananya hotāṃ āpaṇa | mukta jāhalā || 33||
tattvīṃ veṃṭāl̤ūni ghetalā | prāṇī saṃśayeṃ guṃḍāl̤alā |
āpaṇāsa āpaṇa bhulalā | kohaṃ mhaṇe || 34||
tattvīṃ guṃtalā mhaṇe kohaṃ | vivekeṃ pāhatāṃ mhaṇe sohaṃ |
ananya hotāṃ ahaṃ sohaṃ | māval̤alīṃ || 35||
yāupari urvarita | teṃci svarūpa saṃta |
dehīṃ asoni dehātīta | jāṇije aisā || 36||
saṃdehavṛtti te na bhaṃge | mhaṇoni bolileṃca bolāveṃ lāge ||
āmhāṃsi heṃ ghaḍaleṃ prasaṃgeṃ | śrotīṃ kṣamā kelī pāhije || 37||
harioṃtatsat iti śrīdāsabodhe guruśiṣyasaṃvāde ṣaṣṭhadaśake māyodbhavanirūpaṇaṃ nāma tṛtīyaḥ samāsaḥ || 3||
samāsa cavathā : brahmanirūpaṇa || śrīrāma ||
kṛtayuga satrā lakṣa aṭhṭhāvīsa sahasra | tretāyuga bārā lakṣa śāṇṇava sahasra |
dvāparayuga āṭha lakṣa causaṣṭa sahasra | ātāṃ kaliyuga aikā || 1||
kaliyuga cāra lakṣa battīsa sahasra | caturyugeṃ trecāl̤īsa lakṣa vīsa sahasra |
aiśīṃ caturyugeṃ sahasra | to brahmayācā eka divasa || 2||
aise brahme sahasra dekhā | tevhāṃ viṣṇūcī eka ghaṭikā |
viṣṇū sahasra hotāṃ aikā | pal̤a eka īśvarāceṃ || 3||
īśvara jāya sahasra vel̤a | taiṃ śaktīceṃ ardha pal̤a |
aiśī saṃkhyā bolilī sakal̤a | śāstrāṃtarīṃ || 4||
caturyugasahasrāṇi dinamekaṃpitāmaham | pitāmahasahasrāṇi viṣṇorghaṭikameva ca ||
viṣṇorekaḥ sahasrāṇi palamekaṃ maheśvaram | maheśvarasahasrāṇi śakterardhaṃ palaṃ bhavet ||
aiśā ananta śaktī hotī | anaṃta racanā hotī jātī |
tarī akhaṃḍa khaṃḍenā sthiti | parabrahmācī || 5||
parabrahmāsi kaiṃcī sthitī | parī hī bolāvayācī rītī |
vedaśrutī neti neti mhaṇatī | parabrahmīṃ || 6||
cāra sahasra sātaśeṃ sāṭhī | itukī kaliyugācī rāhāṭī |
uralyā kaliyugācī goṣṭī | aisī ase || 7||
cāra lakṣa sattāvīsa sahasra | donaśeṃ cāl̤īsa saṃvatsara |
puḍheṃ anyonya varṇasaṃkara | hoṇāra āhe || 8||
aiseṃ racaleṃ carācara | yetheṃ ekāhūni eka thora |
pāhatāṃ yethīṃcā vicāra | aṃta na lage || 9||
eka mhaṇatī viṣṇu thora | eka mhaṇatī rudra thora |
eka mhaṇatī śakti thora | sakal̤āṃmadhyeṃ || 10||
aise āpulāleparī bolatī | paraṃtu avagheṃci nāsela kalpāṃtīṃ |
yaddṛṣṭaṃ tannaṣṭaṃ heṃ śruti | bolatase || 11||
āpulālī upāsanā | abhimāna lāgalā janāṃ |
yācā niścayo nivaḍenā | sādhuviṇa || 12||
sādhu niścayo karitī eka | ātmā sarvatra vyāpaka |
yera heṃ avagheṃci māyika | carācara || 13||
citrīṃ lihilī senā | tyāṃta koṇa thora koṇa sānā |
heṃ kāṃ tumhī vicārānā | āpuleṃ ṭhāyīṃ || 14||
svapnīṃ udaṃḍa dekhileṃ | lahāna thorahī kalpileṃ |
paraṃtu jāgeṃ jhāliyā jhāleṃ | kaiseṃ pahā || 15||
pāhatāṃ jāgṛtīcā vicāra | kaiṃceṃ lahāna kaiṃceṃ thora |
jhālā avaghāci vicāra | svapnaracanecā || 16||
avaghāci māyika vicāra | kaiṃceṃ lahāna kaiṃceṃ thora |
lahānathorācā hā nirdhāra | jāṇatī jñānī || 17||
jo janmāsa prāṇī ālā | to mī thora mhaṇataci melā |
parī yācā vicāra pāhilā | pāhije śreṣṭhīṃ || 18||
jayāṃ jhāleṃ ātmajñāna | teci thora mahājana |
veda śāstreṃ purāṇa | sādhu saṃta bolile || 19||
evaṃ sakal̤āṃmadhyeṃ thora | to ekaci parameśvara |
tayāmadhyeṃ harihara | hotī jātī || 20||
to nirguṇa nirākāra | tetheṃ nāhīṃ utpatti sthiti saṃhāra |
sthānamānāṃcā vicāra | ailikaḍe || 21||
nāṃva rūpa sthāna māna | hā toṃ avaghāci anumāna |
tathāpi hoīla nidāna | brahmapral̤ayīṃ || 22||
brahma pral̤ayāvegal̤eṃ | brahma nāmarūpāvegal̤eṃ |
brahma koṇā ekyā kāl̤eṃ | jaiseṃ taiseṃ || 23||
karitī brahmanirūpaṇa | jāṇatī brahma saṃpūrṇa |
teci jāṇāve brāhmaṇa | brahmavida || 24||
hariḥ oṃ tatsat iti śrīdāsabodhe guruśiṣyasaṃvāde ṣaṣṭhadaśake brahmanirūpaṇaṃ nāma caturthaḥ samāsaḥ || 4||
samāsa pāṃcavā : māyābrahmanirūpaṇa || śrīrāma ||
śrote pusatī aiseṃ | māyābrahma teṃ kaiseṃ |
śrotyā vaktyāce miṣeṃ | nirūpaṇa aikā || 1||
brahma nirguṇa nirākāra | māyā saguṇa sākāra |
brahmāsi nāhīṃ pārāvāra | māyesi āhe || 2||
brahma nirmal̤a niścal̤a | māyā caṃcal̤a capal̤a |
brahma nirupādhi keval̤a | māyā upādhirūpa || 3||
māyā dise brahma disenā | māyā bhāse brahma bhāsenā |
māyā nāse brahma nāsenā | kalpāṃtakāl̤īṃ || 4||
māyā race brahma racenā | māyā khace brahma khacenā |
māyā ruce brahma rucenā | ajñānāsī || 5||
māyā upaje brahma upajenā | māyā mare brahma marenā |
māyā dhare brahma dharenā | dhāraṇesī || 6||
māyā phuṭe brahma phuṭenā | māyā tuṭe brahma tuṭenā |
māyā viṭe brahma viṭenā | aviṭa teṃ || 7||
māyā vikārī brahma nirvikārī | māyā sarva karī brahma kāṃhīṃca na karī |
māyā nānā rūpeṃ dharī | brahma teṃ arūpa || 8||
māyā paṃcabhautika aneka | brahma teṃ śāśvata eka |
māyābrahmācā viveka | vivekī jāṇatī || 9||
māyā lahāna brahma thora | māyā asāra brahma sāra |
māyā arti pārāvāra | brahmāsi nāhīṃ || 10||
sakal̤a māyā vistāralī | brahmasthiti ācchādilī |
parī te nivaḍūna ghetalī | sādhujanīṃ || 11||
goṃḍāl̤a sāṃḍūna nīra gheije | nīra sāṃḍūna kṣīra sevije |
māyā sāṃḍūna anubhavije | parabrahma taiseṃ || 12||
brahma ākāśā aiseṃ nival̤a | māyā vasuṃdharā ḍahul̤a |
brahma sūkṣma keval̤a | māyā sthūl̤arūpa || 13||
brahma teṃ apratyakṣa ase | māyā te pratyakṣa dise |
brahma teṃ samaci ase | māyā te viṣamarūpa || 14||
māyā lakṣya brahma alakṣya | māyā sākṣa brahma asākṣa |
māyemadhyeṃ donhī pakṣa | brahmīṃ pakṣaci nāhīṃ || 15||
māyā pūrvapakṣa brahma siddhāṃta | māyā asat brahma sat |
brahmāsi nāhīṃ karaṇeṃ hita | māyesi āhe || 16||
brahma akhaṃḍa ghanadāṭa | māyā paṃcabhautika poṃcaṭa |
brahma teṃ niraṃtara nighoṭa | māyā te junī jarjarī || 17||
māyā ghaḍe brahma ghaḍenā | māyā paḍe brahma paḍenā |
māyā vighaḍe brahma vighaḍenā | jaiseṃ taiseṃ || 18||
brahma asataci ase | māyā nirasitāṃca nirase |
brahmāsa kalpāṃta nase | māyesi ase || 19||
māyā kaṭhiṇa brahma komal̤a | māyā alpa brahma viśāl̤a |
māyā nase sarvakāl̤a | brahmaci ase || 20||
vastu navhe bolije aiśī | māyā jaiśī bolije taiśī |
kāl̤a pāvenā vastūsī | māyesī jhaḍapī || 21||
nānā rūpa nānā raṃga | titukā māyecā prasaṃga |
māyā bhaṃge brahma abhaṃga | jaiseṃ taiseṃ || 22||
ātāṃ aso hā vistāra | cālata jāteṃ sacarācara |
titukī māyā parameśvara | sabāhya abhyaṃtarīṃ || 23||
sakal̤a upādhīṃvegal̤ā | to paramātmā nirāl̤ā |
jal̤īṃ asona nātal̤e jal̤ā | ākāśa jaiseṃ || 24||
māyābrahmāṃceṃ vivaraṇa | karitāṃ cuke janmamaraṇa |
saṃtāṃsi geliyā śaraṇa | mokṣa lābhe || 25||
are yā saṃtāṃcā mahimā | bolāvayā nāhīṃ sīmā |
jayāṃceni jagadātmā | aṃtarīṃca hoya || 26||
harioṃtatsat iti śrīdāsabodhe guruśiṣyasaṃvāde ṣaṣṭhadaśake māyābrahmanirūpaṇaṃ nāma paṃcamaḥ samāsaḥ || 5||
samāsa sahāvā : sṛṣṭīkathana || śrīrāma ||
sṛṣṭīpūrvīṃca brahma ase | tetheṃ sṛṣṭi mul̤īṃca nase |
ātāṃ sṛṣṭi disata ase | te satya kīṃ mithyā || 1||
tumhī sarvajña gosāvī | mājhī āśaṃkā pheḍāvī |
aisā śrotā vinavī | vaktayāsī || 2||
ātāṃ aikā pratyuttara | kathesi vhāveṃ tatpara |
vaktā sarvajña udāra | bolatā jāhalā || 3||
jīvabhūtaḥ sanātanaḥ | aiseṃ gīteceṃ vacana |
yeṇeṃ vākyeṃ satyapaṇa | sṛṣṭīsa āleṃ || 4||
yaddṛṣṭaṃ tannaṣṭaṃ yeṇeṃ- | vākyeṃ sṛṣṭi mithyāpaṇeṃ |
satya mithyā aiseṃ koṇeṃ | nivaḍāveṃ || 5||
satya mhaṇoṃ tarī nāse | mithyā mhaṇoṃ tarī dise |
ātāṃ jaiseṃ āhe taiseṃ | bolijela || 6||
sṛṣṭīmadhyeṃ bahu jana | ajñāna āṇi sajñāna |
mhaṇoniyāṃ samādhāna | hota nāhīṃ || 7||
aikā ajñānāceṃ mata | sṛṣṭi āhe te śāśvata |
deva dharma tīrtha vrata | satyaci āhe || 8||
bole sarvajñāṃcā rājā | mūrkhasya pratimāpūjā |
brahmapral̤ayācyā paijā | ghālūṃ pāhe || 9||
taṃva bole to ajñāna | tarī kāṃ karisī saṃdhyā snāna |
gurubhajana tīrthāṭana | kāsayā karāveṃ || 10||
tīrthe tīrthe nirmalaṃ brahmavṛndam | vṛnde vṛnde tattvacintānuvādaḥ |
vāde vāde jāyate tattvabodhaḥ | bodhe bodhe bhāsate candracūḍaḥ || 1||
aiseṃ candracūḍāceṃ vacana | sadgurūceṃ upāsana |
gurugītānirūpaṇa | bolileṃ hareṃ || 11||
gurūsi kaiseṃ bhajāveṃ | ādhīṃ tayāsi ol̤akhāveṃ |
tyāceṃ samādhāna ghyāveṃ | vivekeṃ svayeṃ || 12||
brahmānandaṃ paramasukhadaṃ kevalaṃ jñānamūrtim dvandvātītaṃ gaganasadṛśaṃ tattvamasyādilakṣyam |
ekaṃ nityaṃ vimalamacalaṃ sarvadhīsākṣibhūtam bhāvātītaṃ triguṇarahitaṃ sadguruṃ taṃ namāmi || 1||
gurugīteceṃ vacana | aiseṃ sadgurūceṃ dhyāna |
tetheṃ sṛṣṭi mithyā bhāna | urela kaiṃceṃ || 13||
aiseṃ sajñāna bolilā | sadguru to ol̤akhilā |
sṛṣṭi mithyā aisā kelā | niścitārtha || 14||
śrotā aiseṃ na mānī kadā | adhika uṭhilā vivādā |
mhaṇe kaisā re goviṃdā | ajñāna mhaṇatosī || 15||
jīvabhūtaḥ sanātanaḥ | aiseṃ gīteceṃ vacana |
tayāsi tūṃ ajñāna | mhaṇatosi kaisā || 16||
