Goddess Ganga

ગઙ્ગાસહસ્રનામસ્તોત્રમ્

(Gangasahasranamastotram in Gujarati)

Also known as gangasahasranamastotra · deva deva mahadeva bhaktanam pritivardhana

The thousand names of Gaṅgā from the Kedāra Khaṇḍa of the Skanda Purāṇa, set inside the story of Bhagīratha and the bringing down of the river, and framed as Pārvatī asking Śiva which names that great king had used. His answer calls it more secret than the secret and says that by the mere remembering of it a man attains the state of Śiva. The names then trace her course as a genealogy rather than a geography: Gaṅgā, best of rivers, born from the lotus feet of Viṣṇu, supreme; dwelling on Śiva's crest; standing in Brahmā's water-pot; moving in the sky, Bhadrā, of four natures, flowing; arisen from the aperture at the crown. Its closing verses return to the frame and promise the one who wants a son a son like Bhagīratha — the reward named for the king whose austerity brought her down in the first place.

#of 159
પાર્વત્યુવાચ-
દેવ દેવ મહાદેવ ભક્તાનાં પ્રીતિવર્ધન ।
કાનિ નામાનિ પ્રોક્તાનિ તેન રાજ્ઞા મહાત્મના ॥ ૧॥
સહસ્રનામ ગઙ્ગાયાઃ સ્તોત્રં પરમદુર્લભમ્ ।
વદ મે દેવશાર્દૂલ ભક્તાસ્મિ સતતં પ્રિયા ॥ ૨॥
ઈશ્વર ઉવાચ-
સાધુ સાધુ મહાદેવિ પૃષ્ટં નામામૃતં ત્વયા ।
ગુહ્યાદ્ગુહ્યતરં સ્તોત્રં પ્રવક્ષ્યામિ સમાસતઃ ॥ ૩॥
યસ્ય સ્મરણમાત્રેણ નરો વૈ શિવતાં વ્રજેત્ ।
પઠનાલ્લિખનાચ્ચૈવ પૂજનાત્ કિં ન જાયતે ॥ ૪॥
શ્લોકમેકં પઠિત્વાપિ ગઙ્ગાયાઃ શતયોજને ।
ગઙ્ગાસ્નાનફલં સદ્યઃ પ્રાપ્નુયાન્નાત્ર સંશયઃ ॥ ૫॥
સહસ્રનામસ્તોત્રસ્ય ભગીરથઋષિર્મતઃ ।
છન્દોઽનુષ્ટુપ્ તથા ખ્યાતં ગઙ્ગા વૈ દેવતા મતા ॥ ૬॥
સર્વતઃ પાપનાશાર્થં સર્વકામાર્થસિદ્ધયે ।
અક્ષયસ્વર્ગકામાય વિનિયોગઃ પ્રકીર્તિતઃ ॥ ૭॥
ૐ ગઙ્ગા સરિદ્વરા વિષ્ણુપાદામ્બુજજનિઃ પરા ।
શિવશેખરસંવાસા બ્રહ્મણઃ કલશસ્થિતા ॥ ૮॥
આકાશગામિની ભદ્રા ચતુરાત્મા પ્રવાહિની ।
બ્રહ્મરન્ધ્રસમુદ્ભૂતા બ્રહ્મરન્ધ્રનિવાસિની ॥ ૯॥
બ્રહ્મરન્ધ્રધરા દેવી સર્વકામાર્થદાયિની ।
