ध्यानम्
श्रीमच्चन्दनचर्चितोज्ज्वलवपुः शुक्लाम्बरा मल्लिका-
मालालालित कुन्तला प्रविलसन्मुक्तावलीशोभना ।
सर्वज्ञाननिधानपुस्तकधरा रुद्राक्षमालाङ्किता
वाग्देवी वदनाम्बुजे वसतु मे त्रैलोक्यमाता शुभा ॥
भगवन्परमेशान सर्वलोकैकनायक ।
कथं सरस्वती साक्षात्प्रसन्ना परमेष्ठिनः ॥ २॥
एतन्मे वद तत्त्वेन महायोगीश्वरप्रभो ॥ ३॥
साधु पृष्टं त्वया ब्रह्मन् गुह्याद्गुह्य मनुत्तमम् ।
भयानुगोपितं यत्नादिदानीं सत्प्रकाश्यते ॥ ४॥
निर्विकारं निराभासं स्तंभीभूतमचेतसम् ॥ ५॥
आधिक्याभावतः स्वस्य परमेष्ठी जगद्गुरुः ॥ ६॥
ततः कदाचित्संजाता वाणी सर्वार्थशोभिता ॥ ७॥
मम नाम्नां सहस्रं तु उपदेक्ष्याम्यनुत्तमम् ॥ ८॥
त्वया सृष्टं जगत्सर्वं वाणीयुक्तं भविष्यति ॥ ९॥
सर्वपापौघशमनं महासारस्वतप्रदम् ॥ १०॥
त्वं वा परः पुमान्यस्तुस्तवेनानेन तोषयेत् ॥ ११॥
इत्युक्त्वान्तर्दधे वाणी तदारभ्य पितामहः ॥ १२॥
वाणीयुक्तं जगत्सर्वं तदारभ्याभवन्मुने ॥ १३॥
सावधानमना भूत्वा क्षणं शुद्धो मुनीश्वरः ॥ १४॥
ॐ वाग्वाणी वरदा वन्द्या वरारोहा वरप्रदा ।
वृत्तिर्वागीश्वरी वार्ता वरा वागीशवल्लभा ॥ १॥
वाग्वादिनी च वाग्देवी वृद्धिदा वृद्धिकारिणी ॥ २॥
विश्वाराध्या विश्वमाता विश्वधात्री विनायका ॥ ३॥
वेदान्तवेदिनी वेद्या वित्ता वेदत्रयात्मिका ॥ ४॥
वरेण्या वाङ्मयी वृद्धा विशिष्टप्रियकारिणी ॥ ५॥
व्याळघ्नी व्याळभूषांगी विरजा वेदनायिका ॥ ६॥
विभावरी च विक्रान्ता विश्वामित्रा विधिप्रिया ॥ ७॥
वेदरूपा वेदमयी वेदमूर्तिश्च वल्लभा ॥ ८॥
गुणमाता गुहान्तस्था गुरुरूपा गुरुप्रिया ॥ ९॥
गायत्री गिरिशाराध्या गीर्गिरीशप्रियंकरी ॥ १०॥
गीर्माता गणसंस्तुत्या गणनीयगुणान्विता ॥ ११॥
गुर्वी गुर्वम्बिका गुह्या गेयजा गृहनाशिनी ॥ १२॥
गृहात्मिका गृहाराध्या गृहबाधाविनाशिनी ॥ १३॥
गरुडासनसंसेव्या गोमती गुणशालिनी ॥ १४॥
श्रीः शर्वाणी शतघ्नी च शरच्चन्द्रनिभानना ॥ १५॥
शिवा शम्भुप्रिया श्रद्धा श्रुतिरूपा श्रुतिप्रिया ॥ १६॥
शिवा शिवंकरी शुद्धा शिवाराध्या शिवात्मिका ॥ १७॥
शान्तिः शान्तिकरी शान्ता शान्ताचारप्रियंकरी ॥ १८॥
शुभवाणी शुद्धविद्या शुद्धचित्तप्रपूजिता ॥ १९॥
शिवेतरघ्नी शबरी श्रवणीयगुणान्विता ॥ २०॥
शमान्विता शमाराध्या शितिकण्ठप्रपूजिता ॥ २१॥
सरस्वती च सर्वज्ञा सर्वसिद्धिप्रदायिनी ॥ २२॥
सर्वार्तिघ्नी सर्वमयी सर्वविद्याप्रदायिनी ॥ २३॥
सर्वाराध्या सर्वमाता सर्वदेवनिषेविता ॥ २४॥
स्वरक्रमपदाकारा सर्वदोषनिषूदिनी ॥ २५॥
सहस्रहस्ता साहस्रगुणालंकृतविग्रहा ॥ २६॥
षड्ग्रन्थिभेदिनी सेव्या सर्वलोकैकपूजिता ॥ २७॥
संशयच्छेदिनी सांख्यवेद्या संख्या सदीश्वरी ॥ २८॥
सर्वज्ञा सर्वशक्तिश्च सर्वसम्पत्प्रदायिनी ॥ २९॥
सर्वसम्भीषणी सर्वजगत्सम्मोहिनी तथा ॥ ३०॥
सर्वमन्त्रमयी सर्वतीर्थपुण्यफलप्रदा ॥ ३१॥
सर्वविघ्नहरी सर्ववन्दिता सर्वमङ्गळा ॥ ३२॥
सर्वानन्दमयी सर्वज्ञानदा सत्यनायिका ॥ ३३॥
सुप्रभा सर्वदा सर्वा सर्वलोकवशंकरी ॥ ३४॥
सिद्धमाता सिद्धविद्या सिद्धेशी सिद्धरूपिणी ॥ ३५॥
स्वामिनी सर्वदा सेव्या स्थूलसूक्ष्मापराम्बिका ॥ ३६॥
सितासिता सरोजाक्षी सरोजासनवल्लभा ॥ ३७॥
महादेवी महेशानी महासारस्वतप्रदा ॥ ३८॥
महेश्वरी महानन्दा महामन्त्रमयी मही ॥ ३९॥
मन्त्रगम्या मन्त्रमाता महामन्त्रफलप्रदा ॥ ४०॥
महासिद्धा महामाता महदाकारसंयुता ॥ ४१॥
मेनका मानिनी मान्या मृत्युघ्नी मेरुरूपिणी ॥ ४२॥
महामोहा महामाया मातॄणां मूर्ध्निसंस्थिता ॥ ४३॥
मणिपूरैकनिलया मधुरूपा महोत्कटा ॥ ४४॥
मुनिस्तुता मोहहन्त्री माधवी माधवप्रिया ॥ ४५॥
मृष्टान्नदा च माहेन्द्री महेन्द्रपददायिनी ॥ ४६॥
मुख्या महानिवासा च महाभाग्यजनाश्रिता ॥ ४७॥
मेध्या महावेगवती महामोक्षफलप्रदा ॥ ४८॥
महापोषा महर्द्धिश्च मुक्ताहारविभूषणा ॥ ४९॥
मनोरूपा मनःशुद्धिः मनःशुद्धिप्रदायिनी ॥ ५०॥
महापातकजालघ्नी मुक्तिदा मुक्तभूषणा ॥ ५१॥
महापुण्यफलप्राप्या मायात्रिपुरनाशिनी ॥ ५२॥
मालाधरी महोपाया महातीर्थफलप्रदा ॥ ५३॥
महामखा महामेघा महाकाळी महाप्रिया ॥ ५४॥
भूरिदा भाग्यदा भोग्या भोग्यदा भोगदायिनी ॥ ५५॥
भूतधात्री भयहरी भक्तसारस्वतप्रदा ॥ ५६॥
भक्तसायुज्यदा भक्तस्वर्गदा भक्तराज्यदा ॥ ५७॥
भवस्तुत्या भानुमती भवसागरतारणी ॥ ५८॥
भूता भव्या भविष्या च भवविद्या भवात्मिका ॥ ५९॥
भवघ्नी भक्तिलभ्या च भक्तरक्षणतत्परा ॥ ६०॥
भुजङ्गभूषणा भीमा भीमाक्षी भीमरूपिणी ॥ ६१॥
भाषा भाषावती भीष्मा भैरवी भैरवप्रिया ॥ ६२॥
भास्वती भगमाला च भिक्षादानकृतोद्यमा ॥ ६३॥
भ्रान्तिघ्ना भ्रान्तिरूपा च भूतिदा भूतिकारिणी ॥ ६४॥
भोगवती भोगरूपा भोगमोक्षफलप्रदा ॥ ६५॥
ब्राह्मी ब्रह्मस्वरूपा च बृहती ब्रह्मवल्लभा ॥ ६६॥