aisā śrotā ākṣepa karī | viṣāda mānilā aṃtarīṃ |
yāceṃ pratyuttara caturīṃ | sāvadha parisāveṃ || 17||
gīteṃta bolilā goviṃda | tyācā na kal̤e tuja bheda |
mhaṇoniyāṃ vyartha kheda | vāhatosi || 18||
aśvatthaḥ sarvavṛkṣāṇāṃ | mājhī vibhūtī piṃpal̤a |
mhaṇoni bolilā gopāl̤a | vṛkṣa toḍitāṃ tatkāl̤a | tuṭata āhe || 19||
nainaṃ chiṃdaṃti śastrāṇi nainaṃ dahati pāvakaḥ |
na cainaṃ kledayantyāpo na śoṣayati mārutaḥ || 1||
śastrāṃceni tuṭenā | agnīceni jal̤enā |
udakāmadhyeṃ kālavenā | svarūpa mājheṃ || 20||
piṃpal̤a tuṭe śastrāneṃ | piṃpal̤a jal̤e pāvakāneṃ |
piṃpal̤a kālave udakāneṃ | nāśavaṃta || 21||
tuṭe jal̤e buḍe uḍe | ātāṃ aikya kaiseṃ ghaḍe |
mhaṇoni heṃ ujeḍe | sadgurumukheṃ || 22||
indriyāṇāṃ manaścāsmi’ | kṛṣṇa mhaṇe mana to mī |
tarī kāṃ āvarāvī ūrmī | caṃcal̤a manācī || 23||
aiseṃ kṛṣṇa kāṃ bolilā | sādhanamārga dākhavilā |
khaḍe māṃḍūni śikavilā | onāmā jevīṃ || 24||
aisā āhe vākyabheda | sarva jāṇe to goviṃda |
dehabuddhīcā vivāda | kāmā naye || 25||
veda śāstra śruti smṛtī | tetheṃ vākyabheda paḍatī |
te sarvahī nivaḍatī | sadgurūceni vacaneṃ || 26||
vedaśāstrāṃceṃ bhāṃḍaṇa | śastreṃ toḍī aisā koṇa |
heṃ nivaḍenā sādhuviṇa | kadā kalpāṃtīṃ || 27||
pūrvapakṣa āṇi siddhāṃta | śāstrīṃ bolilā saṃketa |
yācā hoya niścitārtha | sādhumukheṃ || 28||
yeṟhavīṃ vādācīṃ uttareṃ | ekāhūni eka thoreṃ |
bolūṃ jātāṃ apāreṃ | vedaśāstreṃ || 29||
mhaṇoni vādavivāda | sāṃḍūni kīje saṃvāda |
teṇeṃ hoya brahmānaṃda | svānubhaveṃ || 30||
eke kalpanece poṭīṃ | hotī jātī anaṃta sṛṣṭī |
tayā sṛṣṭīcī goṣṭī | sāca kevīṃ || 31||
kalpanecā kelā deva | tetheṃ jhālā dṛḍha bhāva |
devālāgīṃ yetāṃ kheva | bhakta duḥkheṃ dukhavalā || 32||
pāṣāṇācā deva kelā | eke divaśīṃ bhaṃgoni gelā |
teṇeṃ bhakta dukhavalā | raḍe paḍe ākraṃde || 33||
deva hārapalā gharīṃ | eka deva nelā corīṃ |
eka deva durācārīṃ | phoḍilā bal̤eṃ || 34||
eka deva jāpāṇilā | eka deva udakīṃ ṭākilā |
eka deva neūna ghātalā | pāyāṃtal̤īṃ || 35||
kāya sāṃgoṃ tīrthamahimā | moḍoni gelā durātmā |
thora satva hoteṃ teṃ mā | kāya jāhaleṃ kal̤enā || 36||
deva ghaḍilā sonārīṃ | deva otilā otārīṃ |
eka deva ghaḍilā pātharīṃ | pāṣāṇācā || 37||
narmadā gaṃḍikātīrīṃ | deva paḍile lakṣavarī |
tyāṃcī saṃkhyā koṇa karī | asaṃkhyāta goṭe || 38||
cakratīrthīṃ cakrāṃkita | deva asatī asaṃkhyāta |
nāhīṃ manīṃ niścitārtha | eka deva || 39||
bāṇa tāṃdal̤e tāmranāṇeṃ | sphaṭika devhārāṃ pūjaṇeṃ |
aise deva koṇa jāṇe | khare kīṃ khoṭe || 40||
deva reśimācā kelā | tohī tuṭoniyāṃ gelā |
ātāṃ navā nema dharilā | mṛttikecyā liṃgācā || 41||
āmacā deva bahu satya | āmhāṃsa ākāṃtīṃ pāvata |
pūrṇa karī manoratha | sarvakāl̤a || 42||
ātāṃ yāceṃ sattva geleṃ | prāpta hoteṃ teṃ jhāleṃ |
prāktana navace pālaṭileṃ | īśvarāceni || 43||
dhātu pāṣāṇa mṛttikā | citralepa kāṣṭha dekhā |
tetheṃ deva kaiṃcā mūrkhā | bhrāṃti paḍilī || 44||
he āpulālī kalpanā | prāktanā-aiśīṃ phal̤eṃ jāṇā |
parī tyā devāciyā khuṇā | vegal̤yāci || 45||
nānāśāstravido lokā nānādaivatapūjakāḥ |
ātmajñānaṃ vinā pārtha sarvakarma nirarthakam || 1||
mhaṇoni heṃ māyā bhramaṇeṃ | sṛṣṭi mithyā koṭiguṇeṃ |
veda śāstreṃ purāṇeṃ | aiśīṃca bolatī || 46||
sādhu saṃta mahānubhāva | tyāṃcā aisāci anubhava |
paṃcabhūtātīta deva | sṛṣṭi mithyā || 47||
sṛṣṭīpūrvīṃ sṛṣṭi cālatāṃ | sṛṣṭi avaghī saṃhāratāṃ |
śāśvata deva tattvatāṃ | ādi aṃtīṃ || 48||
aisā sarvāṃcā niścayo | yadarthīṃ nāhīṃ saṃśayo |
vyatireka āṇi anvayo | kalpanārūpa || 49||
eke kalpanece poṭīṃ | bolijetī aṣṭa sṛṣṭi |
taye sṛṣṭīcī goṣṭī | sāvadha aikā || 50||
eka kalpanecī sṛṣṭī | dusarī śābdika sṛṣṭī |
tisarī pratyakṣa sṛṣṭī | jāṇatī sarva || 51||
cauthī citralepa sṛṣṭī | pāṃcavī svapnasṛṣṭī |
sāhāvī gaṃdharvasṛṣṭī | jvarasṛṣṭī sātavī || 52||
āṭhavī dṛṣṭibaṃdhana | aiśā aṣṭa sṛṣṭi jāṇa |
yāṃmadhye śreṣṭha koṇa | satya mānāvī || 53||
mhaṇona sṛṣṭī nāśavaṃta | jāṇatī saṃta mahaṃta |
saguṇa bhajāvā niścita | niścayālāgīṃ || 54||
saguṇāceni ādhāreṃ | nirguṇa pāvije nirdhāreṃ |
sārāsāravicāreṃ | saṃtasaṃgeṃ || 55||
ātāṃ aso heṃ bahuta | saṃtasaṃgeṃ keleṃ nemasta |
yeravīṃ citta duścita | saṃśayīṃ paḍe || 56||
taṃva śiṣyeṃ ākṣepileṃ | sṛṣṭī mithyā aiseṃ kal̤aleṃ |