બ્રહ્માણ્ડભેદનપરા પરબ્રહ્મધરા પરા ॥ ૧૦॥
દ્રવરૂપધરા ચૈવ શિવસઙ્ગમદાયિની ।
મુક્તિદા ભુક્તિદાનઙ્ગા શત્રુદાવાનલાત્મિકા ॥ ૧૧॥
અનઙ્ગાઙ્ગી ત્રિમૂર્તિશ્ચ બ્રહ્માણી કમલા સ્થિતા ।
સરસ્વતી ચ સાવિત્રી જયસેના જયાત્મિકા ॥ ૧૨॥
જયભદ્રા વૈષ્ણવી ચ ચિચ્છક્તિઃ પરમેશ્વરી ।
ત્રયી વેદવદાન્યા ચ મેદિની ભેદિની ઘરા ॥ ૧૩॥
વેદમૂર્તિસ્ત્રિમૂર્તિશ્ચ દેવમૂર્તિર્દયાપરા ।
દામિની દામિનીવાસા કુલિશા કુલિશપ્રિયા ॥ ૧૪॥
કુલિશાઙ્ગી કુલાઙ્ગી ચ કુલનાથકુટુમ્બિની ।
કુલીના સુભગા ભાગ્યા ભાગ્યગમ્યા યશોમતી ॥ ૧૫॥
કલા કલાધરધરા કલાધરશતપ્રિયા ।
ષોડશી ષોડશારાધ્યા ષોઢાન્યાસસહાયિની ॥ ૧૬॥
ષોઢા સમાસવિલયા ષોઢાઙ્ગી કાલરૂપિણી ।
કાલિકા મુણ્ડમાલા ચ કાલાનાં શતનાશિની ॥ ૧૭॥
કાલાઙ્ગી કાલનિલયા કાલા કાલેશ્વરી વરા ।
શૈવી માયા શિવા રુણ્ડા ચણ્ડમુણ્ડ વિનાશિની ॥ ૧૮॥
ચણ્ડાટ્ટહાસા દુર્ગમ્યા ચણ્ડાનાં પ્રીતિવર્દ્ધિની ।
ચણ્ડેશ્વરી મહાપ્રાજ્ઞા પ્રસાધીઃ સિદ્ધિદાયિની ॥ ૧૯॥
લક્ષલાભસ્ય જનની શતલાભા સુરેશ્વરી ।
કૌમારી શક્તિરુદ્દિષ્ટા ક્રૌચદૈત્યવિનાશિની ॥ ૨૦॥
તારકાસુરહન્ત્રી ચ તારકામયગામિની ।
તારકસ્ય પરાશક્તિસ્તારકાણાં પતિપ્રિયા ॥ ૨૧॥
તારકેશપરા જ્યોત્સ્ના તારેશશતરૂપિણી ।
નારાયણી દયાસિન્ધુઃ સિન્ધૂત્તરનિવાસિની ॥ ૨૨॥
સિન્ધુશ્રેષ્ઠતમા ભાર્યા રત્નદા રત્નહારિણી ।
જલન્ધરસ્ય જનની જલન્ધરવિરૂપિણી ॥ ૨૩॥
કામમાતા ચ કામઘ્ની રતિરૂપા શતપ્રિયા ।
ભીષ્મમાતા મહાભીષ્મા ભીષ્માણાં પ્રીતિવર્દ્ધિની ॥ ૨૪॥
જ્વાલા કરાલી તુઙ્ગેશી તુઙ્ગશેખરવાસિની ।
તુઙ્ગેશ્વરસહાયા વદર્યાશ્રમવાસિની ॥ ૨૫॥
શ્રીક્ષેત્રનિલયા ચૈવ દ્વારસ્થા દ્વારપાલિની ।
જાહ્નવી જહ્નુતનયા નાગાલયનિવાસિની ॥ ૨૬॥
નાગાનાં જનની ચૈવ નાગપ્રીતિવિવર્દ્ધિની ।
નાગેશ્વરસહાયા ચ કૈલાસનિલયા તથા ॥ ૨૭॥
મહાપ્રભા વરેણ્યા ચ વેદમાતા વિલાસિની ।
હરસઙ્ગરતા ચૈવ હરિપાદવિનિઃસૃતા ॥ ૨૮॥
અદિતિશ્ચ દિતિશ્ચૈવ કદ્રૂ ચ વિનતા તથા ।
સુરસા ચાગ્નિભાર્યા ચ રત્નગર્ભા વિભાવરી ॥ ૨૯॥
શારદી વૈ ચન્દ્રકલા નલકૂબરસેવિતા ।
અરિષ્ટનેમિદુહિતા નહુષાઙ્ગણવાસિની ॥ ૩૦॥
શન્તનોર્ગુહિણી ભવ્યા વસુમાતા કૃશોદરી ।
મત્સ્યોદરી સુરારાધ્યા સુરાણાં પ્રીતિદાયિની ॥ ૩૧॥
યમુના ચન્દ્રભાગા ચ શતદ્રૂઃ સરયૂસ્તથા ।
