କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ପ୍ରଥମାଷ୍ଟକେ ଅଷ୍ଟମଃ ପ୍ରପାଠକଃ - ରାଜସୂଯାନୁବ୍ରାହ୍ମଣଂ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଅନୁଵାକଂ 1 - ସଂସୃପାଂ ହଵୀଂଷି ଦଶ
ଅନୁଵାକଂ 1 - ସଂସୃପାଂ ହଵୀଂଷି ଦଶ
ଵରୁଣସ୍ଯ ସୁଷୁଵାଣସ୍ଯ ଦଶଧେନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ମ୍ପରା-ଽପତତ୍ । ତଥ୍ସଗ୍ଂ ସୃଦ୍ଭିରନୁ ସମସର୍ପତ୍ । ତଥ୍ସଗ୍ଂ ସୃପାଗ୍ଂ ସଗ୍ଂ ସୃତ୍ତ୍ଵମ୍ । ଅଗ୍ନିନା ଦେଵେନ ପ୍ରଥମେ ଽହନ୍ନନୁ ପ୍ରାଯୁଙ୍କ୍ତ । ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଵାଚା ଦ୍ଵିତୀଯେ । ସଵିତ୍ରା ପ୍ରସଵେନ ତୃତୀଯେ । ପୂଷ୍ଣା ପଶୁଭିଶ୍ଚତୁର୍ଥେ । ବୃହସ୍ପତିନା ବ୍ରହ୍ମଣା ପଞ୍ଚମେ । ଇନ୍ଦ୍ରେଣ ଦେଵେନ ଷଷ୍ଠେ । ଵରୁଣେନ ସ୍ଵଯା ଦେଵତଯା ସପ୍ତମେ ॥ 1 ॥
ସୋମେନ ରାଜ୍ଞା-ଽଷ୍ଟମେ । ତ୍ଵଷ୍ଟ୍ରା ରୂପେଣ ନଵମେ । ଵିଷ୍ଣୁନା ଯଜ୍ଞେନାପ୍ନୋତ୍ । ଯଥ୍ସଗ୍ଂ ସୃପୋ ଭଵନ୍ତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯମେଵ ତ-ଦ୍ଵୀର୍ଯଂ-ଯଁଜମାନ ଆପ୍ନୋତି । ପୂର୍ଵା ପୂର୍ଵା ଵେଦିର୍ଭଵତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯସ୍ଯ ଵୀର୍ଯସ୍ଯାଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ପୁରସ୍ତା-ଦୁପସଦାଗ୍ଂ ସୌମ୍ଯେନ ପ୍ରଚରତି । ସୋମୋ ଵୈ ରେତୋଧାଃ । ରେତ ଏଵ ତ-ଦ୍ଦଧାତି । ଅନ୍ତରା ତ୍ଵାଷ୍ଟ୍ରେଣ । ରେତ ଏଵ ହିତ-ନ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା ରୂପାଣି ଵିକରୋତି । ଉପରିଷ୍ଟା-ଦ୍ଵୈଷ୍ଣଵେନ । ଯଜ୍ଞୋ ଵୈ ଵିଷ୍ଣୁଃ । ଯଜ୍ଞ ଏଵାନ୍ତତଃ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି ॥ 2 ॥
ସୋମେନ ରାଜ୍ଞା-ଽଷ୍ଟମେ । ତ୍ଵଷ୍ଟ୍ରା ରୂପେଣ ନଵମେ । ଵିଷ୍ଣୁନା ଯଜ୍ଞେନାପ୍ନୋତ୍ । ଯଥ୍ସଗ୍ଂ ସୃପୋ ଭଵନ୍ତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯମେଵ ତ-ଦ୍ଵୀର୍ଯଂ-ଯଁଜମାନ ଆପ୍ନୋତି । ପୂର୍ଵା ପୂର୍ଵା ଵେଦିର୍ଭଵତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯସ୍ଯ ଵୀର୍ଯସ୍ଯାଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ପୁରସ୍ତା-ଦୁପସଦାଗ୍ଂ ସୌମ୍ଯେନ ପ୍ରଚରତି । ସୋମୋ ଵୈ ରେତୋଧାଃ । ରେତ ଏଵ ତ-ଦ୍ଦଧାତି । ଅନ୍ତରା ତ୍ଵାଷ୍ଟ୍ରେଣ । ରେତ ଏଵ ହିତ-ନ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା ରୂପାଣି ଵିକରୋତି । ଉପରିଷ୍ଟା-ଦ୍ଵୈଷ୍ଣଵେନ । ଯଜ୍ଞୋ ଵୈ ଵିଷ୍ଣୁଃ । ଯଜ୍ଞ ଏଵାନ୍ତତଃ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି ॥ 2 ॥
(ସପ୍ତମେ - ଦଧାତି ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 1)
ଅନୁଵାକଂ 2 - ଦଶପେଯଃ
ଅନୁଵାକଂ 2 - ଦଶପେଯଃ
ଜାମି ଵା ଏତ-ତ୍କୁର୍ଵନ୍ତି । ଯଥ୍ସଦ୍ଯୋ ଦୀକ୍ଷଯନ୍ତି ସଦ୍ଯ-ସ୍ସୋମ-ଙ୍କ୍ରୀଣନ୍ତି । ପୁଣ୍ଡରିସ୍ରଜା-ମ୍ପ୍ରଯଚ୍ଛତ୍ଯଜାମିତ୍ଵାଯ । ଅଙ୍ଗିରସ-ସ୍ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକଂ-ଯଁନ୍ତଃ । ଅଫ୍ସୁ ଦୀକ୍ଷାତପସୀ ପ୍ରାଵେଶଯନ୍ନ୍ । ତ-ତ୍ପୁଣ୍ଡରୀକ-ମଭଵତ୍ । ଯ-ତ୍ପୁଣ୍ଡରିସ୍ରଜା-ମ୍ପ୍ରଯଚ୍ଛତି । ସାକ୍ଷାଦେଵ ଦୀକ୍ଷାତପସୀ ଅଵରୁନ୍ଧେ । ଦଶଭିର୍ଵଥ୍ସତରୈ-ସ୍ସୋମ-ଙ୍କ୍ରୀଣାତି । ଦଶାକ୍ଷରା ଵିରାଟ୍ ॥ 3 ॥
ଅନ୍ନଂ-ଵିଁରାଟ୍ । ଵିରାଜୈଵାନ୍ନାଦ୍ଯମଵ ରୁନ୍ଧେ । ମୁଷ୍କରା ଭଵନ୍ତି ସେନ୍ଦ୍ରତ୍ଵାଯ । ଦଶପେଯୋ ଭଵତି । ଅନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯାଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଶତ-ମ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ ପିବନ୍ତି । ଶତାଯୁଃ ପୁରୁଷ-ଶ୍ଶତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ । ଆଯୁଷ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ସପ୍ତଦଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୋତ୍ର-ମ୍ଭଵତି । ସପ୍ତଦଶଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ॥ 4 ॥
ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ । ପ୍ରାକାଶାଵଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯଵେ ଦଦାତି । ପ୍ରକାଶ-ମେଵୈନ-ଙ୍ଗମଯତି । ସ୍ରଜମୁ-ଦ୍ଗାତ୍ରେ । ଵ୍ଯେଵାସ୍ମୈ ଵାସଯତି । ରୁକ୍ମଗ୍ଂ ହୋତ୍ରେ । ଆଦିତ୍ଯମେଵାସ୍ମା ଉନ୍ନଯତି । ଅଶ୍ଵ-ମ୍ପ୍ରସ୍ତୋତୃପ୍ରତିହର୍ତୃଭ୍ଯାମ୍ । ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ ଵା ଅଶ୍ଵଃ । ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ ॥ 5 ॥
ଦ୍ଵାଦଶ-ପଷ୍ଠୌହୀ-ର୍ବ୍ରହ୍ମଣେ । ଆଯୁରେଵାଵ-ରୁନ୍ଧେ । ଵଶା-ମ୍ମୈତ୍ରାଵରୁଣାଯ । ରାଷ୍ଟ୍ରମେଵ ଵଶ୍ଯକଃ । ଋଷଭ-ମ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାଚ୍ଛଗ୍ଂସିନେ । ରାଷ୍ଟ୍ର-ମେଵେନ୍ଦ୍ରିଯାଵ୍ଯକଃ । ଵାସସୀ ନେଷ୍ଟାପୋତୃଭ୍ଯାମ୍ । ପଵିତ୍ରେ ଏଵାସ୍ଯୈତେ । ସ୍ଥୂରି ଯଵାଚିତ-ମଚ୍ଛାଵାକାଯ । ଅନ୍ତତ ଏଵ ଵରୁଣମଵ ଯଜତେ ॥ 6 ॥
ଅନଡ୍ଵାହ-ମଗ୍ନୀଧେ । ଵହ୍ନିର୍ଵା ଅନଡ୍ଵାନ୍ । ଵହ୍ନିରଗ୍ନୀତ୍ । ଵହ୍ନିନୈଵ ଵହ୍ନି ଯଜ୍ଞସ୍ଯାଵରୁନ୍ଧେ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସୁଷୁଵାଣସ୍ଯ ତ୍ରେଧେନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ମ୍ପରା-ଽପତତ୍ । ଭୃଗୁ-ସ୍ତୃତୀଯ-ମଭଵତ୍ । ଶ୍ରାଯନ୍ତୀଯ-ନ୍ତୃତୀଯମ୍ । ସରସ୍ଵତୀ ତୃତୀଯମ୍ । ଭାର୍ଗଵୋ ହୋତା ଭଵତି । ଶ୍ରାଯନ୍ତୀଯ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମସାମ-ମ୍ଭଵତି । ଵାରଵନ୍ତୀଯ-ମଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ସାମମ୍ । ସାରସ୍ଵତୀରପୋ ଗୃହ୍ଣାତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯସ୍ଯ ଵୀର୍ଯସ୍ଯାଵ-ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଶ୍ରାଯନ୍ତୀଯ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମସାମ-ମ୍ଭଵତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାସ୍ମିନ୍ ଵୀର୍ଯଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରଯତି । ଵାରଵନ୍ତୀଯ-ମଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ସାମମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାସ୍ମିନ୍ ଵୀର୍ଯଂ-ଵାଁରଯତି ॥ 7 ॥
ଅନ୍ନଂ-ଵିଁରାଟ୍ । ଵିରାଜୈଵାନ୍ନାଦ୍ଯମଵ ରୁନ୍ଧେ । ମୁଷ୍କରା ଭଵନ୍ତି ସେନ୍ଦ୍ରତ୍ଵାଯ । ଦଶପେଯୋ ଭଵତି । ଅନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯାଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଶତ-ମ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ ପିବନ୍ତି । ଶତାଯୁଃ ପୁରୁଷ-ଶ୍ଶତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ । ଆଯୁଷ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ସପ୍ତଦଶଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୋତ୍ର-ମ୍ଭଵତି । ସପ୍ତଦଶଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ॥ 4 ॥
ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ । ପ୍ରାକାଶାଵଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯଵେ ଦଦାତି । ପ୍ରକାଶ-ମେଵୈନ-ଙ୍ଗମଯତି । ସ୍ରଜମୁ-ଦ୍ଗାତ୍ରେ । ଵ୍ଯେଵାସ୍ମୈ ଵାସଯତି । ରୁକ୍ମଗ୍ଂ ହୋତ୍ରେ । ଆଦିତ୍ଯମେଵାସ୍ମା ଉନ୍ନଯତି । ଅଶ୍ଵ-ମ୍ପ୍ରସ୍ତୋତୃପ୍ରତିହର୍ତୃଭ୍ଯାମ୍ । ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ ଵା ଅଶ୍ଵଃ । ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ ॥ 5 ॥
ଦ୍ଵାଦଶ-ପଷ୍ଠୌହୀ-ର୍ବ୍ରହ୍ମଣେ । ଆଯୁରେଵାଵ-ରୁନ୍ଧେ । ଵଶା-ମ୍ମୈତ୍ରାଵରୁଣାଯ । ରାଷ୍ଟ୍ରମେଵ ଵଶ୍ଯକଃ । ଋଷଭ-ମ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାଚ୍ଛଗ୍ଂସିନେ । ରାଷ୍ଟ୍ର-ମେଵେନ୍ଦ୍ରିଯାଵ୍ଯକଃ । ଵାସସୀ ନେଷ୍ଟାପୋତୃଭ୍ଯାମ୍ । ପଵିତ୍ରେ ଏଵାସ୍ଯୈତେ । ସ୍ଥୂରି ଯଵାଚିତ-ମଚ୍ଛାଵାକାଯ । ଅନ୍ତତ ଏଵ ଵରୁଣମଵ ଯଜତେ ॥ 6 ॥
ଅନଡ୍ଵାହ-ମଗ୍ନୀଧେ । ଵହ୍ନିର୍ଵା ଅନଡ୍ଵାନ୍ । ଵହ୍ନିରଗ୍ନୀତ୍ । ଵହ୍ନିନୈଵ ଵହ୍ନି ଯଜ୍ଞସ୍ଯାଵରୁନ୍ଧେ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସୁଷୁଵାଣସ୍ଯ ତ୍ରେଧେନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ମ୍ପରା-ଽପତତ୍ । ଭୃଗୁ-ସ୍ତୃତୀଯ-ମଭଵତ୍ । ଶ୍ରାଯନ୍ତୀଯ-ନ୍ତୃତୀଯମ୍ । ସରସ୍ଵତୀ ତୃତୀଯମ୍ । ଭାର୍ଗଵୋ ହୋତା ଭଵତି । ଶ୍ରାଯନ୍ତୀଯ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମସାମ-ମ୍ଭଵତି । ଵାରଵନ୍ତୀଯ-ମଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ସାମମ୍ । ସାରସ୍ଵତୀରପୋ ଗୃହ୍ଣାତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯସ୍ଯ ଵୀର୍ଯସ୍ଯାଵ-ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଶ୍ରାଯନ୍ତୀଯ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମସାମ-ମ୍ଭଵତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାସ୍ମିନ୍ ଵୀର୍ଯଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରଯତି । ଵାରଵନ୍ତୀଯ-ମଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ସାମମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାସ୍ମିନ୍ ଵୀର୍ଯଂ-ଵାଁରଯତି ॥ 7 ॥
(ଵିରାଟ୍ - ପ୍ରଜାପତି - ରଶ୍ଵଃ ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ - ଯଜତେ - ବ୍ରହ୍ମସାମ-ମ୍ଭଵତି ସପ୍ତ ଚ) (ଅ. 2)
ଅନୁଵାକଂ 3 - ଦିଶାମଵେଷ୍ଟଯଃ, ପଶୁବନ୍ଧଃ, ସାତ୍ଯଦୂତହଵୀଂଷି ଚ
ଅନୁଵାକଂ 3 - ଦିଶାମଵେଷ୍ଟଯଃ, ପଶୁବନ୍ଧଃ, ସାତ୍ଯଦୂତହଵୀଂଷି ଚ
ଈଶ୍ଵରୋ ଵା ଏଷ ଦିଶୋ-ଽନୂ-ନ୍ମଦିତୋଃ । ଯ-ନ୍ଦିଶୋ-ଽନୁ ଵ୍ଯାସ୍ଥାପଯନ୍ତି । ଦିଶାମଵେଷ୍ଟଯୋ ଭଵନ୍ତି । ଦିକ୍ଷ୍ଵେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତ୍ଯନୁନ୍ମାଦାଯ । ପଞ୍ଚ ଦେଵତା ଯଜତି । ପଞ୍ଚ ଦିଶଃ । ଦିକ୍ଷ୍ଵେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ହଵିଷୋ ହଵିଷ ଇଷ୍ଟ୍ଵା ବାର୍ହସ୍ପତ୍ଯ-ମଭିଘାରଯତି । ଯଜମାନଦେଵତ୍ଯୋ ଵୈ ବୃହସ୍ପତିଃ । ଯଜମାନମେଵ ତେଜସା ସମର୍ଧଯତି ॥ 8 ॥
ଆଦିତ୍ଯା-ମ୍ମଲ୍ଃଆ-ଙ୍ଗର୍ଭିଣୀମା ଲଭତେ । ମାରୁତୀ-ମ୍ପୃଶ୍ଞି-ମ୍ପଷ୍ଠୌହୀମ୍ । ଵିଶ-ଞ୍ଚୈଵାସ୍ମୈ ରାଷ୍ଟ୍ର-ଞ୍ଚ ସମୀଚୀ ଦଧାତି । ଆଦିତ୍ଯଯା ପୂର୍ଵଯା ପ୍ରଚରତି । ମାରୁତ୍ଯୋତ୍ତରଯା । ରାଷ୍ଟ୍ର ଏଵ ଵିଶମନୁବଦ୍ଧ୍ନାତି । ଉଚ୍ଚୈରାଦିତ୍ଯାଯା ଆଶ୍ରାଵଯତି । ଉପାଗ୍ଂଶୁ ମାରୁତ୍ଯୈ । ତସ୍ମା-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵିଁଶମତିଵଦତି । ଗର୍ଭିଣ୍ଯାଦିତ୍ଯା ଭଵତି ॥ 9 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୈଁ ଗର୍ଭଃ । ରାଷ୍ଟ୍ର-ମେଵେନ୍ଦ୍ରିଯାଵ୍ଯକଃ । ଅଗର୍ଭା ମାରୁତୀ । ଵିଡ୍ଵୈ ମରୁତଃ । ଵିଶମେଵ ନିରିନ୍ଦ୍ରିଯାମକଃ । ଦେଵାସୁରା-ସ୍ସଂଯଁତ୍ତା ଆସନ୍ନ୍ । ତେ ଦେଵା ଅଶ୍ଵିନୋଃ ପୂଷନ୍-ଵାଚ-ସ୍ସତ୍ଯଗ୍ଂ ସନିନ୍ଧାଯ । ଅନୃତେନାସୁରା-ନଭ୍ଯଭଵନ୍ନ୍ । ତେ-ଽଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ପୂଷ୍ଣେ ପୁରୋଡାଶ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲ-ନ୍ନିରଵପନ୍ନ୍ । ତତୋ ଵୈ ତେ ଵାଚ-ସ୍ସତ୍ଯମଵାରୁନ୍ଧତ ॥ 10 ॥
ଯଦଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ପୂଷ୍ଣେ ପୁରୋଡାଶ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପତି । ଅନୃତେନୈଵ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯା-ନଭିଭୂଯ । ଵାଚ-ସ୍ସତ୍ଯମଵରୁନ୍ଧେ । ସରସ୍ଵତେ ସତ୍ଯଵାଚେ ଚରୁମ୍ । ପୂର୍ଵମେଵୋଦିତମ୍ । ଉତ୍ତରେଣାଭି ଗୃଣାତି । ସଵିତ୍ରେ ସତ୍ଯପ୍ରସଵାଯ ପୁରୋଡାଶ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲ-ମ୍ପ୍ରସୂତ୍ଯୈ । ଦୂତାନ୍-ପ୍ରହିଣୋତି । ଆଵିଦ ଏତା ଭଵନ୍ତି । ଆଵିଦମେଵୈନ-ଙ୍ଗମଯନ୍ତି । ଅଥୋ ଦୂତେଭ୍ଯ ଏଵ ନ ଛିଦ୍ଯତେ । ତିସୃଧନ୍ଵଗ୍ଂ ଶୁଷ୍କଦୃତି-ର୍ଦକ୍ଷିଣା ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ ॥ 11 ॥
ଆଦିତ୍ଯା-ମ୍ମଲ୍ଃଆ-ଙ୍ଗର୍ଭିଣୀମା ଲଭତେ । ମାରୁତୀ-ମ୍ପୃଶ୍ଞି-ମ୍ପଷ୍ଠୌହୀମ୍ । ଵିଶ-ଞ୍ଚୈଵାସ୍ମୈ ରାଷ୍ଟ୍ର-ଞ୍ଚ ସମୀଚୀ ଦଧାତି । ଆଦିତ୍ଯଯା ପୂର୍ଵଯା ପ୍ରଚରତି । ମାରୁତ୍ଯୋତ୍ତରଯା । ରାଷ୍ଟ୍ର ଏଵ ଵିଶମନୁବଦ୍ଧ୍ନାତି । ଉଚ୍ଚୈରାଦିତ୍ଯାଯା ଆଶ୍ରାଵଯତି । ଉପାଗ୍ଂଶୁ ମାରୁତ୍ଯୈ । ତସ୍ମା-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵିଁଶମତିଵଦତି । ଗର୍ଭିଣ୍ଯାଦିତ୍ଯା ଭଵତି ॥ 9 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୈଁ ଗର୍ଭଃ । ରାଷ୍ଟ୍ର-ମେଵେନ୍ଦ୍ରିଯାଵ୍ଯକଃ । ଅଗର୍ଭା ମାରୁତୀ । ଵିଡ୍ଵୈ ମରୁତଃ । ଵିଶମେଵ ନିରିନ୍ଦ୍ରିଯାମକଃ । ଦେଵାସୁରା-ସ୍ସଂଯଁତ୍ତା ଆସନ୍ନ୍ । ତେ ଦେଵା ଅଶ୍ଵିନୋଃ ପୂଷନ୍-ଵାଚ-ସ୍ସତ୍ଯଗ୍ଂ ସନିନ୍ଧାଯ । ଅନୃତେନାସୁରା-ନଭ୍ଯଭଵନ୍ନ୍ । ତେ-ଽଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ପୂଷ୍ଣେ ପୁରୋଡାଶ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲ-ନ୍ନିରଵପନ୍ନ୍ । ତତୋ ଵୈ ତେ ଵାଚ-ସ୍ସତ୍ଯମଵାରୁନ୍ଧତ ॥ 10 ॥
ଯଦଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ପୂଷ୍ଣେ ପୁରୋଡାଶ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପତି । ଅନୃତେନୈଵ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯା-ନଭିଭୂଯ । ଵାଚ-ସ୍ସତ୍ଯମଵରୁନ୍ଧେ । ସରସ୍ଵତେ ସତ୍ଯଵାଚେ ଚରୁମ୍ । ପୂର୍ଵମେଵୋଦିତମ୍ । ଉତ୍ତରେଣାଭି ଗୃଣାତି । ସଵିତ୍ରେ ସତ୍ଯପ୍ରସଵାଯ ପୁରୋଡାଶ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲ-ମ୍ପ୍ରସୂତ୍ଯୈ । ଦୂତାନ୍-ପ୍ରହିଣୋତି । ଆଵିଦ ଏତା ଭଵନ୍ତି । ଆଵିଦମେଵୈନ-ଙ୍ଗମଯନ୍ତି । ଅଥୋ ଦୂତେଭ୍ଯ ଏଵ ନ ଛିଦ୍ଯତେ । ତିସୃଧନ୍ଵଗ୍ଂ ଶୁଷ୍କଦୃତି-ର୍ଦକ୍ଷିଣା ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ ॥ 11 ॥
(ଅର୍ଧଯତି - ଭଵ - ତ୍ଯରୁନ୍ଧତ - ଗମଯନ୍ତି ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 3)
ଅନୁଵାକଂ 4 - ପ୍ରଯୁଜାଂ ହଵୀଂଷି ଦ୍ଵାଦଶ
ଅନୁଵାକଂ 4 - ପ୍ରଯୁଜାଂ ହଵୀଂଷି ଦ୍ଵାଦଶ
ଆଗ୍ନେଯ-ମଷ୍ଟାକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପତି । ତସ୍ମା-ଚ୍ଛିଶିରେ କୁରୁପଞ୍ଚାଲାଃ ପ୍ରାଞ୍ଚୋ ଯାନ୍ତି । ସୌମ୍ଯ-ଞ୍ଚରୁମ୍ । ତସ୍ମା-ଦ୍ଵସନ୍ତଂ-ଵ୍ଯଁଵସାଯାଦଯନ୍ତି । ସାଵିତ୍ର-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲମ୍ । ତସ୍ମାତ୍-ପୁରସ୍ତା-ଦ୍ଯଵାନାଗ୍ଂ ସଵିତ୍ରା ଵିରୁନ୍ଧତେ । ବାର୍ହସ୍ପତ୍ଯ-ଞ୍ଚରୁମ୍ । ସଵିତ୍ରୈଵ ଵିରୁଦ୍ଧ୍ଯ । ବ୍ରହ୍ମଣା ଯଵାନାଦଧତେ । ତ୍ଵାଷ୍ଟ୍ର-ମଷ୍ଟାକପାଲମ୍ ॥ 12 ॥
ରୂପାଣ୍ଯେଵ ତେନ କୁର୍ଵତେ । ଵୈଶ୍ଵାନର-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲମ୍ । ତସ୍ମାଜ୍ଜଘନ୍ଯେ ନୈଦାଘେ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚଃ କୁରୁପଞ୍ଚାଲା ଯାନ୍ତି । ସାରସ୍ଵତ-ଞ୍ଚରୁ-ନ୍ନିର୍ଵପତି । ତସ୍ମାତ୍-ପ୍ରାଵୃଷି ସର୍ଵା ଵାଚୋ ଵଦନ୍ତି । ପୌଷ୍ଣେନ ଵ୍ଯଵସ୍ଯନ୍ତି । ମୈତ୍ରେଣ କୃଷନ୍ତେ । ଵାରୁଣେନ ଵିଧୃତା ଆସତେ । କ୍ଷୈତ୍ରପତ୍ଯେନ ପାଚଯନ୍ତେ । ଆଦିତ୍ଯେନାଦଧତେ ॥ 13 ॥
ମାସିମାସ୍ଯେତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ନିରୁପ୍ଯାଣୀତ୍ଯାହୁଃ । ତେନୈଵର୍ତୂନ୍-ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତ ଇତି । ଅଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁଃ । କ-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସର-ଞ୍ଜୀଵିଷ୍ଯତୀତି । ଷଡେଵ ପୂର୍ଵେଦ୍ଯୁର୍ନିରୁପ୍ଯାଣି । ଷଡୁତ୍ତରେଦ୍ଯୁଃ । ତେନୈଵର୍ତୂନ୍-ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ । ଦକ୍ଷିଣୋ ରଥଵାହନଵାହଃ ପୂର୍ଵେଷା-ନ୍ଦକ୍ଷିଣା । ଉତ୍ତର ଉତ୍ତରେଷାମ୍ । ସଂଵଁଥ୍ସରସ୍ଯୈଵାନ୍ତୌ ଯୁନକ୍ତି । ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ ସମଷ୍ଟ୍ଯୈ ॥ 14 ॥
ରୂପାଣ୍ଯେଵ ତେନ କୁର୍ଵତେ । ଵୈଶ୍ଵାନର-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲମ୍ । ତସ୍ମାଜ୍ଜଘନ୍ଯେ ନୈଦାଘେ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚଃ କୁରୁପଞ୍ଚାଲା ଯାନ୍ତି । ସାରସ୍ଵତ-ଞ୍ଚରୁ-ନ୍ନିର୍ଵପତି । ତସ୍ମାତ୍-ପ୍ରାଵୃଷି ସର୍ଵା ଵାଚୋ ଵଦନ୍ତି । ପୌଷ୍ଣେନ ଵ୍ଯଵସ୍ଯନ୍ତି । ମୈତ୍ରେଣ କୃଷନ୍ତେ । ଵାରୁଣେନ ଵିଧୃତା ଆସତେ । କ୍ଷୈତ୍ରପତ୍ଯେନ ପାଚଯନ୍ତେ । ଆଦିତ୍ଯେନାଦଧତେ ॥ 13 ॥
ମାସିମାସ୍ଯେତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ନିରୁପ୍ଯାଣୀତ୍ଯାହୁଃ । ତେନୈଵର୍ତୂନ୍-ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତ ଇତି । ଅଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁଃ । କ-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସର-ଞ୍ଜୀଵିଷ୍ଯତୀତି । ଷଡେଵ ପୂର୍ଵେଦ୍ଯୁର୍ନିରୁପ୍ଯାଣି । ଷଡୁତ୍ତରେଦ୍ଯୁଃ । ତେନୈଵର୍ତୂନ୍-ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ । ଦକ୍ଷିଣୋ ରଥଵାହନଵାହଃ ପୂର୍ଵେଷା-ନ୍ଦକ୍ଷିଣା । ଉତ୍ତର ଉତ୍ତରେଷାମ୍ । ସଂଵଁଥ୍ସରସ୍ଯୈଵାନ୍ତୌ ଯୁନକ୍ତି । ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ ସମଷ୍ଟ୍ଯୈ ॥ 14 ॥
(ତ୍ଵାଷ୍ଟ୍ରମଷ୍ଟାକପାଲଂ - ଦଧତେ - ଯୁନକ୍ତ୍ଯେକଂ ଚ) (ଅ. 4)
ଅନୁଵାକଂ 5 - ସୌତ୍ରାମଣିଃ, ପଶଵଃ, ହଵୀଂଷି ଚ
ଅନୁଵାକଂ 5 - ସୌତ୍ରାମଣିଃ, ପଶଵଃ, ହଵୀଂଷି ଚ
ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସୁଷୁଵାଣସ୍ଯ ଦଶଧେନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ମ୍ପରା-ଽପତତ୍ । ସ ଯ-ତ୍ପ୍ରଥମ-ନ୍ନିରଷ୍ଠୀଵତ୍ । ତତ୍-କ୍ଵଲମଭଵତ୍ । ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯମ୍ । ତ-ଦ୍ବଦରମ୍ । ଯତ୍-ତୃତୀଯମ୍ । ତତ୍-କର୍କନ୍ଧୁ । ଯନ୍ନସ୍ତଃ । ସ ସିଗ୍ଂହଃ । ଯଦକ୍ଷ୍ଯୋଃ ॥ 15 ॥
ସ ଶାର୍ଦୂଲଃ । ଯତ୍-କର୍ଣଯୋଃ । ସ ଵୃକଃ । ଯ ଊର୍ଧ୍ଵଃ ।
ସ ଶାର୍ଦୂଲଃ । ଯତ୍-କର୍ଣଯୋଃ । ସ ଵୃକଃ । ଯ ଊର୍ଧ୍ଵଃ ।
ସ ସୋମଃ । ଯା ଽଵାଚୀ । ସା ସୁରା । ତ୍ରଯା-ସ୍ସକ୍ତଵୋ ଭଵନ୍ତି ।
ଇନ୍ଦ୍ରିଯସ୍ଯାଵ-ରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ । ତ୍ରଯାଣି ଲୋମାନି ॥ 16 ॥
ତ୍ଵିଷିମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ । ତ୍ରଯୋ ଗ୍ରହାଃ । ଵୀର୍ଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ । ନାମ୍ନା ଦଶମୀ । ନଵ ଵୈ ପୁରୁଷେ ପ୍ରାଣାଃ । ନାଭିର୍ଦଶମୀ । ପ୍ରାଣା ଇନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯମ୍ । ପ୍ରାଣାନେଵେନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯଂ-ଯଁଜମାନ ଆତ୍ମନ୍-ଧତ୍ତେ । ସୀସେନ କ୍ଲୀବାଚ୍ଛଷ୍ପାଣି କ୍ରୀଣାତି । ନ ଵା ଏତଦଯୋ ନ ହିରଣ୍ଯମ୍ ॥ 17 ॥
ଯ-ଥ୍ସୀସମ୍ । ନ ସ୍ତ୍ରୀ ନ ପୁମାନ୍ । ଯତ୍-କ୍ଲୀବଃ । ନ ସୋମୋ ନ ସୁରା । ଯ-ଥ୍ସୌତ୍ରାମଣୀ ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ । ସ୍ଵାଦ୍ଵୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵାଦୁନେତ୍ଯାହ । ସୋମମେଵୈନା-ଙ୍କରୋତି । ସୋମୋ-ଽସ୍ଯଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ପଚ୍ଯସ୍ଵ ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ପଚ୍ଯସ୍ଵେନ୍ଦ୍ରାଯ ସୁତ୍ରାମ୍ଣେ ପଚ୍ଯସ୍ଵେତ୍ଯାହ । ଏତାଭ୍ଯୋ ହ୍ଯେଷା ଦେଵତାଭ୍ଯଃ ପଚ୍ଯତେ । ତିସ୍ର-ସ୍ସଗ୍ଂସୃଷ୍ଟା ଵସତି ॥ 18 ॥
ତିସ୍ରୋ ହି ରାତ୍ରୀଃ କ୍ରୀତ-ସ୍ସୋମୋ ଵସତି । ପୁନାତୁ ତେ ପରିସ୍ରୁତମିତି ଯଜୁଷା ପୁନାତି ଵ୍ଯାଵୃତ୍ତ୍ଯୈ । ପଵିତ୍ରେଣ ପୁନାତି । ପଵିତ୍ରେଣ ହି ସୋମ-ମ୍ପୁନନ୍ତି । ଵାରେଣ ଶଶ୍ଵତା ତନେତ୍ଯାହ । ଵାରେଣ ହି ସୋମ-ମ୍ପୁନନ୍ତି ।ଵାଯୁଃ ପୂତଃ ପଵିତ୍ରେଣେତି ନୈତଯା ପୁନୀଯାତ୍ । ଵ୍ଯୃଦ୍ଧା ହ୍ଯେଷା । ଅତିପଵିତସ୍ଯୈତଯା ପୁନୀଯାତ୍ । କୁଵିଦଙ୍ଗେ-ତ୍ଯନିରୁକ୍ତଯା ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଯା ଗୃହ୍ଣାତି ॥ 19 ॥
ଅନିରୁକ୍ତଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ । ଏକଯର୍ଚା ଗୃହ୍ଣାତି । ଏକଧୈଵ ଯଜମାନେ ଵୀର୍ଯ-ନ୍ଦଧାତି । ଆଶ୍ଵିନ-ନ୍ଧୂମ୍ରମା ଲଭତେ । ଅଶ୍ଵିନୌ ଵୈ ଦେଵାନା-ମ୍ଭିଷଜୌ । ତାଭ୍ଯାମେଵାସ୍ମୈ ଭେଷଜ-ଙ୍କରୋତି । ସାରସ୍ଵତ-ମ୍ମେଷମ୍ । ଵାଗ୍ଵୈ ସରସ୍ଵତୀ । ଵାଚୈଵୈନ-ମ୍ଭିଷଜ୍ଯତି । ଐନ୍ଦ୍ରମୃଷଭଗ୍ଂ ସେନ୍ଦ୍ରତ୍ଵାଯ ॥ 20 ॥
ତ୍ଵିଷିମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ । ତ୍ରଯୋ ଗ୍ରହାଃ । ଵୀର୍ଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ । ନାମ୍ନା ଦଶମୀ । ନଵ ଵୈ ପୁରୁଷେ ପ୍ରାଣାଃ । ନାଭିର୍ଦଶମୀ । ପ୍ରାଣା ଇନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯମ୍ । ପ୍ରାଣାନେଵେନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯଂ-ଯଁଜମାନ ଆତ୍ମନ୍-ଧତ୍ତେ । ସୀସେନ କ୍ଲୀବାଚ୍ଛଷ୍ପାଣି କ୍ରୀଣାତି । ନ ଵା ଏତଦଯୋ ନ ହିରଣ୍ଯମ୍ ॥ 17 ॥
ଯ-ଥ୍ସୀସମ୍ । ନ ସ୍ତ୍ରୀ ନ ପୁମାନ୍ । ଯତ୍-କ୍ଲୀବଃ । ନ ସୋମୋ ନ ସୁରା । ଯ-ଥ୍ସୌତ୍ରାମଣୀ ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ । ସ୍ଵାଦ୍ଵୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵାଦୁନେତ୍ଯାହ । ସୋମମେଵୈନା-ଙ୍କରୋତି । ସୋମୋ-ଽସ୍ଯଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ପଚ୍ଯସ୍ଵ ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ପଚ୍ଯସ୍ଵେନ୍ଦ୍ରାଯ ସୁତ୍ରାମ୍ଣେ ପଚ୍ଯସ୍ଵେତ୍ଯାହ । ଏତାଭ୍ଯୋ ହ୍ଯେଷା ଦେଵତାଭ୍ଯଃ ପଚ୍ଯତେ । ତିସ୍ର-ସ୍ସଗ୍ଂସୃଷ୍ଟା ଵସତି ॥ 18 ॥
ତିସ୍ରୋ ହି ରାତ୍ରୀଃ କ୍ରୀତ-ସ୍ସୋମୋ ଵସତି । ପୁନାତୁ ତେ ପରିସ୍ରୁତମିତି ଯଜୁଷା ପୁନାତି ଵ୍ଯାଵୃତ୍ତ୍ଯୈ । ପଵିତ୍ରେଣ ପୁନାତି । ପଵିତ୍ରେଣ ହି ସୋମ-ମ୍ପୁନନ୍ତି । ଵାରେଣ ଶଶ୍ଵତା ତନେତ୍ଯାହ । ଵାରେଣ ହି ସୋମ-ମ୍ପୁନନ୍ତି ।ଵାଯୁଃ ପୂତଃ ପଵିତ୍ରେଣେତି ନୈତଯା ପୁନୀଯାତ୍ । ଵ୍ଯୃଦ୍ଧା ହ୍ଯେଷା । ଅତିପଵିତସ୍ଯୈତଯା ପୁନୀଯାତ୍ । କୁଵିଦଙ୍ଗେ-ତ୍ଯନିରୁକ୍ତଯା ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଯା ଗୃହ୍ଣାତି ॥ 19 ॥
ଅନିରୁକ୍ତଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ । ଏକଯର୍ଚା ଗୃହ୍ଣାତି । ଏକଧୈଵ ଯଜମାନେ ଵୀର୍ଯ-ନ୍ଦଧାତି । ଆଶ୍ଵିନ-ନ୍ଧୂମ୍ରମା ଲଭତେ । ଅଶ୍ଵିନୌ ଵୈ ଦେଵାନା-ମ୍ଭିଷଜୌ । ତାଭ୍ଯାମେଵାସ୍ମୈ ଭେଷଜ-ଙ୍କରୋତି । ସାରସ୍ଵତ-ମ୍ମେଷମ୍ । ଵାଗ୍ଵୈ ସରସ୍ଵତୀ । ଵାଚୈଵୈନ-ମ୍ଭିଷଜ୍ଯତି । ଐନ୍ଦ୍ରମୃଷଭଗ୍ଂ ସେନ୍ଦ୍ରତ୍ଵାଯ ॥ 20 ॥
(ଅକ୍ଷ୍ଯୋ--ର୍ ଲୋମାନି - ହିରଣ୍ଯଂ - ଁଵସତି - ଗୃହ୍ଣାତି - ଭିଷଜ୍ଯତ୍ଯେକ-ଞ୍ଚ) (ଅ. 5)
ଅନୁଵାକଂ 6 - ସୌତ୍ରାମଣିଃ, ପଶଵଃ, ହଵୀଂଷି ଚ
ଅନୁଵାକଂ 6 - ସୌତ୍ରାମଣିଃ, ପଶଵଃ, ହଵୀଂଷି ଚ
ଯତ୍-ତ୍ରିଷୁ ଯୂପେଷ୍ଵା-ଲଭେତ । ବହିର୍ଧା ଽସ୍ମାଦିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ନ୍ଦଧ୍ଯାତ୍ । ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯମସ୍ମୈ ଜନଯେତ୍ । ଏକଯୂପ ଆଲଭତେ । ଏକଧୈଵାସ୍ମି-ନ୍ନିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ନ୍ଦଧାତି । ନାସ୍ମୈ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯ-ଞ୍ଜନଯତି । ନୈତେଷା-ମ୍ପଶୂନା-ମ୍ପୁରୋଡାଶା ଭଵନ୍ତି । ଗ୍ରହପୁରୋଡାଶା ହ୍ଯେତେ । ଯୁଵଗ୍ଂ ସୁରାମମଶ୍ଵିନେତି ସର୍ଵଦେଵତ୍ଯେ ଯାଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯେ ଭଵତଃ । ସର୍ଵା ଏଵ ଦେଵତାଃ ପ୍ରୀଣାତି ॥ 21 ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣ-ମ୍ପରିକ୍ରୀଣୀଯା-ଦୁଚ୍ଛେଷଣସ୍ଯ ପାତାରମ୍ । ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ହ୍ଯାହୁତ୍ଯା ଉଚ୍ଛେଷଣସ୍ଯ ପାତା । ଯଦି ବ୍ରାହ୍ମଣ-ନ୍ନ ଵିନ୍ଦେତ୍ । ଵଲ୍ମୀକଵପାଯାମଵ ନଯେତ୍ । ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ । ଯ-ଦ୍ଵୈ ସୌତ୍ରାମଣ୍ଯୈ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧମ୍ । ତଦସ୍ଯୈ ସମୃଦ୍ଧମ୍ । ନାନାଦେଵତ୍ଯାଃ ପଶଵଶ୍ଚ ପୁରୋଡାଶାଶ୍ଚ ଭଵନ୍ତି ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଐନ୍ଦ୍ରଃ ପଶୂନାମୁତ୍ତମୋ ଭଵତି । ଐନ୍ଦ୍ରଃ ପୁରୋଡାଶାନା-ମ୍ପ୍ରଥମଃ ॥ 22 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରିଯେ ଏଵାସ୍ମୈ ସମୀଚୀ ଦଧାତି । ପୁରସ୍ତା-ଦନୂଯାଜାନା-ମ୍ପୁରୋଡାଶୈଃ ପ୍ରଚରତି । ପଶଵୋ ଵୈ ପୁରୋଡାଶାଃ । ପଶୂନେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ । ଐନ୍ଦ୍ର-ମେକାଦଶକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ-ରୁନ୍ଧେ । ସାଵିତ୍ର-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲ-ମ୍ପ୍ରସୂତ୍ଯୈ । ଵାରୁଣ-ନ୍ଦଶକପାଲମ୍ । ଅନ୍ତତ ଏଵ ଵରୁଣମଵ-ଯଜତେ । ଵଡବା ଦକ୍ଷିଣା ॥ 23 ॥
ଉତ ଵା ଏଷା-ଽଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୂତେ । ଉତାଶ୍ଵତରମ୍ । ଉତ ସୋମ ଉତ ସୁରା । ଯ-ଥ୍ସୌତ୍ରାମଣୀ ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ । ବାର୍ହସ୍ପତ୍ଯ-ମ୍ପଶୁ-ଞ୍ଚତୁର୍ଥ-ମତିପଵିତସ୍ଯାଲଭତେ । ବ୍ରହ୍ମ ଵୈ ଦେଵାନା-ମ୍ବୃହସ୍ପତିଃ । ବ୍ରହ୍ମଣୈଵ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧମପି-ଵପତି । ପୁରୋଡାଶଵାନେଷ ପଶୁର୍ଭଵତି । ନ ହ୍ଯେତସ୍ଯ ଗ୍ରହ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣନ୍ତି । ସୋମପ୍ରତୀକାଃ ପିତର-ସ୍ତୃପ୍ଣୁତେତି ଶତାତୃଣ୍ଣାଯାଗ୍ଂ ସମଵନଯତି ॥ 24 ॥
ଶତାଯୁଃ ପୁରୁଷ-ଶ୍ଶତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ । ଆଯୁଷ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି । ଦକ୍ଷିଣେ-ଽଗ୍ନୌ ଜୁହୋତି । ପାପଵସ୍ଯସସ୍ଯ ଵ୍ଯାଵୃତ୍ତ୍ଯୈ । ହିରଣ୍ଯମନ୍ତରା ଧାରଯତି । ପୂତାମେଵୈନା-ଞ୍ଜୁହୋତି । ଶତମାନ-ମ୍ଭଵତି । ଶତାଯୁଃ ପୁରୁଷ-ଶ୍ଶତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ । ଆଯୁଷ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ଯତ୍ରୈଵ ଶତାତୃଣ୍ଣା-ନ୍ଧାରଯତି ॥ 25 ॥
ତନ୍ନିଦଧାତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ । ପିତୄନ୍. ଵା ଏତସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି । ଯଗ୍ଂ ସୋମୋ-ଽତିପଵତେ । ପିତୃଣାଂ-ଯାଁଜ୍ଯା-ନୁଵାକ୍ଯାଭିରୁପ ତିଷ୍ଠତେ । ଯଦେଵାସ୍ଯ ପିତୄନିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି । ତଦେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ । ତିସୃଭିରୁପ ତିଷ୍ଠତେ । ତୃତୀଯେ ଵା ଇତୋ ଲୋକେ ପିତରଃ । ତାନେଵ ପ୍ରୀଣାତି । ଅଥୋ ତ୍ରୀଣି ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯାଣି । ଅଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁର୍-ହୋତା ବ୍ରହ୍ମା । ତ ଉପତିଷ୍ଠନ୍ତେ । ଯାନ୍ଯେଵ ଯଜ୍ଞସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯାଣି । ତୈରେଵାସ୍ମୈ ଭେଷଜ-ଙ୍କରୋତି ॥ 26 ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣ-ମ୍ପରିକ୍ରୀଣୀଯା-ଦୁଚ୍ଛେଷଣସ୍ଯ ପାତାରମ୍ । ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ହ୍ଯାହୁତ୍ଯା ଉଚ୍ଛେଷଣସ୍ଯ ପାତା । ଯଦି ବ୍ରାହ୍ମଣ-ନ୍ନ ଵିନ୍ଦେତ୍ । ଵଲ୍ମୀକଵପାଯାମଵ ନଯେତ୍ । ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ । ଯ-ଦ୍ଵୈ ସୌତ୍ରାମଣ୍ଯୈ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧମ୍ । ତଦସ୍ଯୈ ସମୃଦ୍ଧମ୍ । ନାନାଦେଵତ୍ଯାଃ ପଶଵଶ୍ଚ ପୁରୋଡାଶାଶ୍ଚ ଭଵନ୍ତି ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ । ଐନ୍ଦ୍ରଃ ପଶୂନାମୁତ୍ତମୋ ଭଵତି । ଐନ୍ଦ୍ରଃ ପୁରୋଡାଶାନା-ମ୍ପ୍ରଥମଃ ॥ 22 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରିଯେ ଏଵାସ୍ମୈ ସମୀଚୀ ଦଧାତି । ପୁରସ୍ତା-ଦନୂଯାଜାନା-ମ୍ପୁରୋଡାଶୈଃ ପ୍ରଚରତି । ପଶଵୋ ଵୈ ପୁରୋଡାଶାଃ । ପଶୂନେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ । ଐନ୍ଦ୍ର-ମେକାଦଶକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ-ରୁନ୍ଧେ । ସାଵିତ୍ର-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲ-ମ୍ପ୍ରସୂତ୍ଯୈ । ଵାରୁଣ-ନ୍ଦଶକପାଲମ୍ । ଅନ୍ତତ ଏଵ ଵରୁଣମଵ-ଯଜତେ । ଵଡବା ଦକ୍ଷିଣା ॥ 23 ॥
ଉତ ଵା ଏଷା-ଽଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୂତେ । ଉତାଶ୍ଵତରମ୍ । ଉତ ସୋମ ଉତ ସୁରା । ଯ-ଥ୍ସୌତ୍ରାମଣୀ ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ । ବାର୍ହସ୍ପତ୍ଯ-ମ୍ପଶୁ-ଞ୍ଚତୁର୍ଥ-ମତିପଵିତସ୍ଯାଲଭତେ । ବ୍ରହ୍ମ ଵୈ ଦେଵାନା-ମ୍ବୃହସ୍ପତିଃ । ବ୍ରହ୍ମଣୈଵ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧମପି-ଵପତି । ପୁରୋଡାଶଵାନେଷ ପଶୁର୍ଭଵତି । ନ ହ୍ଯେତସ୍ଯ ଗ୍ରହ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣନ୍ତି । ସୋମପ୍ରତୀକାଃ ପିତର-ସ୍ତୃପ୍ଣୁତେତି ଶତାତୃଣ୍ଣାଯାଗ୍ଂ ସମଵନଯତି ॥ 24 ॥
ଶତାଯୁଃ ପୁରୁଷ-ଶ୍ଶତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ । ଆଯୁଷ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି । ଦକ୍ଷିଣେ-ଽଗ୍ନୌ ଜୁହୋତି । ପାପଵସ୍ଯସସ୍ଯ ଵ୍ଯାଵୃତ୍ତ୍ଯୈ । ହିରଣ୍ଯମନ୍ତରା ଧାରଯତି । ପୂତାମେଵୈନା-ଞ୍ଜୁହୋତି । ଶତମାନ-ମ୍ଭଵତି । ଶତାଯୁଃ ପୁରୁଷ-ଶ୍ଶତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ । ଆଯୁଷ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ଯତ୍ରୈଵ ଶତାତୃଣ୍ଣା-ନ୍ଧାରଯତି ॥ 25 ॥
ତନ୍ନିଦଧାତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ । ପିତୄନ୍. ଵା ଏତସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି । ଯଗ୍ଂ ସୋମୋ-ଽତିପଵତେ । ପିତୃଣାଂ-ଯାଁଜ୍ଯା-ନୁଵାକ୍ଯାଭିରୁପ ତିଷ୍ଠତେ । ଯଦେଵାସ୍ଯ ପିତୄନିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି । ତଦେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ । ତିସୃଭିରୁପ ତିଷ୍ଠତେ । ତୃତୀଯେ ଵା ଇତୋ ଲୋକେ ପିତରଃ । ତାନେଵ ପ୍ରୀଣାତି । ଅଥୋ ତ୍ରୀଣି ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯାଣି । ଅଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁର୍-ହୋତା ବ୍ରହ୍ମା । ତ ଉପତିଷ୍ଠନ୍ତେ । ଯାନ୍ଯେଵ ଯଜ୍ଞସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯାଣି । ତୈରେଵାସ୍ମୈ ଭେଷଜ-ଙ୍କରୋତି ॥ 26 ॥
(ପ୍ରଣାତି - ପ୍ରଥମୋ - ଦକ୍ଷିଣା - ସମଵନଯତି - ଧାରଯ - ତୀନ୍ଦ୍ରିଯାଣି ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 6)
ଅନୁଵାକଂ 7 - ରାଜସୂଯସ୍ଯାଗ୍ରେ କର୍ତଵ୍ଯ-ମ୍ପଵିତ୍ରାଖ୍ଯମଗ୍ନିଷ୍ଟୋମମହଃ
ଅନୁଵାକଂ 7 - ରାଜସୂଯସ୍ଯାଗ୍ରେ କର୍ତଵ୍ଯ-ମ୍ପଵିତ୍ରାଖ୍ଯମଗ୍ନିଷ୍ଟୋମମହଃ
ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମମଗ୍ର ଆହରତି । ଯଜ୍ଞମୁଖଂ-ଵାଁ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଃ । ଯଜ୍ଞମୁଖମେଵାରଭ୍ଯ ସଵମାକ୍ରମତେ । ଅଥୈଷୋ-ଽଭିଷେଚନୀଯ-ଶ୍ଚତୁସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶପଵମାନୋ ଭଵତି । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଦ୍ଵୈ ଦେଵତାଃ । ତା ଏଵାପ୍ନୋତି । ପ୍ରଜାପତି-ଶ୍ଚତୁସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଃ । ତମେଵାପ୍ନୋତି । ସଗ୍ଂଶର ଏଷ ସ୍ତୋମାନାମଯଥାପୂର୍ଵମ୍ । ଯ-ଦ୍ଵିଷମା-ସ୍ସ୍ତୋମାଃ ॥ 27 ॥
ଏତାଵାନ୍. ଵୈ ଯଜ୍ଞଃ । ଯାଵାନ୍-ପଵମାନାଃ । ଅନ୍ତ-ଶ୍ଶ୍ଲେଷଣ-ନ୍ତ୍ଵା ଅନ୍ଯତ୍ । ଯ-ଥ୍ସମାଃ ପଵମାନାଃ । ତେନାସଗ୍ଂଶରଃ । ତେନ ଯଥାପୂର୍ଵମ୍ । ଆତ୍ମନୈ-ଵାଗ୍ନିଷ୍ଟୋମେନର୍ଧ୍ନୋତି । ଆତ୍ମନା ପୁଣ୍ଯୋ ଭଵତି । ପ୍ରଜା ଵା ଉକ୍ଥାନି । ପଶଵ ଉକ୍ଥାନି( ) । ଯଦୁକ୍ଥ୍ଯୋ ଭଵତ୍ଯନୁ ସନ୍ତତ୍ଯୈ ॥ 28 ॥
ଏତାଵାନ୍. ଵୈ ଯଜ୍ଞଃ । ଯାଵାନ୍-ପଵମାନାଃ । ଅନ୍ତ-ଶ୍ଶ୍ଲେଷଣ-ନ୍ତ୍ଵା ଅନ୍ଯତ୍ । ଯ-ଥ୍ସମାଃ ପଵମାନାଃ । ତେନାସଗ୍ଂଶରଃ । ତେନ ଯଥାପୂର୍ଵମ୍ । ଆତ୍ମନୈ-ଵାଗ୍ନିଷ୍ଟୋମେନର୍ଧ୍ନୋତି । ଆତ୍ମନା ପୁଣ୍ଯୋ ଭଵତି । ପ୍ରଜା ଵା ଉକ୍ଥାନି । ପଶଵ ଉକ୍ଥାନି( ) । ଯଦୁକ୍ଥ୍ଯୋ ଭଵତ୍ଯନୁ ସନ୍ତତ୍ଯୈ ॥ 28 ॥
(ସ୍ତୋମାଃ-ପଶଵ ଉକ୍ଥାନ୍ଯେକ-ଞ୍ଚ) (ଅ. 7)
ଅନୁଵାକଂ 8 - ଅଭିଷେଚନୀଯେ ସାମମନ୍ତ୍ରଵିଶେଷଃ
ଅନୁଵାକଂ 8 - ଅଭିଷେଚନୀଯେ ସାମମନ୍ତ୍ରଵିଶେଷଃ
ଉପ ତ୍ଵା ଜାମଯୋ ଗିର ଇତି ପ୍ରତିପଦ୍ଭଵତି । ଵାଗ୍ଵୈ ଵାଯୁଃ । ଵାଚ ଏଵୈଷୋ-ଽଭିଷେକଃ । ସର୍ଵାସାମେଵ ପ୍ରଜାନାଗ୍ଂ ସୂଯତେ । ସର୍ଵା ଏନ-ମ୍ପ୍ରଜା ରାଜେତି ଵଦନ୍ତି । ଏତମୁ ତ୍ଯ-ନ୍ଦଶକ୍ଷିପ ଇତ୍ଯାହ । ଆଦିତ୍ଯା ଵୈ ପ୍ରଜାଃ । ପ୍ରଜାନାମେଵୈତେନ ସୂଯତେ । ଯନ୍ତି ଵା ଏତେ ଯଜ୍ଞମୁଖାତ୍ । ଯେ ସମ୍ଭାର୍ଯା ଅକ୍ରନ୍ନ୍ ॥ 29 ॥
ଯଦାହ ପଵସ୍ଵ ଵାଚୋ ଅଗ୍ରିଯ ଇତି । ତେନୈଵ ଯଜ୍ଞମୁଖା-ନ୍ନଯନ୍ତି । ଅନୁଷ୍ଟୁକ୍-ପ୍ରଥମା ଭଵତି । ଅନୁଷ୍ଟୁ-ଗୁତ୍ତମା । ଵାଗ୍ଵା ଅନୁଷ୍ଟୁକ୍ । ଵାଚୈଵ ପ୍ରଯନ୍ତି । ଵାଚୋଦ୍ଯନ୍ତି । ଉଦ୍ଵତୀ-ର୍ଭଵନ୍ତି । ଉଦ୍ଵଦ୍ଵା ଅନୁଷ୍ଟୁଭୋ ରୂପମ୍ । ଆନୁଷ୍ଟୁଭୋ ରାଜନ୍ଯଃ ॥ 30 ॥
ତସ୍ମାଦୁଦ୍ଵତୀ-ର୍ଭଵନ୍ତି । ସୌର୍ଯନୁଷ୍ଟୁ-ଗୁତ୍ତମା ଭଵତି । ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ ସନ୍ତତ୍ଯୈ । ଯୋ ଵୈ ସଵାଦେତି । ନୈନଗ୍ଂ ସଵ ଉପନମତି । ଯ-ସ୍ସାମଭ୍ଯ ଏତି । ପାପୀଯାନ୍-ଥ୍ସୁଷୁଵାଣୋ ଭଵତି । ଏତାନି ଖଲୁ ଵୈ ସାମାନି । ଯତ୍ପୃଷ୍ଠାନି । ଯତ୍ପୃଷ୍ଠାନି ଭଵନ୍ତି ॥ 31 ॥
ତୈରେଵ ସଵାନ୍ନୈତି । ଯାନି ଦେଵରାଜାନାଗ୍ଂ ସାମାନି । ତୈରମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକ ଋଦ୍ଧ୍ନୋତି । ଯାନି ମନୁଷ୍ଯରାଜାନାଗ୍ଂ ସାମାନି । ତୈରସ୍ମିନ୍ ଁଲୋକ ଋଦ୍ଧ୍ନୋତି । ଉଭଯୋରେଵ ଲୋକଯୋର୍.-ଋଦ୍ଧ୍ନୋତି । ଦେଵଲୋକେ ଚ ମନୁଷ୍ଯଲୋକେ ଚ । ଏକଵିଗ୍ଂଶୋ ଽଭିଷେଚନୀଯ-ସ୍ଯୋତ୍ତମୋ ଭଵତି । ଏକଵିଗ୍ଂଶଃ କେଶଵପନୀଯସ୍ଯ ପ୍ରଥମଃ । ସପ୍ତଦଶୋ ଦଶପେଯଃ ॥ 32 ॥
ଵିଡ୍ଵା ଏକଵିଗ୍ଂଶଃ । ରାଷ୍ଟ୍ରଗ୍ଂ ସପ୍ତଦଶଃ । ଵିଶ ଏଵୈତ-ନ୍ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ-ଽଭିଷିଚ୍ଯତେ । ତସ୍ମାଦ୍ଵା ଏଷ ଵିଶା-ମ୍ପ୍ରିଯଃ । ଵିଶୋ ହି ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ-ଽଭିଷିଚ୍ଯତେ । ଯଦ୍ଵା ଏନମଦୋ ଦିଶୋ-ଽନୁ ଵ୍ଯାସ୍ଥାପଯନ୍ତି । ତ-ଥ୍ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ମଭ୍ଯାରୋହତି । ଯଦିମଂ-ଲୋଁକ-ନ୍ନ ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହେତ୍ । ଅତି ଜନଂ-ଵେଁଯାତ୍ । ଉଦ୍ଵା ମାଦ୍ଯେତ୍ । ଯଦେଷ ପ୍ରତୀଚୀନ-ସ୍ତୋମୋ ଭଵତି । ଇମମେଵ ତେନ ଲୋକ-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହତି । ଅଥୋ ଅସ୍ମିନ୍ନେଵ ଲୋକେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତ୍ଯ-ନୁନ୍ମାଦାଯ ॥ 33 ॥
ଯଦାହ ପଵସ୍ଵ ଵାଚୋ ଅଗ୍ରିଯ ଇତି । ତେନୈଵ ଯଜ୍ଞମୁଖା-ନ୍ନଯନ୍ତି । ଅନୁଷ୍ଟୁକ୍-ପ୍ରଥମା ଭଵତି । ଅନୁଷ୍ଟୁ-ଗୁତ୍ତମା । ଵାଗ୍ଵା ଅନୁଷ୍ଟୁକ୍ । ଵାଚୈଵ ପ୍ରଯନ୍ତି । ଵାଚୋଦ୍ଯନ୍ତି । ଉଦ୍ଵତୀ-ର୍ଭଵନ୍ତି । ଉଦ୍ଵଦ୍ଵା ଅନୁଷ୍ଟୁଭୋ ରୂପମ୍ । ଆନୁଷ୍ଟୁଭୋ ରାଜନ୍ଯଃ ॥ 30 ॥
ତସ୍ମାଦୁଦ୍ଵତୀ-ର୍ଭଵନ୍ତି । ସୌର୍ଯନୁଷ୍ଟୁ-ଗୁତ୍ତମା ଭଵତି । ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ ସନ୍ତତ୍ଯୈ । ଯୋ ଵୈ ସଵାଦେତି । ନୈନଗ୍ଂ ସଵ ଉପନମତି । ଯ-ସ୍ସାମଭ୍ଯ ଏତି । ପାପୀଯାନ୍-ଥ୍ସୁଷୁଵାଣୋ ଭଵତି । ଏତାନି ଖଲୁ ଵୈ ସାମାନି । ଯତ୍ପୃଷ୍ଠାନି । ଯତ୍ପୃଷ୍ଠାନି ଭଵନ୍ତି ॥ 31 ॥
ତୈରେଵ ସଵାନ୍ନୈତି । ଯାନି ଦେଵରାଜାନାଗ୍ଂ ସାମାନି । ତୈରମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକ ଋଦ୍ଧ୍ନୋତି । ଯାନି ମନୁଷ୍ଯରାଜାନାଗ୍ଂ ସାମାନି । ତୈରସ୍ମିନ୍ ଁଲୋକ ଋଦ୍ଧ୍ନୋତି । ଉଭଯୋରେଵ ଲୋକଯୋର୍.-ଋଦ୍ଧ୍ନୋତି । ଦେଵଲୋକେ ଚ ମନୁଷ୍ଯଲୋକେ ଚ । ଏକଵିଗ୍ଂଶୋ ଽଭିଷେଚନୀଯ-ସ୍ଯୋତ୍ତମୋ ଭଵତି । ଏକଵିଗ୍ଂଶଃ କେଶଵପନୀଯସ୍ଯ ପ୍ରଥମଃ । ସପ୍ତଦଶୋ ଦଶପେଯଃ ॥ 32 ॥
ଵିଡ୍ଵା ଏକଵିଗ୍ଂଶଃ । ରାଷ୍ଟ୍ରଗ୍ଂ ସପ୍ତଦଶଃ । ଵିଶ ଏଵୈତ-ନ୍ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ-ଽଭିଷିଚ୍ଯତେ । ତସ୍ମାଦ୍ଵା ଏଷ ଵିଶା-ମ୍ପ୍ରିଯଃ । ଵିଶୋ ହି ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ-ଽଭିଷିଚ୍ଯତେ । ଯଦ୍ଵା ଏନମଦୋ ଦିଶୋ-ଽନୁ ଵ୍ଯାସ୍ଥାପଯନ୍ତି । ତ-ଥ୍ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ମଭ୍ଯାରୋହତି । ଯଦିମଂ-ଲୋଁକ-ନ୍ନ ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହେତ୍ । ଅତି ଜନଂ-ଵେଁଯାତ୍ । ଉଦ୍ଵା ମାଦ୍ଯେତ୍ । ଯଦେଷ ପ୍ରତୀଚୀନ-ସ୍ତୋମୋ ଭଵତି । ଇମମେଵ ତେନ ଲୋକ-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହତି । ଅଥୋ ଅସ୍ମିନ୍ନେଵ ଲୋକେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତ୍ଯ-ନୁନ୍ମାଦାଯ ॥ 33 ॥
(ଅକ୍ରନ୍ - ରାଜନ୍ଯୋ - ଭଵନ୍ତି - ଦଶପେଯୋ - ମାଦ୍ଯେ-ତ୍ତ୍ରୀଣି ଚ) (ଅ. 8)
ଅନୁଵାକଂ 9 - ଅଭିଷେଚନୀଯଵିଷଯଯୋ ରୁକ୍ମଯୋ-ସ୍ସ୍ତୁତିଃ
ଅନୁଵାକଂ 9 - ଅଭିଷେଚନୀଯଵିଷଯଯୋ ରୁକ୍ମଯୋ-ସ୍ସ୍ତୁତିଃ
ଇଯଂ-ଵୈଁ ରଜତା । ଅସୌ ହରିଣୀ । ଯ-ଦ୍ରୁକ୍ମୌ ଭଵତଃ । ଆଭ୍ଯାମେଵୈନ-ମୁଭଯତଃ ପରି ଗୃହ୍ଣାତି । ଵରୁଣସ୍ଯ ଵା ଅଭିଷିଚ୍ଯମାନସ୍ଯାପଃ । ଇନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ନ୍ନିରଘ୍ନନ୍ନ୍ । ତ-ଥ୍ସୁଵର୍ଣଗ୍ଂ ହିରଣ୍ଯ-ମଭଵତ୍ । ଯ-ଦ୍ରୁକ୍ମ-ମନ୍ତ-ର୍ଦଧାତି । ଇନ୍ଦ୍ରିଯସ୍ଯ ଵୀର୍ଯସ୍ଯାନିର୍ଘାତାଯ । ଶତମାନୋ ଭଵତି ଶତକ୍ଷରଃ । ଶତାଯୁଃ ପୁରୁଷ-ଶ୍ଶତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ । ଆଯୁଷ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ଆଯୁର୍ଵୈ ହିରଣ୍ଯମ୍ । ଆଯୁଷ୍ଯା ଏଵୈନ-ମଭ୍ଯତି କ୍ଷରନ୍ତି । ତେଜୋ ଵୈ ହିରଣ୍ଯମ୍ । ତେଜସ୍ଯା ଏଵୈନମଭ୍ଯତି କ୍ଷରନ୍ତି । ଵର୍ଚୋ ଵୈ ହିରଣ୍ଯମ୍ । ଵର୍ଚସ୍ଯା ଏଵୈନମଭ୍ଯତି କ୍ଷରନ୍ତି ॥ 34 ॥
(ଶତକ୍ଷରୋ-ଽଷ୍ଟୌ ଚ) (ଅ. 9)
ଅନୁଵାକଂ 10 - ଵ୍ଯୁଷ୍ଟିଦ୍ଵିରାତ୍ରଂ ରାଜସୂଯାନ୍ତେ କର୍ତଵ୍ଯମ୍
ଅନୁଵାକଂ 10 - ଵ୍ଯୁଷ୍ଟିଦ୍ଵିରାତ୍ରଂ ରାଜସୂଯାନ୍ତେ କର୍ତଵ୍ଯମ୍
ଅପ୍ରତିଷ୍ଠିତୋ ଵା ଏଷ ଇତ୍ଯାହୁଃ । ଯୋ ରାଜସୂଯେନ ଯଜତ ଇତି । ଯଦା ଵା ଏଷ ଏତେନ ଦ୍ଵିରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ । ଅଥ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ଅଥ ସଂଵଁଥ୍ସରମାପ୍ନୋତି । ଯାଵନ୍ତି ସଂଵଁଥ୍ସରସ୍ଯା-ହୋରାତ୍ରାଣି । ତାଵତୀରେତସ୍ଯ ସ୍ତୋତ୍ରୀଯାଃ । ଅହୋରାତ୍ରେଷ୍ଵେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଃ ପୂର୍ଵମହ-ର୍ଭଵତି । ଅତିରାତ୍ର ଉତ୍ତରମ୍ ॥ 35 ॥
ନାନୈଵାହୋରାତ୍ରଯୋଃ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ପୌର୍ଣମାସ୍ଯା-ମ୍ପୂର୍ଵମହ-ର୍ଭଵତି । ଵ୍ଯଷ୍ଟକାଯା-ମୁତ୍ତରମ୍ । ନାନୈଵାର୍ଧ ମାସଯୋଃ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି । ଅମାଵାସ୍ଯାଯା-ମ୍ପୂର୍ଵମହ-ର୍ଭଵତି । ଉଦ୍ଦୃଷ୍ଟ ଉତ୍ତରମ୍ । ନାନୈଵ ମାସଯୋଃ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ଅଥୋ ଖଲୁ । ଯେ ଏଵ ସମାନପକ୍ଷେ ପୁଣ୍ଯାହେ ସ୍ଯାତାମ୍ । ତଯୋଃ କାର୍ଯ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ॥ 36 ॥
ଅପଶଵ୍ଯୋ ଦ୍ଵିରାତ୍ର ଇତ୍ଯାହୁଃ । ଦ୍ଵେ ହ୍ଯେତେ ଛନ୍ଦସୀ । ଗାଯତ୍ର-ଞ୍ଚ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭ-ଞ୍ଚ । ଜଗତୀମନ୍ତର୍ଯନ୍ତି । ନ ତେନ ଜଗତୀ କୃତେତ୍ଯାହୁଃ । ଯଦେନା-ନ୍ତୃତୀଯସଵନେ କୁର୍ଵନ୍ତୀତି । ଯଦା ଵା ଏଷା-ଽହୀନସ୍ଯାହ-ର୍ଭଜତେ । ସାହ୍ନସ୍ଯ ଵା ସଵନମ୍ । ଅଥୈଵ ଜଗତୀ କୃତା । ଅଥ ପଶଵ୍ଯଃ । ଵ୍ଯୁଷ୍ଟିର୍ଵା ଏଷ ଦ୍ଵିରାତ୍ରଃ । ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନ୍ଦ୍ଵିରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ । ଵ୍ଯେଵାସ୍ମା ଉଚ୍ଛତି । ଅଥୋ ତମ ଏଵାପହତେ । ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ମନ୍ତତ ଆହରତି । ଅଗ୍ନି-ସ୍ସର୍ଵା ଦେଵତାଃ । ଦେଵତାସ୍ଵେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି ॥ 37 ॥
ନାନୈଵାହୋରାତ୍ରଯୋଃ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ପୌର୍ଣମାସ୍ଯା-ମ୍ପୂର୍ଵମହ-ର୍ଭଵତି । ଵ୍ଯଷ୍ଟକାଯା-ମୁତ୍ତରମ୍ । ନାନୈଵାର୍ଧ ମାସଯୋଃ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି । ଅମାଵାସ୍ଯାଯା-ମ୍ପୂର୍ଵମହ-ର୍ଭଵତି । ଉଦ୍ଦୃଷ୍ଟ ଉତ୍ତରମ୍ । ନାନୈଵ ମାସଯୋଃ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି । ଅଥୋ ଖଲୁ । ଯେ ଏଵ ସମାନପକ୍ଷେ ପୁଣ୍ଯାହେ ସ୍ଯାତାମ୍ । ତଯୋଃ କାର୍ଯ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ॥ 36 ॥
ଅପଶଵ୍ଯୋ ଦ୍ଵିରାତ୍ର ଇତ୍ଯାହୁଃ । ଦ୍ଵେ ହ୍ଯେତେ ଛନ୍ଦସୀ । ଗାଯତ୍ର-ଞ୍ଚ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭ-ଞ୍ଚ । ଜଗତୀମନ୍ତର୍ଯନ୍ତି । ନ ତେନ ଜଗତୀ କୃତେତ୍ଯାହୁଃ । ଯଦେନା-ନ୍ତୃତୀଯସଵନେ କୁର୍ଵନ୍ତୀତି । ଯଦା ଵା ଏଷା-ଽହୀନସ୍ଯାହ-ର୍ଭଜତେ । ସାହ୍ନସ୍ଯ ଵା ସଵନମ୍ । ଅଥୈଵ ଜଗତୀ କୃତା । ଅଥ ପଶଵ୍ଯଃ । ଵ୍ଯୁଷ୍ଟିର୍ଵା ଏଷ ଦ୍ଵିରାତ୍ରଃ । ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନ୍ଦ୍ଵିରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ । ଵ୍ଯେଵାସ୍ମା ଉଚ୍ଛତି । ଅଥୋ ତମ ଏଵାପହତେ । ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ମନ୍ତତ ଆହରତି । ଅଗ୍ନି-ସ୍ସର୍ଵା ଦେଵତାଃ । ଦେଵତାସ୍ଵେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି ॥ 37 ॥
(ଉତ୍ତରଂ - ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ - ପଶଵ୍ଯଃ ସପ୍ତ ଚ) (ଅ. 10)
(ଵରୁଣସ୍ଯ - ଜା - ମୀଶ୍ଵର - ଆଗ୍ନେଯ - ମିନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ - ଯ-ତ୍ତ୍ରି - ଷ୍ଵଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ - ମୁପ ତ୍ଵେ - ଯଂ-ଵୈଁ ରଜତା - ଽପ୍ରତିଷ୍ଠିତୋ ଦଶ)
(ଵରୁଣସ୍ଯ - ଯଦଶ୍ଵିଭ୍ଯାଂ - ଁଯ-ତ୍ତ୍ରିଷୁ - ତସ୍ମାଦୁଦ୍ଵତୀ-ସ୍ସପ୍ତତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍)
ଵରୁଣସ୍ଯ - ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି ।
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ପ୍ରଥମାଷ୍ଟକେ ଅଷ୍ଟମଃ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ପ୍ରଥମାଷ୍ଟକଂ
(ଵରୁଣସ୍ଯ - ଜା - ମୀଶ୍ଵର - ଆଗ୍ନେଯ - ମିନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ - ଯ-ତ୍ତ୍ରି - ଷ୍ଵଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ - ମୁପ ତ୍ଵେ - ଯଂ-ଵୈଁ ରଜତା - ଽପ୍ରତିଷ୍ଠିତୋ ଦଶ)
(ଵରୁଣସ୍ଯ - ଯଦଶ୍ଵିଭ୍ଯାଂ - ଁଯ-ତ୍ତ୍ରିଷୁ - ତସ୍ମାଦୁଦ୍ଵତୀ-ସ୍ସପ୍ତତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍)
ଵରୁଣସ୍ଯ - ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି ।
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ପ୍ରଥମାଷ୍ଟକେ ଅଷ୍ଟମଃ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ପ୍ରଥମାଷ୍ଟକଂ
ସମାପ୍ତମ୍ ॥