parī heṃ dṛśya avagheṃ nāthileṃ | tarī disateṃ kāṃ || 57||
dṛśya pratyakṣa disateṃ | mhaṇoni satyaci vāṭateṃ |
yāsi kāya karāveṃ teṃ | sāṃgā svāmī || 58||
yāceṃ pratyuttara bhaleṃ | puḍhile samāsīṃ bolileṃ |
śrotīṃ śravaṇa keleṃ | pāhije puḍheṃ || 59||
evaṃ sṛṣṭi mithyā jāṇa | jāṇoni rakṣāveṃ saguṇa |
aiśī he anubhavācī khūṇa | anubhavī jāṇatī || 60||
hari oṃ tatsat iti śrīdāsabodhe guruśiṣyasaṃvāde ṣaṣṭhadaśake sṛṣṭikathānirūpaṇaṃ nāma ṣaṣṭhaḥ samāsaḥ || 6||
samāsa sātavā : saguṇabhajana || śrīrāma ||
jñāneṃ dṛśya mithyā jhāleṃ | tarī kāṃ pāhije bhajana keleṃ |
teṇeṃ kāya prāpta jhāleṃ | heṃ maja nirūpāveṃ || 1||
jñānāhūna thora asenā | tarī kāṃ pāhije upāsanā |
upāsaneneṃ janāṃ | kāya prāpta || 2||
mukhya sāra teṃ nirguṇa | tetheṃ disecinā saguṇa |
bhajana keliyācā guṇa | maja nirūpāvā || 3||
jeṃ pratyakṣa nāśavaṃta | tyāsi bhajāveṃ kiṃnimitta |
satya sāṃḍūna asatya | koṇeṃ bhajāveṃ || 4||
asatyācā pratyayo ālā | tarī maga nema kāṃ lāgalā |
satya sāṃḍūna galabalā | kāsayā karāvā || 5||
nirguṇāneṃ mokṣa hoto | pratyakṣa pratyaya yeto |
saguṇa kāya deūṃ pāhato | sāṃgā svāmī || 6||
saguṇa nāśavaṃta aiseṃ sāṃgatāṃ | punaḥ bhajana karāveṃ mhaṇatāṃ |
tarī kāsayāsāṭhīṃ ātāṃ | bhajana karūṃ || 7||
svāmīce bhiḍeneṃ bolavenā | yeṟhavīṃ heṃ kāṃhīṃca mānenā |
sādhyaci jhāliyā sādhanā | kāṃ pravartāveṃ || 8||
aiseṃ śrotayāceṃ bolaṇeṃ | śabda bole nirbujalepaṇeṃ |
yāceṃ uttara aikaṇeṃ | mhaṇe vaktā || 9||
sadguru vacana pratipālana | heṃci mukhya paramārthāceṃ lakṣaṇa |
vacanabhaṃga karitāṃ vilakṣaṇa | sahajaci jāhaleṃ || 10||
mhaṇoni ājñesi vaṃdāveṃ | saguṇa bhajana mānāveṃ |
śrotā mhaṇe heṃ deveṃ | kāṃ prayojileṃ || 11||
kāya mānilā upakāra | koṇa jhālā sākṣātkāra |
kiṃvā prārabdhāceṃ akṣara | pusileṃ deveṃ || 12||
hoṇāra heṃ toṃ pālaṭenā | bhajaneṃ kāya karāveṃ janā |
heṃ toṃ pāhatāṃ anumānā | kāṃhīṃca na ye || 13||
svāmīcī ājñā pramāṇa | koṇa karīla apramāṇa |
paraṃtu yācā kāya guṇa | maja nirūpāvā || 14||
vaktā mhaṇe sāvadhapaṇeṃ | sāṃga jñānācī lakṣaṇeṃ |
tuja kāṃhīṃ lāge karaṇeṃ | kiṃvā nāhīṃ || 15||
karaṇeṃ lāge bhojana | karaṇeṃ lāge udakaprāśana |
mal̤amūtratyāgalakṣaṇa | teṃhī suṭenā || 16||
janāceṃ samādhāna rākhāveṃ | āpuleṃ pārikheṃ ol̤akhāveṃ |
āṇi bhajanaci moḍāveṃ | heṃ koṇa jñāna || 17||
jñāna vivekeṃ mithyā jhāleṃ | paraṃtu avagheṃ nāhīṃ ṭākileṃ |
tarī maga bhajaneṃci kāya keleṃ | sāṃga bāpā || 18||
sāhebāsa loṭāṃgaṇīṃ jāveṃ | nīcāsārikheṃ vhāveṃ |
āṇi devāsa na mānāveṃ | heṃ koṇa jñāna || 19||
hari hara brahmādika | he jayāce ājñādhāraka |
tūṃ eka mānavī raṃka | bhajasi nā tarī kāya geleṃ || 20||
āmuce kul̤īṃ raghunātha | raghunātha āmucā paramārtha |
jo samarthācāhī samartha | devāṃ soḍavitā || 21||
tyāce āmhī sevakajana | sevā karitāṃ jhāleṃ jñāna |
tetheṃ abhāva dharitāṃ patana | pāvijela kīṃ || 22||
sadguru sāṃgatī sārāsāra | tyāsa kaiseṃ mhaṇāveṃ asāra |
tuja kāya sāṃgaṇeṃ vicāra | śāhāṇe jāṇatī || 23||
samarthāce manīṃceṃ tuṭe | teṃci jāṇāveṃ adṛṣṭa khoṭeṃ |
rājyapadāpāsūna karaṃṭeṃ | cevaleṃ jaiseṃ || 24||
mī thora vāṭe manīṃ | to navhe brahmajñānī |
vicāra pāhatāṃ dehābhimānī | pratyakṣa dise || 25||
vastu bhajana karīnā | na karīṃ aiseṃhī mhaṇenā |
tarī jāṇāvī tī kalpanā | daḍona rāhilī || 26||
nā teṃ jñāna nā teṃ bhajana | ugāci ālā dehābhimāna |
tetheṃ nāhīṃ kīṃ anumāna | pratyayo tujhā || 27||
tarī ātāṃ aiseṃ na karāveṃ | raghunāthabhajanīṃ lāgāveṃ |
teṇeṃci jñāna bolāveṃ | cal̤enā aiseṃ || 28||
karī durjanāṃcā saṃhāra | bhaktajanāṃcā ādhāra |
aisā hā camatkāra | rokaḍā cāle || 29||
manīṃ dharāveṃ teṃ hoteṃ | vighna avagheṃci nāsoni jāteṃ |
kṛpā keliyā raghunātheṃ | pracīti yete || 30||
raghunāthabhajaneṃ jñāna jhāleṃ | raghunāthabhajaneṃ mahatva vāḍhaleṃ |
mhaṇoni tuvāṃ keleṃ | pāhije ādhīṃ || 31||
heṃ toṃ āhe sapracīta | āṇi tuja vāṭenā pracita |
sākṣātkāreṃ nemasta | pratyayo karāvā || 32||
raghunātha smarona kārya karāveṃ | teṃ tatkāl̤aci siddhi pāve |
kartā rāma heṃ asāveṃ | abhyaṃtarīṃ || 33||
kartā rāma mī navhe āpaṇa | aiseṃ saguṇa nivedana |
nirguṇīṃ teṃ ananya | nirguṇaci hoije || 34||
mī kartā aiseṃ mhaṇatāṃ | kāṃhīṃca ghaḍenā sarvathā |