સરસ્વતી શુભામોદા નન્દનાદ્રિનિવાસિની ॥ ૩૨॥
નન્દપ્રિયાઙ્ગનિલયા દેવતીર્થનિવાસિની ।
રુદ્રાણી રુદ્રસાવિત્રી મહાભૈરવનાદિની ॥ ૩૩॥
ભૈરવી ભાષણવરા ભૃગુતુઙ્ગનિવાસિની ।
કેદારશિખરાવાસા મહાવલયવાસિની ॥ ૩૪॥
તુઙ્ગભદ્રા સુષેણા ચ માન્ધાતૃજયદાયિની ।
ભૂતભવ્યપરા શર્વાખર્વવર્ગા નૃપેશ્વરી ॥ ૩૫॥
ભવિષ્યજ્ઞાનદા ભૂતજ્ઞાનદા વર્તમાનદા ।
શુક્રસ્ય જનની સૌમ્યા વ્યાસમાતા સુરેશ્વરી ॥ ૩૬॥
ધારાપાનધરા ધીરા ધૈર્યદા શુભદાયિની ।
કઙ્કણા કઙ્કણપ્રખ્યા શુભકઙ્કણદાયિની ॥ ૩૭॥
કઙ્કણૈઃ પાતકહરા પ્રબલા શત્રુનાશિની ।
સ્મરતાં મુક્તિદા ભુક્તિરૂપા રૂપવિવર્જિતા ॥ ૩૮॥
દેવાનીકા દેવસેવ્યા સેવારૂપફલામલા ।
કૃત્તિકા કાર્તિકાવાસા કાર્તિકસ્નાનદાયિની ॥ ૩૯॥
પુષ્કરા પુષ્કરાવાસા પુષ્પપ્રચયસુન્દરી ।
મુનિસેવ્યા મુનિર્મેના માનવાકારધારિણી ॥ ૪૦॥
મૈનાકશિખરાવાસા કાશીપુરનિવાસિની ।
મહાપ્રયાગનિલયા તીર્થરાજપ્રસાધિની ॥ ૪૧॥
અક્ષયા ક્ષયરૂપા સંસારક્ષયકારિણી ।
મૃગશીર્ષધરા માર્ગશીર્ષસ્નાનફલપ્રદા ॥ ૪૨॥
પુષ્યનક્ષત્રરૂપા ચ પૌષેઽતીવફલપ્રદા ।
માઘી મઘાયુતા માધ્યા માઘસ્નાનનિવાસિની ॥ ૪૩॥
શ્રી પઞ્ચમી શ્રિયોરૂપા ષષ્ટિચારણ્યસંજ્ઞિતા ।
અચલા નિશ્ચલા જમ્બૂર્જમ્બૂદ્વીપસહાયિની ॥ ૪૪॥
ભીષ્માષ્ટમી ભીષ્મગર્ભા ભીષ્મપઞ્ચકસેવિતા ।
એકાદશી દ્વાદશી ચ પુણ્યાપુણ્યસહાયિની ॥ ૪૫॥
પુણ્યદા પુણ્યનિલયા પુણ્યાઙ્ગી ચારુવાહિની ।
ફાલ્ગુની ફાલ્ગુને સેવ્યા હોલિકા ગન્ધરૂપિણી ॥ ૪૬॥
હુતાશની મહ દેવી સન્તુષ્ટા ભસ્મધારિણી ।
વસન્તર્તુસુસેવ્યા ચ વસન્તોત્સવદાયિની ॥ ૪૭॥
ચૈત્રી ચિત્રા પુષ્પગણરૂપા ગણેશ્વરી ।
મકરન્દસ્વરૂપા ચ મકરન્દનિવાસિની ॥ ૪૮॥
ચૈત્રશુક્લપ્રતિપદા વર્ષારમ્ભકરા શુભા ।
માધવી માધવાગારા માધવપ્રીતિદાયિની ॥ ૪૯॥
વિશાખા વેણુપાપઘ્ન્ની વૈશાખી ભાનુસપ્તમી ।
વૈશાખસ્નાનશુભદા પિણ્ડાકરનિવાસિની ॥ ૫૦॥
તથાક્ષયતૃતીયા ચ સક્તુદાનશુભપ્રદા ।
પ્રપાપુણ્યપ્રદા ચૈવ નિત્યસ્નાનવશીકૃતા ॥ ૫૧॥
જ્યેષ્ઠા જ્યેષ્ઠસ્ય મહતા દશપાપપ્રણાશિની ।
નિર્જલા રૂપિણી ચૈવ તથાનલશયા મતા ॥ ૫૨॥
આષાઢી ચારુસર્વાઙ્ગી તથા હરિશયસ્થિતા ।
શ્રાવણી શ્રવણાનન્દા સર્વસૌખ્યપ્રદાયિની ॥ ૫૩॥
ભદ્રા ભાદ્રપદે સેવ્યા જન્મા જન્માષ્ટમી તથા ।
દૂર્વાપૂજનસન્તુષ્ટા બીજાઙ્કુરનિવાસિની ॥ ૫૪॥
આશ્વિને સુતરાં સેવ્યા પિતૃભક્તિપ્રદાયિની ।
નવમી કૃષ્ણપક્ષસ્ય શુક્લપક્ષસ્ય પૂર્ણિમા ॥ ૫૫॥
નવરાત્રસહાયા ચ કાલરાત્રિર્મહાષ્ટમી ।
અશ્વિની ભૌમવારસ્ય શતરૂપા હ્યયોનિજા ॥ ૫૬॥
હરસેવ્યા હરાઙ્ગી ચ હરમન્દિરગામિની ।
પ્રમોદા મોદસઙ્કલ્પા નાનારૂપા મહોદરી ॥ ૫૭॥
મહાનન્દપ્રદાત્રી ચ નાનાલઙ્કારધારિણી ।
અલઙ્કારપ્રિયા ચૈવ નાનાતિથિસમાશ્રયા ॥ ૫૮॥
તિમિઙ્ગિલધરા સ્વચ્છા નાનાગ્રાવવિદારિણી ।
ગણ્ડશૈલવહા ચૈવ કામદેવધરામ્બરા ॥ ૫૯॥
સર્વતીર્થમયી સર્વદેવદાનવરૂપિણી ।
કાશીપ્રાન્તવહા તુચ્છપ્રવાહા ભારનાશિની ॥ ૬૦॥
ભરણી ભારણાઙ્ગી ચ તથ્યાતથ્યપ્રિયા સતી ।
સતીનાં પ્રથમં ગણ્યા ગણ્યા સર્વમયી પ્રભુઃ ॥ ૬૧॥
ધીર્દ્ધારણાવતી સર્વજનસ્ય હૃદિ સંસ્થિતા ।
સ્થિતિરૂપા સ્થિતિધરા સ્થિરાઙ્ગી કમલપ્રિયા ॥ ૬૨॥
કુશોચ્છિન્નતરા ચૈવ દુર્વાઙ્કુરવિરાજિતા ।
તરઙ્ગિણી શૈવલિની તરઙ્ગશતસઙ્કુલા ॥ ૬૩॥
મહાકચ્છપનિલયા કચ્છપપૃષ્ઠસંસ્થિતા ।
નાનાજન્તુધરા પ્રોક્તા નાનાજન્તુવિનાશિની ॥ ૬૪॥
વર્ષાકાલતરા સૌમ્યા વાતકલ્લોલકારિણી ।
તીરસ્થશવસઞ્ચ્છન્ના ધન્યાનાં શવવાહિની ॥ ૬૫॥
તરઙ્ગશતશોભાઢ્યા તરઙ્ગશતમાલિની ।
સ્વર્નારીકુચકુમ્ભસ્ય કુઙ્કુમારુણસુન્દરી ॥ ૬૬॥
નાનાપુષ્પોપહારા ચ સુખસમ્પત્તિદાયિની ।
મન્દાકિની સરિચ્છ્રેષ્ઠા સર્વદેવવિગાહિની ॥ ૬૭॥
સર્વલોકમયી તન્દ્રા તન્ત્રશાસ્ત્રવિનોદિની ।
તન્ત્રી તન્ત્રસ્થિતા વિદ્યા મહાદેવકુટુમ્બિની ॥ ૬૮॥
સર્વશાસ્ત્રમયી નન્દા વાસવેશ્વરપાલિની ।
શચી પુલોમજા તુઙ્ગા કશ્યપસ્ય પ્રિયા મતા ॥ ૬૯॥
સૃષ્ટિઃ સૃષ્ટિકૃદારાધ્યા પ્રલયે કાલરૂપિણી ।
દ્વાદશાદિત્યસદૃશી પ્રભા ત્રૈલોક્યદીપિકા ॥ ૭૦॥
ત્રિલોકનિલયા વેદ્યા રુદ્રરૂપાઘમર્દિની ।
મણિપ્રચયસમ્પૂજ્યા મધ્યાહ્નાર્ક નિવાસિની ॥ ૭૧॥
પ્રભાતારુણસર્વાઙ્ગી સર્વકામપ્રદાયિની ।
પ્રાતઃ સન્ધ્યા તથા પ્રોક્તા સન્ધ્યા મધ્યાહ્નિકી મતા ॥ ૭૨॥
સાયં સન્ધ્યા તથા રાત્રિસન્ધ્યા તિમિરરૂપિણી ।
નિશીથતારકા પ્રખ્યા વિદ્યુદ્રૂપા મહોત્સવા ॥ ૭૩॥
દુઃખાનાં ચ વિહન્ત્રી ચ નાના દુઃખનિવારિણી ।
વિનોદિની સુકલ્લોલા સાગરસ્વનનિઃસ્વના ॥ ૭૪॥
ગમ્ભીરાવર્તશોભાઢ્યા ગમ્ભીરગજગામિની ।
નાનાપક્ષિસમાકીર્ણા જલકુક્કુટશોભિતા ॥ ૭ઃ૫॥
જલજારુણસર્વાઙ્ગી શઙ્ખવત્કૈરવામ્બરા ।
કુન્દશ્વેતા કુન્દભૂષા શ્વેતામ્બરવિરાજિતા ॥ ૭૬॥
