The Guru

ശ്രീ ദാസബോധ അധ്യായ 6

(Dasbodh Dashak 6 in Malayalam)

Samartha Ramdas

Also known as Dasbodh · Dasbodh adhyay 6 · Shri Dasbodh

Dasbodh Dashak 6. The Dasbodh of Samartha Ramdas, spoken in the caves at Shivthar Ghal and set down by his disciple Kalyan Swami. Cast as a dialogue between guru and disciple across twenty dashaks, each of ten samasas, it moves from the discipline of listening through discrimination between the real and the unreal to the nature of the Self — practical throughout, and addressed to people living in the world. This dashak is named in its colophon for अनिर्वाच्यनिरूपणं.

#of 451
ദേവശോധനാചാ
സമാസ പഹിലാ : ദേവശോധന ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാസ ദുസരാ : ബ്രഹ്മപാവനനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാസ തീസരാ : മായോദ്ഭവനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാസ ചവഥാ : ബ്രഹ്മനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാസ പാംചവാ : മായാബ്രഹ്മനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാസ സഹാവാ : സൃഷ്ടീകഥന ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാസ സാതവാ : സഗുണഭജന ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാസ ആഠവാ : ദൃശ്യനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാസ നവവാ : സാരശോധന ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാസ ദഹാവാ : അനുര്വാച്യനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാസ പഹിലാ : ദേവശോധന ॥ ശ്രീരാമ ॥
ചിത്ത സുചിത കരാവേം । ബോലിലേം തേം ജീവീം ധരാവേം ।
സാവധ ഹോഊന ബൈസാവേം । നിമിഷ ഏക ॥ ൧॥
കോണീ ഏകേ ഗ്രാമീം അഥവാ ദേശീം । രാഹണേം ആഹേ ആപണാസീ ।
ന ഭേടതാം തേഥില്യാ പ്രഭൂസീ । സൌഖ്യ കൈംചേം ॥ ൨॥
മ്ഹണൌനി ജ്യാസ ജേഥേം രാഹണേം । തേണേം ത്യാ പ്രഭൂചീ ഭേടീ ഘേണേം ।
മ്ഹണിജേ ഹോയ ശ്ലാഘ്യവാണേം । സര്വ കാംഹീം ॥ ൩॥
പ്രഭൂചീ ഭേടീ ന ഘേതാം । തേഥേം കൈംചീ മാന്യതാ ।
ആപുലേം മഹത്വ ജാതാം । വേള നാഹീം ॥ ൪॥
മ്ഹണൌനി രായാപാസൂനി രംക । കോണീ ഏക തരീ നായക ।
ത്യാസ ഭേടണേം ഹാ വിവേക । വിവേകീ ജാണതീ ॥ ൫॥
ത്യാസ ന ഭേടതാം ത്യാചേ നഗരീം । രാഹതാം ധരിതീല ബേഗാരീ ।
തേഥേം ന കരിതാം ചോരീ । അംഗീം ലാഗേ ॥ ൬॥
യാകാരണേം ജോ ശഹാണാ । തേണേം പ്രഭൂസീ ഭേടാവേം ജാണാ ।
ഐസേം ന കരിതാം ദൈന്യവാണാ । സംസാര ത്യാചാ ॥ ൭॥
ഗ്രാമീം ഥോര ഗ്രാമാധിപതീ । ത്യാഹൂനി ഥോര ദേശാധിപതീ ।
ദേശാധിപതീഹൂനി നൃപതീ । ഥോര ജാണാവാ ॥ ൮॥
രാഷ്ട്രാചാ പ്രഭു തോ രാജാ । ബഹുരാഷ്ട്ര തോ മഹാരാജാ ।
മഹാരാജാംചാഹീ രാജാ । തോ ചക്രവര്തീ ॥ ൯॥
ഏക നരപതീ ഏക ഗജപതീ । ഏക ഹയപതീ ഏക ഭൂപതീ ।
സകളാംമധ്യേ ചക്രവര്തീ । ഥോര രാജാ ॥ ൧൦॥
അസോ ഐശിയാ സമസ്താം । ഏക ബ്രഹ്മാ നിര്മാണകര്താ ।
ത്യാ ബ്രഹ്മ്യാസഹീ നിര്മിതാ । കോണ ആഹേ ॥ ൧൧॥
ബ്രഹ്മാ വിഷ്ണു ആണി ഹര । ത്യാംസീ നിര്മിതാ തോചി ഥോര ।
തോ ഓളഖാവാ പരമേശ്വര । നാനാ യത്നേം ॥ ൧൨॥
തോ ദേവ ഠായീം പഡേനാ । തരീ യമയാതനാ ചുകേനാ ।
ബ്രഹ്മാണ്ഡനായകാ ചോജവേനാ । ഹേം ബരേം നവ്ഹേ ॥ ൧൩॥
ജേണേം സംസാരീം ഘാതലേം । അവഘേം ബ്രഹ്മാണ്ഡ നിര്മാണ കേലേം ।
ത്യാസീ നാഹീം ഓളഖിലേം । തോചി പതിത ॥ ൧൪॥
മ്ഹണോനി ദേവ ഓളഖാവാ । ജന്മ സാര്ഥകചി കരാവാ ।
ന കളേ തരീ സത്സംഗ ധരാവാ । മ്ഹണജേ കളേ ॥ ൧൫॥
ജോ ജാണേല ഭഗവംത । തയാ നാംവ ബോലിജേ സംത ।
ജോ ശാശ്വത ആണി അശാശ്വത । നിവാഡാ കരീ ॥ ൧൬॥
ചളേനാ ഢളേനാ ദേവ । ഐസാ ജ്യാചാ അംതര്ഭാവ ।
തോചി ജാണിജേ മഹാനുഭാവ । തോചി സാധൂ ॥ ൧൭॥
ജോ ജനാംമധ്യേ വാഗേ । പരീ ജനാംവേഗളീ ഗോഷ്ടീ സാംഗേ ।
ജ്യാചേ അംതരീം ജ്ഞാന ജാഗേ । തോചി സാധൂ ॥ ൧൮॥
ജാണിജേ പരമാത്മാ നിര്ഗുണ । ത്യാസീംച മ്ഹണാവേം ജ്ഞാന ।
ത്യാവേഗളേം തേം അജ്ഞാന । സര്വ കാംഹീം ॥ ൧൯॥
പോട ഭരാവയാകാരണേം । നാനാ വിദ്യാ അഭ്യാസ കരണേം ।
ത്യാസ ജ്ഞാന മ്ഹണതീ പരീ തേണേം । സാര്ഥക നവ്ഹേ ॥ ൨൦॥
ദേവ ഓളഖാവാ ഏക । തേംചി ജ്ഞാന തേം സാര്ഥക ।
യേര അവഘേംചി നിരര്ഥക । പോടവിദ്യാ ॥ ൨൧॥
ജന്മവരീ പോട ഭരിലേം । ദേഹാചേം സംരക്ഷണ കേലേം ।
പുഢേം അവഘേംചി വ്യര്ഥ ഗേലേം । അംതകാളീം ॥ ൨൨॥
ഏവം പോട ഭരാവയാചീ വിദ്യാ । തിയേസീ മ്ഹണോം നയേ സദ്വിദ്യാ ।
സര്വവ്യാപക വസ്തു സദ്യാ । പാവിജേ തേം ജ്ഞാന ॥ ൨൩॥
ഐസേം ജയാപാശീം ജ്ഞാന । തോചി ജാണാവാ സജ്ജന ।
തയാപാസീം സമാധാന । പുശിലേം പാഹിജേ ॥ ൨൪॥
അജ്ഞാനാസ ഭേടതാം അജ്ഞാന । തേഥേം കൈംചേം സാംപഡേല ജ്ഞാന ।
കരംട്യാസ കരംട്യാചേം ദര്ശന । ഹോതാം ഭാഗ്യ കൈംചേം ॥ ൨൫॥
രോഗ്യാപാശീം രോഗീ ഗേലാ । തേഥേം കൈംചേം ആരോഗ്യ ത്യാലാ ।
നിര്ബളാപാശീം നിര്ബളാലാ । പാഠീ കൈംചീ ॥ ൨൬॥
പിശാച്യാപാശീം പിശാച ഗേലേം । തേഥേം കോണ സാര്ഥക ഝാലേം ।
ഉന്മത്താസ ഉന്മത്ത ഭേടലേം । ത്യാസ ഉമജവീ കവണൂ ॥ ൨൭॥
ഭികാര്യാപാശീം മാഗതാം ഭിക്ഷാ । ദീക്ഷാഹീനാപാശീം മാഗതാം ദീക്ഷാ ।
ഉജേഡ പാഹതാം കൃഷ്ണപക്ഷാ । പാവിജേ കൈംചാ ॥ ൨൮॥
അബദ്ധാപാശീം ഗേലാ അബദ്ധ । തോ കൈസേനി ഹോഈല സുബദ്ധ ।
ബദ്ധാസ ഭേടതാം ബദ്ധ । സിദ്ധ നവ്ഹേ ॥ ൨൯॥
ദേഹ്യാപാശീം ഗേലാ ദേഹീ । തോ കൈസേനി ഹോഈല വിദേഹീ ।
മ്ഹണോനി ജ്ഞാത്യാവാംചൂനി നാഹീം । ജ്ഞാനമാര്ഗ ॥ ൩൦॥
യാകാരണേം ജ്ഞാതാ പഹാവാ । ത്യാചാ അനുഗ്രഹ ഘ്യാവാ ।
സാരാസാരവിചാരേം ജീവാ । മോക്ഷ പ്രാപ്ത ॥ ൩൧॥
ഹരി ഓം തത്സത് । ഇതി ശ്രീദാസബോധേ ഗുരുശിഷ്യസംവാദേ ഷഷ്ഠദശകേ ദേവശോധനനിരൂപണം നാമ പ്രഥമഃ സമാസഃ ॥ ൧॥
ജയ ജയ രഘുവീര സമര്ഥ ॥
സമാസ ദുസരാ : ബ്രഹ്മപാവനനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
ഐകാ ഉപദേശാചീം ലക്ഷണേം । സായുജ്യപ്രാപ്തി ഹോയ ജേണേം ।
നാനാ മതാംചേം പേഖണേം । കാമാ നയേ സര്വഥാ ॥ ൧॥
ബ്രഹ്മജ്ഞാനാവീണ ഉപദേശ । തോ മ്ഹണോം നയേ വിശേഷ ।
ധാന്യേവിണ ജൈസേം ഭൂസ । ഖാതാം നയേ ॥ ൨॥
നാനാ കാബാഡ ബഡവിലേം । നാതരീ തക്രചി ഘുസളിലേം ।
അഥവാ ധുവണചി സേവിലേം । സാവകാശ ॥ ൩॥
നാനാ സാലീ ഭക്ഷില്യാ । അഥവാ ചോഇട്യാ ചോഖില്യാ ।
ഖോബരേം സാംഡൂന ഖാദല്യാ । നരോട്യാ ജൈശാ ॥ ൪॥
തൈസേം ബ്രഹ്മജ്ഞാനാവിണ । നാനാ ഉപദേശാംചാ ശീണ ।
സാര സാംഡൂന അസാര കോണ । ശഹാണാ സേവീ ॥ ൫॥
ആതാം ബ്രഹ്മ ജേം കാം നിര്ഗുണ । തേംചി കേലേം നിരൂപണ ।
സുചിത കരാവേം അംതഃകരണ । ശ്രോതേജനീം ॥ ൬॥
സകള സൃഷ്ടീചീ രചനാ । തേം ഹേം പംചഭൌതിക ജാണാ ।
പരംതു ഹേം തഗേനാ । സര്വകാള ॥ ൭॥
ആദി അംതീം ബ്രഹ്മ നിര്ഗുണ । തേചി ശാശ്വതാചീ ഖൂണ ।
യേര പംചഭൌതിക സഗുണ । നാശവംത ॥ ൮॥
യേരവീം ഹീം പാഹതാം ഭൂതേം । ദേവ കൈസേം മ്ഹണാവേം ത്യാംതേം ।
ഭൂത മ്ഹണതാം മനുഷ്യാംതേം । വിഷാദ വാടേ ॥ ൯॥
മാ തോ ജഗന്നാഥ പരമാത്മാ । ത്യാസി ആണി ഭൂതഉപമാ ।
ജ്യാചാ കളേനാ മഹിമാ । ബ്രഹ്മാദികാംസീ ॥ ൧൦॥
ഭൂതാം ഐസാ ജഗദീശ । മ്ഹണതാം ഉത്പന്ന ഹോതോ ദോഷ ।
യാകാരണേം മഹാപുരുഷ । സര്വ ജാണതീ ॥ ൧൧॥
പൃഥ്വീ ആപ തേജ വായു ആകാശ । യാം സബാഹ്യ ജഗദീശ ।
പംചഭൂതാംസ ആഹേ നാശ । ആത്മാ അവിനാശരൂപീ ॥ ൧൨॥
ജേം ജേം രൂപ ആണി നാമ । തോ തോ അവഘാച ഭ്രമ ।
നാമരൂപാതീത വര്മ । അനുഭവേം ജാണാവേം ॥ ൧൩॥
പംചഭൂതേം ആണി ത്രിഗുണ । ഐശീ അഷ്ടധാ പ്രകൃതി ജാണ ।
അഷ്ടധാ പ്രകൃതീസ നാമാഭിധാന । ദൃശ്യ ഐസേം ॥ ൧൪॥
തേം ഹേം ദൃശ്യ നാശിവംത । ഐസേം വേദ ശ്രുതി ബോലത ।
നിര്ഗുണ ബ്രഹ്മ ശാശ്വത । ജാണതീ ജ്ഞാനീ ॥ ൧൫॥
ജേം ശസ്ത്രേം തോഡിതാം തുടേനാ । ജേം പാവകേം ജാളിതാം ജളേനാ ।
ജേം കാലവിതാം കാലവേനാ । ആപേംകരൂനീ ॥ ൧൬॥
ജേം വായൂചേനി ഉഡേനാ । ജേം പഡേനാ നാ ഝഡേനാ ।
ജേം ഘഡേനാ നാ ദഡേനാ । പരബ്രഹ്മ തേം ॥ ൧൭॥
ജ്യാസി വര്ണചി നസേ । ജേം സര്വാംഹൂനി അനാരിസേം ।
പരംതു അസതചി അസേ । സര്വകാള ॥ ൧൮॥
ദിസേനാ തരീ കായ ഝാലേം । പരംതു സര്വത്ര സംചലേം ।
സൂക്ഷ്മചി കോംദാടലേം । ജേഥേം തേഥേം ॥ ൧൯॥
ദൃഷ്ടീസ ലാഗലീ സവേ । ജേം ദിസേല തേംചി പഹാവേം ।
പരംതു ഗുജ തേം ജാണാവേം । ഗൌപ്യ ആഹേ ॥ ൨൦॥
പ്രഗട തേം ജാണാവേം അസാര । ആണി ഗുപ്ത തേം ജാണാവേം സാര ।
സദ്ഗുരുമുഖേം ഹാ വിചാര । ഉമജോം ലാഗേ ॥ ൨൧॥
ഉമജേനാ തേം ഉമജാവേം । ദിസേനാ തേം പഹാവേം ।
ജേം കളേനാ തേം ജാണാവേം । വിവേകബളേം ॥ ൨൨॥
ഗുപ്ത തേംചി പ്രഗടവാവേം । അസാധ്യ തേംചി സാധാവേം ।
കാനഡേംചി അഭ്യാസാവേം । സാവകാശ ॥ ൨൩॥
വേദ വിരംചി ആണി ശേഷ । ജേഥേം ശിണലേ നിഃശേഷ ।
തേംചി സാധാവേം വിശേഷ । പരബ്രഹ്മ തേം ॥ ൨൪॥
തരീ തേം കവണേം പരീ സാധാവേം । തേംചി ബോലിലേം സ്വഭാവേം ।
അധ്യാത്മശ്രവണേം പാവാവേം । പരബ്രഹ്മ തേം ॥ ൨൫॥
പൃഥ്വീ നവ്ഹേ ആപ നവ്ഹേ । തേജ നവ്ഹേ വായു നവ്ഹേ ।
വര്ണവ്യക്തി ഐസേം നവ്ഹേ । അവ്യക്ത തേം ॥ ൨൬॥
തയാസ മ്ഹണാവേം ദേവ । വരകഡ ലോകാംചാ സ്വഭാവ ।
ജിതുകേ ഗാംവ തിതുകേ ദേവ । ജനാംകാരണേം ॥ ൨൭॥
ഐസാ ദേവാചാ നിശ്ചയോ ഝാലാ । ദേവ നിര്ഗുണ പ്രത്യയാ ആലാ ।
ആതാം ആപണചി ആപലാ । ശോധ ഘ്യാവാ ॥ ൨൮॥
മാഝേം ശരീര ഐസേം മ്ഹണതോ । തരീ തോ ജാണ ദേഹാവേഗളാചി തോ ।
മന മാഝേം ഐസേം ജാണതോ । തരീ തോ മനഹീ നവ്ഹേ ॥ ൨൯॥
പാഹതാം ദേഹാചാ വിചാര । അവഘാ തത്ത്വാംചാ വിസ്താര ।
തത്ത്വേം തത്ത്വ ഝാഡിതാം സാര । ആത്മാചി ഉരേ ॥ ൩൦॥
ആപണാസി ഠാവചി നാഹീം । തേഥേം പാഹണേം നലഗേ കാംഹീം ।
തത്ത്വേം ഠായീംച്യാ ഠായീം । വിഭാഗൂനി ഗേലീം ॥ ൩൧॥
ബാംധലീ ആഹേ തോം ഗാംഠോഡീ । ജോ കോണീ വിചാരേം സോഡീ ।
വിചാര പാഹതാം ഗാംഠോഡീ । ആഢളേനാ ॥ ൩൨॥
തത്ത്വാംചേം ഗാംഠോഡേം ശരീര । യാചാ പാഹതാം വിചാര ।
ഏക ആത്മാ നിരംതര । ആപണ നാഹീം ॥ ൩൩॥
ആപണാസി ഠാവചി നാഹീം । ജന്മ മൃത്യു കൈംചേ കാഈ ।
പാഹതാം വസ്തൂച്യാ ഠായീം । പാപ പുണ്യ നസേ ॥ ൩൪॥
പാപ പുണ്യ യമയാതനാ । ഹേം നിര്ഗുണീം തോം അസേനാ ।
ആപണ തോചി തരീ ജന്മമരണാ । ഠാവോ കൈംചാ ॥ ൩൫॥
ദേഹബുദ്ധീനേം ബാംധലാ । തോ വിവേകേം മോകളാ കേലാ ।
ദേഹാതീത ഹോതാം പാവലാ । മോക്ഷപദ ॥ ൩൬॥
ഝാലേം ജന്മാചേം സാര്ഥക । നിര്ഗുണ ആത്മാ ആപണ ഏക ।
പരംതു ഹാ വിവേക । പാഹിലാചി പഹാവാ ॥ ൩൭॥
ജാഗേം ഹോതാം സ്വപ്ന സരേ । വിവേക പാഹതാം ദൃശ്യ ഓസരേ ।
സ്വരൂപാനുസംധാനേം തരേ । പ്രാണിമാത്ര ॥ ൩൮॥
ആപണാസ നിവേദാവേം । ആപണ വിവേകേം നുരാവേം ।
ആത്മനിവേദന ജാണാവേം । യാചേം നാംവ ॥ ൩൯॥
ആധീം അധ്യാത്മശ്രവണ । മഗ സദ്ഗുരുപാദസേവന ।
പുഢേം ആത്മനിവേദന । സദ്ഗുരുപ്രസാദേം ॥ ൪൦॥
ആത്മനിവേദനാഉപരീ । നിഖള വസ്തു നിരംതരീ ।
ആപണ ആത്മാ ഹാ അംതരീം । ബോധ ജാഹലാ ॥ ൪൧॥
ത്യാ ബ്രഹ്മബോധേം ബ്രഹ്മചി ഝാലാ । സംസാരഖേദ തോ ഉഡാലാ ।
ദേഹ പ്രാരബ്ധീം ടാകിലാ । സാവകാശ ॥ ൪൨॥
യാസി മ്ഹണിജേ ആത്മജ്ഞാന । യേണേം പാവിജേ സമാധാന ।
പരബ്രഹ്മീം അഭിന്ന । ഭക്തചി ജാഹലാ ॥ ൪൩॥
ആതാം ഹോണാര തേം ഹോഈനാ കാം । ആണി ജാണാര തേം ജാഈനാ കാം ।
തുടലീ മനാംതീല ആശംകാ । ജന്മമൃത്യൂചീ ॥ ൪൪॥
സംസാരീം പുംഡാവേം ചുകലേം । ദേവാം ഭക്താം ഐക്യ ഝാലേം ।
മുഖ്യ ദേവാസി ഓളഖിലേം । സത്സംഗേംകരൂനീ ॥ ൪൫॥
ഹരിഃ ഒം തത്സത് ഇതി ശ്രീദാസബോധേ ഗുരുശിഷ്യസംവാദേ ഷഷ്ഠദശകേ
ബ്രഹ്മപ്രതിപാദനനിരൂപണം നാമ ദ്വിതീയഃ സമാസഃ ॥ ൨॥
സമാസ തീസരാ : മായോദ്ഭവനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
നിര്ഗുണ ആത്മാ തോ നിശ്ചള । ജൈസേം ആകാശ അംതരാള ।
ഘന ദാട നിര്മള നിശ്ചള । സദോദിത ॥ ൧॥
ജേം ഖംഡലേംചി നാഹീം അഖംഡ । ജേം ഉദംഡാഹൂനി ഉദംഡ ।
ജേം ഗഗനാഹൂനി വാഡ । അതി സൂക്ഷ്മ ॥ ൨॥
ജേം ദിസേനാ നാ ഭാസേനാ । ജേം ഉപജേനാ നാ നാസേനാ ।
ജേം യേഈനാ നാ ജാഈനാ । പരബ്രഹ്മ തേം ॥ ൩॥
ജേം ചളേനാ നാ ഢളേനാ । ജേം തുടേനാ നാ ഫുടേനാ ।
ജേം രചേനാ നാ ഖചേനാ । പരബ്രഹ്മ തേം ॥ ൪॥
ജേം സന്മുഖചി സര്വകാള । ജേം നിഷ്കലംക ആണി നിഖള ।
സര്വാംതര ആകാശ പാതാള । വ്യാപൂനി അസേ ॥ ൫॥
അവിനാശ തേം ബ്രഹ്മ നിര്ഗുണ । നാസേ തേം മായാ സഗുണ ।
സഗുണ ആണി നിര്ഗുണ । കാലവലേം ॥ ൬॥
യാ കര്ദമാചാ വിചാര । കരൂം ജാണതീ യോഗീശ്വര ।
ജൈസേം ക്ഷീര ആണി നീര । രാജഹംസ നിവഡിതീ ॥ ൭॥
ജഡ സകള പംചഭൌതിക । ത്യാമധ്യേം ആത്മാ വ്യാപക ।
തോ നിത്യാനിത്യവിവേക । പാഹതാം കളേ ॥ ൮॥
ഉംസാമധീല ഘേഈജേ രസ । യേര തേം സാംഡിജേ ബാകസ ।
തൈസാ ജഗാമധ്യേം ജഗദീശ । വിവേകേം ഓളഖാവാ ॥ ൯॥
രസ നാശവംത പാതള । ആത്മാ ശാശ്വത നിശ്ചള ।
രസ അപൂര്ണ ആത്മാ കേവള । പരിപൂര്ണ ജാണാവാ ॥ ൧൦॥
ആത്മ്യാസാരിഖേം ഏക അസാവേം । മഗ തേം ദൃഷ്ടാംതാസി ദ്യാവേം ।
ദൃഷ്ടാംതമിസേ സമജാവേം । കൈസേം തരീ ॥ ൧൧॥
ഐശീ ആത്മസ്ഥിതി സംചലീ । തേഥേം മായാ കൈശീ ഝാലീ ।
ജൈശീ ആകാശീം വാഹിലീ । ഝുളൂക വായൂചീ ॥ ൧൨॥
വായൂപാസൂന തേജ ഝാലേം । തേജാപാസൂന ആപ നിപജലേം ।
ആപാപാസൂന ആകാരലേം । ഭൂമംഡള ॥ ൧൩॥
ഭൂമംഡളാപാസൂന ഉത്പത്തീ । ജീവ നേണോം ഝാലേ കിതീ ।
പരംതു ബ്രഹ്മ ആദി അംതീം । വ്യാപൂന ആഹേ ॥ ൧൪॥
ജേം ജേം കാംഹീം നിര്മാണ ഝാലേം । തേം തേം അവഘേംചി നാസലേം ।
പരീ മുളീം ബ്രഹ്മ തേം സംചലേം । ജൈസേം തൈസേം ॥ ൧൫॥
ഘടാപൂര്വീം ആകാശ അസേ । ഘടാമധ്യേംഹീ ആകാശ ഭാസേ ।
ഘട ഫുടതാം ന നാസേ । ആകാശ ജൈസേം ॥ ൧൬॥
തൈസേം പരബ്രഹ്മ കേവള । അചള ആണി അഢള ।
മധ്യേം ഹോത ജാത സകള । സചരാചര ॥ ൧൭॥
ജേം ജേം കാംഹീം നിര്മാണ ഝാലേം । തേം തേം ആധീം ബ്രഹ്മേം വ്യാപിലേം ।