pratīta pāhasī tarī ātāṃ | śīghraci āhe || 35||
mī kartā aiseṃ mhaṇasī | teṇeṃ tūṃ kaṣṭī hosī |
rāma kartā mhaṇatāṃ pāvasī | yaśa kīrti pratāpa || 36||
eke bhāvanesāṭhīṃ | devāsi paḍe tuṭī |
kāṃ te hoya kṛpādṛṣṭī | deva kartābhāvitāṃ || 37||
āpaṇa āhe doṃ divasāṃcā | āṇi deva bahutāṃ kāl̤āṃcā |
āpaṇa thoḍe ol̤akhīcā | devāsa trailokya jāṇe || 38||
yākāraṇeṃ raghunātha bhajana | tyāsi mānitī bahuta jana |
brahmādika ādikarūna | rāmabhajanīṃ tatpara || 39||
jñānabal̤eṃ upāsanā | amhī bhakta jarī mānūṃ nā |
tarī yā doṣāciyā patanā | pāvoṃ abhaktapaṇeṃ || 40||
deva upekṣī thorapaṇeṃ | tarī maga tyāceṃ toci jāṇe |
apramāṇa teṃ ślāghyavāṇeṃ | navheci kīṃ śreṣṭhā || 41||
dehāsa lāgalī upāsanā | āpaṇa vivekeṃ urenā |
aiśī sthiti sajjanā | aṃtarīṃcī || 42||
sakal̤a mithyā hoūna jāteṃ | heṃ rāmabhajaneṃ kal̤oṃ yeteṃ |
dṛśya jñāniyāṃceṃ mateṃ | svapna jaiseṃ || 43||
mithyā svapnavivaṃcanā | taiśī he sṛṣṭiracanā |
dṛśya mithyā sādhujanāṃ | kal̤oṃ āleṃ || 44||
ākṣepa jhālā śrotayāṃsī | mithyā tarī disateṃ kāṃ āmhāsīṃ |
yāceṃ uttara puḍhileṃ samāsīṃ | bolileṃ ase || 45||
hari oṃ tatsat iti śrīdāsabodhe guruśiṣyasaṃvāde ṣaṣṭhadaśake
saguṇabhajananirūpaṇaṃ nāma saptamaḥ samāsaḥ || 7||
samāsa āṭhavā : dṛśyanirūpaṇa || śrīrāma ||
māgāṃ śrotīṃ pusileṃ hoteṃ | dṛśya mithyā tarī kāṃ disateṃ |
tyāceṃ uttara bolijela teṃ | sāvadhāna aikā || 1||
dekhileṃ teṃ satyaci mānāveṃ | heṃ jñātyāceṃ dekhaṇeṃ navhe |
jaḍa mūḍha ajñāna jīveṃ | heṃ satya mānije || 2||
ekā dekhilyāsāṭhīṃ | laṭikyā karāvyā graṃthakoṭī |
saṃtamahaṃtāṃcyā goṣṭī | tyāhī mithyā mānāvyā || 3||
mājheṃ disateṃ heṃci khareṃ | tetheṃ cālenā dusareṃ |
aiśiyā saṃśayācyā bhareṃ | bharoṃci naye || 4||
mṛgeṃ dekhileṃ mṛgajal̤a | tetheṃ dhāṃve teṃ baral̤a |
jal̤a navhe mithyā sakal̤a | tyā paśūsi koṇeṃ mhaṇāveṃ || 5||
rātrau svapna dekhileṃ | bahuta dravya sāṃpaḍaleṃ |
bahuta janāṃsi vevhārileṃ | teṃ khareṃ kaiseni mānāveṃ || 6||
kuśal̤a citārī vicitra | teṇeṃ nirmāṇa keleṃ citra |
dekhatāṃ uṭhe prīti mātra | paraṃtu tetheṃ mṛttikā || 7||
nānā vanitā hastī ghoḍe | rātrau dekhatāṃ mana buḍe |
divasā pāhatāṃ kātaḍeṃ | kaṃṭāl̤avāṇeṃ || 8||
kāṣṭhī pāṣāṇī putal̤yā | nānā prakāreṃ nirmilyā |
parama suṃdara vāṭalyā | paraṃtu tetheṃ pāṣāṇa || 9||
nānā gopurīṃ putal̤yā asatī | vakrāṃgeṃ vakradṛṣṭīṃ pāhatī |
lāghava dekhatā bhare vṛttī | paraṃtu tetheṃ tribhāga || 10||
khel̤atāṃ neṭake daśāvatārī | tetheṃ yetī suṃdara nārī |
netra moḍitī kal̤ākusarīṃ | parī te avaghe dhaṭiṃgaṇa || 11||
sṛṣṭi bahuraṃgī asatya | bahurūpāceṃ heṃ kṛtya |
tuja vāṭe dṛśya satya | parī he jāṇa avidyā || 12||
mithyā sācāsārikheṃ dekhileṃ | parī teṃ pāhije vicārileṃ |
dṛṣṭi taral̤atāṃ bhāsaleṃ | teṃ sāca kaiseṃ mānāveṃ || 13||
varī pāhatāṃ pālatheṃ ākāśa | udakīṃ pāhatāṃ utāṇeṃ ākāśa |
madhyeṃ cāṃdaṇyācāhī prakāśa | parī teṃ avagheṃ mithyā || 14||
nṛpatīneṃ citārī āṇile | jyāce tyā aise putal̤e kele |
pāhatāṃ teci aise gamale | parī te avaghe māyika || 15||
netrīṃ kāṃhīṃ bāhulī nase | jevhāṃ jeṃ pahāveṃ tevhāṃ teṃ bhāse |
ḍol̤āṃ pratibiṃba dise | teṃ sāca kaisenī || 16||
jituke buḍabuḍe uṭhatī | titukyāṃmadhyeṃ rūpeṃ disatī |
kṣaṇāmadhyeṃ phuṭoni jātī | rūpeṃ mithyā || 17||
laghudarpaṇeṃ donī cārī hotīṃ | titukīṃ mukheṃ pratibiṃbatī |
parī tīṃ mithyā ādiaṃtīṃ | ekaci mukha || 18||
nadītīrīṃ bhāra jātāṃ | dusarā bhāra dise pālathā |
kāṃ paḍasādācā avacitāṃ | gajara uṭhe || 19||
vāpī sarovarāṃceṃ nīra | tetheṃ paśu pakṣī nara vānara |
nānā patreṃ vṛkṣa vistāra | dise dohīṃ savāṃ || 20||
eka śastra jhāḍūṃ jātāṃ | dona disatī tattvatāṃ |
nānā taṃtu ṭaṇatkāritāṃ | dvidhā bhāsatī || 21||
kāṃ te darpaṇāce maṃdirīṃ | baisalī sabhā dise dusarī |
bahuta dīpāṃciye hārīṃ | bahuta chāyā disatī || 22||
aiseṃ heṃ bahuvidha bhāse | sācāsārikheṃ dise |
parī heṃ satya mhaṇona kaiseṃ | viśvāsāveṃ || 23||
māyā mithyā bājīgirī | dise sācāciye parī |
parī he jāṇatyāneṃ kharī | mānūṃci naye || 24||
laṭikeṃ sācā aise bhāvāveṃ | tarī maga pārakhī kāsayā asāveṃ |
evaṃ ye avidyece goveṃ | aiseci asatī || 25||
manuṣyāṃcī bājīgirī | bahuta janāṃ vāṭe kharī |
śevaṭa pāhatāṃ nirdhārīṃ | mithyā hoya || 26||
taiśīca māva rākṣasāṃcī | devāṃsahī vāṭe sācī |
paṃcavaṭikesi mṛgācī | pāṭhī ghetalī rāmeṃ || 27||
pūrvakāyā pālaṭitī | ekāceci bahuta hotī |
raktabiṃdīṃ janmatī | rajanīcara || 28||
nānā padārtha phal̤eṃci jhāle | dvārakemadhyeṃ praveśale |
kṛṣṇeṃ daitya kitī vadhile | kapaṭarūpī || 29||
kaiseṃ kapaṭa rāvaṇāceṃ | śira keleṃ māveceṃ |
kāl̤anemīcyā āśramāceṃ | apūrva kaiseṃ || 30||
nānā daitya kapaṭamatī | je devāṃsahī nāṭopatī |
maga nirmāṇa hoūna śaktī | saṃhāra kelā || 31||
aisī rākṣasāṃcī māva | jāṇoṃ na śakatī deva |
kapaṭavidyeceṃ lāghava | aghaṭita jyāṃceṃ || 32||
manuṣyāṃcī bājīgirī | rākṣasāṃcī voḍaṃbarī |
bhagavaṃtācī nānāparī | vicitra māyā || 33||
he sācāsārikhīca deise | vicāritāṃci nirase |
mithyāca parī ābhāse | niraṃtara || 34||
sāca mhaṇāvī tarī he nāse | mithyā mhaṇāvī tarī he dise |
dohīṃ padārthīṃ aviśvāse | sāṃgatāṃ mana || 35||
paraṃtu heṃ navhe sācāra | māyecā mithyā vicāra |
disateṃ heṃ svapnākāra | jāṇa bāpā || 36||
tathāpi aso tujalā | bhāsaci satya vāṭalā |
tarī tetheṃ cukā paḍilā | aika bāpā || 37||
dṛśyabhāsa avidyātmaka | tujhāhī deha tadātmaka |
mhaṇoni hā viveka | tetheṃ saṃcaralā || 38||
dṛṣṭīneṃ dṛśya dekhileṃ | mana bhāsāvarī baisaleṃ |
parī teṃ liṃgadeha jhāleṃ | avidyātmaka || 39||
avidyeneṃ avidyā dekhilī | mhaṇona goṣṭī viśvāsalī |
tujhī kāyā avaghī saṃcalī | avidyecī || 40||
teci kāyā mī āpaṇa | heṃ dehabuddhīceṃ lakṣaṇa |
yeṇeṃkaritāṃ jhāleṃ pramāṇa | dṛśya avagheṃ || 41||
ikaḍe satya mānilā deha | tikaḍe dṛśya satya hā nirvāha |
doṃhīṃmadhyeṃ hā saṃdeha | paisāvalā bal̤eṃ || 42||
dehabuddhī kelī bal̤akaṭa | āṇi brahma pāhoṃ gelā dhīṭa |
toṃ dṛśyāneṃ rodhilī vāṭa | parabrahmācī || 43||
tetheṃ sāca mānileṃ dṛśyālā | niścayaci bāṇoni gelā |
pahā ho kevaḍhā cukā paḍilā | akasmāta || 44||
ātāṃ aso heṃ bolaṇeṃ | brahma na pāvije mīpaṇeṃ |
dehabuddhīcī lakṣaṇeṃ | dṛśya bhāvitī || 45||
asthīṃcyā dehīṃ māṃsācā gol̤ā | pāhena mhaṇe brahmīṃcā sohal̤ā |
to jñātā navhe āṃdhal̤ā | keval̤a mūrkha || 46||
dṛṣṭīsa dise manāsa bhāse | titukeṃ kāl̤āṃtarīṃ nāse |
mhaṇoni dṛśyātīta ase | parabrahma teṃ || 47||
parabrahma teṃ śāśvata | māyā teci aśāśvata |
aisā bolilā niścitārtha | nānāśāstrīṃ || 48||
ātāṃ puḍheṃ nirūpaṇa | dehabuddhīceṃ lakṣaṇa |
cukā paḍilā to koṇa | bolileṃ ase || 49||
mī koṇa heṃ jāṇāveṃ | mīpaṇa tyāgūna ananya vhāveṃ |
maga samādhāna teṃ svabhāveṃ | aṃgīṃ bāṇe || 50||
hariḥ oṃ tatsat iti śrīdāsabodhe guruśiṣyasaṃvāde ṣaṣṭhadaśake dṛśyanirasanaṃ nāma aṣṭamaḥ samāsaḥ || 8||
samāsa navavā : sāraśodhana || śrīrāma ||
gupta āhe udaṃḍa dhana | kāya jāṇatī sevakajana |
tayāṃsa āhe teṃ jñāna | bāhyākārāceṃ || 1||
gupta ṭhevile udaṃḍa artha | āṇi pragaṭa disatī padārtha |
śahāṇe śodhiti svārtha | aṃtarīṃ ase || 2||
taiseṃ dṛśya heṃ māyika | pāhata asatī sakal̤a loka |
parī jayāṃsa ṭhāukā viveka | te aṃtara jāṇatī || 3||
dravya ṭheūna jal̤a soḍileṃ | loka mhaṇatī sarovara bharaleṃ |
tayāceṃ abhyaṃtara kal̤aleṃ | samartha janāṃsī || 4||
taise jñāte je samartha | tihīṃ ol̤akhilā paramārtha |
itara te karitī svārtha | dṛśya padārthāṃcā || 5||
kābāḍī vāhatī kābāḍa | śreṣṭha bhogitī ratneṃ jāḍa |
heṃ jayāṃceṃ tyāṃsa goḍa | karmayogeṃ || 6||
eka kāṣṭhasvārtha karitī | eka śubhā ekavaṭitī |
taise navheta kīṃ nṛpatī | sārabhokte || 7||
jayāṃsa āhe vicāra | te sukhāsanīṃ jhāle svāra |
itara te javal̤īla bhāra | vāhataci mele || 8||
eka divyānneṃ bhakṣitī | eka viṣṭhā sāvaḍitī |
āpaṇa vartalyācā ghetī | sābhimāna || 9||
sāra sevije śreṣṭhīṃ | asāra gheije vṛthāpuṣṭīṃ |
sārāsārācī goṣṭī | sajñāna jāṇatī || 10||
gupta parisa ciṃtāmaṇī | pragaṭa khaḍe kācamaṇī |
gupta hema ratnakhāṇī | pragaṭa pāṣāṇa mṛttikā || 11||
avhāśaṃkha avhāvela | gupta vanaspatī amūlya |
eraṃḍa dhotre bahusāla | pragaṭa śiṃpī || 12||
koṭheṃ disenā kalpatarū | udaṃḍa śerāṃcā vistārū |
pāhatāṃ nāhīṃ mailāgarū | borī bābhal̤ī udaṃḍa || 13||
kāmadhenu jāṇije iṃdreṃ | sṛṣṭīṃta udaṃḍa khillāreṃ |
mahadbhāgya bhogije nṛpavareṃ | itarāṃ karmānusāra || 14||
nānā vyāpāra karitī jana | avagheca mhaṇatī sakāṃcana |
paraṃtu kuberāceṃ mahimāna | koṇāsīca na ye || 15||
taisā jñānī yogīśvara | guptārthalābhācā īśvara |
itara te poṭāce kiṃkara | nānā mateṃ dhuṃḍitī || 16||
tasmāt sāra teṃ disenā | āṇi asāra teṃ dise janāṃ |
sārāsāravivaṃcanā | sādhu jāṇatī || 17||
disenā jeṃ gupta dhana | tayāsa karaṇeṃ lāge aṃjana |
gupta paramātmā sajjana | saṃgatīṃ śodhāvā || 19||
rāyāceṃ sānnidhya hotāṃ | sahajaci lābhe śrīmaṃtatā |
taisā hā satsaṃga dharitāṃ | sadvastu lābhe || 20||
sadvastūsa lābhe sadvastu | avyavasthāsi avyavasthu |
pāhatāṃ praśastāsi praśastu | vicāra lābhe || 21||
mhaṇoni heṃ dṛśyajāta | avagheṃ āhe aśāśvata |
paramātmā acyuta anaṃta | to yā dṛṣyāvegal̤ā || 22||
dṛśyāvegal̤ā dṛśyāantarīṃ | sarvātmā to carācarīṃ |
vicāra pāhatāṃ aṃtarīṃ | niścayo bāṇe || 23||
saṃsāratyāga na karitāṃ | prapaṃcaupādhi na sāṃḍitāṃ |
janāṃmadhye sārthakatā | vicāreṃci hoya || 24||
heṃ pracītīceṃ bolaṇeṃ | vivekeṃ pracīta bāṇe |
pracīta pāhatīla te śahāṇe | anyathā navhe || 25||
pracīta āṇi anumāna | udhāra āṇi rokaḍeṃ dhana |
mānasapūjā pratyakṣa darśana | yāsa mahadaṃtara || 26||
puḍheṃ janmāṃtarīṃ hoṇāra | hā to avaghāca udhāra |
taiseṃ navhe sārāsāra | tatkāl̤a labhe || 27||
tatkāl̤aci lābha hoto | prāṇī saṃsārīṃ suṭato |
saṃśaya avaghāci tuṭato | janmamaraṇāṃcā || 28||
yāci janmeṃ yeṇeṃci kāl̤eṃ | saṃsārīṃ hoije nirāl̤eṃ |
mokṣa pāvije niścal̤eṃ | svarūpākāreṃ || 29||
ye goṣṭīsa karī anumāna | to śīghraci pāvela patana |
mithyā vadela tyāsa āṇa | upāsanecī || 30||
heṃ yathārthaci āhe bolaṇeṃ | vivekeṃ śīghraci mukta hoṇeṃ |
asoni kāṃhīṃca nasaṇeṃ | janāṃmadhyeṃ || 31||
devapada āhe nirguṇa | devapadīṃ ananyapaṇa |
hāci artha pāhatāṃ pūrṇa | samādhāna bāṇe || 32||
dehīṃca videha hoṇeṃ | karūna kāṃhīṃca na karaṇeṃ |
jīvanmuktāṃcīṃ lakṣaṇeṃ | jīvanmukta jāṇatī || 33||
yeravīṃ heṃ khareṃ na vāṭe | anumāneṃci saṃdeha vāṭe |
saṃdehāceṃ mūl̤a tuṭe | sadguruvacaneṃ || 34||
hari oṃ tatsat iti śrīdāsabodhe guruśiṣyasaṃvāde ṣaṣṭhadaśake sāraśodhananirūpaṇaṃ nāma navamaḥ samāsaḥ || 9||
samāsa dahāvā : anurvācyanirūpaṇa || śrīrāma ||
samādhāna pusatāṃ kāṃhīṃ | mhaṇatī bolije aiseṃ nāhīṃ |
tarī teṃ kaiseṃ āhe sarvahī | maja nirūpāveṃ || 1||
mukyāneṃ gūl̤a khādalā | goḍī na ye sāṃgāyālā |
yācā abhiprāyo majalā | nirūpaṇa kīje || 2||
anubhavahī pusoṃ jātāṃ | mhaṇatī na ye kīṃ sāṃgatāṃ |
tarī koṇāpāśīṃ pusoṃ ātāṃ | samādhāna || 3||
je te agamya sāṃgatī | na ye mājhiyā pracītī |
vicāra baise mājhe cittīṃ | aiseṃ karāveṃ || 4||
aiseṃ śrotayāceṃ uttara | yāceṃ kaiseṃ pratyuttara |
nirūpijela tatpara | hoūna aikā || 5||
jeṃ samādhānāceṃ sthal̤a | kīṃ to anubhavaci keval̤a |
teṃci svarūpa prāṃjal̤a | bolūna dāūṃ || 6||
jeṃ bolāsa ākal̤enā | bolilyāviṇahī kal̤enā |
jayāsa kalpitāṃ kalpanā | hiṃpuṭī hoya || 7||
teṃ jāṇāveṃ parabrahma | jeṃ vedāṃceṃ guhya parama |
dharitāṃ saṃta samāgama | sarvahī kal̤e || 8||
teṃci ātāṃ sāṃgijela | jeṃ samādhāna sakhola |
aika anubhavāce bola | anirvācya vastu || 9||
sāṃgatāṃ na ye teṃ sāṃgaṇeṃ | goḍī kal̤āvayā gūl̤a deṇeṃ |
aiseṃ heṃ sadguruviṇeṃ | hoṇāra nāhīṃ || 10||
sadgurukṛpā kal̤e tyāsī | jo śodhīla āpaṇāsī |
puḍheṃ kal̤ela anubhavāsī | āpeṃāpa vastu || 11||
dṛḍha karūniyāṃ buddhi | ādhīṃ ghyāvī āpulī śuddhī |
teṇeṃ lāge samādhī | akasmāta || 12||
āpuleṃ mūl̤a bareṃ śodhitāṃ | āpulī toṃ māyika vārtā |
puḍheṃ vastūca tattvatāṃ | samādhāna || 13||
ātmā āhe sarvasākṣī | heṃ bolije pūrvapakṣīṃ |
jo koṇī siddhāṃta lakṣī | toci sādhu || 14||
siddhāṃta vastu lakṣūṃ jātāṃ | sarvasākṣiṇī te avasthā |
ātmā tyāhūna paratā | avasthātīta || 15||
padārthajñāna jevhāṃ sare | draṣṭā draṣṭepaṇeṃ nure |
te samayīṃ phuṃja utare | mīpaṇācā || 16||
jetheṃ murāleṃ mīpaṇa | teci anubhavācī khūṇa |
anirvācya samādhāna | yākāraṇeṃ bolije || 17||
atyaṃta vicārāce bola | tarī te māyikaci phola |
śabda sabāhya sakhola | arthaci avaghā || 18||
śabdākaritāṃ kal̤e artha | artha pāhatāṃ śabda vyartha |
śabda sāṃgeṃ teṃ yathārtha | parī āpaṇa mithyā || 19||
śabdākaritāṃ vastu bhāse | vastu pāhatāṃ śabda nāse |
śabda phola artha ase | ghanadāṭapaṇeṃ || 20||
bhūsākaritāṃ dhānya nipaje | dhānya gheūna bhūsa ṭākije |
taisā bhūsa śabda jāṇije | artha dhānya || 21||
poṃcaṭāmadhyeṃ ghanavaṭa | ghanavaṭīṃ uḍe poṃcaṭa |
taisā śabda hā phalakaṭa | parabrahmīṃ || 22||
śabda bolūni rāhe | artha śabdāpūrvīṃca āhe |
yākāraṇeṃ na sāhe | upamā tayā arthāsī || 23||
bhūsa sāṃḍūna kaṇa ghyāvā | taisā vācyāṃśa tyajāvā |
kaṇa lakṣyāṃśa lakṣāvā | śuddha svānubhaveṃ || 24||
dṛśyāvegal̤eṃ bolije | tyāsa vācyāṃśa mhaṇije |
tyācā artha to jāṇije | śuddha lakṣyāṃśa || 25||
aisā jo śuddha lakṣyāṃśa | toci jāṇāvā pūrvapakṣa |
svānubhava to alakṣya | lakṣilā na vace || 26||
jetheṃ gāl̤ūna sāṃḍileṃ nabhā | jo anubhavācā gābhā |
aisā tohī ubhā | kalpita kelā || 27||
mithyā kalpanepāsūna jhālā | khareṃpaṇa kaiseṃ asela tyālā |
mhaṇoni tetheṃ anubhavālā | ṭhāvaci nāhīṃ || 28||
dujeviṇa anubhava | heṃ bolaṇeṃci toṃ vāva |
yākāraṇeṃ nāhīṃ ṭhāva | anubhavāsī || 29||
anubhaveṃ tripuṭī upaje | advaitīṃ dvaitaci lāje |
mhaṇoniyāṃ bolaṇeṃ sāje | anirvācya || 30||
divasarajanīceṃ parimita | karāvayā mūl̤a āditya |
to āditya geliyā urvarita | tyāsi kāya mhaṇāveṃ || 31||
śabda maunācā vicāra | vhāvayā mūl̤a oṃkāra |
to oṃkāra geliyā uccāra | kaisā karāvā || 32||
anubhava āṇi anubhavitā | sakal̤a ye māyeci karitāṃ |
te māyā mul̤īṃca nasatāṃ | tyāsa kāya mhaṇāveṃ || 33||
vastu eka āpaṇa eka | aiśī asatī vegal̤īka |
tarī anubhavācā viveka | boloṃ yetā mukheṃ || 34||
vegal̤epaṇācī mātā | te laṭikī vaṃdhyecī sutā |
mhaṇūniyāṃ abhinnatā | mul̤īṃca āhe || 35||
ajanmā hotā nijalā | teṇeṃ svapnīṃ svapna dekhilā |
sadgurūsī śaraṇa gelā | saṃsāraduḥkheṃ || 36||
sadgurukṛpestava | jhālā saṃsāra vāva |
jñāna jhāliyā ṭhāva | puse ajñānācā || 37||
āhe titukeṃ nāhīṃ jhāleṃ | nāhīṃ nāhīṃpaṇeṃ nimāleṃ |
āhe nāhīṃ jāūna uraleṃ | nasona kāṃhīṃ || 38||
śūnyatvātīta śuddha jñāna | teṇeṃ jhāleṃ samādhāna |
aikyarūpeṃ abhinna | sahajasthiti || 39||
advaitanirūpaṇa hotāṃ | nimālī dvaitācī vārtā |
jñānacarcā boloṃ jātāṃ | jāgṛti ālī || 40||
śrotīṃ vhāveṃ sāvadhāna | arthīṃ ghālāveṃ mana |
khuṇe pāvatāṃ samādhāna | aṃtarīṃ kal̤e || 41||
teṇeṃ jitukeṃ jñāna kathileṃ | titukeṃ svapnāvārīṃ geleṃ |
anirvācya sukha uraleṃ | śabdātīta || 42||
tetheṃ śabdeṃviṇa aikyatā | anubhava nā anubhavitā |
aisā nivāṃta to māgutā | jāgṛtī ālā || 43||
teṇeṃ svapnīṃ svapna dekhilā | jāgā hoūna jāgṛtīsa ālā |
tetheṃ tarka kuṃṭhita jāhalā | aṃta na lage || 44||
yā nirūpaṇāceṃ mūl̤a | keleṃca karūṃ prāṃjal̤a |
teṇeṃ aṃtarīṃ nival̤a | samādhāna kal̤e || 45||
taṃva śiṣyeṃ vinavileṃ | jī heṃ ātāṃ nirūpileṃ |
tarī pāhije bolileṃ | māguteṃ svāmī || 46||
maja kal̤āyā kāraṇa | keleṃca karāveṃ nirūpaṇa |
tethīla je kā nijakhūṇa | te maja anubhavāvī || 47||
ajanmā to sāṃgā kavaṇa | teṇeṃ dekhilā kaisā svapna |
yetheṃ kaiseṃ nirūpaṇa | bolileṃ āhe || 48||
jāṇoni śiṣyācā ādara | svāmī detī pratyuttara |
teṃci ātāṃ ati tatpara | śrotīṃ yetheṃ parisāveṃ || 49||
aika śiṣyā sāvadhāna | ajanmā to tūṃci jaṇa |
tuvāṃ dekhilā svapnīṃ svapna | tohī ātāṃ sāṃgatoṃ || 50||
svapnīṃ svapnācā vicāra | to tūṃ jāṇa hā saṃsāra |
tetheṃ tuvāṃ sārāsāra | vicāra kelā || 51||
righoni sadgurūsī śaraṇa | kāḍhūna śuddha nirūpaṇa |
yācī karisī uṇakhūṇa | pratyakṣa ātāṃ || 52||
yācāci ghetāṃ anubhava | bolaṇeṃ titukeṃ hoteṃ vāva |
nivāṃta viśrāṃtīcā ṭhāva | te tūṃ jāṇa jāgṛtī || 53||
jñānagoṣṭīcā galabalā | sarona artha pragaṭalā |
yācā vicāra ghetāṃ ālā | aṃtarīṃ anubhava || 54||
tuja vāṭe he jāgṛtī | maja jhālī anubhavaprāptī |
yā nāṃva keval̤a bhrāṃtī | phiṭalīca nāhīṃ || 55||
anubhava anubhavīṃ virālā | anubhaveṃviṇa anubhava ālā |
hāhī svapnīṃcā ceilā | nāhīṃsa bāpā || 56||
jāgā jhāliyā svapnaūrmī | svapnīṃ mhaṇasī ajanmā to mī |
jāgepaṇīṃ svapnaūrmī | gelīca nāhīṃ || 57||
svapnīṃ vāṭe jāgepaṇa | taiśī anubhavācī khūṇa |
ālī parī teṃ satya svapna | bhramarūpa || 58||
jāgṛti yāpailīkaḍe | teṃ sāṃgaṇeṃ kevīṃ ghaḍe |
jetheṃ dhāraṇāci moḍe | vivekācī ||59||
mhaṇoni teṃ samādhāna | bolatāṃci na ye aiseṃ jāṇa |
niḥśabdācī aiśī khūṇa | ol̤akhāvī || 60||
aiseṃ āhe samādhāna | bolatāṃca na ye jāṇa |
itukeneṃ bāṇalī khūṇa | niḥśabdācī || 61||
hariḥ oṃ tatsat iti śrīdāsabodhe guruśiṣyasaṃvāde ṣaṣṭhadaśake
anirvācyanirūpaṇaṃ nāma daśamaḥ samāsaḥ || 10||
|| daśaka sahāvā samāpta ||

Explore More