રાજહંસપરીવારા તટસ્થદ્રુમશોભિતા ।
દ્રુમામ્બરા દ્રુમાવાસા વૃહદ્રુમવિદારિણી ॥ ૭૭॥
પદ્મલેખા પદ્મસેવ્યા પદ્મા પદ્મજપૂજિતા ।
લક્ષ્મી શ્યામા વરારોહા વરાઙ્ગી ભુવનેશ્વરી ॥ ૭૮॥
તારા શ્રીદનિદા ધન્યા દાનવાનાં વિનાશિની ।
છિન્નમસ્તા ચ નક્ષત્રા યોગિની યોગસેવિતા ॥ ૭૯॥
યોગગમ્યા યોગિધરા યોગિપ્રીતિવિવર્દ્ધિની ।
યોગમાર્ગરતા સાધ્યા સાધકાભીષ્ટદાયિની ॥ ૮૦॥
સિદ્ધિદા સિદ્ધિસંસેવ્યા સિદ્ધિપૂજ્યા સુરેશ્વરી ।
સાધિકા સાધના તુષ્ટા સાધકાનાં પ્રિયઙ્કરી ॥ ૮૧॥
પ્રદ્યુમ્નસ્યૈવ જનની પ્રદ્યુમ્નશતસુન્દરી ।
પ્રદ્યુમ્નાઙ્ગા સુપ્રદ્યુમ્ના વરાભયકરા તથા ॥ ૮૨॥
વરદા વરસેવ્યા ચ વરાઙ્ગી વરવર્ણિની ।
વનેચરગણાધીશા વનેચરજનપ્રિયા ॥ ૮૩॥
વનેચરાન્દૃશા હન્ત્રી વનેચરમનઃપ્રિયા ।
સુખદા સુખસેવ્યા ચ સુભાગા શતસંયુતા ॥ ૮૪॥
બલભદ્રસમાભાસા બલભદ્રપ્રિયા તથા ।
બલારાધ્યા બલા વૃષ્ટિર્બાલાનાં પ્રીતિવર્દ્ધિની ॥ ૮૫॥
રામા રામપ્રિયા સાધ્વી સીતારામસુસેવિતા ।
રમણીયા સુરમ્યાઙ્ગી તથા શ્રીરમણપ્રિયા ॥ ૮૬॥
રેવતી રૈવતે ગમ્યા તથા રૈવતવાસિની ।
રતિરૂપધરા સુભ્રૂર્નારદી નારદેરિતા ॥ ૮૭॥
મૃદઙ્ગશતસંવાદ્યા મૃદઙ્ગશતપૂજિતા ।
પણવા પણવાકારા પણવેરિતશબ્દિકા ॥ ૮૮॥
નાનાવાદિત્રકુશલા વાદિત્રશતશોભિતા ।
રસસારા રસાકારા શતસારસશોભિતા ॥ ૮૯॥
સન્ધિઃ સન્ધિસ્વરૂપા ચ સન્ધિનિર્ણયદીપિકા ।
સન્ધિસ્વરૂપદુર્ગમ્યા સ્વરસન્ધિસ્થિતા પ્રિયા ॥ ૯૦॥
શબ્દા શબ્દસ્વરૂપા ચ શબ્દશાસ્ત્રપ્રમોદિની ।
યુષ્મદસ્મત્સ્વરૂપા ચ કારકા કારકપ્રિયા ॥ ૯૧॥
શબ્દસન્ધિસ્વરૂપા ચ તદ્ધિતપ્રત્યયા પરા ।
ધાતુવાદરતા ચૈવ ધાતૂનાં સન્ધિરૂપિણી ॥ ૯૨॥
નૈય્યાયિકી તર્કવિદ્યા તર્કારાધ્યા સુતાર્કિકા ।
ચતુઃ પ્રમાણગમ્યા ચ દ્રવ્યરૂપા ગુણેશ્વરી ॥ ૯૩॥
કર્મજ્ઞા કર્મનિલયા સામાન્યા સમપૂજિતા ।
સમવાયસ્થિતા ભાવરૂપા સર્વપ્રિયઙ્કરી ॥ ૯૪॥
પઞ્ચવિંશતિતત્ત્વજ્ઞા મીમાંસકરતા તથા ।
મીમાંસાશાસ્ત્રનિરતા તથા મીમાંસકપ્રિયા ॥ ૯૫॥
મીમાંસાગમ્યરૂપા ચ કર્મબ્રહ્મપ્રચોદિતા ।
સાઙ્ખ્યા સાઙ્ખ્યપરા સઙ્ખ્યા સાઙ્ખ્યસૂત્રપ્રમોદિની ॥ ૯૬॥
પ્રકૃતિઃ પુરુષાકારા ભિન્નાભિન્નસ્વરૂપિણી ।
સ્પર્શિની સ્પર્શરૂપા ચ સ્પર્ધ્યા ચુમ્બકલોહવત્ ॥ ૯૭॥
પાતઞ્જલિધરાગમ્યા પતઞ્જલિમુનિપ્રિયા ।
વેદાન્તિની વેદગમ્યા વેદાન્તપ્રતિપાદિની ॥ ૯૮॥
વેદાન્તનિલયા વેદ્યા વેદાન્તિકજનપ્રિયા ।
અદ્વૈતરૂપિણી ચૈવ અદ્વૈતપ્રવિવાદિની ॥ ૯૯॥
અગમ્યાકાશરૂપા ચ સર્વદેહસ્વરૂપિણી ।
વૃથા સર્વપ્રપઞ્ચા ચ સંસારશતસઙ્કુલા ॥ ૧૦૦॥
સંસૃતિર્મર્મનિરતા ધર્મનિષ્ઠા પુરાવરા ।
ધર્મિષ્ઠા ધર્મનિરતા ધર્મશાસ્ત્રપ્રબોધિની ॥ ૧૦૧॥
યજ્ઞીયા યજ્ઞવિદ્યા ચ યજ્ઞગમ્યા જનાધિપા ।
અશ્વમેધાદિયજ્ઞાનાં જનની જાનકીપ્રિયા ॥ ૧૦૨॥
યજ્ઞભૂમિર્યજ્ઞદેવી યજ્ઞાનાં નાશકારિણી ।
યજ્ઞવાટસ્થિતા યજ્ઞા હવિર્દાત્રી પ્રભઞ્જિની ॥ ૧૦૩॥
વાય્વાહારા વાયુસેવ્યા શીતવાતમનોહરી ।
લલના સરલા પૂર્વા દક્ષિણા વારુણી તથા ॥ ૧૦૪॥
કૌબેરી ચ તથા શૈવી આગ્નેયી નૈર્ઋતી તથા ।
મારુતી નન્દિની ચૈવ નન્દનારણ્યવાસિની ॥ ૧૦૫॥
પાતાલનિલયા સૌમ્યા બોધી બુદ્ધકુલોદ્ભવા ।
રાજનીતિર્દણ્ડનીતિસ્ત્રયીવાર્તાપરાયણા ॥ ૧૦૬॥
સ્વાહા સ્વધા વષટ્કારા ઓઙ્કારસદૃશી ચ યા ।
નારિકેલપ્રિયા ખર્જૂરપ્રિયા રોગવિનાશિની ॥ ૧૦૭॥
જગદાધારરૂપા ચ રૂપેણાપ્રતિમા તથા ।
ભદ્રકાલસ્વરૂપા ચ મધુકૈટભનાશિની ॥ ૧૦૮॥
યોગમાયા મહામાયા નિદ્રા તન્દ્રા પ્રવાસિની ।
નિત્યાનન્દસ્વરૂપા ચ સુધામાત્રા ત્રિધાત્મિકા ॥ ૧૦૯॥
નિઃપ્રપઞ્ચા નિરાધારા ખડ્ગચર્મધરા સરિત્ ।
વનૌકસારા સવના અલકા ચામરાવતી ॥ ૧૧૦॥
ભોગા ભોગવતી ચૈવ યમસંયમની કૃપા ।
ઈર્ષ્યાસૂયા તથા નિન્દા તિતિક્ષા ક્ષાન્તિરાર્જવમ્ ॥ ૧૧૧॥
દુર્ગા દુર્ગતમા દુર્ગવાસિની વાસવપ્રિયા ।
ચન્દ્રાનના ચન્દ્રવતી તથા ત્રિપુરસુન્દરી ॥ ૧૧૨॥
ત્રિપુરા ત્રિપુરેશાની ત્રિપુરેશી ત્રિનેત્રકા ।
ત્રિપુરધ્વંસિની ચિત્રા નિત્યક્લિન્ના ભગેશ્વરી ॥ ૧૧૩॥
શુભગા શુભગારાધ્યા ભર્ગપૂજનતત્પરા ।
સુવાસિન્યર્ચનપ્રીતા સુવાસાઃ સુમનોહરા ॥ ૧૧૪॥
સુપ્રકાશા નિરાબાધા શોભના શુમ્ભનાશિની ।
રજોગુણવિનિર્મુક્તા નિર્મુક્તા મુક્તિદાયિની ॥ ૧૧ઃ૫॥
નિઃપ્રકાશા નિરાધારા સાધારા ગુણસંયુતા ।
ગમ્ભીરવેદિની સૌરી તપની તપનપ્રિયા ॥ ૧૧૬॥
અમ્ભોજિની પુરારાતિસેવ્યા તુ સુરભિઃસ્વરા ।
નાદિની સુનદા નન્દી અમ્બિકા અમ્બિકેશ્વરી ॥ ૧૧૭॥
ત્રિમાર્ગગા ત્રિવલિની ત્રિજિહ્વા ત્રિતયાત્મિકા ।
ત્રિનન્દા ત્રિપ્રિયા ચૈવ અનસૂયા ત્રિમાલિની ॥ ૧૧૮॥
ત્રિપાદિકા ત્રિતન્ત્રી ચ તન્ત્રશાસ્ત્રપ્રમોદિની ।
મન્ત્રજ્ઞા મન્ત્રનિલયા મન્ત્રસાધનતત્પરા ॥ ૧૧૯॥
મન્ત્રાણી મન્ત્રસુભગા મન્ત્રજાપ્યજલા વિભુઃ ।
રક્તદન્તી રક્તતુણ્ડા રક્તબીજવિનાશિની ॥ ૧૨૦॥
રક્તામ્બરધરા રક્તા રક્તાક્ષી રક્તવર્જિતા ।
રક્તતૃપ્તા રક્તહરા રક્તસ્ય વૃદ્ધિદાયિની ॥ ૧૨૧॥
હરિતાભા હરિદ્રાભા હરિદ્રાગન્ધપૂજિતા ।
હરિદ્વારસસમ્પૂજ્યા હરિદ્રાઙ્ગી હરિત્સ્થિતા ॥ ૧૨૨॥
પીતામ્બરધરાનન્તા પીતગન્ધસુવાસિની ।
કર્બુરાઙ્ગી કર્બુરા ચ કર્બુરામ્ભઃપ્રપૂજિતા ॥ ૧૨૩॥
કનકાભા શ્યામરૂપા કામરૂપધરા ।
કામરૂપસ્થિતા વિદ્યા કામરૂપનિવાસિની ॥ ૧૨૪॥
પીઠગા પીઠસમ્પૂજ્યા પીઠસ્થા પીઠવાસિની ।
સ્વર્ણપીઠાસના પીઠા સર્વપીઠપ્રપૂજિતા ॥ ૧૨૫॥
રાજરાજેશ્વરી માલા રાજરાજધનાધિપા ।
કુબેરગૃહસમ્પચ્ચ યજ્ઞગન્ધર્વસેવિતા ॥ ૧૨૬॥
વિદ્યાધરગણાધીશા વિદ્યાધરપ્રપૂજિતા ।
યજ્ઞવિદ્યા દેવવિદ્યા દૈત્યવિદ્યા વિદેહિકા ॥ ૧૨૭॥
શુક્રમાતા શુક્રસેવ્યા શુક્રહસ્તગતા તથા ।
સઞ્જીવનામૃતા વિદ્યા કચગા કચસેવિતા ॥ ૧૨૮॥
દેવયાની ચ શર્મિષ્ઠા શર્મદા શર્મભાવિની ।
સુરા સર્પિસ્તથા માધ્વી મદવિહ્વલલોચના ॥ ૧૨૯॥
સર્વભક્ષ્યા સર્વગમ્યા સર્વસ્વર્ગપ્રદાયિની ।
છન્દોમાતા પિઙ્ગલાક્ષી સૂત્રપિઙ્ગલદીપિકા ॥ ૧૩૦॥
વૃત્તા વૃત્તપ્રિયા મન્દા પાપાનાં શતમર્દિની ।
જગતી પૃથ્વી આર્યા અનુષ્ટુપ્ ત્રિષ્ટુબુષ્ણિકા ॥ ૧૩૧॥
સ્રગ્ધરા સ્રગ્ધરા ચૈવ માલ્યા માલ્યપ્રિયા સુધીઃ ।
નિર્મમા નિરહઙ્કારા નિર્મોહા મોહવર્જિતા ॥ ૧૩૨॥
મોહનાશકરા કાર્યા સર્વકાર્યકરી મતા ।
મોહિની મોહવલયા મહાવલયસુન્દરી ॥ ૧૩૩॥
સુમેરુશિખરાવાસા સુમેરુગૃહપૂજિતા ।
સુમેરુમાલિની સુન્દા સુમુખી સુમુખપ્રિયા ॥ ૧૩૪॥
વૈનાયિકા વિઘ્નહરી દુષ્ટવિઘ્નકરીશ્વરી ।
મુક્તામ્બરા મુક્તકેશી મત્તમાતઙ્ગગામિની ॥ ૧૩૫॥
જ્વાલાકરાલવદના જ્વરનામ્ની જલોદરી ।
જલપૂરિતસર્વાઙ્ગી જલેશ્વરપ્રપૂજિતા ॥ ૧૩૬॥
જલેશ્વરજનિર્જાયા જાલપા જાલશોભિતા ।
વૃન્દા વૃન્દાધિપા વૃન્દસેવિકા વૃન્દવૃક્ષિકા ॥ ૧૩૭॥
ત્વચા ત્વચાવિહીના ચ પલ્વલા પલ્વલે સ્થિતા ।
મીના મીનસહાયા ચ મીનધ્વજવિમર્દિની ॥ ૧૩૮॥
વડિશા વડિશાકારા ધીવરા ધીવરાત્મજા ।
પારિજાતપ્રસૂનાભા પારિજાતપ્રપૂરિતા ॥ ૧૩૯॥
પારિજાતતટાપારા કામધેનુર્વિહઙ્ગમા ।
ભેરુણ્ડા ગરુડા ગૌડી ગુડનૈવેદ્યવાસિની ॥ ૧૪૦॥
જાતમાત્રહરા જાતા જાતગમ્યા સુજાતિકા ।
કાલિન્દી કાલતનયા કલા ષોડશિકા તથા ॥ ૧૪૧॥