സര്വ നാസതാം ഉരലേം । അവിനാശ ബ്രഹ്മ ॥ ൧൮॥
ഐസേം ബ്രഹ്മ അവിനാശ । തേം സേവിതീ ജ്ഞാതേ പുരുഷ ।
തത്ത്വനിരസനേം ആപണാസ । ആപണ ലാഭേ ॥ ൧൯॥
തത്ത്വേം തത്ത്വ മേളവിലേം । ത്യാസി ദേഹ ഐസേം നാമ ഠേവിലേം ।
തേം ജാണതേ പുരുഷീം ശോധിലേം । തത്ത്വേം തത്ത്വ ॥ ൨൦॥
തത്ത്വഝാഡാ നിഃശേഷ ഹോതാം । തേഥേം നിമാലീ ദേഹാഹംതാ ।
നിര്ഗുണ ബ്രഹ്മീം ഐക്യതാ । വിവേകേം ജാഹലീ ॥ ൨൧॥
വിവേകേം ദേഹാകഡേ പാഹിലേം । തോം തത്ത്വേം തത്ത്വ ഓസരലേം ।
ആപണ കാംഹീം നാഹീം ആലേം । പ്രത്യയാസീ ॥ ൨൨॥
ആപലാ ആപണ ശോധ ഘേതാം । ആപുലീ തോം മായിക വാര്താ ।
തത്ത്വാംതീം ഉരലേം തത്ത്വതാ । നിര്ഗുണ ബ്രഹ്മ ॥ ൨൩॥
ആപണാവിണ നിര്ഗുണ ബ്രഹ്മ । ഹേംചി നിവേദനാചേം വര്മ ।
തത്ത്വാസരിസാ ഗേലാ ഭ്രമ । മീതൂംപണാചാ ॥ ൨൪॥
മീപണ പാഹതാം ആഢളേനാ । നിര്ഗുണ ബ്രഹ്മ തേം ചളേനാ ।
ആപണ തേംചി പരീ കളേനാ । സദ്ഗുരൂവിണ ॥ ൨൫॥
സാരാസാര അവഘേം ശോധിലേം । തോം അസാര തേം നിഘൂന ഗേലേം ।
പുഢേം സാര തേം ഉരലേം । നിര്ഗുണ ബ്രഹ്മ ॥ ൨൬॥
ആധീം ബ്രഹ്മ നിരൂപിലേം । തേംചി സകളാമധ്യേം വ്യാപിലേം ।
സകള അവഘേംചി നാസലേം । ഉരലേം തേം കേവള ബ്രഹ്മ ॥ ൨൭॥
ഹോതാം വിവേകേം സംഹാര । തേഥേം നിവഡേ സാരാസാര ।
ആപലാ ആപണാസി വിചാര । ഠായീം പഡേ ॥ ൨൮॥
ആപണ കല്പിലേം മീപണ । മീപണ ശോധിതാം നുരേ ജാണ ।
മീപണ ഗേലിയാ നിര്ഗുണ । ആത്മാചി സ്വയേം ॥ ൨൯॥
ഝാലിയാ തത്ത്വാംചേം നിരസന । നിര്ഗുണ ആത്മാചി ആപണ ।
കാം ദാഖവാവേം മീപണ । തത്ത്വനിരസനാഉപരീ ॥ ൩൦॥
തത്ത്വാംമധ്യേം മീപണ ഗേലേം । തരീ നിര്ഗുണ സഹജചി ഉരലേം ।
സോഹംഭാവേം പ്രത്യയാ ആലേം । ആത്മനിവേദന ॥ ൩൧॥
ആത്മനിവേദന ഹോതാം । ദേവഭക്താംസ ഐക്യതാ ।
സാചാര ഭക്ത വിഭക്തതാ । സാംഡൂനി ജാഹലാ ॥ ൩൨॥
നിര്ഗുണാസി നാഹീം ജന്മമരണ । നിര്ഗുണാസി നാഹീം പാപ പുണ്യ ।
നിര്ഗുണീം അനന്യ ഹോതാം ആപണ । മുക്ത ജാഹലാ ॥ ൩൩॥
തത്ത്വീം വേംടാളൂനി ഘേതലാ । പ്രാണീ സംശയേം ഗുംഡാളലാ ।
ആപണാസ ആപണ ഭുലലാ । കോഹം മ്ഹണേ ॥ ൩൪॥
തത്ത്വീം ഗുംതലാ മ്ഹണേ കോഹം । വിവേകേം പാഹതാം മ്ഹണേ സോഹം ।
അനന്യ ഹോതാം അഹം സോഹം । മാവളലീം ॥ ൩൫॥
യാഉപരി ഉര്വരിത । തേംചി സ്വരൂപ സംത ।
ദേഹീം അസോനി ദേഹാതീത । ജാണിജേ ഐസാ ॥ ൩൬॥
സംദേഹവൃത്തി തേ ന ഭംഗേ । മ്ഹണോനി ബോലിലേംച ബോലാവേം ലാഗേ ॥
ആമ്ഹാംസി ഹേം ഘഡലേം പ്രസംഗേം । ശ്രോതീം ക്ഷമാ കേലീ പാഹിജേ ॥ ൩൭॥
ഹരിഓംതത്സത് ഇതി ശ്രീദാസബോധേ ഗുരുശിഷ്യസംവാദേ ഷഷ്ഠദശകേ മായോദ്ഭവനിരൂപണം നാമ തൃതീയഃ സമാസഃ ॥ ൩॥
സമാസ ചവഥാ : ബ്രഹ്മനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
കൃതയുഗ സത്രാ ലക്ഷ അഠ്ഠാവീസ സഹസ്ര । ത്രേതായുഗ ബാരാ ലക്ഷ ശാണ്ണവ സഹസ്ര ।
ദ്വാപരയുഗ ആഠ ലക്ഷ ചൌസഷ്ട സഹസ്ര । ആതാം കലിയുഗ ഐകാ ॥ ൧॥
കലിയുഗ ചാര ലക്ഷ ബത്തീസ സഹസ്ര । ചതുര്യുഗേം ത്രേചാളീസ ലക്ഷ വീസ സഹസ്ര ।
ഐശീം ചതുര്യുഗേം സഹസ്ര । തോ ബ്രഹ്മയാചാ ഏക ദിവസ ॥ ൨॥
ഐസേ ബ്രഹ്മേ സഹസ്ര ദേഖാ । തേവ്ഹാം വിഷ്ണൂചീ ഏക ഘടികാ ।
വിഷ്ണൂ സഹസ്ര ഹോതാം ഐകാ । പള ഏക ഈശ്വരാചേം ॥ ൩॥
ഈശ്വര ജായ സഹസ്ര വേള । തൈം ശക്തീചേം അര്ധ പള ।
ഐശീ സംഖ്യാ ബോലിലീ സകള । ശാസ്ത്രാംതരീം ॥ ൪॥
ചതുര്യുഗസഹസ്രാണി ദിനമേകംപിതാമഹമ് । പിതാമഹസഹസ്രാണി വിഷ്ണോര്ഘടികമേവ ച ॥
വിഷ്ണോരേകഃ സഹസ്രാണി പലമേകം മഹേശ്വരമ് । മഹേശ്വരസഹസ്രാണി ശക്തേരര്ധം പലം ഭവേത് ॥
ഐശാ അനന്ത ശക്തീ ഹോതീ । അനംത രചനാ ഹോതീ ജാതീ ।
തരീ അഖംഡ ഖംഡേനാ സ്ഥിതി । പരബ്രഹ്മാചീ ॥ ൫॥
പരബ്രഹ്മാസി കൈംചീ സ്ഥിതീ । പരീ ഹീ ബോലാവയാചീ രീതീ ।
വേദശ്രുതീ നേതി നേതി മ്ഹണതീ । പരബ്രഹ്മീം ॥ ൬॥
ചാര സഹസ്ര സാതശേം സാഠീ । ഇതുകീ കലിയുഗാചീ രാഹാടീ ।
ഉരല്യാ കലിയുഗാചീ ഗോഷ്ടീ । ഐസീ അസേ ॥ ൭॥
ചാര ലക്ഷ സത്താവീസ സഹസ്ര । ദോനശേം ചാളീസ സംവത്സര ।
പുഢേം അന്യോന്യ വര്ണസംകര । ഹോണാര ആഹേ ॥ ൮॥
ഐസേം രചലേം ചരാചര । യേഥേം ഏകാഹൂനി ഏക ഥോര ।
പാഹതാം യേഥീംചാ വിചാര । അംത ന ലഗേ ॥ ൯॥
ഏക മ്ഹണതീ വിഷ്ണു ഥോര । ഏക മ്ഹണതീ രുദ്ര ഥോര ।
ഏക മ്ഹണതീ ശക്തി ഥോര । സകളാംമധ്യേം ॥ ൧൦॥
ഐസേ ആപുലാലേപരീ ബോലതീ । പരംതു അവഘേംചി നാസേല കല്പാംതീം ।
യദ്ദൃഷ്ടം തന്നഷ്ടം ഹേം ശ്രുതി । ബോലതസേ ॥ ൧൧॥
ആപുലാലീ ഉപാസനാ । അഭിമാന ലാഗലാ ജനാം ।
യാചാ നിശ്ചയോ നിവഡേനാ । സാധുവിണ ॥ ൧൨॥
സാധു നിശ്ചയോ കരിതീ ഏക । ആത്മാ സര്വത്ര വ്യാപക ।
യേര ഹേം അവഘേംചി മായിക । ചരാചര ॥ ൧൩॥
ചിത്രീം ലിഹിലീ സേനാ । ത്യാംത കോണ ഥോര കോണ സാനാ ।
ഹേം കാം തുമ്ഹീ വിചാരാനാ । ആപുലേം ഠായീം ॥ ൧൪॥
സ്വപ്നീം ഉദംഡ ദേഖിലേം । ലഹാന ഥോരഹീ കല്പിലേം ।
പരംതു ജാഗേം ഝാലിയാ ഝാലേം । കൈസേം പഹാ ॥ ൧൫॥
പാഹതാം ജാഗൃതീചാ വിചാര । കൈംചേം ലഹാന കൈംചേം ഥോര ।
ഝാലാ അവഘാചി വിചാര । സ്വപ്നരചനേചാ ॥ ൧൬॥
അവഘാചി മായിക വിചാര । കൈംചേം ലഹാന കൈംചേം ഥോര ।
ലഹാനഥോരാചാ ഹാ നിര്ധാര । ജാണതീ ജ്ഞാനീ ॥ ൧൭॥
ജോ ജന്മാസ പ്രാണീ ആലാ । തോ മീ ഥോര മ്ഹണതചി മേലാ ।
പരീ യാചാ വിചാര പാഹിലാ । പാഹിജേ ശ്രേഷ്ഠീം ॥ ൧൮॥
ജയാം ഝാലേം ആത്മജ്ഞാന । തേചി ഥോര മഹാജന ।
വേദ ശാസ്ത്രേം പുരാണ । സാധു സംത ബോലിലേ ॥ ൧൯॥
ഏവം സകളാംമധ്യേം ഥോര । തോ ഏകചി പരമേശ്വര ।
തയാമധ്യേം ഹരിഹര । ഹോതീ ജാതീ ॥ ൨൦॥
തോ നിര്ഗുണ നിരാകാര । തേഥേം നാഹീം ഉത്പത്തി സ്ഥിതി സംഹാര ।
സ്ഥാനമാനാംചാ വിചാര । ഐലികഡേ ॥ ൨൧॥
നാംവ രൂപ സ്ഥാന മാന । ഹാ തോം അവഘാചി അനുമാന ।
തഥാപി ഹോഈല നിദാന । ബ്രഹ്മപ്രളയീം ॥ ൨൨॥
ബ്രഹ്മ പ്രളയാവേഗളേം । ബ്രഹ്മ നാമരൂപാവേഗളേം ।
ബ്രഹ്മ കോണാ ഏക്യാ കാളേം । ജൈസേം തൈസേം ॥ ൨൩॥
കരിതീ ബ്രഹ്മനിരൂപണ । ജാണതീ ബ്രഹ്മ സംപൂര്ണ ।
തേചി ജാണാവേ ബ്രാഹ്മണ । ബ്രഹ്മവിദ ॥ ൨൪॥
ഹരിഃ ഓം തത്സത് ഇതി ശ്രീദാസബോധേ ഗുരുശിഷ്യസംവാദേ ഷഷ്ഠദശകേ ബ്രഹ്മനിരൂപണം നാമ ചതുര്ഥഃ സമാസഃ ॥ ൪॥
സമാസ പാംചവാ : മായാബ്രഹ്മനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
ശ്രോതേ പുസതീ ഐസേം । മായാബ്രഹ്മ തേം കൈസേം ।
ശ്രോത്യാ വക്ത്യാചേ മിഷേം । നിരൂപണ ഐകാ ॥ ൧॥
ബ്രഹ്മ നിര്ഗുണ നിരാകാര । മായാ സഗുണ സാകാര ।
ബ്രഹ്മാസി നാഹീം പാരാവാര । മായേസി ആഹേ ॥ ൨॥
ബ്രഹ്മ നിര്മള നിശ്ചള । മായാ ചംചള ചപള ।
ബ്രഹ്മ നിരുപാധി കേവള । മായാ ഉപാധിരൂപ ॥ ൩॥
മായാ ദിസേ ബ്രഹ്മ ദിസേനാ । മായാ ഭാസേ ബ്രഹ്മ ഭാസേനാ ।
മായാ നാസേ ബ്രഹ്മ നാസേനാ । കല്പാംതകാളീം ॥ ൪॥
മായാ രചേ ബ്രഹ്മ രചേനാ । മായാ ഖചേ ബ്രഹ്മ ഖചേനാ ।
മായാ രുചേ ബ്രഹ്മ രുചേനാ । അജ്ഞാനാസീ ॥ ൫॥
മായാ ഉപജേ ബ്രഹ്മ ഉപജേനാ । മായാ മരേ ബ്രഹ്മ മരേനാ ।
മായാ ധരേ ബ്രഹ്മ ധരേനാ । ധാരണേസീ ॥ ൬॥
മായാ ഫുടേ ബ്രഹ്മ ഫുടേനാ । മായാ തുടേ ബ്രഹ്മ തുടേനാ ।
മായാ വിടേ ബ്രഹ്മ വിടേനാ । അവിട തേം ॥ ൭॥
മായാ വികാരീ ബ്രഹ്മ നിര്വികാരീ । മായാ സര്വ കരീ ബ്രഹ്മ കാംഹീംച ന കരീ ।
മായാ നാനാ രൂപേം ധരീ । ബ്രഹ്മ തേം അരൂപ ॥ ൮॥
മായാ പംചഭൌതിക അനേക । ബ്രഹ്മ തേം ശാശ്വത ഏക ।
മായാബ്രഹ്മാചാ വിവേക । വിവേകീ ജാണതീ ॥ ൯॥
മായാ ലഹാന ബ്രഹ്മ ഥോര । മായാ അസാര ബ്രഹ്മ സാര ।
മായാ അര്തി പാരാവാര । ബ്രഹ്മാസി നാഹീം ॥ ൧൦॥
സകള മായാ വിസ്താരലീ । ബ്രഹ്മസ്ഥിതി ആച്ഛാദിലീ ।
പരീ തേ നിവഡൂന ഘേതലീ । സാധുജനീം ॥ ൧൧॥
ഗോംഡാള സാംഡൂന നീര ഘേഇജേ । നീര സാംഡൂന ക്ഷീര സേവിജേ ।
മായാ സാംഡൂന അനുഭവിജേ । പരബ്രഹ്മ തൈസേം ॥ ൧൨॥
ബ്രഹ്മ ആകാശാ ഐസേം നിവള । മായാ വസുംധരാ ഡഹുള ।
ബ്രഹ്മ സൂക്ഷ്മ കേവള । മായാ സ്ഥൂളരൂപ ॥ ൧൩॥
ബ്രഹ്മ തേം അപ്രത്യക്ഷ അസേ । മായാ തേ പ്രത്യക്ഷ ദിസേ ।
ബ്രഹ്മ തേം സമചി അസേ । മായാ തേ വിഷമരൂപ ॥ ൧൪॥
മായാ ലക്ഷ്യ ബ്രഹ്മ അലക്ഷ്യ । മായാ സാക്ഷ ബ്രഹ്മ അസാക്ഷ ।
മായേമധ്യേം ദോന്ഹീ പക്ഷ । ബ്രഹ്മീം പക്ഷചി നാഹീം ॥ ൧൫॥
മായാ പൂര്വപക്ഷ ബ്രഹ്മ സിദ്ധാംത । മായാ അസത് ബ്രഹ്മ സത് ।
ബ്രഹ്മാസി നാഹീം കരണേം ഹിത । മായേസി ആഹേ ॥ ൧൬॥
ബ്രഹ്മ അഖംഡ ഘനദാട । മായാ പംചഭൌതിക പോംചട ।
ബ്രഹ്മ തേം നിരംതര നിഘോട । മായാ തേ ജുനീ ജര്ജരീ ॥ ൧൭॥
മായാ ഘഡേ ബ്രഹ്മ ഘഡേനാ । മായാ പഡേ ബ്രഹ്മ പഡേനാ ।
മായാ വിഘഡേ ബ്രഹ്മ വിഘഡേനാ । ജൈസേം തൈസേം ॥ ൧൮॥
ബ്രഹ്മ അസതചി അസേ । മായാ നിരസിതാംച നിരസേ ।
ബ്രഹ്മാസ കല്പാംത നസേ । മായേസി അസേ ॥ ൧൯॥
മായാ കഠിണ ബ്രഹ്മ കോമള । മായാ അല്പ ബ്രഹ്മ വിശാള ।
മായാ നസേ സര്വകാള । ബ്രഹ്മചി അസേ ॥ ൨൦॥
വസ്തു നവ്ഹേ ബോലിജേ ഐശീ । മായാ ജൈശീ ബോലിജേ തൈശീ ।
കാള പാവേനാ വസ്തൂസീ । മായേസീ ഝഡപീ ॥ ൨൧॥
നാനാ രൂപ നാനാ രംഗ । തിതുകാ മായേചാ പ്രസംഗ ।
മായാ ഭംഗേ ബ്രഹ്മ അഭംഗ । ജൈസേം തൈസേം ॥ ൨൨॥
ആതാം അസോ ഹാ വിസ്താര । ചാലത ജാതേം സചരാചര ।
തിതുകീ മായാ പരമേശ്വര । സബാഹ്യ അഭ്യംതരീം ॥ ൨൩॥
സകള ഉപാധീംവേഗളാ । തോ പരമാത്മാ നിരാളാ ।
ജളീം അസോന നാതളേ ജളാ । ആകാശ ജൈസേം ॥ ൨൪॥
മായാബ്രഹ്മാംചേം വിവരണ । കരിതാം ചുകേ ജന്മമരണ ।
സംതാംസി ഗേലിയാ ശരണ । മോക്ഷ ലാഭേ ॥ ൨൫॥
അരേ യാ സംതാംചാ മഹിമാ । ബോലാവയാ നാഹീം സീമാ ।
ജയാംചേനി ജഗദാത്മാ । അംതരീംച ഹോയ ॥ ൨൬॥
ഹരിഓംതത്സത് ഇതി ശ്രീദാസബോധേ ഗുരുശിഷ്യസംവാദേ ഷഷ്ഠദശകേ മായാബ്രഹ്മനിരൂപണം നാമ പംചമഃ സമാസഃ ॥ ൫॥
സമാസ സഹാവാ : സൃഷ്ടീകഥന ॥ ശ്രീരാമ ॥
സൃഷ്ടീപൂര്വീംച ബ്രഹ്മ അസേ । തേഥേം സൃഷ്ടി മുളീംച നസേ ।
ആതാം സൃഷ്ടി ദിസത അസേ । തേ സത്യ കീം മിഥ്യാ ॥ ൧॥
തുമ്ഹീ സര്വജ്ഞ ഗോസാവീ । മാഝീ ആശംകാ ഫേഡാവീ ।
ഐസാ ശ്രോതാ വിനവീ । വക്തയാസീ ॥ ൨॥
ആതാം ഐകാ പ്രത്യുത്തര । കഥേസി വ്ഹാവേം തത്പര ।
വക്താ സര്വജ്ഞ ഉദാര । ബോലതാ ജാഹലാ ॥ ൩॥
ജീവഭൂതഃ സനാതനഃ । ഐസേം ഗീതേചേം വചന ।
യേണേം വാക്യേം സത്യപണ । സൃഷ്ടീസ ആലേം ॥ ൪॥
യദ്ദൃഷ്ടം തന്നഷ്ടം യേണേം- । വാക്യേം സൃഷ്ടി മിഥ്യാപണേം ।
സത്യ മിഥ്യാ ഐസേം കോണേം । നിവഡാവേം ॥ ൫॥
സത്യ മ്ഹണോം തരീ നാസേ । മിഥ്യാ മ്ഹണോം തരീ ദിസേ ।
ആതാം ജൈസേം ആഹേ തൈസേം । ബോലിജേല ॥ ൬॥
സൃഷ്ടീമധ്യേം ബഹു ജന । അജ്ഞാന ആണി സജ്ഞാന ।
മ്ഹണോനിയാം സമാധാന । ഹോത നാഹീം ॥ ൭॥
ഐകാ അജ്ഞാനാചേം മത । സൃഷ്ടി ആഹേ തേ ശാശ്വത ।
ദേവ ധര്മ തീര്ഥ വ്രത । സത്യചി ആഹേ ॥ ൮॥
ബോലേ സര്വജ്ഞാംചാ രാജാ । മൂര്ഖസ്യ പ്രതിമാപൂജാ ।
ബ്രഹ്മപ്രളയാച്യാ പൈജാ । ഘാലൂം പാഹേ ॥ ൯॥
തംവ ബോലേ തോ അജ്ഞാന । തരീ കാം കരിസീ സംധ്യാ സ്നാന ।
ഗുരുഭജന തീര്ഥാടന । കാസയാ കരാവേം ॥ ൧൦॥
തീര്ഥേ തീര്ഥേ നിര്മലം ബ്രഹ്മവൃന്ദമ് । വൃന്ദേ വൃന്ദേ തത്ത്വചിന്താനുവാദഃ ।
വാദേ വാദേ ജായതേ തത്ത്വബോധഃ । ബോധേ ബോധേ ഭാസതേ ചന്ദ്രചൂഡഃ ॥ ൧॥
ഐസേം ചന്ദ്രചൂഡാചേം വചന । സദ്ഗുരൂചേം ഉപാസന ।
ഗുരുഗീതാനിരൂപണ । ബോലിലേം ഹരേം ॥ ൧൧॥
ഗുരൂസി കൈസേം ഭജാവേം । ആധീം തയാസി ഓളഖാവേം ।
ത്യാചേം സമാധാന ഘ്യാവേം । വിവേകേം സ്വയേം ॥ ൧൨॥
ബ്രഹ്മാനന്ദം പരമസുഖദം കേവലം ജ്ഞാനമൂര്തിമ് ദ്വന്ദ്വാതീതം ഗഗനസദൃശം തത്ത്വമസ്യാദിലക്ഷ്യമ് ।
ഏകം നിത്യം വിമലമചലം സര്വധീസാക്ഷിഭൂതമ് ഭാവാതീതം ത്രിഗുണരഹിതം സദ്ഗുരും തം നമാമി ॥ ൧॥
ഗുരുഗീതേചേം വചന । ഐസേം സദ്ഗുരൂചേം ധ്യാന ।
തേഥേം സൃഷ്ടി മിഥ്യാ ഭാന । ഉരേല കൈംചേം ॥ ൧൩॥
ഐസേം സജ്ഞാന ബോലിലാ । സദ്ഗുരു തോ ഓളഖിലാ ।
സൃഷ്ടി മിഥ്യാ ഐസാ കേലാ । നിശ്ചിതാര്ഥ ॥ ൧൪॥
ശ്രോതാ ഐസേം ന മാനീ കദാ । അധിക ഉഠിലാ വിവാദാ ।
മ്ഹണേ കൈസാ രേ ഗോവിംദാ । അജ്ഞാന മ്ഹണതോസീ ॥ ൧൫॥
ജീവഭൂതഃ സനാതനഃ । ഐസേം ഗീതേചേം വചന ।
തയാസി തൂം അജ്ഞാന । മ്ഹണതോസി കൈസാ ॥ ൧൬॥
ഐസാ ശ്രോതാ ആക്ഷേപ കരീ । വിഷാദ മാനിലാ അംതരീം ।
യാചേം പ്രത്യുത്തര ചതുരീം । സാവധ പരിസാവേം ॥ ൧൭॥
ഗീതേംത ബോലിലാ ഗോവിംദ । ത്യാചാ ന കളേ തുജ ഭേദ ।
മ്ഹണോനിയാം വ്യര്ഥ ഖേദ । വാഹതോസി ॥ ൧൮॥
അശ്വത്ഥഃ സര്വവൃക്ഷാണാം । മാഝീ വിഭൂതീ പിംപള ।
മ്ഹണോനി ബോലിലാ ഗോപാള । വൃക്ഷ തോഡിതാം തത്കാള । തുടത ആഹേ ॥ ൧൯॥
നൈനം ഛിംദംതി ശസ്ത്രാണി നൈനം ദഹതി പാവകഃ ।
ന ചൈനം ക്ലേദയന്ത്യാപോ ന ശോഷയതി മാരുതഃ ॥ ൧॥
ശസ്ത്രാംചേനി തുടേനാ । അഗ്നീചേനി ജളേനാ ।
ഉദകാമധ്യേം കാലവേനാ । സ്വരൂപ മാഝേം ॥ ൨൦॥
പിംപള തുടേ ശസ്ത്രാനേം । പിംപള ജളേ പാവകാനേം ।
പിംപള കാലവേ ഉദകാനേം । നാശവംത ॥ ൨൧॥
തുടേ ജളേ ബുഡേ ഉഡേ । ആതാം ഐക്യ കൈസേം ഘഡേ ।
മ്ഹണോനി ഹേം ഉജേഡേ । സദ്ഗുരുമുഖേം ॥ ൨൨॥
ഇന്ദ്രിയാണാം മനശ്ചാസ്മി’ । കൃഷ്ണ മ്ഹണേ മന തോ മീ ।
തരീ കാം ആവരാവീ ഊര്മീ । ചംചള മനാചീ ॥ ൨൩॥
ഐസേം കൃഷ്ണ കാം ബോലിലാ । സാധനമാര്ഗ ദാഖവിലാ ।
ഖഡേ മാംഡൂനി ശികവിലാ । ഓനാമാ ജേവീം ॥ ൨൪॥
ഐസാ ആഹേ വാക്യഭേദ । സര്വ ജാണേ തോ ഗോവിംദ ।
ദേഹബുദ്ധീചാ വിവാദ । കാമാ നയേ ॥ ൨൫॥
വേദ ശാസ്ത്ര ശ്രുതി സ്മൃതീ । തേഥേം വാക്യഭേദ പഡതീ ।
തേ സര്വഹീ നിവഡതീ । സദ്ഗുരൂചേനി വചനേം ॥ ൨൬॥
വേദശാസ്ത്രാംചേം ഭാംഡണ । ശസ്ത്രേം തോഡീ ഐസാ കോണ ।
ഹേം നിവഡേനാ സാധുവിണ । കദാ കല്പാംതീം ॥ ൨൭॥
പൂര്വപക്ഷ ആണി സിദ്ധാംത । ശാസ്ത്രീം ബോലിലാ സംകേത ।
യാചാ ഹോയ നിശ്ചിതാര്ഥ । സാധുമുഖേം ॥ ൨൮॥
യേറ്ഹവീം വാദാചീം ഉത്തരേം । ഏകാഹൂനി ഏക ഥോരേം ।
ബോലൂം ജാതാം അപാരേം । വേദശാസ്ത്രേം ॥ ൨൯॥
മ്ഹണോനി വാദവിവാദ । സാംഡൂനി കീജേ സംവാദ ।
തേണേം ഹോയ ബ്രഹ്മാനംദ । സ്വാനുഭവേം ॥ ൩൦॥
ഏകേ കല്പനേചേ പോടീം । ഹോതീ ജാതീ അനംത സൃഷ്ടീ ।
തയാ സൃഷ്ടീചീ ഗോഷ്ടീ । സാച കേവീം ॥ ൩൧॥
കല്പനേചാ കേലാ ദേവ । തേഥേം ഝാലാ ദൃഢ ഭാവ ।
ദേവാലാഗീം യേതാം ഖേവ । ഭക്ത ദുഃഖേം ദുഖവലാ ॥ ൩൨॥
പാഷാണാചാ ദേവ കേലാ । ഏകേ ദിവശീം ഭംഗോനി ഗേലാ ।
തേണേം ഭക്ത ദുഖവലാ । രഡേ പഡേ ആക്രംദേ ॥ ൩൩॥
ദേവ ഹാരപലാ ഘരീം । ഏക ദേവ നേലാ ചോരീം ।
ഏക ദേവ ദുരാചാരീം । ഫോഡിലാ ബളേം ॥ ൩൪॥
ഏക ദേവ ജാപാണിലാ । ഏക ദേവ ഉദകീം ടാകിലാ ।
ഏക ദേവ നേഊന ഘാതലാ । പായാംതളീം ॥ ൩൫॥
കായ സാംഗോം തീര്ഥമഹിമാ । മോഡോനി ഗേലാ ദുരാത്മാ ।
ഥോര സത്വ ഹോതേം തേം മാ । കായ ജാഹലേം കളേനാ ॥ ൩൬॥
ദേവ ഘഡിലാ സോനാരീം । ദേവ ഓതിലാ ഓതാരീം ।
ഏക ദേവ ഘഡിലാ പാഥരീം । പാഷാണാചാ ॥ ൩൭॥
നര്മദാ ഗംഡികാതീരീം । ദേവ പഡിലേ ലക്ഷവരീ ।
ത്യാംചീ സംഖ്യാ കോണ കരീ । അസംഖ്യാത ഗോടേ ॥ ൩൮॥
ചക്രതീര്ഥീം ചക്രാംകിത । ദേവ അസതീ അസംഖ്യാത ।
നാഹീം മനീം നിശ്ചിതാര്ഥ । ഏക ദേവ ॥ ൩൯॥
ബാണ താംദളേ താമ്രനാണേം । സ്ഫടിക ദേവ്ഹാരാം പൂജണേം ।
ഐസേ ദേവ കോണ ജാണേ । ഖരേ കീം ഖോടേ ॥ ൪൦॥
ദേവ രേശിമാചാ കേലാ । തോഹീ തുടോനിയാം ഗേലാ ।
ആതാം നവാ നേമ ധരിലാ । മൃത്തികേച്യാ ലിംഗാചാ ॥ ൪൧॥
ആമചാ ദേവ ബഹു സത്യ । ആമ്ഹാംസ ആകാംതീം പാവത ।
പൂര്ണ കരീ മനോരഥ । സര്വകാള ॥ ൪൨॥
ആതാം യാചേം സത്ത്വ ഗേലേം । പ്രാപ്ത ഹോതേം തേം ഝാലേം ।
പ്രാക്തന നവചേ പാലടിലേം । ഈശ്വരാചേനി ॥ ൪൩॥
ധാതു പാഷാണ മൃത്തികാ । ചിത്രലേപ കാഷ്ഠ ദേഖാ ।
തേഥേം ദേവ കൈംചാ മൂര്ഖാ । ഭ്രാംതി പഡിലീ ॥ ൪൪॥
ഹേ ആപുലാലീ കല്പനാ । പ്രാക്തനാ-ഐശീം ഫളേം ജാണാ ।
പരീ ത്യാ ദേവാചിയാ ഖുണാ । വേഗള്യാചി ॥ ൪൫॥
നാനാശാസ്ത്രവിദോ ലോകാ നാനാദൈവതപൂജകാഃ ।
ആത്മജ്ഞാനം വിനാ പാര്ഥ സര്വകര്മ നിരര്ഥകമ് ॥ ൧॥
മ്ഹണോനി ഹേം മായാ ഭ്രമണേം । സൃഷ്ടി മിഥ്യാ കോടിഗുണേം ।
വേദ ശാസ്ത്രേം പുരാണേം । ഐശീംച ബോലതീ ॥ ൪൬॥
സാധു സംത മഹാനുഭാവ । ത്യാംചാ ഐസാചി അനുഭവ ।
പംചഭൂതാതീത ദേവ । സൃഷ്ടി മിഥ്യാ ॥ ൪൭॥
സൃഷ്ടീപൂര്വീം സൃഷ്ടി ചാലതാം । സൃഷ്ടി അവഘീ സംഹാരതാം ।
ശാശ്വത ദേവ തത്ത്വതാം । ആദി അംതീം ॥ ൪൮॥
ഐസാ സര്വാംചാ നിശ്ചയോ । യദര്ഥീം നാഹീം സംശയോ ।
വ്യതിരേക ആണി അന്വയോ । കല്പനാരൂപ ॥ ൪൯॥
ഏകേ കല്പനേചേ പോടീം । ബോലിജേതീ അഷ്ട സൃഷ്ടി ।
തയേ സൃഷ്ടീചീ ഗോഷ്ടീ । സാവധ ഐകാ ॥ ൫൦॥
ഏക കല്പനേചീ സൃഷ്ടീ । ദുസരീ ശാബ്ദിക സൃഷ്ടീ ।
തിസരീ പ്രത്യക്ഷ സൃഷ്ടീ । ജാണതീ സര്വ ॥ ൫൧॥
ചൌഥീ ചിത്രലേപ സൃഷ്ടീ । പാംചവീ സ്വപ്നസൃഷ്ടീ ।
സാഹാവീ ഗംധര്വസൃഷ്ടീ । ജ്വരസൃഷ്ടീ സാതവീ ॥ ൫൨॥
ആഠവീ ദൃഷ്ടിബംധന । ഐശാ അഷ്ട സൃഷ്ടി ജാണ ।
യാംമധ്യേ ശ്രേഷ്ഠ കോണ । സത്യ മാനാവീ ॥ ൫൩॥
മ്ഹണോന സൃഷ്ടീ നാശവംത । ജാണതീ സംത മഹംത ।
സഗുണ ഭജാവാ നിശ്ചിത । നിശ്ചയാലാഗീം ॥ ൫൪॥
സഗുണാചേനി ആധാരേം । നിര്ഗുണ പാവിജേ നിര്ധാരേം ।
സാരാസാരവിചാരേം । സംതസംഗേം ॥ ൫൫॥
ആതാം അസോ ഹേം ബഹുത । സംതസംഗേം കേലേം നേമസ്ത ।
യേരവീം ചിത്ത ദുശ്ചിത । സംശയീം പഡേ ॥ ൫൬॥
തംവ ശിഷ്യേം ആക്ഷേപിലേം । സൃഷ്ടീ മിഥ്യാ ഐസേം കളലേം ।
പരീ ഹേം ദൃശ്യ അവഘേം നാഥിലേം । തരീ ദിസതേം കാം ॥ ൫൭॥
ദൃശ്യ പ്രത്യക്ഷ ദിസതേം । മ്ഹണോനി സത്യചി വാടതേം ।
യാസി കായ കരാവേം തേം । സാംഗാ സ്വാമീ ॥ ൫൮॥
യാചേം പ്രത്യുത്തര ഭലേം । പുഢിലേ സമാസീം ബോലിലേം ।
ശ്രോതീം ശ്രവണ കേലേം । പാഹിജേ പുഢേം ॥ ൫൯॥
ഏവം സൃഷ്ടി മിഥ്യാ ജാണ । ജാണോനി രക്ഷാവേം സഗുണ ।
ഐശീ ഹേ അനുഭവാചീ ഖൂണ । അനുഭവീ ജാണതീ ॥ ൬൦॥
ഹരി ഓം തത്സത് ഇതി ശ്രീദാസബോധേ ഗുരുശിഷ്യസംവാദേ ഷഷ്ഠദശകേ സൃഷ്ടികഥാനിരൂപണം നാമ ഷഷ്ഠഃ സമാസഃ ॥ ൬॥
സമാസ സാതവാ : സഗുണഭജന ॥ ശ്രീരാമ ॥
ജ്ഞാനേം ദൃശ്യ മിഥ്യാ ഝാലേം । തരീ കാം പാഹിജേ ഭജന കേലേം ।
തേണേം കായ പ്രാപ്ത ഝാലേം । ഹേം മജ നിരൂപാവേം ॥ ൧॥
ജ്ഞാനാഹൂന ഥോര അസേനാ । തരീ കാം പാഹിജേ ഉപാസനാ ।
ഉപാസനേനേം ജനാം । കായ പ്രാപ്ത ॥ ൨॥
മുഖ്യ സാര തേം നിര്ഗുണ । തേഥേം ദിസേചിനാ സഗുണ ।
ഭജന കേലിയാചാ ഗുണ । മജ നിരൂപാവാ ॥ ൩॥
ജേം പ്രത്യക്ഷ നാശവംത । ത്യാസി ഭജാവേം കിംനിമിത്ത ।
സത്യ സാംഡൂന അസത്യ । കോണേം ഭജാവേം ॥ ൪॥
അസത്യാചാ പ്രത്യയോ ആലാ । തരീ മഗ നേമ കാം ലാഗലാ ।
സത്യ സാംഡൂന ഗലബലാ । കാസയാ കരാവാ ॥ ൫॥
നിര്ഗുണാനേം മോക്ഷ ഹോതോ । പ്രത്യക്ഷ പ്രത്യയ യേതോ ।
സഗുണ കായ ദേഊം പാഹതോ । സാംഗാ സ്വാമീ ॥ ൬॥
സഗുണ നാശവംത ഐസേം സാംഗതാം । പുനഃ ഭജന കരാവേം മ്ഹണതാം ।
തരീ കാസയാസാഠീം ആതാം । ഭജന കരൂം ॥ ൭॥
സ്വാമീചേ ഭിഡേനേം ബോലവേനാ । യേറ്ഹവീം ഹേം കാംഹീംച മാനേനാ ।
സാധ്യചി ഝാലിയാ സാധനാ । കാം പ്രവര്താവേം ॥ ൮॥
ഐസേം ശ്രോതയാചേം ബോലണേം । ശബ്ദ ബോലേ നിര്ബുജലേപണേം ।
യാചേം ഉത്തര ഐകണേം । മ്ഹണേ വക്താ ॥ ൯॥
സദ്ഗുരു വചന പ്രതിപാലന । ഹേംചി മുഖ്യ പരമാര്ഥാചേം ലക്ഷണ ।
വചനഭംഗ കരിതാം വിലക്ഷണ । സഹജചി ജാഹലേം ॥ ൧൦॥
മ്ഹണോനി ആജ്ഞേസി വംദാവേം । സഗുണ ഭജന മാനാവേം ।
ശ്രോതാ മ്ഹണേ ഹേം ദേവേം । കാം പ്രയോജിലേം ॥ ൧൧॥
കായ മാനിലാ ഉപകാര । കോണ ഝാലാ സാക്ഷാത്കാര ।
കിംവാ പ്രാരബ്ധാചേം അക്ഷര । പുസിലേം ദേവേം ॥ ൧൨॥
ഹോണാര ഹേം തോം പാലടേനാ । ഭജനേം കായ കരാവേം ജനാ ।
ഹേം തോം പാഹതാം അനുമാനാ । കാംഹീംച ന യേ ॥ ൧൩॥
സ്വാമീചീ ആജ്ഞാ പ്രമാണ । കോണ കരീല അപ്രമാണ ।
പരംതു യാചാ കായ ഗുണ । മജ നിരൂപാവാ ॥ ൧൪॥
വക്താ മ്ഹണേ സാവധപണേം । സാംഗ ജ്ഞാനാചീ ലക്ഷണേം ।
തുജ കാംഹീം ലാഗേ കരണേം । കിംവാ നാഹീം ॥ ൧൫॥
കരണേം ലാഗേ ഭോജന । കരണേം ലാഗേ ഉദകപ്രാശന ।
മളമൂത്രത്യാഗലക്ഷണ । തേംഹീ സുടേനാ ॥ ൧൬॥
ജനാചേം സമാധാന രാഖാവേം । ആപുലേം പാരിഖേം ഓളഖാവേം ।
ആണി ഭജനചി മോഡാവേം । ഹേം കോണ ജ്ഞാന ॥ ൧൭॥
ജ്ഞാന വിവേകേം മിഥ്യാ ഝാലേം । പരംതു അവഘേം നാഹീം ടാകിലേം ।
തരീ മഗ ഭജനേംചി കായ കേലേം । സാംഗ ബാപാ ॥ ൧൮॥
സാഹേബാസ ലോടാംഗണീം ജാവേം । നീചാസാരിഖേം വ്ഹാവേം ।
ആണി ദേവാസ ന മാനാവേം । ഹേം കോണ ജ്ഞാന ॥ ൧൯॥
ഹരി ഹര ബ്രഹ്മാദിക । ഹേ ജയാചേ ആജ്ഞാധാരക ।
തൂം ഏക മാനവീ രംക । ഭജസി നാ തരീ കായ ഗേലേം ॥ ൨൦॥
ആമുചേ കുളീം രഘുനാഥ । രഘുനാഥ ആമുചാ പരമാര്ഥ ।
ജോ സമര്ഥാചാഹീ സമര്ഥ । ദേവാം സോഡവിതാ ॥ ൨൧॥
ത്യാചേ ആമ്ഹീ സേവകജന । സേവാ കരിതാം ഝാലേം ജ്ഞാന ।
തേഥേം അഭാവ ധരിതാം പതന । പാവിജേല കീം ॥ ൨൨॥
സദ്ഗുരു സാംഗതീ സാരാസാര । ത്യാസ കൈസേം മ്ഹണാവേം അസാര ।
തുജ കായ സാംഗണേം വിചാര । ശാഹാണേ ജാണതീ ॥ ൨൩॥
സമര്ഥാചേ മനീംചേം തുടേ । തേംചി ജാണാവേം അദൃഷ്ട ഖോടേം ।
രാജ്യപദാപാസൂന കരംടേം । ചേവലേം ജൈസേം ॥ ൨൪॥
മീ ഥോര വാടേ മനീം । തോ നവ്ഹേ ബ്രഹ്മജ്ഞാനീ ।
വിചാര പാഹതാം ദേഹാഭിമാനീ । പ്രത്യക്ഷ ദിസേ ॥ ൨൫॥
വസ്തു ഭജന കരീനാ । ന കരീം ഐസേംഹീ മ്ഹണേനാ ।
തരീ ജാണാവീ തീ കല്പനാ । ദഡോന രാഹിലീ ॥ ൨൬॥
നാ തേം ജ്ഞാന നാ തേം ഭജന । ഉഗാചി ആലാ ദേഹാഭിമാന ।