ब्रह्मेशी ब्रह्मसंस्तुत्या ब्रह्मवेद्या बुधप्रिया ॥ ६७॥
बलदा बिन्दुरूपा च बालसूर्यसमप्रभा ॥ ६८॥
ब्रह्माणी बुद्धिदा बुद्धिर्बुद्धिरूपा बुधेश्वरी ॥ ६९॥
बिन्द्वालया बिन्दुभूषा बिन्दुनादसमन्विता ॥ ७०॥
बहुरूपा बलवती ब्रह्मजा ब्रह्मचारिणी ॥ ७१॥
ब्रह्मेशविष्णुरूपा च ब्रह्मविष्ण्वीशसंस्थिता ॥ ७२॥
अक्षमालाक्षराकाराक्षराक्षरफलप्रदा ॥ ७३॥
अनन्तमहिमाघोरानन्तगम्भीरसम्मिता ॥ ७४॥
अरुन्धत्यव्ययीनाथानेकसद्गुणसंयुता ॥ ७५॥
अनन्तानन्तसुखदाघोराघोरस्वरूपिणी ॥ ७६॥
अनवद्यानेकहस्तानेकमाणिक्यभूषणा ॥ ७७॥
अविद्याज्ञानसंहर्त्री ह्यविद्याजालनाशिनी ॥ ७८॥
अकळंकारूपिणी च ह्यनुग्रहपरायणा ॥ ७९॥
अम्बिकाब्जकराब्जस्थांशुमत्यंशुशतान्विता ॥ ८०॥
अजरामरसंसेव्याजरसेवितपद्युगा ॥ ८१॥
अनाथवत्सलानन्तप्रियानन्तेप्सितप्रदा ॥ ८२॥
अखण्डात्वमरस्तुत्यामरनायकपूजिता ॥ ८३॥
अक्ताघनेना चास्त्रेशी ह्यलक्ष्मीनाशिनी तथा ॥ ८४॥
अभीष्टामर्त्यसम्पूज्या ह्यस्तोदयविवर्जिता ॥ ८५॥
अस्खलत्यस्खलद्रूपास्खलद्विद्याप्रदायिनी ॥ ८६॥
अमेयाशेषपापघ्न्यक्षयसारस्वतप्रदा ॥ ८७॥
जगत्प्रिया जगन्माता जगदीश्वरवल्लभा ॥ ८८॥
जीवनी जीवनिलया जीवाख्या जीवधारिणी ॥ ८९॥
जनार्दनप्रियकरी जोषनीया जगत्स्थिता ॥ ९०॥
जीवातुलतिका जीवजन्मी जन्मनिबर्हणी ॥ ९१॥
जगदानन्दजननी जम्बूश्च जलजेक्षणा ॥ ९२॥
जटा जटावती जप्या जपकर्तृप्रियंकरी ॥ ९३॥
जपापुष्पसमप्रख्या जपाकुसुमधारिणी ॥ ९४॥
जटाजूटनचन्द्रार्धा जगत्सृष्टिकरी तथा ॥ ९५॥
जगद्बीजा जयावासा जन्मभूर्जन्मनाशिनी ॥ ९६॥
जयलक्षणसम्पूर्णा जयदानकृतोद्यमा ॥ ९७॥
जगत्त्रयहिता ज्येष्ठा जगत्त्रयवशंकरी ॥ ९८॥
ज्वालिनी ज्वलनाभासा ज्वलन्ती ज्वलनात्मिका ॥ ९९॥
जरामरणशून्या च जनित्री जन्मनाशिनी ॥ १००॥
जलजस्था जपाराध्या जनमङ्गळकारिणी ॥ १०१॥
कमौळी कामदा कर्त्री क्रतुकर्मफलप्रदा ॥ १०२॥
कञ्जाक्षी करुणारूपा केवलामरसेविता ॥ १०३॥
कमला कमलावासा कमलोत्पलमालिनी ॥ १०४॥
कामेश्वरी कमलिनी कामदा कामबन्धिनी ॥ १०५॥
क्रिया कीर्तिकरी कीर्तिः क्रतुश्रेष्ठा कृतेश्वरी ॥ १०६॥
क्लेशनाशकरी कर्त्री कर्मदा कर्मबन्धिनी ॥ १०७॥
कन्दर्पजननी कान्ता करुणा करुणावती ॥ १०८॥
करुणार्द्रा कीर्तिकरी कल्मषघ्नी क्रियाकरी ॥ १०९॥
कळा कळावती कूर्मी कूटस्था कञ्जसंस्थिता ॥ ११०॥
करपद्मा कराभीष्टप्रदा क्रतुफलप्रदा ॥ १११॥