દશમી વિજયા નામ રાજ્ઞાં વૈ જગદાયિની ।
યુદ્ધશ્રીર્વિજયા નામ યુદ્ધાઙ્ગણનિવાસિની ॥ ૧૪૨॥
માંસરક્તાશના ચણ્ડા પ્રચણ્ડા શિવવલ્લભા ।
શિવદા મથુરા વન્દ્યા કાઞ્ચી દ્વારાવતી તથા ॥ ૧૪૩॥
સરિત્પતિપ્રિયા શુદ્ધા ગઙ્ગાસાગરસઙ્ગમા ।
પ્રદ્યુમ્નપૂજિતા ચુઞ્ચુચન્દ્રિકા ચણ્ડસુન્દરી ॥ ૧૪૪॥
ચમ્પા ચમ્પકપુષ્પાગ્રા ચમ્પકાભા સુચૈલિકા ।
ચઞ્ચત્તરઙ્ગા સર્વાદ્યા સર્વબ્રાહ્મણપૂજિતા ॥ ૧૪૫॥
બ્રાહ્મણી બ્રાહ્મણાકારા બ્રાહ્મણૈઃશુભસંવૃતા ।
યજ્ઞોપવીતિની વિપ્રા કુમારી વૃહદાનના ॥ ૧૪૬॥
બૃહસ્પતિપ્રપૂજ્યા ચ ગુરુગીર્ગુરુતત્પરા ।
ગુરુપ્રીતિર્ગુરોર્વિદ્યા ગુરુપૂજનતત્પરા ॥ ૧૪૭॥
ગુર્વિણી ગુરુગમ્યા ચ ગયાસુરવિનાશિની ।
પઞ્ચક્રોશી પઞ્ચહીના પઞ્ચમી પઞ્ચસુન્દરી ॥ ૧૪૮॥
પઞ્ચેષુઃ પઞ્ચનિલયા પઞ્ચાસ્યા પઞ્ચમાત્મિકા ।
પઞ્ચપાણ્ડવમાતા ચ કુન્તી કુન્તધરાકરા ॥ ૧૪૯॥
તથા કુન્તલશોભાઢ્યા પ્રમથા પ્રમથા તથા ।
સ્વતન્ત્રકીર્તિઃ કાર્યઘ્ન્ની દ્વિતીયા કર્મસંસ્થિતા ॥ ૧૫૦॥
તૃતીયા કરણે ગમ્યા સમ્પ્રદાને ચતુર્થિકા ।
અપાદાને પઞ્ચમી ચ તથા સમ્બન્ધષષ્ઠિકા ॥ ૧૫૧॥
સપ્તમ્યધિકરણાખ્યા વિભક્તિવરદાતુરા ।
પ્રતિબન્ધસ્ય જનની ઔષધી વૈદ્યજીવની ॥ ૧૫૨॥
હરીતકી ચ શુણ્ઠી ચ કણા હંસપદી તથા ।
હુંસેની હુંકૃતિર્હુંવા ગૌરાર્યા વૃષભાત્મિકા ॥ ૧૫૩॥
ગોસ્તની નિમ્નગા નિમ્બા નારદાદિભિરર્ચિતા ।
રેણુકા રેણુતનયા રજોનાશનતત્પરા ॥ ૧૫૪॥
પાપરાશિહરા મન્ત્રી તથા નીરજશોભના ।
જયા રિક્તા સુષેણા ચ કેદારપથગામિની ॥ ૧૫૫॥
જલયન્ત્રામરી કન્દા કન્દમૂલફલાશિની ।
પિતૃમાતા પિતૃપૂજ્યા પિતૃણાં સ્વર્ગદાયિની ॥ ૧૫૬॥
ભગીરથકૃપા સિન્ધુર્ભવાની ભવનાશિની ।
સાગરસ્વર્ગદા ચૈવ સર્વસંસારગામિની ॥ ૧૫૭॥
ઈશ્વર ઉવાચ-
નામ્નાં સહસ્રમાખ્યાતં ગઙ્ગાયાઃ સર્વકામદમ્ ।
યસ્તુ વૈ પઠતે નિત્યં મુક્તિભાગી ભવેન્નરઃ ॥ ૧૫૮॥
પુત્રાર્થી લભતે પુત્રં ભગીરથસમં દ્રુતમ્ ।
વિદ્યાર્થી લભતે વિદ્યાં વાચસ્પતિસમો ભવેત્ ॥ ૧૫૯॥
શ્રાદ્ધે શૃણોતિ યો ભક્ત્યા પઠતે વૈ સમાહિતઃ ।
દુર્ગતા અપિ પિતરો મુક્તિં ગચ્છન્ત્યનામયાઃ ॥ ૧૬૦॥
તથા દશહરાયાં હિ ગઙ્ગામધ્યે સ્થિતઃ પુમાન્ ।
પઠતે પ્રત્યહં દેવિ તસ્ય મુક્તિર્ન સંશયઃ ॥ ૧૬૧॥
ઇતિ શ્રી સ્કન્દપુરાણાન્તર્ગત કેદારખણ્ડતો ભગીરથોપાખ્યાને ગઙ્ગાવતરણે દ્વિતીયોઽધ્યાયઃ ॥ ૨

Explore More