തേഥേം നാഹീം കീം അനുമാന । പ്രത്യയോ തുഝാ ॥ ൨൭॥
തരീ ആതാം ഐസേം ന കരാവേം । രഘുനാഥഭജനീം ലാഗാവേം ।
തേണേംചി ജ്ഞാന ബോലാവേം । ചളേനാ ഐസേം ॥ ൨൮॥
കരീ ദുര്ജനാംചാ സംഹാര । ഭക്തജനാംചാ ആധാര ।
ഐസാ ഹാ ചമത്കാര । രോകഡാ ചാലേ ॥ ൨൯॥
മനീം ധരാവേം തേം ഹോതേം । വിഘ്ന അവഘേംചി നാസോനി ജാതേം ।
കൃപാ കേലിയാ രഘുനാഥേം । പ്രചീതി യേതേ ॥ ൩൦॥
രഘുനാഥഭജനേം ജ്ഞാന ഝാലേം । രഘുനാഥഭജനേം മഹത്വ വാഢലേം ।
മ്ഹണോനി തുവാം കേലേം । പാഹിജേ ആധീം ॥ ൩൧॥
ഹേം തോം ആഹേ സപ്രചീത । ആണി തുജ വാടേനാ പ്രചിത ।
സാക്ഷാത്കാരേം നേമസ്ത । പ്രത്യയോ കരാവാ ॥ ൩൨॥
രഘുനാഥ സ്മരോന കാര്യ കരാവേം । തേം തത്കാളചി സിദ്ധി പാവേ ।
കര്താ രാമ ഹേം അസാവേം । അഭ്യംതരീം ॥ ൩൩॥
കര്താ രാമ മീ നവ്ഹേ ആപണ । ഐസേം സഗുണ നിവേദന ।
നിര്ഗുണീം തേം അനന്യ । നിര്ഗുണചി ഹോഇജേ ॥ ൩൪॥
മീ കര്താ ഐസേം മ്ഹണതാം । കാംഹീംച ഘഡേനാ സര്വഥാ ।
പ്രതീത പാഹസീ തരീ ആതാം । ശീഘ്രചി ആഹേ ॥ ൩൫॥
മീ കര്താ ഐസേം മ്ഹണസീ । തേണേം തൂം കഷ്ടീ ഹോസീ ।
രാമ കര്താ മ്ഹണതാം പാവസീ । യശ കീര്തി പ്രതാപ ॥ ൩൬॥
ഏകേ ഭാവനേസാഠീം । ദേവാസി പഡേ തുടീ ।
കാം തേ ഹോയ കൃപാദൃഷ്ടീ । ദേവ കര്താഭാവിതാം ॥ ൩൭॥
ആപണ ആഹേ ദോം ദിവസാംചാ । ആണി ദേവ ബഹുതാം കാളാംചാ ।
ആപണ ഥോഡേ ഓളഖീചാ । ദേവാസ ത്രൈലോക്യ ജാണേ ॥ ൩൮॥
യാകാരണേം രഘുനാഥ ഭജന । ത്യാസി മാനിതീ ബഹുത ജന ।
ബ്രഹ്മാദിക ആദികരൂന । രാമഭജനീം തത്പര ॥ ൩൯॥
ജ്ഞാനബളേം ഉപാസനാ । അമ്ഹീ ഭക്ത ജരീ മാനൂം നാ ।
തരീ യാ ദോഷാചിയാ പതനാ । പാവോം അഭക്തപണേം ॥ ൪൦॥
ദേവ ഉപേക്ഷീ ഥോരപണേം । തരീ മഗ ത്യാചേം തോചി ജാണേ ।
അപ്രമാണ തേം ശ്ലാഘ്യവാണേം । നവ്ഹേചി കീം ശ്രേഷ്ഠാ ॥ ൪൧॥
ദേഹാസ ലാഗലീ ഉപാസനാ । ആപണ വിവേകേം ഉരേനാ ।
ഐശീ സ്ഥിതി സജ്ജനാ । അംതരീംചീ ॥ ൪൨॥
സകള മിഥ്യാ ഹോഊന ജാതേം । ഹേം രാമഭജനേം കളോം യേതേം ।
ദൃശ്യ ജ്ഞാനിയാംചേം മതേം । സ്വപ്ന ജൈസേം ॥ ൪൩॥
മിഥ്യാ സ്വപ്നവിവംചനാ । തൈശീ ഹേ സൃഷ്ടിരചനാ ।
ദൃശ്യ മിഥ്യാ സാധുജനാം । കളോം ആലേം ॥ ൪൪॥
ആക്ഷേപ ഝാലാ ശ്രോതയാംസീ । മിഥ്യാ തരീ ദിസതേം കാം ആമ്ഹാസീം ।
യാചേം ഉത്തര പുഢിലേം സമാസീം । ബോലിലേം അസേ ॥ ൪൫॥
ഹരി ഓം തത്സത് ഇതി ശ്രീദാസബോധേ ഗുരുശിഷ്യസംവാദേ ഷഷ്ഠദശകേ
സഗുണഭജനനിരൂപണം നാമ സപ്തമഃ സമാസഃ ॥ ൭॥
സമാസ ആഠവാ : ദൃശ്യനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
മാഗാം ശ്രോതീം പുസിലേം ഹോതേം । ദൃശ്യ മിഥ്യാ തരീ കാം ദിസതേം ।
ത്യാചേം ഉത്തര ബോലിജേല തേം । സാവധാന ഐകാ ॥ ൧॥
ദേഖിലേം തേം സത്യചി മാനാവേം । ഹേം ജ്ഞാത്യാചേം ദേഖണേം നവ്ഹേ ।
ജഡ മൂഢ അജ്ഞാന ജീവേം । ഹേം സത്യ മാനിജേ ॥ ൨॥
ഏകാ ദേഖില്യാസാഠീം । ലടിക്യാ കരാവ്യാ ഗ്രംഥകോടീ ।
സംതമഹംതാംച്യാ ഗോഷ്ടീ । ത്യാഹീ മിഥ്യാ മാനാവ്യാ ॥ ൩॥
മാഝേം ദിസതേം ഹേംചി ഖരേം । തേഥേം ചാലേനാ ദുസരേം ।
ഐശിയാ സംശയാച്യാ ഭരേം । ഭരോംചി നയേ ॥ ൪॥
മൃഗേം ദേഖിലേം മൃഗജള । തേഥേം ധാംവേ തേം ബരള ।
ജള നവ്ഹേ മിഥ്യാ സകള । ത്യാ പശൂസി കോണേം മ്ഹണാവേം ॥ ൫॥
രാത്രൌ സ്വപ്ന ദേഖിലേം । ബഹുത ദ്രവ്യ സാംപഡലേം ।
ബഹുത ജനാംസി വേവ്ഹാരിലേം । തേം ഖരേം കൈസേനി മാനാവേം ॥ ൬॥
കുശള ചിതാരീ വിചിത്ര । തേണേം നിര്മാണ കേലേം ചിത്ര ।
ദേഖതാം ഉഠേ പ്രീതി മാത്ര । പരംതു തേഥേം മൃത്തികാ ॥ ൭॥
നാനാ വനിതാ ഹസ്തീ ഘോഡേ । രാത്രൌ ദേഖതാം മന ബുഡേ ।
ദിവസാ പാഹതാം കാതഡേം । കംടാളവാണേം ॥ ൮॥
കാഷ്ഠീ പാഷാണീ പുതള്യാ । നാനാ പ്രകാരേം നിര്മില്യാ ।
പരമ സുംദര വാടല്യാ । പരംതു തേഥേം പാഷാണ ॥ ൯॥
നാനാ ഗോപുരീം പുതള്യാ അസതീ । വക്രാംഗേം വക്രദൃഷ്ടീം പാഹതീ ।
ലാഘവ ദേഖതാ ഭരേ വൃത്തീ । പരംതു തേഥേം ത്രിഭാഗ ॥ ൧൦॥
ഖേളതാം നേടകേ ദശാവതാരീ । തേഥേം യേതീ സുംദര നാരീ ।
നേത്ര മോഡിതീ കളാകുസരീം । പരീ തേ അവഘേ ധടിംഗണ ॥ ൧൧॥
സൃഷ്ടി ബഹുരംഗീ അസത്യ । ബഹുരൂപാചേം ഹേം കൃത്യ ।
തുജ വാടേ ദൃശ്യ സത്യ । പരീ ഹേ ജാണ അവിദ്യാ ॥ ൧൨॥
മിഥ്യാ സാചാസാരിഖേം ദേഖിലേം । പരീ തേം പാഹിജേ വിചാരിലേം ।
ദൃഷ്ടി തരളതാം ഭാസലേം । തേം സാച കൈസേം മാനാവേം ॥ ൧൩॥
വരീ പാഹതാം പാലഥേം ആകാശ । ഉദകീം പാഹതാം ഉതാണേം ആകാശ ।
മധ്യേം ചാംദണ്യാചാഹീ പ്രകാശ । പരീ തേം അവഘേം മിഥ്യാ ॥ ൧൪॥
നൃപതീനേം ചിതാരീ ആണിലേ । ജ്യാചേ ത്യാ ഐസേ പുതളേ കേലേ ।
പാഹതാം തേചി ഐസേ ഗമലേ । പരീ തേ അവഘേ മായിക ॥ ൧൫॥
നേത്രീം കാംഹീം ബാഹുലീ നസേ । ജേവ്ഹാം ജേം പഹാവേം തേവ്ഹാം തേം ഭാസേ ।
ഡോളാം പ്രതിബിംബ ദിസേ । തേം സാച കൈസേനീ ॥ ൧൬॥
ജിതുകേ ബുഡബുഡേ ഉഠതീ । തിതുക്യാംമധ്യേം രൂപേം ദിസതീ ।
ക്ഷണാമധ്യേം ഫുടോനി ജാതീ । രൂപേം മിഥ്യാ ॥ ൧൭॥
ലഘുദര്പണേം ദോനീ ചാരീ ഹോതീം । തിതുകീം മുഖേം പ്രതിബിംബതീ ।
പരീ തീം മിഥ്യാ ആദിഅംതീം । ഏകചി മുഖ ॥ ൧൮॥
നദീതീരീം ഭാര ജാതാം । ദുസരാ ഭാര ദിസേ പാലഥാ ।
കാം പഡസാദാചാ അവചിതാം । ഗജര ഉഠേ ॥ ൧൯॥
വാപീ സരോവരാംചേം നീര । തേഥേം പശു പക്ഷീ നര വാനര ।
നാനാ പത്രേം വൃക്ഷ വിസ്താര । ദിസേ ദോഹീം സവാം ॥ ൨൦॥
ഏക ശസ്ത്ര ഝാഡൂം ജാതാം । ദോന ദിസതീ തത്ത്വതാം ।
നാനാ തംതു ടണത്കാരിതാം । ദ്വിധാ ഭാസതീ ॥ ൨൧॥
കാം തേ ദര്പണാചേ മംദിരീം । ബൈസലീ സഭാ ദിസേ ദുസരീ ।
ബഹുത ദീപാംചിയേ ഹാരീം । ബഹുത ഛായാ ദിസതീ ॥ ൨൨॥
ഐസേം ഹേം ബഹുവിധ ഭാസേ । സാചാസാരിഖേം ദിസേ ।
പരീ ഹേം സത്യ മ്ഹണോന കൈസേം । വിശ്വാസാവേം ॥ ൨൩॥
മായാ മിഥ്യാ ബാജീഗിരീ । ദിസേ സാചാചിയേ പരീ ।
പരീ ഹേ ജാണത്യാനേം ഖരീ । മാനൂംചി നയേ ॥ ൨൪॥
ലടികേം സാചാ ഐസേ ഭാവാവേം । തരീ മഗ പാരഖീ കാസയാ അസാവേം ।
ഏവം യേ അവിദ്യേചേ ഗോവേം । ഐസേചി അസതീ ॥ ൨൫॥
മനുഷ്യാംചീ ബാജീഗിരീ । ബഹുത ജനാം വാടേ ഖരീ ।
ശേവട പാഹതാം നിര്ധാരീം । മിഥ്യാ ഹോയ ॥ ൨൬॥
തൈശീച മാവ രാക്ഷസാംചീ । ദേവാംസഹീ വാടേ സാചീ ।
പംചവടികേസി മൃഗാചീ । പാഠീ ഘേതലീ രാമേം ॥ ൨൭॥
പൂര്വകായാ പാലടിതീ । ഏകാചേചി ബഹുത ഹോതീ ।
രക്തബിംദീം ജന്മതീ । രജനീചര ॥ ൨൮॥
നാനാ പദാര്ഥ ഫളേംചി ഝാലേ । ദ്വാരകേമധ്യേം പ്രവേശലേ ।
കൃഷ്ണേം ദൈത്യ കിതീ വധിലേ । കപടരൂപീ ॥ ൨൯॥
കൈസേം കപട രാവണാചേം । ശിര കേലേം മാവേചേം ।
കാളനേമീച്യാ ആശ്രമാചേം । അപൂര്വ കൈസേം ॥ ൩൦॥
നാനാ ദൈത്യ കപടമതീ । ജേ ദേവാംസഹീ നാടോപതീ ।
മഗ നിര്മാണ ഹോഊന ശക്തീ । സംഹാര കേലാ ॥ ൩൧॥
ഐസീ രാക്ഷസാംചീ മാവ । ജാണോം ന ശകതീ ദേവ ।
കപടവിദ്യേചേം ലാഘവ । അഘടിത ജ്യാംചേം ॥ ൩൨॥
മനുഷ്യാംചീ ബാജീഗിരീ । രാക്ഷസാംചീ വോഡംബരീ ।
ഭഗവംതാചീ നാനാപരീ । വിചിത്ര മായാ ॥ ൩൩॥
ഹേ സാചാസാരിഖീച ദേഇസേ । വിചാരിതാംചി നിരസേ ।
മിഥ്യാച പരീ ആഭാസേ । നിരംതര ॥ ൩൪॥
സാച മ്ഹണാവീ തരീ ഹേ നാസേ । മിഥ്യാ മ്ഹണാവീ തരീ ഹേ ദിസേ ।
ദോഹീം പദാര്ഥീം അവിശ്വാസേ । സാംഗതാം മന ॥ ൩൫॥
പരംതു ഹേം നവ്ഹേ സാചാര । മായേചാ മിഥ്യാ വിചാര ।
ദിസതേം ഹേം സ്വപ്നാകാര । ജാണ ബാപാ ॥ ൩൬॥
തഥാപി അസോ തുജലാ । ഭാസചി സത്യ വാടലാ ।
തരീ തേഥേം ചുകാ പഡിലാ । ഐക ബാപാ ॥ ൩൭॥
ദൃശ്യഭാസ അവിദ്യാത്മക । തുഝാഹീ ദേഹ തദാത്മക ।
മ്ഹണോനി ഹാ വിവേക । തേഥേം സംചരലാ ॥ ൩൮॥
ദൃഷ്ടീനേം ദൃശ്യ ദേഖിലേം । മന ഭാസാവരീ ബൈസലേം ।
പരീ തേം ലിംഗദേഹ ഝാലേം । അവിദ്യാത്മക ॥ ൩൯॥
അവിദ്യേനേം അവിദ്യാ ദേഖിലീ । മ്ഹണോന ഗോഷ്ടീ വിശ്വാസലീ ।
തുഝീ കായാ അവഘീ സംചലീ । അവിദ്യേചീ ॥ ൪൦॥
തേചി കായാ മീ ആപണ । ഹേം ദേഹബുദ്ധീചേം ലക്ഷണ ।
യേണേംകരിതാം ഝാലേം പ്രമാണ । ദൃശ്യ അവഘേം ॥ ൪൧॥
ഇകഡേ സത്യ മാനിലാ ദേഹ । തികഡേ ദൃശ്യ സത്യ ഹാ നിര്വാഹ ।
ദോംഹീംമധ്യേം ഹാ സംദേഹ । പൈസാവലാ ബളേം ॥ ൪൨॥
ദേഹബുദ്ധീ കേലീ ബളകട । ആണി ബ്രഹ്മ പാഹോം ഗേലാ ധീട ।
തോം ദൃശ്യാനേം രോധിലീ വാട । പരബ്രഹ്മാചീ ॥ ൪൩॥
തേഥേം സാച മാനിലേം ദൃശ്യാലാ । നിശ്ചയചി ബാണോനി ഗേലാ ।
പഹാ ഹോ കേവഢാ ചുകാ പഡിലാ । അകസ്മാത ॥ ൪൪॥
ആതാം അസോ ഹേം ബോലണേം । ബ്രഹ്മ ന പാവിജേ മീപണേം ।
ദേഹബുദ്ധീചീ ലക്ഷണേം । ദൃശ്യ ഭാവിതീ ॥ ൪൫॥
അസ്ഥീംച്യാ ദേഹീം മാംസാചാ ഗോളാ । പാഹേന മ്ഹണേ ബ്രഹ്മീംചാ സോഹളാ ।
തോ ജ്ഞാതാ നവ്ഹേ ആംധളാ । കേവള മൂര്ഖ ॥ ൪൬॥
ദൃഷ്ടീസ ദിസേ മനാസ ഭാസേ । തിതുകേം കാളാംതരീം നാസേ ।
മ്ഹണോനി ദൃശ്യാതീത അസേ । പരബ്രഹ്മ തേം ॥ ൪൭॥
പരബ്രഹ്മ തേം ശാശ്വത । മായാ തേചി അശാശ്വത ।
ഐസാ ബോലിലാ നിശ്ചിതാര്ഥ । നാനാശാസ്ത്രീം ॥ ൪൮॥
ആതാം പുഢേം നിരൂപണ । ദേഹബുദ്ധീചേം ലക്ഷണ ।
ചുകാ പഡിലാ തോ കോണ । ബോലിലേം അസേ ॥ ൪൯॥
മീ കോണ ഹേം ജാണാവേം । മീപണ ത്യാഗൂന അനന്യ വ്ഹാവേം ।
മഗ സമാധാന തേം സ്വഭാവേം । അംഗീം ബാണേ ॥ ൫൦॥
ഹരിഃ ഓം തത്സത് ഇതി ശ്രീദാസബോധേ ഗുരുശിഷ്യസംവാദേ ഷഷ്ഠദശകേ ദൃശ്യനിരസനം നാമ അഷ്ടമഃ സമാസഃ ॥ ൮॥
സമാസ നവവാ : സാരശോധന ॥ ശ്രീരാമ ॥
ഗുപ്ത ആഹേ ഉദംഡ ധന । കായ ജാണതീ സേവകജന ।
തയാംസ ആഹേ തേം ജ്ഞാന । ബാഹ്യാകാരാചേം ॥ ൧॥
ഗുപ്ത ഠേവിലേ ഉദംഡ അര്ഥ । ആണി പ്രഗട ദിസതീ പദാര്ഥ ।
ശഹാണേ ശോധിതി സ്വാര്ഥ । അംതരീം അസേ ॥ ൨॥
തൈസേം ദൃശ്യ ഹേം മായിക । പാഹത അസതീ സകള ലോക ।
പരീ ജയാംസ ഠാഉകാ വിവേക । തേ അംതര ജാണതീ ॥ ൩॥
ദ്രവ്യ ഠേഊന ജള സോഡിലേം । ലോക മ്ഹണതീ സരോവര ഭരലേം ।
തയാചേം അഭ്യംതര കളലേം । സമര്ഥ ജനാംസീ ॥ ൪॥
തൈസേ ജ്ഞാതേ ജേ സമര്ഥ । തിഹീം ഓളഖിലാ പരമാര്ഥ ।
ഇതര തേ കരിതീ സ്വാര്ഥ । ദൃശ്യ പദാര്ഥാംചാ ॥ ൫॥
കാബാഡീ വാഹതീ കാബാഡ । ശ്രേഷ്ഠ ഭോഗിതീ രത്നേം ജാഡ ।
ഹേം ജയാംചേം ത്യാംസ ഗോഡ । കര്മയോഗേം ॥ ൬॥
ഏക കാഷ്ഠസ്വാര്ഥ കരിതീ । ഏക ശുഭാ ഏകവടിതീ ।
തൈസേ നവ്ഹേത കീം നൃപതീ । സാരഭോക്തേ ॥ ൭॥
ജയാംസ ആഹേ വിചാര । തേ സുഖാസനീം ഝാലേ സ്വാര ।
ഇതര തേ ജവളീല ഭാര । വാഹതചി മേലേ ॥ ൮॥
ഏക ദിവ്യാന്നേം ഭക്ഷിതീ । ഏക വിഷ്ഠാ സാവഡിതീ ।
ആപണ വര്തല്യാചാ ഘേതീ । സാഭിമാന ॥ ൯॥
സാര സേവിജേ ശ്രേഷ്ഠീം । അസാര ഘേഇജേ വൃഥാപുഷ്ടീം ।
സാരാസാരാചീ ഗോഷ്ടീ । സജ്ഞാന ജാണതീ ॥ ൧൦॥
ഗുപ്ത പരിസ ചിംതാമണീ । പ്രഗട ഖഡേ കാചമണീ ।
ഗുപ്ത ഹേമ രത്നഖാണീ । പ്രഗട പാഷാണ മൃത്തികാ ॥ ൧൧॥
അവ്ഹാശംഖ അവ്ഹാവേല । ഗുപ്ത വനസ്പതീ അമൂല്യ ।
ഏരംഡ ധോത്രേ ബഹുസാല । പ്രഗട ശിംപീ ॥ ൧൨॥
കോഠേം ദിസേനാ കല്പതരൂ । ഉദംഡ ശേരാംചാ വിസ്താരൂ ।
പാഹതാം നാഹീം മൈലാഗരൂ । ബോരീ ബാഭളീ ഉദംഡ ॥ ൧൩॥
കാമധേനു ജാണിജേ ഇംദ്രേം । സൃഷ്ടീംത ഉദംഡ ഖില്ലാരേം ।
മഹദ്ഭാഗ്യ ഭോഗിജേ നൃപവരേം । ഇതരാം കര്മാനുസാര ॥ ൧൪॥
നാനാ വ്യാപാര കരിതീ ജന । അവഘേച മ്ഹണതീ സകാംചന ।
പരംതു കുബേരാചേം മഹിമാന । കോണാസീച ന യേ ॥ ൧൫॥
തൈസാ ജ്ഞാനീ യോഗീശ്വര । ഗുപ്താര്ഥലാഭാചാ ഈശ്വര ।
ഇതര തേ പോടാചേ കിംകര । നാനാ മതേം ധുംഡിതീ ॥ ൧൬॥
തസ്മാത് സാര തേം ദിസേനാ । ആണി അസാര തേം ദിസേ ജനാം ।
സാരാസാരവിവംചനാ । സാധു ജാണതീ ॥ ൧൭॥
ദിസേനാ ജേം ഗുപ്ത ധന । തയാസ കരണേം ലാഗേ അംജന ।
ഗുപ്ത പരമാത്മാ സജ്ജന । സംഗതീം ശോധാവാ ॥ ൧൯॥
രായാചേം സാന്നിധ്യ ഹോതാം । സഹജചി ലാഭേ ശ്രീമംതതാ ।
തൈസാ ഹാ സത്സംഗ ധരിതാം । സദ്വസ്തു ലാഭേ ॥ ൨൦॥
സദ്വസ്തൂസ ലാഭേ സദ്വസ്തു । അവ്യവസ്ഥാസി അവ്യവസ്ഥു ।
പാഹതാം പ്രശസ്താസി പ്രശസ്തു । വിചാര ലാഭേ ॥ ൨൧॥
മ്ഹണോനി ഹേം ദൃശ്യജാത । അവഘേം ആഹേ അശാശ്വത ।
പരമാത്മാ അച്യുത അനംത । തോ യാ ദൃഷ്യാവേഗളാ ॥ ൨൨॥
ദൃശ്യാവേഗളാ ദൃശ്യാഅന്തരീം । സര്വാത്മാ തോ ചരാചരീം ।
വിചാര പാഹതാം അംതരീം । നിശ്ചയോ ബാണേ ॥ ൨൩॥
സംസാരത്യാഗ ന കരിതാം । പ്രപംചൌപാധി ന സാംഡിതാം ।
ജനാംമധ്യേ സാര്ഥകതാ । വിചാരേംചി ഹോയ ॥ ൨൪॥
ഹേം പ്രചീതീചേം ബോലണേം । വിവേകേം പ്രചീത ബാണേ ।
പ്രചീത പാഹതീല തേ ശഹാണേ । അന്യഥാ നവ്ഹേ ॥ ൨൫॥
പ്രചീത ആണി അനുമാന । ഉധാര ആണി രോകഡേം ധന ।
മാനസപൂജാ പ്രത്യക്ഷ ദര്ശന । യാസ മഹദംതര ॥ ൨൬॥
പുഢേം ജന്മാംതരീം ഹോണാര । ഹാ തോ അവഘാച ഉധാര ।
തൈസേം നവ്ഹേ സാരാസാര । തത്കാള ലഭേ ॥ ൨൭॥
തത്കാളചി ലാഭ ഹോതോ । പ്രാണീ സംസാരീം സുടതോ ।
സംശയ അവഘാചി തുടതോ । ജന്മമരണാംചാ ॥ ൨൮॥
യാചി ജന്മേം യേണേംചി കാളേം । സംസാരീം ഹോഇജേ നിരാളേം ।
മോക്ഷ പാവിജേ നിശ്ചളേം । സ്വരൂപാകാരേം ॥ ൨൯॥
യേ ഗോഷ്ടീസ കരീ അനുമാന । തോ ശീഘ്രചി പാവേല പതന ।
മിഥ്യാ വദേല ത്യാസ ആണ । ഉപാസനേചീ ॥ ൩൦॥
ഹേം യഥാര്ഥചി ആഹേ ബോലണേം । വിവേകേം ശീഘ്രചി മുക്ത ഹോണേം ।
അസോനി കാംഹീംച നസണേം । ജനാംമധ്യേം ॥ ൩൧॥
ദേവപദ ആഹേ നിര്ഗുണ । ദേവപദീം അനന്യപണ ।
ഹാചി അര്ഥ പാഹതാം പൂര്ണ । സമാധാന ബാണേ ॥ ൩൨॥
ദേഹീംച വിദേഹ ഹോണേം । കരൂന കാംഹീംച ന കരണേം ।
ജീവന്മുക്താംചീം ലക്ഷണേം । ജീവന്മുക്ത ജാണതീ ॥ ൩൩॥
യേരവീം ഹേം ഖരേം ന വാടേ । അനുമാനേംചി സംദേഹ വാടേ ।
സംദേഹാചേം മൂള തുടേ । സദ്ഗുരുവചനേം ॥ ൩൪॥
ഹരി ഓം തത്സത് ഇതി ശ്രീദാസബോധേ ഗുരുശിഷ്യസംവാദേ ഷഷ്ഠദശകേ സാരശോധനനിരൂപണം നാമ നവമഃ സമാസഃ ॥ ൯॥
സമാസ ദഹാവാ : അനുര്വാച്യനിരൂപണ ॥ ശ്രീരാമ ॥
സമാധാന പുസതാം കാംഹീം । മ്ഹണതീ ബോലിജേ ഐസേം നാഹീം ।
തരീ തേം കൈസേം ആഹേ സര്വഹീ । മജ നിരൂപാവേം ॥ ൧॥
മുക്യാനേം ഗൂള ഖാദലാ । ഗോഡീ ന യേ സാംഗായാലാ ।
യാചാ അഭിപ്രായോ മജലാ । നിരൂപണ കീജേ ॥ ൨॥
അനുഭവഹീ പുസോം ജാതാം । മ്ഹണതീ ന യേ കീം സാംഗതാം ।
തരീ കോണാപാശീം പുസോം ആതാം । സമാധാന ॥ ൩॥
ജേ തേ അഗമ്യ സാംഗതീ । ന യേ മാഝിയാ പ്രചീതീ ।
വിചാര ബൈസേ മാഝേ ചിത്തീം । ഐസേം കരാവേം ॥ ൪॥
ഐസേം ശ്രോതയാചേം ഉത്തര । യാചേം കൈസേം പ്രത്യുത്തര ।
നിരൂപിജേല തത്പര । ഹോഊന ഐകാ ॥ ൫॥
ജേം സമാധാനാചേം സ്ഥള । കീം തോ അനുഭവചി കേവള ।
തേംചി സ്വരൂപ പ്രാംജള । ബോലൂന ദാഊം ॥ ൬॥
ജേം ബോലാസ ആകളേനാ । ബോലില്യാവിണഹീ കളേനാ ।
ജയാസ കല്പിതാം കല്പനാ । ഹിംപുടീ ഹോയ ॥ ൭॥
തേം ജാണാവേം പരബ്രഹ്മ । ജേം വേദാംചേം ഗുഹ്യ പരമ ।
ധരിതാം സംത സമാഗമ । സര്വഹീ കളേ ॥ ൮॥
തേംചി ആതാം സാംഗിജേല । ജേം സമാധാന സഖോല ।
ഐക അനുഭവാചേ ബോല । അനിര്വാച്യ വസ്തു ॥ ൯॥
സാംഗതാം ന യേ തേം സാംഗണേം । ഗോഡീ കളാവയാ ഗൂള ദേണേം ।
ഐസേം ഹേം സദ്ഗുരുവിണേം । ഹോണാര നാഹീം ॥ ൧൦॥
സദ്ഗുരുകൃപാ കളേ ത്യാസീ । ജോ ശോധീല ആപണാസീ ।
പുഢേം കളേല അനുഭവാസീ । ആപേംആപ വസ്തു ॥ ൧൧॥
ദൃഢ കരൂനിയാം ബുദ്ധി । ആധീം ഘ്യാവീ ആപുലീ ശുദ്ധീ ।
തേണേം ലാഗേ സമാധീ । അകസ്മാത ॥ ൧൨॥
ആപുലേം മൂള ബരേം ശോധിതാം । ആപുലീ തോം മായിക വാര്താ ।
പുഢേം വസ്തൂച തത്ത്വതാം । സമാധാന ॥ ൧൩॥
ആത്മാ ആഹേ സര്വസാക്ഷീ । ഹേം ബോലിജേ പൂര്വപക്ഷീം ।
ജോ കോണീ സിദ്ധാംത ലക്ഷീ । തോചി സാധു ॥ ൧൪॥
സിദ്ധാംത വസ്തു ലക്ഷൂം ജാതാം । സര്വസാക്ഷിണീ തേ അവസ്ഥാ ।
ആത്മാ ത്യാഹൂന പരതാ । അവസ്ഥാതീത ॥ ൧൫॥
പദാര്ഥജ്ഞാന ജേവ്ഹാം സരേ । ദ്രഷ്ടാ ദ്രഷ്ടേപണേം നുരേ ।
തേ സമയീം ഫുംജ ഉതരേ । മീപണാചാ ॥ ൧൬॥
ജേഥേം മുരാലേം മീപണ । തേചി അനുഭവാചീ ഖൂണ ।
അനിര്വാച്യ സമാധാന । യാകാരണേം ബോലിജേ ॥ ൧൭॥
അത്യംത വിചാരാചേ ബോല । തരീ തേ മായികചി ഫോല ।
ശബ്ദ സബാഹ്യ സഖോല । അര്ഥചി അവഘാ ॥ ൧൮॥
ശബ്ദാകരിതാം കളേ അര്ഥ । അര്ഥ പാഹതാം ശബ്ദ വ്യര്ഥ ।
ശബ്ദ സാംഗേം തേം യഥാര്ഥ । പരീ ആപണ മിഥ്യാ ॥ ൧൯॥
ശബ്ദാകരിതാം വസ്തു ഭാസേ । വസ്തു പാഹതാം ശബ്ദ നാസേ ।
ശബ്ദ ഫോല അര്ഥ അസേ । ഘനദാടപണേം ॥ ൨൦॥
ഭൂസാകരിതാം ധാന്യ നിപജേ । ധാന്യ ഘേഊന ഭൂസ ടാകിജേ ।
തൈസാ ഭൂസ ശബ്ദ ജാണിജേ । അര്ഥ ധാന്യ ॥ ൨൧॥
പോംചടാമധ്യേം ഘനവട । ഘനവടീം ഉഡേ പോംചട ।
തൈസാ ശബ്ദ ഹാ ഫലകട । പരബ്രഹ്മീം ॥ ൨൨॥
ശബ്ദ ബോലൂനി രാഹേ । അര്ഥ ശബ്ദാപൂര്വീംച ആഹേ ।
യാകാരണേം ന സാഹേ । ഉപമാ തയാ അര്ഥാസീ ॥ ൨൩॥
ഭൂസ സാംഡൂന കണ ഘ്യാവാ । തൈസാ വാച്യാംശ ത്യജാവാ ।
കണ ലക്ഷ്യാംശ ലക്ഷാവാ । ശുദ്ധ സ്വാനുഭവേം ॥ ൨൪॥
ദൃശ്യാവേഗളേം ബോലിജേ । ത്യാസ വാച്യാംശ മ്ഹണിജേ ।
ത്യാചാ അര്ഥ തോ ജാണിജേ । ശുദ്ധ ലക്ഷ്യാംശ ॥ ൨൫॥
ഐസാ ജോ ശുദ്ധ ലക്ഷ്യാംശ । തോചി ജാണാവാ പൂര്വപക്ഷ ।
സ്വാനുഭവ തോ അലക്ഷ്യ । ലക്ഷിലാ ന വചേ ॥ ൨൬॥
ജേഥേം ഗാളൂന സാംഡിലേം നഭാ । ജോ അനുഭവാചാ ഗാഭാ ।
ഐസാ തോഹീ ഉഭാ । കല്പിത കേലാ ॥ ൨൭॥
മിഥ്യാ കല്പനേപാസൂന ഝാലാ । ഖരേംപണ കൈസേം അസേല ത്യാലാ ।
മ്ഹണോനി തേഥേം അനുഭവാലാ । ഠാവചി നാഹീം ॥ ൨൮॥
ദുജേവിണ അനുഭവ । ഹേം ബോലണേംചി തോം വാവ ।
യാകാരണേം നാഹീം ഠാവ । അനുഭവാസീ ॥ ൨൯॥
അനുഭവേം ത്രിപുടീ ഉപജേ । അദ്വൈതീം ദ്വൈതചി ലാജേ ।
മ്ഹണോനിയാം ബോലണേം സാജേ । അനിര്വാച്യ ॥ ൩൦॥
ദിവസരജനീചേം പരിമിത । കരാവയാ മൂള ആദിത്യ ।
തോ ആദിത്യ ഗേലിയാ ഉര്വരിത । ത്യാസി കായ മ്ഹണാവേം ॥ ൩൧॥
ശബ്ദ മൌനാചാ വിചാര । വ്ഹാവയാ മൂള ഓംകാര ।
തോ ഓംകാര ഗേലിയാ ഉച്ചാര । കൈസാ കരാവാ ॥ ൩൨॥
അനുഭവ ആണി അനുഭവിതാ । സകള യേ മായേചി കരിതാം ।
തേ മായാ മുളീംച നസതാം । ത്യാസ കായ മ്ഹണാവേം ॥ ൩൩॥
വസ്തു ഏക ആപണ ഏക । ഐശീ അസതീ വേഗളീക ।
തരീ അനുഭവാചാ വിവേക । ബോലോം യേതാ മുഖേം ॥ ൩൪॥
വേഗളേപണാചീ മാതാ । തേ ലടികീ വംധ്യേചീ സുതാ ।
മ്ഹണൂനിയാം അഭിന്നതാ । മുളീംച ആഹേ ॥ ൩൫॥
അജന്മാ ഹോതാ നിജലാ । തേണേം സ്വപ്നീം സ്വപ്ന ദേഖിലാ ।
സദ്ഗുരൂസീ ശരണ ഗേലാ । സംസാരദുഃഖേം ॥ ൩൬॥
സദ്ഗുരുകൃപേസ്തവ । ഝാലാ സംസാര വാവ ।
ജ്ഞാന ഝാലിയാ ഠാവ । പുസേ അജ്ഞാനാചാ ॥ ൩൭॥
ആഹേ തിതുകേം നാഹീം ഝാലേം । നാഹീം നാഹീംപണേം നിമാലേം ।
ആഹേ നാഹീം ജാഊന ഉരലേം । നസോന കാംഹീം ॥ ൩൮॥
ശൂന്യത്വാതീത ശുദ്ധ ജ്ഞാന । തേണേം ഝാലേം സമാധാന ।
ഐക്യരൂപേം അഭിന്ന । സഹജസ്ഥിതി ॥ ൩൯॥
അദ്വൈതനിരൂപണ ഹോതാം । നിമാലീ ദ്വൈതാചീ വാര്താ ।
ജ്ഞാനചര്ചാ ബോലോം ജാതാം । ജാഗൃതി ആലീ ॥ ൪൦॥
ശ്രോതീം വ്ഹാവേം സാവധാന । അര്ഥീം ഘാലാവേം മന ।
ഖുണേ പാവതാം സമാധാന । അംതരീം കളേ ॥ ൪൧॥
തേണേം ജിതുകേം ജ്ഞാന കഥിലേം । തിതുകേം സ്വപ്നാവാരീം ഗേലേം ।
അനിര്വാച്യ സുഖ ഉരലേം । ശബ്ദാതീത ॥ ൪൨॥
തേഥേം ശബ്ദേംവിണ ഐക്യതാ । അനുഭവ നാ അനുഭവിതാ ।
ഐസാ നിവാംത തോ മാഗുതാ । ജാഗൃതീ ആലാ ॥ ൪൩॥
തേണേം സ്വപ്നീം സ്വപ്ന ദേഖിലാ । ജാഗാ ഹോഊന ജാഗൃതീസ ആലാ ।
തേഥേം തര്ക കുംഠിത ജാഹലാ । അംത ന ലഗേ ॥ ൪൪॥
യാ നിരൂപണാചേം മൂള । കേലേംച കരൂം പ്രാംജള ।
തേണേം അംതരീം നിവള । സമാധാന കളേ ॥ ൪൫॥
തംവ ശിഷ്യേം വിനവിലേം । ജീ ഹേം ആതാം നിരൂപിലേം ।
തരീ പാഹിജേ ബോലിലേം । മാഗുതേം സ്വാമീ ॥ ൪൬॥
മജ കളായാ കാരണ । കേലേംച കരാവേം നിരൂപണ ।
തേഥീല ജേ കാ നിജഖൂണ । തേ മജ അനുഭവാവീ ॥ ൪൭॥
അജന്മാ തോ സാംഗാ കവണ । തേണേം ദേഖിലാ കൈസാ സ്വപ്ന ।
യേഥേം കൈസേം നിരൂപണ । ബോലിലേം ആഹേ ॥ ൪൮॥
ജാണോനി ശിഷ്യാചാ ആദര । സ്വാമീ ദേതീ പ്രത്യുത്തര ।
തേംചി ആതാം അതി തത്പര । ശ്രോതീം യേഥേം പരിസാവേം ॥ ൪൯॥
ഐക ശിഷ്യാ സാവധാന । അജന്മാ തോ തൂംചി ജണ ।
തുവാം ദേഖിലാ സ്വപ്നീം സ്വപ്ന । തോഹീ ആതാം സാംഗതോം ॥ ൫൦॥
സ്വപ്നീം സ്വപ്നാചാ വിചാര । തോ തൂം ജാണ ഹാ സംസാര ।
തേഥേം തുവാം സാരാസാര । വിചാര കേലാ ॥ ൫൧॥
രിഘോനി സദ്ഗുരൂസീ ശരണ । കാഢൂന ശുദ്ധ നിരൂപണ ।
യാചീ കരിസീ ഉണഖൂണ । പ്രത്യക്ഷ ആതാം ॥ ൫൨॥
യാചാചി ഘേതാം അനുഭവ । ബോലണേം തിതുകേം ഹോതേം വാവ ।
നിവാംത വിശ്രാംതീചാ ഠാവ । തേ തൂം ജാണ ജാഗൃതീ ॥ ൫൩॥
ജ്ഞാനഗോഷ്ടീചാ ഗലബലാ । സരോന അര്ഥ പ്രഗടലാ ।
യാചാ വിചാര ഘേതാം ആലാ । അംതരീം അനുഭവ ॥ ൫൪॥
തുജ വാടേ ഹേ ജാഗൃതീ । മജ ഝാലീ അനുഭവപ്രാപ്തീ ।
യാ നാംവ കേവള ഭ്രാംതീ । ഫിടലീച നാഹീം ॥ ൫൫॥
അനുഭവ അനുഭവീം വിരാലാ । അനുഭവേംവിണ അനുഭവ ആലാ ।
ഹാഹീ സ്വപ്നീംചാ ചേഇലാ । നാഹീംസ ബാപാ ॥ ൫൬॥
ജാഗാ ഝാലിയാ സ്വപ്നഊര്മീ । സ്വപ്നീം മ്ഹണസീ അജന്മാ തോ മീ ।
ജാഗേപണീം സ്വപ്നഊര്മീ । ഗേലീച നാഹീം ॥ ൫൭॥
സ്വപ്നീം വാടേ ജാഗേപണ । തൈശീ അനുഭവാചീ ഖൂണ ।
ആലീ പരീ തേം സത്യ സ്വപ്ന । ഭ്രമരൂപ ॥ ൫൮॥
ജാഗൃതി യാപൈലീകഡേ । തേം സാംഗണേം കേവീം ഘഡേ ।
ജേഥേം ധാരണാചി മോഡേ । വിവേകാചീ ॥൫൯॥
മ്ഹണോനി തേം സമാധാന । ബോലതാംചി ന യേ ഐസേം ജാണ ।
നിഃശബ്ദാചീ ഐശീ ഖൂണ । ഓളഖാവീ ॥ ൬൦॥
ഐസേം ആഹേ സമാധാന । ബോലതാംച ന യേ ജാണ ।
ഇതുകേനേം ബാണലീ ഖൂണ । നിഃശബ്ദാചീ ॥ ൬൧॥
ഹരിഃ ഓം തത്സത് ഇതി ശ്രീദാസബോധേ ഗുരുശിഷ്യസംവാദേ ഷഷ്ഠദശകേ
അനിര്വാച്യനിരൂപണം നാമ ദശമഃ സമാസഃ ॥ ൧൦॥
॥ ദശക സഹാവാ സമാപ്ത ॥

Explore More