कूर्मयाना कल्पलता कालकूटविनाशिनी ॥ ११२॥
कदम्बकुसुमाभासा कदम्बकुसुमप्रिया ॥ ११३॥
कुलमाता कुलावासा कुलाचारप्रियंकरी ॥ ११४॥
कुन्दमन्दारपुष्पाभा कपर्दस्थितचन्द्रिका ॥ ११५॥
तरुणी तरुणीताता ताराधिपसमानना ॥ ११६॥
तर्पणी तीर्थरूपा च त्रिदशा त्रिदशेश्वरी ॥ ११७॥
त्रिपुरा त्रिपुरेशानी त्र्यम्बका त्रिपुराम्बिका ॥ ११८॥
त्रय्यन्तवेदिनी ताम्रा तापत्रितयहारिणी ॥ ११९॥
त्रैलोक्यव्यापिनी तृप्ता तृप्तिकृत्तत्वरूपिणी ॥ १२०॥
त्रिपुरघ्नी त्रिमाता च त्र्यम्बका त्रिगुणान्विता ॥ १२१॥
तुला तुलादिरहिता तत्तद्ब्रह्मस्वरूपिणी ॥ १२२॥
तथ्या त्रिशक्तिस्त्रिपदा तुर्या त्रैलोक्यसुन्दरी ॥ १२३॥
त्रिचक्रकर्त्री त्रिभगा तुर्यातीतफलप्रदा ॥ १२४॥
तेजोगर्भा तपःसारा त्रिपुरारिप्रियंकरी ॥ १२५॥
त्रिलोचना त्रिमार्गा च तृतीया त्रिदशस्तुता ॥ १२६॥
शुभा शुभावती शान्ता शान्तिदा शुभदायिनी ॥ १२७॥
योगसिद्धिप्रदा योग्या यज्ञेनपरिपूरिता ॥ १२८॥
यज्ञप्रिया यज्ञपूज्या यज्ञतुष्टा यमस्तुता ॥ १२९॥
यज्ञकर्त्री यज्ञरूपा यशोदा यज्ञसंस्तुता ॥ १३०॥
यमिसेव्या यमाराध्या यमिपूज्या यमीश्वरी ॥ १३१॥
योगयुक्ता योगमयी योगयोगीश्वराम्बिका ॥ १३२॥
यन्त्रिताघौघसंहारा यमलोकनिवारिणी ॥ १३३॥
योगीश्वरी योगमाता योगसिद्धा च योगदा ॥ १३४॥
यन्त्ररूपा च यन्त्रस्था यन्त्रपूज्या च यन्त्रिता ॥ १३५॥
यमुना यमिनी याम्या यमुनाजलमध्यगा ॥ १३६॥
योगावासा योगिवन्द्या यत्तच्छब्दस्वरूपिणी ॥ १३७॥
यावत्पदमयी यावच्छब्दरूपा यथेश्वरी ॥ १३८॥
यावद्विद्यामयी यावद्विद्यावृन्दसुवन्दिता ॥ १३९॥
योगिवन्द्या योगिमाता योगीशफलदायिनी ॥ १४०॥
यज्ञरूपा यज्ञतुष्टा यायजूकस्वरूपिणी ॥ १४१॥
यन्त्रारूढा यन्त्रपूज्या योगिध्यानपरायणा ॥ १४२॥
योगबद्धा यतिस्तुत्या योगज्ञा योगनायकी ॥ १४३॥
योगिकाम्यप्रदात्री च योगिमोक्षप्रदायिनी ॥ १४४॥
मन्त्रात्मकं महागोप्यं महासारस्वतप्रदम् ॥ १॥
सर्वविद्यानिधिः साक्षात् स एव भवति ध्रुवम् ॥ २॥
मूकोऽपि सर्वविद्यासु चतुर्मुख इवापरः ॥ ३॥
सर्वमन्त्रमयं सर्वविद्यामानफलप्रदम् ॥ ४॥
कस्मैचिन्न प्रदातव्यं प्राणैः कण्ठगतैरपि ॥ ५॥
सुसिद्धमस्मदादीनां स्तोत्रं ते समुदीरितम् ॥ ६॥
सनत्कुमार संहितायां नारद सनत्कुमार संवादे
सरस्वतीसहस्रनामस्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥
