o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
anuvākaṃ 1 - saṃsṛpāṃ havīṃṣi daśa
somḙna rājñā-'ṣṭame | tvaṣṭrā̭ rūpeṇa̭ navame | viṣṇṷnā yajñenāpnot | yathsagṃ sṛpo bhava̭nti | indriyameva ta-dvīryaṃ̭-ya~ja̭māna āpnoti | pūrvā̭ pūrvā vedi̭rbhavati | indriyasya̭ vīrya̭syāva̭ruddhyai | purastā̭-dupasadāgṃ̭ saumyena praca̭rati | somo vai rḙtodhāḥ | reta̭ eva ta-dda̭dhāti | antarā tvāṣṭreṇa̭ | reta̭ eva hita-ntvaṣṭā̭ rūpāṇi vika̭roti | upari̭ṣṭā-dvaiṣṇavena̭ | yajño vai viṣṇuḥ̭ | yajña evāntataḥ prati̭ tiṣṭhati || 2 ||
anuvākaṃ 2 - daśapeyaḥ
annaṃ̭-vi~rāṭ | virājaivānnādyamava̭ rundhe | muṣkarā bha̭vanti sendratvāya̭ | daśapeyo̭ bhavati | annādyasyāva̭ruddhyai | śata-mbrāhmaṇāḥ pi̭banti | śatāyuḥ purṷṣa-śśatendri̭yaḥ | āyṷṣyevendriye prati̭ tiṣṭhati | saptadaśagg stotra-mbha̭vati | saptadaśaḥ prajāpa̭tiḥ || 4 ||
prajāpa̭terāptyai | prākāśāva̭ddhvaryavḙ dadāti | prakāśa-mevaina̭-ṅgamayati | sraja̭mu-dgātre | vyḙvāsmai̭ vāsayati | rukmagṃ hotre | ādityamevāsmā unna̭yati | aśva̭-mprastotṛpratihartṛbhyām | prājāpatyo vā aśvaḥ̭ | prajāpa̭terāptyai || 5 ||
dvāda̭śa-paṣṭhauhī-rbrahmaṇe | āyṷrevāva̭-rundhe | vaśā-mmaitrāvaruṇāya̭ | rāṣṭrameva vaśya̭kaḥ | ṛṣabha-mbrāhmaṇācchagṃsine | rāṣṭra-mevendri̭yāvya̭kaḥ | vāsa̭sī neṣṭāpotṛbhyām | pavitrḙ evāsyaite | sthūri̭ yavācita-ma̭cchāvākāya̭ | antata eva varṷṇamava̭ yajate || 6 ||
anaḍvāha̭-magnīdhe | vahnirvā a̭naḍvān | vahni̭ragnīt | vahni̭naiva vahni̭ yajñasyāva̭rundhe | indra̭sya suṣuvāṇasya̭ tredhendriyaṃ-vī~rya̭-mparā̭-'patat | bhṛgu-stṛtī̭ya-mabhavat | śrāyantīya-ntṛtī̭yam | sara̭svatī tṛtī̭yam | bhārgavo hotā̭ bhavati | śrāyantīya̭-mbrahmasāma-mbha̭vati | vāravantīya̭-magniṣṭoma-sāmam | sārasvatīrapo gṛ̭hṇāti | indriyasya̭ vīrya̭syāva̭-ruddhyai | śrāyantīya̭-mbrahmasāma-mbha̭vati | indriyamevāsmi̭n vīryagg̭ śrayati | vāravantīya̭-magniṣṭoma-sāmam | indriyamevāsmi̭n vīryaṃ̭-vā~rayati || 7 ||
anuvākaṃ 3 - diśāmaveṣṭayaḥ, paśubandhaḥ, sātyadūtahavīṃṣi ca
ādityā-mmalḥā-ṅgarbhiṇīmā la̭bhate | mārutī-mpṛśñi̭-mpaṣṭhauhīm | viśa̭-ñcaivāsmai̭ rāṣṭra-ñca̭ samīcī̭ dadhāti | ādityayā pūrva̭yā praca̭rati | mārutyotta̭rayā | rāṣṭra eva viśamanṷbaddhnāti | uccairā̭dityāyā āśrā̭vayati | upāgṃśu mā̭rutyai | tasmā-drāṣṭraṃ-vi~śamati̭vadati | garbhiṇyā̭dityā bha̭vati || 9 ||
indriyaṃ-vai~ garbhaḥ̭ | rāṣṭra-mevendri̭yāvya̭kaḥ | agarbhā mā̭rutī | viḍvai marutaḥ̭ | viśa̭meva niri̭ndriyāmakaḥ | devāsurā-ssaṃya~̭ttā āsann | te devā aśvinoḥ pūṣan-vāca-ssatyagṃ sa̭nindhāya̭ | anṛ̭tenāsṷrā-nabhya̭bhavann | te-'śvibhyā-mpūṣṇe pṷroḍāśa-ndvāda̭śakapāla-nnira̭vapann | tato vai te vāca-ssatyamavā̭rundhata || 10 ||
yadaśvibhyā-mpūṣṇe pṷroḍāśa-ndvāda̭śakapāla-nnirvapa̭ti | anṛ̭tenaiva bhrātṛ̭vyā-nabhibhūya̭ | vāca-ssatyamava̭rundhe | sara̭svate satyavācḙ carum | pūrva̭mevoditam | utta̭reṇābhi gṛ̭ṇāti | savitre satyapra̭savāya puroḍāśa-ndvāda̭śakapāla-mprasūtyai | dūtān-prahi̭ṇoti | āvida̭ etā bha̭vanti | āvida̭mevaina̭-ṅgamayanti | atho̭ dūtebhya̭ eva na chi̭dyate | tisṛdhanvagṃ śṷṣkadṛti-rdakṣi̭ṇā samṛ̭ddhyai || 11 ||
anuvākaṃ 4 - prayujāṃ havīṃṣi dvādaśa
rūpāṇyeva tena̭ kurvate | vaiśvānara-ndvāda̭śakapālam | tasmājjaghanyḙ naidā̭ghe pratyañcaḥ̭ kurupañcālā yānti | sārasvata-ñcaru-nnirva̭pati | tasmāt-prāvṛṣi sarvā vāco̭ vadanti | pauṣṇena vyava̭syanti | maitreṇa̭ kṛṣante | vāruṇena vidhṛ̭tā āsate | kṣaitrapatyena̭ pācayante | ādityenāda̭dhate || 13 ||
māsimāsyetāni̭ havīgṃṣi̭ nirupyāṇītyā̭huḥ | tenaivartūn-prayṷṅkta iti̭ | atho khalvā̭huḥ | ka-ssaṃ̭va~thsara-ñjī̭viṣyatīti̭ | ṣaḍeva pūrvedyurnirupyā̭ṇi | ṣaḍṷttaredyuḥ | tenaivartūn-prayṷṅkte | dakṣi̭ṇo rathavāhanavāhaḥ pūrvḙṣā-ndakṣi̭ṇā | utta̭ra utta̭reṣām | saṃva~thsarasyaivāntaṷ yunakti | suvargasya̭ lokasya sama̭ṣṭyai || 14 ||
anuvākaṃ 5 - sautrāmaṇiḥ, paśavaḥ, havīṃṣi ca
sa śārdūlaḥ | yat-karṇa̭yoḥ | sa vṛkaḥ̭ | ya ūrdhvaḥ |
tviṣi̭mevāva̭ rundhe | trayo grahāḥ | vīrya̭mevāva̭ rundhe | nāmnā̭ daśamī | nava vai purṷṣe prāṇāḥ | nābhi̭rdaśamī | prāṇā i̭ndriyaṃ-vī~ryam | prāṇānevendriyaṃ-vī~ryaṃ̭-ya~ja̭māna ātman-dha̭tte | sīsḙna klībācchaṣpā̭ṇi krīṇāti | na vā etadayo na hira̭ṇyam || 17 ||
ya-thsīsam | na strī na pumāṋ | yat-klībaḥ | na somo na surā | ya-thsautrāmaṇī samṛ̭ddhyai | svādvī-ntvā svādunetyā̭ha | soma̭mevainā-ṅkaroti | somo-'syaśvibhyā-mpacyasva sara̭svatyai pacyasvendrā̭ya sutrāmṇḙ pacyasvetyā̭ha | etābhyo hyḙṣā devatābhyaḥ pacya̭te | tisra-ssagṃsṛ̭ṣṭā vasati || 18 ||
tisro hi rātrīḥ krīta-ssomo vasa̭ti | punātṷ te parisrutamiti yajṷṣā punāti vyāvṛ̭ttyai | pavitrḙṇa punāti | pavitrḙṇa hi soma̭-mpunanti̭ | vārḙṇa śaśva̭tā tanetyā̭ha | vārḙṇa hi soma̭-mpunanti̭ |vāyuḥ pūtaḥ pavitreṇeti naitayā̭ punīyāt | vyṛ̭ddhā hyḙṣā | atipavitasyaitayā̭ punīyāt | kuvidaṅge-tyani̭ruktayā prājāpatyayā̭ gṛhṇāti || 19 ||
ani̭ruktaḥ prajāpa̭tiḥ | prajāpa̭terāptyai | eka̭yarcā gṛ̭hṇāti | ekadhaiva yaja̭māne vīrya̭-ndadhāti | āśvina-ndhūmramā la̭bhate | aśvinau vai devānā-mbhiṣajau | tābhyā̭mevāsmai̭ bheṣaja-ṅka̭roti | sārasvata-mmeṣam | vāgvai sara̭svatī | vācaivaina̭-mbhiṣajyati | aindramṛ̭ṣabhagṃ sendratvāya̭ || 20 ||
anuvākaṃ 6 - sautrāmaṇiḥ, paśavaḥ, havīṃṣi ca
brāhmaṇa-mpari̭krīṇīyā-duccheṣa̭ṇasya pātāram | brāhmaṇo hyāhṷtyā uccheṣa̭ṇasya pātā | yadi̭ brāhmaṇa-nna vindet | valmīkavapāyāmava̭ nayet | saiva tataḥ prāya̭ścittiḥ | ya-dvai sautrāmaṇyai vyṛ̭ddham | tada̭syai samṛ̭ddham | nānādevatyāḥ paśava̭śca puroḍāśāśca bhavanti samṛ̭ddhyai | aindraḥ pa̭śūnāmṷttamo bha̭vati | aindraḥ pṷroḍāśā̭nā-mprathamaḥ || 22 ||
indriye evāsmai̭ samīcī̭ dadhāti | purastā̭-danūyājānā-mpuroḍāśaiḥ praca̭rati | paśavo vai pṷroḍāśāḥ | paśūnevāva̭ rundhe | aindra-mekā̭daśakapāla-nnirva̭pati | indriyamevāva̭-rundhe | sāvitra-ndvāda̭śakapāla-mprasūtyai | vāruṇa-ndaśa̭kapālam | antata eva varṷṇamava̭-yajate | vaḍa̭bā dakṣi̭ṇā || 23 ||
uta vā eṣā-'śvagṃ̭ sūte | utāśva̭taram | uta soma̭ uta surā | ya-thsautrāmaṇī samṛ̭ddhyai | bārhaspatya-mpaśu-ñca̭turtha-ma̭tipavitasyāla̭bhate | brahma vai devānā-mbṛhaspatiḥ̭ | brahma̭ṇaiva yajñasya vyṛ̭ddhamapi̭-vapati | puroḍāśa̭vāneṣa paśurbha̭vati | na hyḙtasya graha̭-ṅgṛhṇanti̭ | soma̭pratīkāḥ pitara-stṛpṇuteti̭ śatātṛṇṇāyāgṃ̭ samava̭nayati || 24 ||
śatāyuḥ purṷṣa-śśatendri̭yaḥ | āyṷṣyevendriye prati̭tiṣṭhati | dakṣi̭ṇe-'gnau jṷhoti | pāpavasyasasya vyāvṛ̭ttyai | hira̭ṇyamantarā dhā̭rayati | pūtāmevainā-ñjuhoti | śatamā̭na-mbhavati | śatāyuḥ purṷṣa-śśatendri̭yaḥ | āyṷṣyevendriye prati̭ tiṣṭhati | yatraiva śa̭tātṛṇṇā-ndhāraya̭ti || 25 ||
tannida̭dhāti prati̭ṣṭhityai | pitṝn. vā etasyendriyaṃ-vī~rya̭-ṅgacchati | yagṃ somo̭-'tipava̭te | pitṛṇāṃ-yā~jyā-nuvākyā̭bhirupa̭ tiṣṭhate | yadevāsya̭ pitṝni̭ndriyaṃ-vī~rya̭-ṅgaccha̭ti | tadevāva̭ rundhe | tisṛbhirupa̭ tiṣṭhate | tṛtīye vā ito loke pitaraḥ̭ | tāneva prī̭ṇāti | atho trīṇi vai yajñasyendriyāṇi̭ | addhvaryur-hotā brahmā | ta upa̭tiṣṭhante | yānyeva yajñasyendriyāṇi̭ | tairevāsmai̭ bheṣaja-ṅka̭roti || 26 ||
anuvākaṃ 7 - rājasūyasyāgre kartavya-mpavitrākhyamagniṣṭomamahaḥ
etāvān. vai yajñaḥ | yāvān-pava̭mānāḥ | anta-śśleṣa̭ṇa-ntvā anyat | ya-thsamāḥ pava̭mānāḥ | tenāsagṃ̭śaraḥ | tena̭ yathāpūrvam | ātmanai-vāgni̭ṣṭomenardhnoti̭ | ātmanā puṇyo̭ bhavati | prajā vā ukthāni̭ | paśava̭ ukthāni̭( ) | yadukthyo̭ bhavatyanu santa̭tyai || 28 ||
anuvākaṃ 8 - abhiṣecanīye sāmamantraviśeṣaḥ
yadāha pava̭sva vāco a̭griya iti̭ | tenaiva ya̭jñamukhā-nnaya̭nti | anuṣṭuk-pra̭thamā bha̭vati | anuṣṭu-gṷttamā | vāgvā a̭nuṣṭuk | vācaiva prayanti̭ | vācodya̭nti | udva̭tī-rbhavanti | udvadvā a̭nuṣṭubho̭ rūpam | ānṷṣṭubho rājanyaḥ̭ || 30 ||
tasmādudva̭tī-rbhavanti | saurya̭nuṣṭu-gṷttamā bha̭vati | suvargasya̭ lokasya santa̭tyai | yo vai savādeti̭ | nainagṃ̭ sava upa̭namati | ya-ssāma̭bhya eti̭ | pāpī̭yān-thsuṣuvāṇo bha̭vati | etāni khalu vai sāmā̭ni | yatpṛṣṭhāni̭ | yatpṛṣṭhāni bhava̭nti || 31 ||
taireva savānnaiti̭ | yāni̭ devarājānāgṃ sāmā̭ni | tairamuṣmi̭n ~loka ṛ̭ddhnoti | yāni̭ manuṣyarājānāgṃ sāmā̭ni | tairasmin ~loka ṛ̭ddhnoti | ubhayo̭reva lokayor̭.-ṛddhnoti | devaloke ca̭ manuṣyaloke ca̭ | ekavigṃśo̭ 'bhiṣecanīya̭-syottamo bha̭vati | ekavigṃśaḥ kḙśavapanīya̭sya prathamaḥ | saptadaśo da̭śapeyaḥ̭ || 32 ||
viḍvā ḙkavigṃśaḥ | rāṣṭragṃ sa̭ptadaśaḥ | viśa̭ evaita-nma̭ddhyato̭-'bhiṣi̭cyate | tasmādvā eṣa viśā-mpriyaḥ | viśo hi ma̭ddhyato̭-'bhiṣicyate | yadvā ḙnamado diśo-'nṷ vyāsthāpaya̭nti | ta-thsṷvargaṃ-lo~ka-mabhyāro̭hati | yadimaṃ-lo~ka-nna pra̭tyavarohet | ati janaṃ-ve~yāt | udvā̭ mādyet | yadeṣa pra̭tīcīna̭-stomo bhava̭ti | imameva tena̭ loka-mpratyava̭rohati | atho̭ asminneva loke prati̭ tiṣṭhatya-nṷnmādāya || 33 ||
anuvākaṃ 9 - abhiṣecanīyaviṣayayo rukmayo-sstutiḥ
anuvākaṃ 10 - vyuṣṭidvirātraṃ rājasūyānte kartavyam
nānaivāho̭rātrayoḥ prati̭ tiṣṭhati | paurṇamāsyā-mpūrvamaha̭-rbhavati | vya̭ṣṭakāyā-mutta̭ram | nānaivārdha̭ māsayoḥ prati̭tiṣṭhati | amāvāsyā̭yā-mpūrvamaha̭-rbhavati | uddṛ̭ṣṭa utta̭ram | nānaiva māsa̭yoḥ prati̭ tiṣṭhati | atho khalṷ | ye eva sa̭mānapakṣe pṷṇyāhe syātām | tayoḥ kārya̭-mprati̭ṣṭhityai || 36 ||
apaśavyo dvi̭rātra ityā̭huḥ | dve hyḙte chanda̭sī | gāyatra-ñca traiṣṭṷbha-ñca | jaga̭tīmantarya̭nti | na tena jaga̭tī kṛtetyā̭huḥ | yadḙnā-ntṛtīyasavane kurvantīti̭ | yadā vā eṣā-'hīnasyāha-rbhaja̭te | sāhnasya̭ vā sava̭nam | athaiva jaga̭tī kṛtā | atha̭ paśavyaḥ̭ | vyṷṣṭirvā eṣa dvi̭rātraḥ | ya evaṃ-vi~dvā-ndvi̭rātreṇa yaja̭te | vyḙvāsmā̭ ucchati | atho tama̭ evāpa̭hate | agniṣṭoma-ma̭ntata āha̭rati | agni-ssarvā̭ devatāḥ | devatāsveva prati̭ tiṣṭhati || 37 ||
(varṷṇasya - jā - mīśvara - āgneya - mindra̭sya - ya-ttri - ṣva̭gniṣṭoma - mupa̭ tve - yaṃ-vai~ ra̭jatā - 'pra̭tiṣṭhito daśa̭)
(varṷṇasya - yadaśvibhyāṃ - ~ya-ttriṣu - tasmādudva̭tī-ssaptatrigṃ̭śat)
varṷṇasya - prati̭ tiṣṭhati |
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake aṣṭamaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭakaṃ
