കൃഷ്ണ യജുര്വേദീയ തൈത്തിരീയ ബ്രാഹ്മണേ കാഠകേ തൃതീയഃ പ്രശ്നഃ - വൈശ്വസൃജചയനമ്
ഓ-ന്നമഃ പരമാത്മനേ, ശ്രീ മഹാഗണപതയേ നമഃ,
ശ്രീ ഗുരുഭ്യോ നമഃ । ഹരിഃ ഓമ് ॥
ചാതുര്ഹോത്രചയനം-വൈഁശ്വസൃജചയന-ഞ്ച
അനുവാകം 1 - വൈശ്വസൃജചയനാങ്ഗഭൂതാഃ ദിവശ്ശ്യേനയ ഇഷ്ടയഃ
തുഭ്യ-ന്താ അങ്ഗിരസ്തമ വിശ്വാ-സ്സുക്ഷിതയഃ പൃഥക് । അഗ്നേ കാമായ യേമിരേ ॥ അശ്യാമ ത-ങ്കാമമഗ്നേ തവോ ത്യശ്യാമ രയിഗ്ം രയിവ-സ്സുവീരമ് । അശ്യാമ വാജമഭി വാജയന്തോ ഽശ്യാമ ദ്യുമ്നമജരാജര-ന്തേ ॥ ।
ആശാനാ-ന്ത്വാ ഽഽശാപാലേഭ്യഃ । ചതുര്ഭ്യോ അമൃതേഭ്യഃ । ഇദ-മ്ഭൂതസ്യാധ്യക്ഷേഭ്യഃ । വിധേമ ഹവിഷാ വയമ് ॥ വിശ്വാ ആശാ മധുനാ സഗ്ംസൃജാമി । അനമീവാ ആപ ഓഷധയോ ഭവന്തു । അയം-യഁജമാനോ മൃധോ വ്യസ്യതാം അഗൃഭീതാഃ പശവഃ സന്തു സര്വേ ॥ ।
അനു നോ-ഽദ്യാ-ഽനുമതിര്യജ്ഞ-ന്ദേവേഷു മന്യതാമ് । അഗ്നിശ്ച ഹവ്യവാഹനോ ഭവതാ-ന്ദാശുഷേ മയഃ ॥ അന്വിദനുമതേ ത്വ-മ്മന്യാസൈ ശഞ്ചനഃ കൃധി । ക്രത്വേ ദക്ഷായ നോ ഹിനു പ്രണ ആയൂഗ്ംഷി താരിഷഃ ॥ ।
കാമോ ഭൂതസ്യ ഭവ്യസ്യ । സമ്രാഡേകോ വിരാജതി । സ ഇദ-മ്പ്രതി പപ്രഥേ । ഋതൂനു-ഥ്സൃജതേ വശീ ॥ കാമസ്തദഗ്രേ സമവര്തതാധി । മനസോ രേതഃ പ്രഥമം-യഁദാസീത് । സതോ ബന്ധുമസതി നിരവിന്ദന്ന് । ഹൃദി പ്രതീഷ്യാ കവയോ മനീഷാ ॥ ।
ബ്രഹ്മ ജജ്ഞാന-മ്പ്രഥമ-മ്പുരസ്താദ്വി സീമത-സ്സുരുചോ വേന ആവഃ । സ ബുധ്നിയാ ഉപമാ അസ്യ വിഷ്ഠാ-സ്സതശ്ച യോനിമസതശ്ച വിവഃ ॥ പിതാ വിരാജാമൃഷഭോ രയീണാമ് । അന്തരിക്ഷം-വിഁശ്വരൂപ ആവിവേശ । തമര്കൈ-രഭ്യര്ചന്തി വഥ്സമ് । ബ്രഹ്മ സന്ത-മ്ബ്രഹ്മണാ വര്ധയന്തഃ ॥ ।
യജ്ഞോ രായോ യജ്ഞ ഈശേ വസൂനാമ് । യജ്ഞ-സ്സസ്യാനാമുത സുക്ഷിതീനാമ് । യജ്ഞ ഇഷ്ടഃ പൂര്വചിത്തി-ന്ദധാതു । യജ്ഞോ ബ്രഹ്മണ്വാഗ്ം അപ്യേതു ദേവാന് ॥ അയം-യഁജ്ഞോ വര്ധതാ-ങ്ഗോഭിരശ്വൈഃ । ഇയം-വേഁദിഃ സ്വപത്യാ സുവീരാ । ഇദ-മ്ബര്ഹിരതി ബര്ഹീഗ്ഷ്യന്യാ । ഇമം-യഁജ്ഞം-വിഁശ്വേ അവന്തു ദേവാഃ ॥ । ആപോ ഭദ്രാ ഘൃതമിദാപ ആസുരഗ്നീ-ഷോമൌ ബിഭ്രത്യാപ ഇ-ത്താഃ । തീവ്രോ രസോ മധുപൃചാ മരങ്ഗമ ആ മാ പ്രാണേന സഹ വര്ചസാ ഗന്ന് ॥ ആദി-ത്പശ്യാമ്യുത വാ ശൃണോമ്യാ മാ ഘോഷോ ഗച്ഛതി വാന്ന ആസാമ് । മന്യേ ഭേജാനോ അമൃതസ്യ തര്ഹി ഹിരണ്യവര്ണാ അതൃപം-യഁദാ വഃ ॥ ।
തുഭ്യ-മ്ഭരന്തി ക്ഷിതയോ യവിഷ്ഠ । ബലിമഗ്നേ അന്തി ത ഓത ദൂരാത് । ആ ഭന്ദിഷ്ഠസ്യ സുമതി-ഞ്ചികിദ്ധി । ബൃഹത്തേ അഗ്നേ മഹി ശര്മ ഭദ്രമ് ॥ യോ ദേഹ്യോ അനമയദ്വധസ്നൈഃ । യോ അര്യപത്നീ-രുഷസശ്ചകാര । സ നിരുധ്യാ നഹുഷോ യഹ്വോ അഗ്നിഃ । വിശശ്ചക്രേ ബലിഹൃത-സ്സഹോഭിഃ ॥ ।
പൂര്വ-ന്ദേവാ അപരേണാ-നുപശ്യഞ്ജന്മഭിഃ । ജന്മാന്യവരൈഃ പരാണി । വേദാനി ദേവാ അയമസ്മീതി മാമ് । അഹഗ്ം ഹിത്വാ ശരീര-ഞ്ജരസഃ പരസ്താത് ॥ പ്രാണാപാനൌ ചക്ഷു-ശ്ശ്രോത്രമ് । വാച-മ്മനസി സമ്ഭൃതാമ് । ഹിത്വാ ശരീര-ഞ്ജരസഃ പരസ്താത് । ആ ഭൂതി-മ്ഭൂതിം-വഁയമശ്നവാമഹൈ ॥ ।
ഹവ്യവാഹ-മഭിമാതിഷാ-ഽഹമ് । രക്ഷോഹണ-മ്പൃതനാസു ജിഷ്ണുമ് । ജ്യോതിഷ്മന്ത-ന്ദീദ്യത-മ്പുരന്ധിമ് । അഗ്നിഗ്ഗ് സ്വിഷ്ടകൃതമാ ഹുവേമ ॥ സ്വിഷ്ടമഗ്നേ അഭി ത-ത്പൃണാഹി । വിശ്വാ ദേവ പൃതനാ അഭിഷ്യ । ഉരു-ന്നഃ പന്ഥാ-മ്പ്രദിശന്വി ഭാഹി । ജ്യോതിഷ്മദ്ധേഹ്യജര-ന്ന ആയുഃ ॥ ॥ 1 ॥
ഓ-ന്നമഃ പരമാത്മനേ, ശ്രീ മഹാഗണപതയേ നമഃ,
ശ്രീ ഗുരുഭ്യോ നമഃ । ഹരിഃ ഓമ് ॥
ചാതുര്ഹോത്രചയനം-വൈഁശ്വസൃജചയന-ഞ്ച
അനുവാകം 1 - വൈശ്വസൃജചയനാങ്ഗഭൂതാഃ ദിവശ്ശ്യേനയ ഇഷ്ടയഃ
തുഭ്യ-ന്താ അങ്ഗിരസ്തമ വിശ്വാ-സ്സുക്ഷിതയഃ പൃഥക് । അഗ്നേ കാമായ യേമിരേ ॥ അശ്യാമ ത-ങ്കാമമഗ്നേ തവോ ത്യശ്യാമ രയിഗ്ം രയിവ-സ്സുവീരമ് । അശ്യാമ വാജമഭി വാജയന്തോ ഽശ്യാമ ദ്യുമ്നമജരാജര-ന്തേ ॥ ।
ആശാനാ-ന്ത്വാ ഽഽശാപാലേഭ്യഃ । ചതുര്ഭ്യോ അമൃതേഭ്യഃ । ഇദ-മ്ഭൂതസ്യാധ്യക്ഷേഭ്യഃ । വിധേമ ഹവിഷാ വയമ് ॥ വിശ്വാ ആശാ മധുനാ സഗ്ംസൃജാമി । അനമീവാ ആപ ഓഷധയോ ഭവന്തു । അയം-യഁജമാനോ മൃധോ വ്യസ്യതാം അഗൃഭീതാഃ പശവഃ സന്തു സര്വേ ॥ ।
അനു നോ-ഽദ്യാ-ഽനുമതിര്യജ്ഞ-ന്ദേവേഷു മന്യതാമ് । അഗ്നിശ്ച ഹവ്യവാഹനോ ഭവതാ-ന്ദാശുഷേ മയഃ ॥ അന്വിദനുമതേ ത്വ-മ്മന്യാസൈ ശഞ്ചനഃ കൃധി । ക്രത്വേ ദക്ഷായ നോ ഹിനു പ്രണ ആയൂഗ്ംഷി താരിഷഃ ॥ ।
കാമോ ഭൂതസ്യ ഭവ്യസ്യ । സമ്രാഡേകോ വിരാജതി । സ ഇദ-മ്പ്രതി പപ്രഥേ । ഋതൂനു-ഥ്സൃജതേ വശീ ॥ കാമസ്തദഗ്രേ സമവര്തതാധി । മനസോ രേതഃ പ്രഥമം-യഁദാസീത് । സതോ ബന്ധുമസതി നിരവിന്ദന്ന് । ഹൃദി പ്രതീഷ്യാ കവയോ മനീഷാ ॥ ।
ബ്രഹ്മ ജജ്ഞാന-മ്പ്രഥമ-മ്പുരസ്താദ്വി സീമത-സ്സുരുചോ വേന ആവഃ । സ ബുധ്നിയാ ഉപമാ അസ്യ വിഷ്ഠാ-സ്സതശ്ച യോനിമസതശ്ച വിവഃ ॥ പിതാ വിരാജാമൃഷഭോ രയീണാമ് । അന്തരിക്ഷം-വിഁശ്വരൂപ ആവിവേശ । തമര്കൈ-രഭ്യര്ചന്തി വഥ്സമ് । ബ്രഹ്മ സന്ത-മ്ബ്രഹ്മണാ വര്ധയന്തഃ ॥ ।
യജ്ഞോ രായോ യജ്ഞ ഈശേ വസൂനാമ് । യജ്ഞ-സ്സസ്യാനാമുത സുക്ഷിതീനാമ് । യജ്ഞ ഇഷ്ടഃ പൂര്വചിത്തി-ന്ദധാതു । യജ്ഞോ ബ്രഹ്മണ്വാഗ്ം അപ്യേതു ദേവാന് ॥ അയം-യഁജ്ഞോ വര്ധതാ-ങ്ഗോഭിരശ്വൈഃ । ഇയം-വേഁദിഃ സ്വപത്യാ സുവീരാ । ഇദ-മ്ബര്ഹിരതി ബര്ഹീഗ്ഷ്യന്യാ । ഇമം-യഁജ്ഞം-വിഁശ്വേ അവന്തു ദേവാഃ ॥ । ആപോ ഭദ്രാ ഘൃതമിദാപ ആസുരഗ്നീ-ഷോമൌ ബിഭ്രത്യാപ ഇ-ത്താഃ । തീവ്രോ രസോ മധുപൃചാ മരങ്ഗമ ആ മാ പ്രാണേന സഹ വര്ചസാ ഗന്ന് ॥ ആദി-ത്പശ്യാമ്യുത വാ ശൃണോമ്യാ മാ ഘോഷോ ഗച്ഛതി വാന്ന ആസാമ് । മന്യേ ഭേജാനോ അമൃതസ്യ തര്ഹി ഹിരണ്യവര്ണാ അതൃപം-യഁദാ വഃ ॥ ।
തുഭ്യ-മ്ഭരന്തി ക്ഷിതയോ യവിഷ്ഠ । ബലിമഗ്നേ അന്തി ത ഓത ദൂരാത് । ആ ഭന്ദിഷ്ഠസ്യ സുമതി-ഞ്ചികിദ്ധി । ബൃഹത്തേ അഗ്നേ മഹി ശര്മ ഭദ്രമ് ॥ യോ ദേഹ്യോ അനമയദ്വധസ്നൈഃ । യോ അര്യപത്നീ-രുഷസശ്ചകാര । സ നിരുധ്യാ നഹുഷോ യഹ്വോ അഗ്നിഃ । വിശശ്ചക്രേ ബലിഹൃത-സ്സഹോഭിഃ ॥ ।
പൂര്വ-ന്ദേവാ അപരേണാ-നുപശ്യഞ്ജന്മഭിഃ । ജന്മാന്യവരൈഃ പരാണി । വേദാനി ദേവാ അയമസ്മീതി മാമ് । അഹഗ്ം ഹിത്വാ ശരീര-ഞ്ജരസഃ പരസ്താത് ॥ പ്രാണാപാനൌ ചക്ഷു-ശ്ശ്രോത്രമ് । വാച-മ്മനസി സമ്ഭൃതാമ് । ഹിത്വാ ശരീര-ഞ്ജരസഃ പരസ്താത് । ആ ഭൂതി-മ്ഭൂതിം-വഁയമശ്നവാമഹൈ ॥ ।
ഹവ്യവാഹ-മഭിമാതിഷാ-ഽഹമ് । രക്ഷോഹണ-മ്പൃതനാസു ജിഷ്ണുമ് । ജ്യോതിഷ്മന്ത-ന്ദീദ്യത-മ്പുരന്ധിമ് । അഗ്നിഗ്ഗ് സ്വിഷ്ടകൃതമാ ഹുവേമ ॥ സ്വിഷ്ടമഗ്നേ അഭി ത-ത്പൃണാഹി । വിശ്വാ ദേവ പൃതനാ അഭിഷ്യ । ഉരു-ന്നഃ പന്ഥാ-മ്പ്രദിശന്വി ഭാഹി । ജ്യോതിഷ്മദ്ധേഹ്യജര-ന്ന ആയുഃ ॥ ॥ 1 ॥
തുഭ്യ-ന്ദശ (അ. 1)
അനുവാകം 2 - താസാ-മ്ബ്രാഹ്മണമ്
ദേവേഭ്യോ വൈ സ്വര്ഗോ ലോകസ്തിരോ-ഽഭവത് ।
തേ പ്രജാപതി-മബ്രുവന്ന് ।
പ്രജാപതേ സ്വര്ഗോ വൈ നോ ലോകസ്തിരോ-ഽഭൂത് । തമന്വിച്ഛേതി । തം-യഁജ്ഞക്രതുഭി-രന്വൈച്ഛത് । തം-യഁജ്ഞക്രതുഭി-ര്നാന്വവിന്ദത് ।
തമിഷ്ടിഭി-രന്വൈച്ഛത് । തമിഷ്ടിഭി-രന്വവിന്ദത് ।
തദിഷ്ടീനാ-മിഷ്ടിത്വമ് । ഏഷ്ടയോ ഹവൈ നാമ ।
താ ഇഷ്ടയ ഇത്യാചക്ഷതേ പരോക്ഷേണ । പരോക്ഷ പ്രിയാ ഇവ ഹി ദേവാഃ ॥ 2 ॥
അനുവാകം 2 - താസാ-മ്ബ്രാഹ്മണമ്
ദേവേഭ്യോ വൈ സ്വര്ഗോ ലോകസ്തിരോ-ഽഭവത് ।
തേ പ്രജാപതി-മബ്രുവന്ന് ।
പ്രജാപതേ സ്വര്ഗോ വൈ നോ ലോകസ്തിരോ-ഽഭൂത് । തമന്വിച്ഛേതി । തം-യഁജ്ഞക്രതുഭി-രന്വൈച്ഛത് । തം-യഁജ്ഞക്രതുഭി-ര്നാന്വവിന്ദത് ।
തമിഷ്ടിഭി-രന്വൈച്ഛത് । തമിഷ്ടിഭി-രന്വവിന്ദത് ।
തദിഷ്ടീനാ-മിഷ്ടിത്വമ് । ഏഷ്ടയോ ഹവൈ നാമ ।
താ ഇഷ്ടയ ഇത്യാചക്ഷതേ പരോക്ഷേണ । പരോക്ഷ പ്രിയാ ഇവ ഹി ദേവാഃ ॥ 2 ॥
തമാശാ-ഽബ്രവീത് । പ്രജാപത ആശയാ വൈ ശ്രാമ്യസി ।
അഹമു വാ ആശാ-ഽസ്മി । മാ-ന്നു യജസ്വ ।
അഥ തേ സത്യാ-ഽഽശാ ഭവിഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി । സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് ।
ആശായൈ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ സത്യാ-ഽഽശാ ഽഭവത് । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁക-മവിന്ദത് । സത്യാ ഹ വാ അസ്യാശാ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി । യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ । യ ഉ ചൈനദേവം-വേഁദ ॥ സോ-ഽത്ര ജുഹോതി । അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ-ഽഽശായൈ സ്വാഹാ । അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 3 ॥
അഹമു വാ ആശാ-ഽസ്മി । മാ-ന്നു യജസ്വ ।
അഥ തേ സത്യാ-ഽഽശാ ഭവിഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി । സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് ।
ആശായൈ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ സത്യാ-ഽഽശാ ഽഭവത് । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁക-മവിന്ദത് । സത്യാ ഹ വാ അസ്യാശാ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി । യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ । യ ഉ ചൈനദേവം-വേഁദ ॥ സോ-ഽത്ര ജുഹോതി । അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ-ഽഽശായൈ സ്വാഹാ । അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 3 ॥
ത-ങ്കാമോ-ഽബ്രവീത് । പ്രജാപതേ കാമേന വൈ ശ്രാമ്യസി । അഹമുവൈ കാമോ-ഽസ്മി । മാ-ന്നു യജസ്വ । അഥ തേ സത്യഃ കാമോ ഭവിഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി । സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । കാമായ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് ।
തതോ വൈ തസ്യ സത്യഃ കാമോ-ഽഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് ।
സത്യോ ഹ വാ അസ്യ കാമോ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉ ചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ കാമായ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 4 ॥
തതോ വൈ തസ്യ സത്യഃ കാമോ-ഽഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് ।
സത്യോ ഹ വാ അസ്യ കാമോ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉ ചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ കാമായ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 4 ॥
ത-മ്ബ്രഹ്മാ-ഽബ്രവീത് । പ്രജാപതേ ബ്രഹ്മണാ വൈശ്രാമ്യസി । അഹമു വൈ ബ്രഹ്മാ-ഽസ്മി ।
മാ-ന്നു യജസ്വ । അഥ തേ ബ്രഹ്മണ്വാന്. യജ്ഞോ ഭവിഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി । സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । ബ്രഹ്മണേ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ ബ്രഹ്മണ്വാന്. യജ്ഞോ-ഽഭവത് । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് । ബ്രഹ്മണ്വാന്. ഹ വാ അസ്യ യജ്ഞോ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി । യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ । യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി । അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ ബ്രഹ്മണേ സ്വാഹാ । അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ । സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 5 ॥
മാ-ന്നു യജസ്വ । അഥ തേ ബ്രഹ്മണ്വാന്. യജ്ഞോ ഭവിഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി । സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । ബ്രഹ്മണേ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ ബ്രഹ്മണ്വാന്. യജ്ഞോ-ഽഭവത് । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് । ബ്രഹ്മണ്വാന്. ഹ വാ അസ്യ യജ്ഞോ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി । യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ । യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി । അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ ബ്രഹ്മണേ സ്വാഹാ । അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ । സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 5 ॥
തം-യഁജ്ഞോ-ഽബ്രവീത് । പ്രജാപതേ യജ്ഞേന വൈ ശ്രാമ്യസി । അഹമു വൈ യജ്ഞോ-ഽസ്മി ।
മാ-ന്നു യജസ്വ । അഥ തേ സത്യോ യജ്ഞോ ഭവഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । യജ്ഞായ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ സത്യോ യജ്ഞോ-ഽഭവത് । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് । സത്യോ ഹ വാ അസ്യ യജ്ഞോ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ യജ്ഞായ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 6 ॥
മാ-ന്നു യജസ്വ । അഥ തേ സത്യോ യജ്ഞോ ഭവഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । യജ്ഞായ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ സത്യോ യജ്ഞോ-ഽഭവത് । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് । സത്യോ ഹ വാ അസ്യ യജ്ഞോ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ യജ്ഞായ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 6 ॥
തമാപോ-ഽബ്രുവന്ന് । പ്രജാപതേ-ഽഫ്സു വൈ സര്വേ കാമാ-ശ്ശ്രിതാഃ । വയമു വാ ആപസ്സ്മഃ । അസ്മാന്നു യജസ്വ । അഥ ത്വയി സര്വേ കാമാ-ശ്ശ്രയിഷ്യന്തേ । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । അദ്ഭ്യശ്ചരുമ് ।
അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്മിന്-ഥ്സര്വേ കാമാ അശ്രയന്ത । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് । സര്വേ ഹ വാ അസ്മിന് കാമാ-ശ്ശ്രയന്തേ । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി । യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ ഽദ്ഭ്യ-സ്സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 7 ॥
സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । അദ്ഭ്യശ്ചരുമ് ।
അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്മിന്-ഥ്സര്വേ കാമാ അശ്രയന്ത । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് । സര്വേ ഹ വാ അസ്മിന് കാമാ-ശ്ശ്രയന്തേ । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി । യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ ഽദ്ഭ്യ-സ്സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 7 ॥
തമഗ്നി ര്ബലിമാനബ്രവീത് ।
പ്രജാപതേ ഽഗ്നയേ വൈ ബലിമതേ സര്വാണി ഭൂതാനി ബലിഗ്ം ഹരന്തി । അഹമു വാ അഗ്നി ര്ബലിമാനസ്മി । മാ-ന്നു യജസ്വ ।
അഥ തേ സര്വാണി ഭൂതാനി ബലിഗ്ം ഹരിഷ്യന്തി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । അഗ്നയേ ബലിമതേ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്മൈ സര്വാണി ഭൂതാനി ബലി-മഹരന്ന് । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് । സര്വാണി ഹ വാ അസ്മൈ ഭൂതാനി ബലിഗ്ം ഹരന്തി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി । യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ ഽഗ്നയേ ബലിമതേ സ്വാഹാ । അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 8 ॥
പ്രജാപതേ ഽഗ്നയേ വൈ ബലിമതേ സര്വാണി ഭൂതാനി ബലിഗ്ം ഹരന്തി । അഹമു വാ അഗ്നി ര്ബലിമാനസ്മി । മാ-ന്നു യജസ്വ ।
അഥ തേ സര്വാണി ഭൂതാനി ബലിഗ്ം ഹരിഷ്യന്തി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । അഗ്നയേ ബലിമതേ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്മൈ സര്വാണി ഭൂതാനി ബലി-മഹരന്ന് । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് । സര്വാണി ഹ വാ അസ്മൈ ഭൂതാനി ബലിഗ്ം ഹരന്തി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി । യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ ഽഗ്നയേ ബലിമതേ സ്വാഹാ । അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 8 ॥
തമനുവിത്തിര-ബ്രവീത് । പ്രജാപതേ സ്വര്ഗം-വൈഁ ലോകമനു-വിവിഥ്സസി । അഹമു വാ അനുവിത്തിരസ്മി । മാ-ന്നു യജസ്വ । അഥ തേ സത്യാ ഽനുവിത്തി-ര്ഭവിഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് ।
അനുവിത്ത്യൈ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് ।
തതോ വൈ തസ്യ സത്യാ ഽനുവിത്തിരഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁക-മവിന്ദത് ।
സത്യാ ഹ വാ അസ്യാനുവിത്തി-ര്ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ-ഽനുവിത്ത്യൈ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 9 ॥
സ ഏതമഗ്നയേ കാമായ പുരോഡാശ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് ।
അനുവിത്ത്യൈ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് ।
തതോ വൈ തസ്യ സത്യാ ഽനുവിത്തിരഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁക-മവിന്ദത് ।
സത്യാ ഹ വാ അസ്യാനുവിത്തി-ര്ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ കാമായ സ്വാഹാ-ഽനുവിത്ത്യൈ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 9 ॥
താ വാ ഏതാ-സ്സപ്ത സ്വര്ഗസ്യ ലോകസ്യ ദ്വാരഃ ।
ദിവ-ശ്ശ്യേനയോ ഽനുവിത്തയോ നാമ ।
ആശാ പ്രഥമാഗ്ം രക്ഷതി ।
കാമോ ദ്വിതീയാമ് । ബ്രഹ്മ തൃതീയാമ് । യജ്ഞശ്ചതുര്ഥീമ് । ആപഃ പഞ്ചമീമ് ।
അഗ്നി ര്ബലിമാന്-ഥ്ഷഷ്ഠീമ് । അനുവിത്തി-സ്സപ്തമീമ് ।
അനു ഹ വൈ സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
കാമചാരോ-ഽസ്യ സ്വര്ഗേ ലോകേ ഭവതി ।
യ ഏതാഭി-രിഷ്ടിഭി-ര്യജതേ ।
യ ഉചൈനാ ഏവം-വേഁദ । താസ്വന്വിഷ്ടി । പഷ്ഠൌഹീ വരാ-ന്ദദ്യാ-ത്കഗ്ം സഞ്ച ।
സ്ത്രിയൈ ചാഭാരഗ്ം സമൃദ്ധ്യൈ ॥ 10 ॥
ദിവ-ശ്ശ്യേനയോ ഽനുവിത്തയോ നാമ ।
ആശാ പ്രഥമാഗ്ം രക്ഷതി ।
കാമോ ദ്വിതീയാമ് । ബ്രഹ്മ തൃതീയാമ് । യജ്ഞശ്ചതുര്ഥീമ് । ആപഃ പഞ്ചമീമ് ।
അഗ്നി ര്ബലിമാന്-ഥ്ഷഷ്ഠീമ് । അനുവിത്തി-സ്സപ്തമീമ് ।
അനു ഹ വൈ സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
കാമചാരോ-ഽസ്യ സ്വര്ഗേ ലോകേ ഭവതി ।
യ ഏതാഭി-രിഷ്ടിഭി-ര്യജതേ ।
യ ഉചൈനാ ഏവം-വേഁദ । താസ്വന്വിഷ്ടി । പഷ്ഠൌഹീ വരാ-ന്ദദ്യാ-ത്കഗ്ം സഞ്ച ।
സ്ത്രിയൈ ചാഭാരഗ്ം സമൃദ്ധ്യൈ ॥ 10 ॥
അനുവാകം 3 - ഉപാഘാ നാമേഷ്ടയഃ
തപസാ ദേവാ ദേവതാ-മഗ്ര ആയന്ന് । തപസര്ഷയ-സ്സ്വരന്വവിന്ദന്ന് ।
തപസാ സപത്നാ-ന്പ്രണുദാമാരാതീഃ ।
യേനേദം-വിഁശ്വ-മ്പരിഭൂതം-യഁദസ്തി ॥
പ്രഥമജ-ന്ദേവഗ്ം ഹവിഷാ വിധേമ । സ്വയഭു-മ്ബ്രഹ്മ പരമ-ന്തപോ യത് ।
സ ഏവ പുത്ര-സ്സ പിതാ സ മാതാ ।
തപോ ഹ യക്ഷ-മ്പ്രഥമഗ്ം സമ്ബഭൂവ ॥
ശ്രദ്ധയാ ദേവോ ദേവത്വ-മശ്നുതേ ।
ശ്രദ്ധാ പ്രതിഷ്ഠാ ലോകസ്യ ദേവീ ॥ 11 ॥
തപസാ ദേവാ ദേവതാ-മഗ്ര ആയന്ന് । തപസര്ഷയ-സ്സ്വരന്വവിന്ദന്ന് ।
തപസാ സപത്നാ-ന്പ്രണുദാമാരാതീഃ ।
യേനേദം-വിഁശ്വ-മ്പരിഭൂതം-യഁദസ്തി ॥
പ്രഥമജ-ന്ദേവഗ്ം ഹവിഷാ വിധേമ । സ്വയഭു-മ്ബ്രഹ്മ പരമ-ന്തപോ യത് ।
സ ഏവ പുത്ര-സ്സ പിതാ സ മാതാ ।
തപോ ഹ യക്ഷ-മ്പ്രഥമഗ്ം സമ്ബഭൂവ ॥
ശ്രദ്ധയാ ദേവോ ദേവത്വ-മശ്നുതേ ।
ശ്രദ്ധാ പ്രതിഷ്ഠാ ലോകസ്യ ദേവീ ॥ 11 ॥
സാ നോ ജുഷാണോപ യജ്ഞ-മാഗാത് ।
കാമവഥ്സാ ഽമൃത-ന്ദുഹാനാ ॥
ശ്രദ്ധാ ദേവീ പ്രഥമജാ ഋതസ്യ ।
വിശ്വസ്യ ഭര്ത്രീ ജഗതഃ പ്രതിഷ്ഠാ ।
താഗ് ശ്രദ്ധാഗ്ം ഹവിഷാ യജാമഹേ ।
സാ നോ ലോക-മമൃത-ന്ദധാതു ।
ഈശാനാ ദേവീ ഭുവനസ്യാധിപത്നീ ॥ ആഗാഥ്സത്യഗ്ം ഹവിരിദ-ഞ്ജുഷാണമ് ।
യസ്മാദ്ദേവാ ജജ്ഞിരേ ഭുവനഞ്ച വിശ്വേ ।
തസ്മൈ വിധേമ ഹവിഷാ ഘൃതേന ॥ 12 ॥
കാമവഥ്സാ ഽമൃത-ന്ദുഹാനാ ॥
ശ്രദ്ധാ ദേവീ പ്രഥമജാ ഋതസ്യ ।
വിശ്വസ്യ ഭര്ത്രീ ജഗതഃ പ്രതിഷ്ഠാ ।
താഗ് ശ്രദ്ധാഗ്ം ഹവിഷാ യജാമഹേ ।
സാ നോ ലോക-മമൃത-ന്ദധാതു ।
ഈശാനാ ദേവീ ഭുവനസ്യാധിപത്നീ ॥ ആഗാഥ്സത്യഗ്ം ഹവിരിദ-ഞ്ജുഷാണമ് ।
യസ്മാദ്ദേവാ ജജ്ഞിരേ ഭുവനഞ്ച വിശ്വേ ।
തസ്മൈ വിധേമ ഹവിഷാ ഘൃതേന ॥ 12 ॥
യഥാ ദേവൈ-സ്സധമാദ-മ്മദേമ ॥
യസ്യ പ്രതിഷ്ഠോ-ര്വന്തരിക്ഷമ് ।
യസ്മാദ്ദേവാ ജജ്ഞിരേ ഭുവനഞ്ച സര്വേ ।
തഥ്സത്യ-മര്ചദുപയജ്ഞ-ന്ന ആഗാത് । ബ്രഹ്മാഹുതീ-രുപമോദമാനമ് ॥
മനസോ വശേ സര്വമിദ-മ്ബഭൂവ ।
നാന്യസ്യ മനോ വശമന്വിയായ ।
ഭീഷ്മോ ഹി ദേവ-സ്സഹസ-സ്സഹീയാന് ।
സ നോ ജുഷാണ ഉപ യജ്ഞമാഗാത് ॥
ആകൂതീനാ-മധിപതി-ഞ്ചേതസാ-ഞ്ച ॥ 13 ॥
യസ്യ പ്രതിഷ്ഠോ-ര്വന്തരിക്ഷമ് ।
യസ്മാദ്ദേവാ ജജ്ഞിരേ ഭുവനഞ്ച സര്വേ ।
തഥ്സത്യ-മര്ചദുപയജ്ഞ-ന്ന ആഗാത് । ബ്രഹ്മാഹുതീ-രുപമോദമാനമ് ॥
മനസോ വശേ സര്വമിദ-മ്ബഭൂവ ।
നാന്യസ്യ മനോ വശമന്വിയായ ।
ഭീഷ്മോ ഹി ദേവ-സ്സഹസ-സ്സഹീയാന് ।
സ നോ ജുഷാണ ഉപ യജ്ഞമാഗാത് ॥
ആകൂതീനാ-മധിപതി-ഞ്ചേതസാ-ഞ്ച ॥ 13 ॥
സങ്കല്പജൂതി-ന്ദേവം-വിഁപശ്ചിമ് ।
മനോ രാജാനമിഹ വര്ധയന്തഃ ।
ഉപഹവേ ഽസ്യ സുമതൌ സ്യാമ ॥
ചരണ-മ്പവിത്രം-വിഁതത-മ്പുരാണമ് ।
യേന പൂതസ്തരതി ദുഷ്കൃതാനി ।
തേന പവിത്രേണ ശുദ്ധേന പൂതാഃ ।
അതി പാപ്മാന-മരാതി-ന്തരേമ ॥
ലോകസ്യ ദ്വാര-മര്ചിമ-ത്പവിത്രമ് ।
ജ്യോതിഷ്മ-ദ്ഭ്രാജമാന-മ്മഹസ്വത് । അമൃതസ്യ ധാരാ ബഹുധാ ദോഹമാനമ് ।
ചരണ-ന്നോ ലോകേ സുധിതാ-ന്ദധാതു ॥
അഗ്നിര്മൂര്ധാ ദിവഃ കകു-ത്പതിഃ പൃഥിവ്യാ അയമ് । അപാഗ്ം രേതാഗ്ംസി ജിന്വതി ॥ ഭുവോ യജ്ഞസ്യ രജസശ്ച നേതാ യത്രാ നിയുദ്ഭി-സ്സചസേ ശിവാഭിഃ । ദിവി മൂര്ധാന-ന്ദധിഷേ സുവര്ഷാ-ഞ്ജിഹ്വാമഗ്നേ ചകൃഷേ ഹവ്യവാഹമ് ॥ ॥
അനു നോ-ഽദ്യാ-ഽനുമതിര്യജ്ഞ-ന്ദേവേഷു മന്യതാമ് । അഗ്നിശ്ച ഹവ്യവാഹനോ ഭവതാ-ന്ദാശുഷേ മയഃ ॥ അന്വിദനുമതേ ത്വ-മ്മന്യാസൈ ശഞ്ചനഃ കൃധി । ക്രത്വേ ദക്ഷായ നോ ഹിനു പ്രണ ആയൂഗ്ംഷി താരിഷഃ ॥ ॥
ഹവ്യവാഹ-മഭിമാതിഷാ-ഽഹമ് । രക്ഷോഹണ-മ്പൃതനാസു ജിഷ്ണുമ് । ജ്യോതിഷ്മന്ത-ന്ദീദ്യത-മ്പുരന്ധിമ് । അഗ്നിഗ്ഗ് സ്വിഷ്ടകൃതമാ ഹുവേമ ॥ സ്വിഷ്ടമഗ്നേ അഭി ത-ത്പൃണാഹി । വിശ്വാ ദേവ പൃതനാ അഭിഷ്യ । ഉരു-ന്നഃ പന്ഥാ-മ്പ്രദിശന്വി ഭാഹി । ജ്യോതിഷ്മദ്ധേഹ്യജര-ന്ന ആയുഃ ॥ ॥ 14 ॥
മനോ രാജാനമിഹ വര്ധയന്തഃ ।
ഉപഹവേ ഽസ്യ സുമതൌ സ്യാമ ॥
ചരണ-മ്പവിത്രം-വിഁതത-മ്പുരാണമ് ।
യേന പൂതസ്തരതി ദുഷ്കൃതാനി ।
തേന പവിത്രേണ ശുദ്ധേന പൂതാഃ ।
അതി പാപ്മാന-മരാതി-ന്തരേമ ॥
ലോകസ്യ ദ്വാര-മര്ചിമ-ത്പവിത്രമ് ।
ജ്യോതിഷ്മ-ദ്ഭ്രാജമാന-മ്മഹസ്വത് । അമൃതസ്യ ധാരാ ബഹുധാ ദോഹമാനമ് ।
ചരണ-ന്നോ ലോകേ സുധിതാ-ന്ദധാതു ॥
അഗ്നിര്മൂര്ധാ ദിവഃ കകു-ത്പതിഃ പൃഥിവ്യാ അയമ് । അപാഗ്ം രേതാഗ്ംസി ജിന്വതി ॥ ഭുവോ യജ്ഞസ്യ രജസശ്ച നേതാ യത്രാ നിയുദ്ഭി-സ്സചസേ ശിവാഭിഃ । ദിവി മൂര്ധാന-ന്ദധിഷേ സുവര്ഷാ-ഞ്ജിഹ്വാമഗ്നേ ചകൃഷേ ഹവ്യവാഹമ് ॥ ॥
അനു നോ-ഽദ്യാ-ഽനുമതിര്യജ്ഞ-ന്ദേവേഷു മന്യതാമ് । അഗ്നിശ്ച ഹവ്യവാഹനോ ഭവതാ-ന്ദാശുഷേ മയഃ ॥ അന്വിദനുമതേ ത്വ-മ്മന്യാസൈ ശഞ്ചനഃ കൃധി । ക്രത്വേ ദക്ഷായ നോ ഹിനു പ്രണ ആയൂഗ്ംഷി താരിഷഃ ॥ ॥
ഹവ്യവാഹ-മഭിമാതിഷാ-ഽഹമ് । രക്ഷോഹണ-മ്പൃതനാസു ജിഷ്ണുമ് । ജ്യോതിഷ്മന്ത-ന്ദീദ്യത-മ്പുരന്ധിമ് । അഗ്നിഗ്ഗ് സ്വിഷ്ടകൃതമാ ഹുവേമ ॥ സ്വിഷ്ടമഗ്നേ അഭി ത-ത്പൃണാഹി । വിശ്വാ ദേവ പൃതനാ അഭിഷ്യ । ഉരു-ന്നഃ പന്ഥാ-മ്പ്രദിശന്വി ഭാഹി । ജ്യോതിഷ്മദ്ധേഹ്യജര-ന്ന ആയുഃ ॥ ॥ 14 ॥
(ദേവീ - ഘൃതേന - ചേതസാ-ഞ്ച - ദോഹമാന-ഞ്ചത്വാരി ച) (അ. 3)
അനുവാകം 4 - താസാ-മ്ബ്രാഹ്മണമ്
ദേവേഭ്യോ വൈ സ്വര്ഗോ ലോകസ്തിരോ ഽഭവത് ।
തേ പ്രജാപതി-മബ്രുവന്ന് । പ്രജാപതേ സ്വര്ഗോ
വൈ നോ ലോകസ്തിരോ-ഽഭൂത് । തമന്വിച്ഛേതി ।
തം-യഁജ്ഞക്രതുഭി-രന്വൈച്ഛത് ।
തം-യഁജ്ഞക്രതുഭി ര്നാന്വവിന്ദത് ।
തമിഷ്ടിഭി-രന്വൈച്ഛത് । തമിഷ്ടിഭി-രന്വവിന്ദത് । തദിഷ്ടീനാ-മിഷ്ടിത്വമ് । ഏഷ്ടയോ ഹ വൈ നാമ । താ ഇഷ്ടയ ഇത്യാ ചക്ഷതേ പരോക്ഷേണ ।
പരോക്ഷപ്രിയാ ഇവ ഹി ദേവാഃ ॥ 15 ॥
അനുവാകം 4 - താസാ-മ്ബ്രാഹ്മണമ്
ദേവേഭ്യോ വൈ സ്വര്ഗോ ലോകസ്തിരോ ഽഭവത് ।
തേ പ്രജാപതി-മബ്രുവന്ന് । പ്രജാപതേ സ്വര്ഗോ
വൈ നോ ലോകസ്തിരോ-ഽഭൂത് । തമന്വിച്ഛേതി ।
തം-യഁജ്ഞക്രതുഭി-രന്വൈച്ഛത് ।
തം-യഁജ്ഞക്രതുഭി ര്നാന്വവിന്ദത് ।
തമിഷ്ടിഭി-രന്വൈച്ഛത് । തമിഷ്ടിഭി-രന്വവിന്ദത് । തദിഷ്ടീനാ-മിഷ്ടിത്വമ് । ഏഷ്ടയോ ഹ വൈ നാമ । താ ഇഷ്ടയ ഇത്യാ ചക്ഷതേ പരോക്ഷേണ ।
പരോക്ഷപ്രിയാ ഇവ ഹി ദേവാഃ ॥ 15 ॥
ത-ന്തപോ-ഽ ബ്രവീത് । പ്രജാപതേ തപസാ വൈ
ശ്രാമ്യസി । അഹമു വൈ തപോ-ഽ സ്മി ।
മാ-ന്നു യജസ്വ ।
അഥ തേ സത്യ-ന്തപോ ഭവിഷ്യതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമാഗ്നേയ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । തപസേ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് ।
തതോ വൈ തസ്യ സത്യ-ന്തപോ ഽഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് ।
സത്യ ഗ്ം ഹ വാ അസ്യ തപോ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉ ചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി । അഗ്നയേ സ്വാഹാ തപസേ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 16 ॥
ശ്രാമ്യസി । അഹമു വൈ തപോ-ഽ സ്മി ।
മാ-ന്നു യജസ്വ ।
അഥ തേ സത്യ-ന്തപോ ഭവിഷ്യതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമാഗ്നേയ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । തപസേ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് ।
തതോ വൈ തസ്യ സത്യ-ന്തപോ ഽഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് ।
സത്യ ഗ്ം ഹ വാ അസ്യ തപോ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉ ചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി । അഗ്നയേ സ്വാഹാ തപസേ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 16 ॥
തഗ്ഗ് ശ്രദ്ധാ-ഽബ്രവീത് । പ്രജാപതേ ശ്രദ്ധയാ വൈ ശ്രാമ്യസി । അഹമു വൈ ശ്രദ്ധാ-ഽസ്മി । മാ-ന്നു യജസ്വ । അഥ തേ സത്യാ ശ്രദ്ധാ ഭവിഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമാ-ഽഗ്നേയ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । ശ്രദ്ധായൈ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ സത്യാ ശ്രദ്ധാ-ഽഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് ।
സത്യാ ഹ വാ അസ്യ ശ്രദ്ധാ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉ ചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി । അഗ്നയേ സ്വാഹാ ശ്രദ്ധായൈ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 17 ॥
സ ഏതമാ-ഽഗ്നേയ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । ശ്രദ്ധായൈ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ സത്യാ ശ്രദ്ധാ-ഽഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് ।
സത്യാ ഹ വാ അസ്യ ശ്രദ്ധാ ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉ ചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി । അഗ്നയേ സ്വാഹാ ശ്രദ്ധായൈ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 17 ॥
തഗ്ം സത്യ-മബ്രവീത് । പ്രജാപതേ സത്യേന വൈ ശ്രാമ്യസി । അഹമു വൈ സത്യമസ്മി । മാ-ന്നു യജസ്വ । അഥ തേ സത്യഗ്ം സത്യ-മ്ഭവിഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമാ-ഽഗ്നേയ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । സത്യായ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് ।
തതോ വൈ തസ്യ സത്യഗ്ം സത്യമഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് ।
സത്യഗ്ം ഹ വാ അസ്യ സത്യ-മ്ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ സ്വാഹാ സത്യായ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 18 ॥
സ ഏതമാ-ഽഗ്നേയ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । സത്യായ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് ।
തതോ വൈ തസ്യ സത്യഗ്ം സത്യമഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് ।
സത്യഗ്ം ഹ വാ അസ്യ സത്യ-മ്ഭവതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ സ്വാഹാ സത്യായ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 18 ॥
ത-മ്മനോ-ഽബ്രവീത് । പ്രജാപതേ മനസാ വൈ ശ്രാമ്യസി । അഹമു വൈ മനോ-ഽസ്മി ।
മാ-ന്നു യജസ്വ ।
അഥ തേ സത്യ-മ്മനോ ഭവിഷ്യതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമാ-ഽഗ്നേയ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । മനസേ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ സത്യ-മ്മനോ-ഽഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് । സത്യഗ്ം ഹ വാ അസ്യ മനോ ഭവതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി । യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈന ദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ സ്വാഹാ മനസേ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 19 ॥
മാ-ന്നു യജസ്വ ।
അഥ തേ സത്യ-മ്മനോ ഭവിഷ്യതി ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമാ-ഽഗ്നേയ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । മനസേ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ സത്യ-മ്മനോ-ഽഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് । സത്യഗ്ം ഹ വാ അസ്യ മനോ ഭവതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി । യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈന ദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ സ്വാഹാ മനസേ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 19 ॥
ത-ഞ്ചരണ-മബ്രവീത് । പ്രജാപതേ ചരണേന വൈ ശ്രാമ്യസി । അഹമു വൈ ചരണമസ്മി । മാ-ന്നു യജസ്വ । അഥ തേ സത്യ-ഞ്ചരണ-മ്ഭവിഷ്യതി । അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വേഁഥ്സ്യസീതി ।
സ ഏതമാ-ഽഗ്നേയ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । ചരണായ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ സത്യ-ഞ്ചരണമഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് ।
സത്യഗ്ം ഹ വാ അസ്യ ചരണ-മ്ഭവതി ।
അനുസ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ സ്വാഹാ ചരണായ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 20 ॥
സ ഏതമാ-ഽഗ്നേയ-മഷ്ടാകപാല-ന്നിരവപത് । ചരണായ ചരുമ് । അനുമത്യൈ ചരുമ് । തതോ വൈ തസ്യ സത്യ-ഞ്ചരണമഭവത് ।
അനു സ്വര്ഗം-ലോഁകമവിന്ദത് ।
സത്യഗ്ം ഹ വാ അസ്യ ചരണ-മ്ഭവതി ।
അനുസ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
യ ഏതേന ഹവിഷാ യജതേ ।
യ ഉചൈനദേവം-വേഁദ । സോ-ഽത്ര ജുഹോതി ।
അഗ്നയേ സ്വാഹാ ചരണായ സ്വാഹാ ।
അനുമത്യൈ സ്വാഹാ പ്രജാപതയേ സ്വാഹാ ।
സ്വര്ഗായ ലോകായ സ്വാഹാ-ഽഗ്നയേ സ്വിഷ്ടകൃതേ സ്വാഹേതി ॥ 20 ॥
താ വാ ഏതാഃ പഞ്ച സ്വര്ഗസ്യ ലോകസ്യ ദ്വാരഃ ।
അപാഘാ അനുവിത്തയോ നാമ । തപഃ പ്രഥമാഗ്ം രക്ഷതി । ശ്രദ്ധാ ദ്വിതീയാമ് । സത്യ-ന്തൃതീയാമ് ।
മനശ്ചതുര്ഥീമ് । ചരണ-മ്പഞ്ചമീമ് ।
അനു ഹ വൈ സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
കാമചാരോ-ഽസ്യ സ്വര്ഗേ ലോകേ ഭവതി ।
യ ഏതാഭി-രിഷ്ടിഭി-ര്യജതേ ।
യ ഉചൈനാ ഏവം-വേഁദ ।
അനുവാകം 5 - ചാതുര്ഹോത്രചയനമ്
ബ്രഹ്മ വൈ ചതുര്ഹോതാരഃ । ചതുര്ഹോതൃഭ്യോ-ഽധി യജ്ഞോ നിര്മിതഃ । നൈനഗ്ം ശപ്തമ് । നാഭിചരിത-മാഗച്ഛതി । യ ഏവം-വേഁദ ॥
യോ ഹ വൈ ചതുര്ഹോതൃണാ-ഞ്ചതുര്ഹോതൃത്വം-വേഁദ । അഥോ പഞ്ച ഹോതൃത്വമ് ।
സര്വാ ഹാസ്മൈ ദിശഃ കല്പന്തേ ।
വാചസ്പതിര് ഹോതാ ദശഹോതൄണാമ് ।
പൃഥിവീ ഹോതാ ചതുര്ഹോതൄണാമ് ॥ 22 ॥
അപാഘാ അനുവിത്തയോ നാമ । തപഃ പ്രഥമാഗ്ം രക്ഷതി । ശ്രദ്ധാ ദ്വിതീയാമ് । സത്യ-ന്തൃതീയാമ് ।
മനശ്ചതുര്ഥീമ് । ചരണ-മ്പഞ്ചമീമ് ।
അനു ഹ വൈ സ്വര്ഗം-ലോഁകം-വിഁന്ദതി ।
കാമചാരോ-ഽസ്യ സ്വര്ഗേ ലോകേ ഭവതി ।
യ ഏതാഭി-രിഷ്ടിഭി-ര്യജതേ ।
യ ഉചൈനാ ഏവം-വേഁദ ।
അനുവാകം 5 - ചാതുര്ഹോത്രചയനമ്
ബ്രഹ്മ വൈ ചതുര്ഹോതാരഃ । ചതുര്ഹോതൃഭ്യോ-ഽധി യജ്ഞോ നിര്മിതഃ । നൈനഗ്ം ശപ്തമ് । നാഭിചരിത-മാഗച്ഛതി । യ ഏവം-വേഁദ ॥
യോ ഹ വൈ ചതുര്ഹോതൃണാ-ഞ്ചതുര്ഹോതൃത്വം-വേഁദ । അഥോ പഞ്ച ഹോതൃത്വമ് ।
സര്വാ ഹാസ്മൈ ദിശഃ കല്പന്തേ ।
വാചസ്പതിര് ഹോതാ ദശഹോതൄണാമ് ।
പൃഥിവീ ഹോതാ ചതുര്ഹോതൄണാമ് ॥ 22 ॥
അഗ്നിര്-ഹോതാ പഞ്ചഹോതൄണാമ് । വാഘോതാ ഷഡ്ഢോതൄണാമ് ।
മഹാഹവിര് ഹോതാ സപ്തഹോതൄണാമ് ।
ഏതദ്വൈ ചതുര്ഹോതൃണാ-ഞ്ചതുര്ഹോതൃത്വമ് ।
അഥോ പഞ്ചഹോതൃത്വമ് । സര്വാ ഹാസ്മൈ ദിശഃ കല്പന്തേ । യ ഏവം-വേഁദ ॥
ഏഷാ വൈ സര്വ വിദ്യാ । ഏത-ദ്ഭേഷജമ് ।
ഏഷാ പങ്ക്തി-സ്സ്വര്ഗസ്യ ലോകസ്യാ-ഞ്ജസായനി-സ്സ്രുതിഃ ॥ 23 ॥
മഹാഹവിര് ഹോതാ സപ്തഹോതൄണാമ് ।
ഏതദ്വൈ ചതുര്ഹോതൃണാ-ഞ്ചതുര്ഹോതൃത്വമ് ।
അഥോ പഞ്ചഹോതൃത്വമ് । സര്വാ ഹാസ്മൈ ദിശഃ കല്പന്തേ । യ ഏവം-വേഁദ ॥
ഏഷാ വൈ സര്വ വിദ്യാ । ഏത-ദ്ഭേഷജമ് ।
ഏഷാ പങ്ക്തി-സ്സ്വര്ഗസ്യ ലോകസ്യാ-ഞ്ജസായനി-സ്സ്രുതിഃ ॥ 23 ॥
ഏതാന്. യോ-ഽദ്ധ്യൈ-ത്യഛദിര്ദര്ശേ യാവത്തരസമ് । സ്വരേതി । അനപബ്രവ-സ്സര്വമായുരേതി । വിന്ദതേ പ്രജാമ് । രായസ്പോഷ-ങ്ഗൌപത്യമ് ।
ബ്രഹ്മവര്ചസീ ഭവതി ॥ ഏതാന്. യോ-ഽദ്ധ്യൈതി । സ്പൃണോത്യാത്മാനമ് । പ്രജാ-മ്പിതൄന് ॥
ഏതാന്. വാ അരുണ ഔപവേശി ര്വിദാഞ്ചകാര ॥ 24 ॥
ബ്രഹ്മവര്ചസീ ഭവതി ॥ ഏതാന്. യോ-ഽദ്ധ്യൈതി । സ്പൃണോത്യാത്മാനമ് । പ്രജാ-മ്പിതൄന് ॥
ഏതാന്. വാ അരുണ ഔപവേശി ര്വിദാഞ്ചകാര ॥ 24 ॥
ഏതൈരധിവാദമപാജയത് । അഥോ വിശ്വ-മ്പാപ്മാനമ് । സ്വര്യയൌ । ഏതാന്. യോ-ഽദ്ധ്യൈതി । അധിവാദ-ഞ്ജയതി । അഥോ വിശ്വ-മ്പാപ്മാനമ് । സ്വരേതി ॥ ഏതൈരഗ്നി-ഞ്ചിന്വീത സ്വര്ഗകാമഃ ।
ഏതൈരായുഷ്കാമഃ । പ്രജാ പശുകാമോ വാ ॥ 25 ॥
ഏതൈരായുഷ്കാമഃ । പ്രജാ പശുകാമോ വാ ॥ 25 ॥
പുരസ്താ-ദ്ദശഹോതാര-മുദഞ്ച-മുപദധാതി യാവത്പദമ് । ഹൃദയം-യഁജുഷീ പത്ന്യൌ ച । ദക്ഷിണതഃ പ്രാഞ്ച-ഞ്ചതുര്ഹോതാരമ് ।
പശ്ചാദുദഞ്ച-മ്പഞ്ച ഹോതാരമ് । ഉത്തരതഃ പ്രാഞ്ചഗ്ം ഷഡ്ഢോതാരമ് ।
ഉപരിഷ്ടാ-ത്പ്രാഞ്ചഗ്ം സപ്തഹോതാരമ് । ഹൃദയം-യഁജൂഗ്ംഷി പത്ന്യശ്ച ।
യഥാവകാശ-ങ്ഗ്രഹാന് । യഥാവകാശ-മ്പ്രതിഗ്രഹാന് ഁലോക-മ്പൃണാശ്ച ।
സര്വാ ഹാസ്യൈതാ ദേവതാഃ പ്രീതാ അഭീഷ്ടാ ഭവന്തി ॥ 26 ॥
പശ്ചാദുദഞ്ച-മ്പഞ്ച ഹോതാരമ് । ഉത്തരതഃ പ്രാഞ്ചഗ്ം ഷഡ്ഢോതാരമ് ।
ഉപരിഷ്ടാ-ത്പ്രാഞ്ചഗ്ം സപ്തഹോതാരമ് । ഹൃദയം-യഁജൂഗ്ംഷി പത്ന്യശ്ച ।
യഥാവകാശ-ങ്ഗ്രഹാന് । യഥാവകാശ-മ്പ്രതിഗ്രഹാന് ഁലോക-മ്പൃണാശ്ച ।
സര്വാ ഹാസ്യൈതാ ദേവതാഃ പ്രീതാ അഭീഷ്ടാ ഭവന്തി ॥ 26 ॥
സദേവമഗ്നി-ഞ്ചിനുതേ ॥
രഥസമിന്ത-ശ്ചേതവ്യഃ । വജ്രോ വൈ രഥഃ ।
വജ്രേണൈവ പാപ്മാന-മ്ഭ്രാതൃവ്യഗ്ഗ് സ്തൃണുതേ । പക്ഷ-സ്സമിന്ത-ശ്ചേതവ്യഃ ।
ഏതാവാന്. വൈ രഥഃ । യാവത്പക്ഷഃ । രഥസമിന്തമേവ ചിനുതേ ॥
ഇമമേവ ലോക-മ്പശുബന്ധേനാഭിജയതി ।
അഥോ അഗ്നിഷ്ടോമേന ॥ 27 ॥
രഥസമിന്ത-ശ്ചേതവ്യഃ । വജ്രോ വൈ രഥഃ ।
വജ്രേണൈവ പാപ്മാന-മ്ഭ്രാതൃവ്യഗ്ഗ് സ്തൃണുതേ । പക്ഷ-സ്സമിന്ത-ശ്ചേതവ്യഃ ।
ഏതാവാന്. വൈ രഥഃ । യാവത്പക്ഷഃ । രഥസമിന്തമേവ ചിനുതേ ॥
ഇമമേവ ലോക-മ്പശുബന്ധേനാഭിജയതി ।
അഥോ അഗ്നിഷ്ടോമേന ॥ 27 ॥
അന്തരിക്ഷ-മുക്ഥ്യേന । സ്വരതിരാത്രേണ । സര്വാന് ഁലോകാനഹീനേന । അഥോ സത്രേണ ॥ വരോ ദക്ഷിണാ । വരേണൈവ വരഗ്ഗ് സ്പൃണോതി ।
ആത്മാ ഹി വരഃ ॥ ഏകവിഗ്ംശതി ര്ദക്ഷിണാ ദദാതി ।
ഏകവിഗ്ംശോ വാ ഇത-സ്സ്വര്ഗോ ലോകഃ । പ്രസ്വര്ഗം-ലോഁകമാപ്നോതി ॥ 28 ॥
ആത്മാ ഹി വരഃ ॥ ഏകവിഗ്ംശതി ര്ദക്ഷിണാ ദദാതി ।
ഏകവിഗ്ംശോ വാ ഇത-സ്സ്വര്ഗോ ലോകഃ । പ്രസ്വര്ഗം-ലോഁകമാപ്നോതി ॥ 28 ॥
അസാവാദിത്യ ഏകവിഗ്ംശഃ । അമുമേവാ-ദിത്യമാപ്നോതി ॥ ശത-ന്ദദാതി । ശതായുഃ പുരുഷ-ശ്ശതേന്ദ്രിയഃ । ആയുഷ്യേവേന്ദ്രിയേ പ്രതിതിഷ്ഠതി ॥ സഹസ്ര-ന്ദദാതി ।
സഹസ്ര സമ്മിത-സ്സ്വര്ഗോ ലോകഃ ।
സ്വര്ഗസ്യ ലോകസ്യാ-ഭിജിത്യൈ ॥ അന്വിഷ്ടക-ന്ദക്ഷിണാ ദദാതി । സര്വാണി വയാഗ്ംസി ॥ 29 ॥
സഹസ്ര സമ്മിത-സ്സ്വര്ഗോ ലോകഃ ।
സ്വര്ഗസ്യ ലോകസ്യാ-ഭിജിത്യൈ ॥ അന്വിഷ്ടക-ന്ദക്ഷിണാ ദദാതി । സര്വാണി വയാഗ്ംസി ॥ 29 ॥
സര്വസ്യാപ്ത്യൈ । സര്വസ്യാ-വരുദ്ധ്യൈ ॥ യദി ന വിന്ദേത । മന്ഥാനേതാവതോ ദദ്യാദോദനാന്. വാ । അശ്നുതേ ത-ങ്കാമമ് । യസ്മൈ കാമായാ-ഗ്നിശ്ചീയതേ ॥ പഷ്ഠൌഹീ-ന്ത്വന്തര്വതീ-ന്ദദ്യാത് ।
സാ ഹി സര്വാണി വയാഗ്ംസി । സര്വസ്യാപ്ത്യൈ । സര്വസ്യാ-വരുദ്ധ്യൈ ॥ 30 ॥
സാ ഹി സര്വാണി വയാഗ്ംസി । സര്വസ്യാപ്ത്യൈ । സര്വസ്യാ-വരുദ്ധ്യൈ ॥ 30 ॥
ഹിരണ്യ-ന്ദദാതി । ഹിരണ്യ-ജ്യോതിരേവ സ്വര്ഗം-ലോഁകമേതി ॥ വാസോ ദദാതി । തേനായുഃ പ്രതിരതേ ॥ വേദിതൃതീയേ യജേത । ത്രിഷത്യാ ഹി ദേവാഃ ।
സ സത്യമഗ്നി-ഞ്ചിനുതേ ॥ തദേത-ത്പശുബന്ധേ ബ്രാഹ്മണ-മ്ബ്രൂയാത് । നേതരേഷു യജ്ഞേഷു ॥
യോ ഹ വൈ ചതുര്ഹോതൄ-നനുസവന-ന്തര്പയിതവ്യാന്. വേദ ॥ 31 ॥
സ സത്യമഗ്നി-ഞ്ചിനുതേ ॥ തദേത-ത്പശുബന്ധേ ബ്രാഹ്മണ-മ്ബ്രൂയാത് । നേതരേഷു യജ്ഞേഷു ॥
യോ ഹ വൈ ചതുര്ഹോതൄ-നനുസവന-ന്തര്പയിതവ്യാന്. വേദ ॥ 31 ॥
തൃപ്യതി പ്രജയാ പശുഭിഃ ।
ഉപൈനഗ്ം സോമപീഥോ നമതി ।
ഏതേ വൈ ചതുര്ഹോതാരോ ഽനുസവന-ന്തര്പയിതവ്യാഃ । യേ ബ്രാഹ്മണാ ബഹുവിദഃ ।
തേഭ്യോ യദ്ദക്ഷിണാ ന നയേത് । ദുരിഷ്ടഗ്ഗ് സ്യാത് । അഗ്നിമസ്യ വൃഞ്ജീരന്ന് ।
തേഭ്യോ യഥാ ശ്രദ്ധ-ന്ദദ്യാത് । സ്വിഷ്ടമേവൈതത്ക്രിയതേ ।
നാസ്യാഗ്നിം-വൃഁഞ്ജതേ ॥ 32 ॥
ഉപൈനഗ്ം സോമപീഥോ നമതി ।
ഏതേ വൈ ചതുര്ഹോതാരോ ഽനുസവന-ന്തര്പയിതവ്യാഃ । യേ ബ്രാഹ്മണാ ബഹുവിദഃ ।
തേഭ്യോ യദ്ദക്ഷിണാ ന നയേത് । ദുരിഷ്ടഗ്ഗ് സ്യാത് । അഗ്നിമസ്യ വൃഞ്ജീരന്ന് ।
തേഭ്യോ യഥാ ശ്രദ്ധ-ന്ദദ്യാത് । സ്വിഷ്ടമേവൈതത്ക്രിയതേ ।
നാസ്യാഗ്നിം-വൃഁഞ്ജതേ ॥ 32 ॥
ഹിരണ്യേഷ്ടകോ ഭവതി । യാവദുത്തമ-മങ്ഗുലി-കാണ്ഡം-യഁജ്ഞ പരുഷാ സമ്മിതമ് ।
തേജോ ഹിരണ്യമ് ॥ യദി ഹിരണ്യ-ന്ന വിന്ദേത് । ശര്കരാ അക്താ ഉപദദ്ധ്യാത് । തേജോ ഘൃതമ് । സതേജസമേ-വാഗ്നി-ഞ്ചിനുതേ ॥ അഗ്നിഞ്ചിത്വാ സൌത്രാമണ്യാ യജേത മൈത്രാവരുണ്യാ വാ ।
വീര്യേണ വാ ഏഷ വ്യൃദ്ധ്യതേ ।
യോ-ഽഗ്നിഞ്ചിനുതേ ॥ 33 ॥
തേജോ ഹിരണ്യമ് ॥ യദി ഹിരണ്യ-ന്ന വിന്ദേത് । ശര്കരാ അക്താ ഉപദദ്ധ്യാത് । തേജോ ഘൃതമ് । സതേജസമേ-വാഗ്നി-ഞ്ചിനുതേ ॥ അഗ്നിഞ്ചിത്വാ സൌത്രാമണ്യാ യജേത മൈത്രാവരുണ്യാ വാ ।
വീര്യേണ വാ ഏഷ വ്യൃദ്ധ്യതേ ।
യോ-ഽഗ്നിഞ്ചിനുതേ ॥ 33 ॥
യാവദേവ വീര്യമ് । തദസ്മി-ന്ദധാതി ॥
ബ്രഹ്മണ-സ്സായുജ്യഗ്ം സലോകതാ-മാപ്നോതി ।
ഏതാസാമേവ ദേവതാനാഗ്ം സായുജ്യമ് ।
സാര്ഷ്ടിതാഗ്ം സമാന ലോകതാ-മാപ്നോതി । യ ഏതമഗ്നി-ഞ്ചിനുതേ । യ ഉചൈനമേവം-വേഁദ ॥ ഏതദേവ സാവിത്രേ ബ്രാഹ്മണമ് ।
അഥോ നാചികേതേ ॥ 34 ॥
ബ്രഹ്മണ-സ്സായുജ്യഗ്ം സലോകതാ-മാപ്നോതി ।
ഏതാസാമേവ ദേവതാനാഗ്ം സായുജ്യമ് ।
സാര്ഷ്ടിതാഗ്ം സമാന ലോകതാ-മാപ്നോതി । യ ഏതമഗ്നി-ഞ്ചിനുതേ । യ ഉചൈനമേവം-വേഁദ ॥ ഏതദേവ സാവിത്രേ ബ്രാഹ്മണമ് ।
അഥോ നാചികേതേ ॥ 34 ॥
(ഹോതാ ചതുര്ഹോതൄണാഗ് - സ്രുതി - ശ്ചകാര - വാ - ഭവന്ത്യ - ഗ്നിഷ്ടോമേനാ - പ്നോതി - വയാഗ്ംസി - വയാഗ്ംസി - സര്വസ്യാപ്ത്യൈ സര്വസ്യാവരുദ്ധ്യൈ - വേദ - വൃഞ്ജതേ - ചിനുതേ - +നവ ച) (അ. 5)
അനുവാകം 6 - വൈശ്വസൃജചയനമ്
യച്ചാമൃതം-യഁച്ച മര്ത്യമ് । യച്ച പ്രാണിതി യച്ച ന । സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ ।
ഉപ കാമദുഘാ ദധേ । തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ । തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വ-ദ്ധ്രുവാ സീദ ॥ സര്വാ-സ്സ്ത്രിയ-സ്സര്വാ-ന്പുഗ്ംസഃ । സര്വ-ന്ന സ്ത്രീ-പുമഞ്ച യത് ।
സര്വാസ്താഃ ॥ യാവന്തഃ പാഗ്ംസവോ ഭൂമേഃ ॥ 35 ॥
അനുവാകം 6 - വൈശ്വസൃജചയനമ്
യച്ചാമൃതം-യഁച്ച മര്ത്യമ് । യച്ച പ്രാണിതി യച്ച ന । സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ ।
ഉപ കാമദുഘാ ദധേ । തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ । തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വ-ദ്ധ്രുവാ സീദ ॥ സര്വാ-സ്സ്ത്രിയ-സ്സര്വാ-ന്പുഗ്ംസഃ । സര്വ-ന്ന സ്ത്രീ-പുമഞ്ച യത് ।
സര്വാസ്താഃ ॥ യാവന്തഃ പാഗ്ംസവോ ഭൂമേഃ ॥ 35 ॥
സങ്ഖ്യാതാ ദേവമായയാ । സര്വാസ്താഃ ॥ യാവന്ത ഊഷാഃ പശൂനാമ് । പൃഥിവ്യാ-മ്പുഷ്ടി ര്ഹിതാഃ । സര്വാസ്താഃ ॥ യാവതീ-സ്സികതാ-സ്സര്വാഃ ।
അഫ്സ്വന്തശ്ച യാ-ശ്ശ്രിതാഃ । സര്വാസ്താഃ ॥ യാവതീ-ശ്ശര്കരാ ധൃത്യൈ । അസ്യാ-മ്പൃഥിവ്യാമധി ॥ 36 ॥
അഫ്സ്വന്തശ്ച യാ-ശ്ശ്രിതാഃ । സര്വാസ്താഃ ॥ യാവതീ-ശ്ശര്കരാ ധൃത്യൈ । അസ്യാ-മ്പൃഥിവ്യാമധി ॥ 36 ॥
സര്വാസ്താഃ ॥ യാവന്തോ-ഽശ്മാനോ-ഽസ്യാ-മ്പൃഥിവ്യാമ് । പ്രതിഷ്ഠാസു പ്രതിഷ്ഠിതാഃ । സര്വാസ്താഃ ॥ യാവതീ ര്വീരുധ-സ്സര്വാഃ ।
വിഷ്ഠിതാഃ പൃഥിവീമനു । സര്വാസ്താഃ ॥ യാവതീരോഷധീ-സ്സര്വാഃ ।
വിഷ്ഠിതാഃ പൃഥിവീമനു । സര്വാസ്താഃ ॥ 37 ॥
വിഷ്ഠിതാഃ പൃഥിവീമനു । സര്വാസ്താഃ ॥ യാവതീരോഷധീ-സ്സര്വാഃ ।
വിഷ്ഠിതാഃ പൃഥിവീമനു । സര്വാസ്താഃ ॥ 37 ॥
യാവന്തോ വനസ്പതയഃ । അസ്യാ-മ്പൃഥിവ്യാമധി । സര്വാസ്താഃ ॥
യാവന്തോ ഗ്രാമ്യാഃ പശവ-സ്സര്വേ । ആരണ്യാശ്ച യേ । സര്വാസ്താഃ ॥ യേ ദ്വിപാദ-ശ്ചതുഷ്പാദഃ । അപാദ ഉദരസര്പിണഃ ।
സര്വാസ്താഃ ॥ യാവദാഞ്ജ-നമുച്യതേ ॥ 38 ॥
യാവന്തോ ഗ്രാമ്യാഃ പശവ-സ്സര്വേ । ആരണ്യാശ്ച യേ । സര്വാസ്താഃ ॥ യേ ദ്വിപാദ-ശ്ചതുഷ്പാദഃ । അപാദ ഉദരസര്പിണഃ ।
സര്വാസ്താഃ ॥ യാവദാഞ്ജ-നമുച്യതേ ॥ 38 ॥
ദേവത്രാ യച്ച മാനുഷമ് । സര്വാസ്താഃ ॥ യാവത്കൃഷ്ണായസഗ്ം സര്വമ് ।
ദേവത്രാ യച്ച മാനുഷമ് । സര്വാസ്താഃ ॥
യാവ ല്ലോഹായസഗ്ം സര്വമ് ।
ദേവത്രാ യച്ച മാനുഷമ് । സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വഗ്ം സീസഗ്ം സര്വ-ന്ത്രപു ।
ദേവത്രാ യച്ച മാനുഷമ് ॥ 39 ॥
ദേവത്രാ യച്ച മാനുഷമ് । സര്വാസ്താഃ ॥
യാവ ല്ലോഹായസഗ്ം സര്വമ് ।
ദേവത്രാ യച്ച മാനുഷമ് । സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വഗ്ം സീസഗ്ം സര്വ-ന്ത്രപു ।
ദേവത്രാ യച്ച മാനുഷമ് ॥ 39 ॥
സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വഗ്ം ഹിരണ്യഗ്ം രജതമ് । ദേവത്രാ യച്ച മാനുഷമ് ।
സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വഗ്ം സുവര്ണഗ്ം ഹരിതമ് । ദേവത്രാ യച്ച മാനുഷമ് ।
സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ । ഉപകാമദുഘാ ദധേ । തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ ।
തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വ-ദ്ധ്രുവാ സീദ ॥ 40 ॥
സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വഗ്ം സുവര്ണഗ്ം ഹരിതമ് । ദേവത്രാ യച്ച മാനുഷമ് ।
സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ । ഉപകാമദുഘാ ദധേ । തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ ।
തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വ-ദ്ധ്രുവാ സീദ ॥ 40 ॥
[ഭൂമേ - രധി - വിഷ്ഠിതാഃ പൃഥിവീമനു സര്വാസ്താ - ഉച്യത - മാനുഷഗ്ം - സീദ ] (അ. 6)
(യച്ച സ്ത്രിയഃ പാഗ്ംസവ ഊഷാ-സ്സികതാ-ശ്ശര്കരാ അശ്മാനോ വീരുധ ഓഷധീ-ര്വനസ്പതയോ ഗ്രാമ്യാ യേ ദ്വിപാദോ യാവദാഞ്ജനം-യാഁവ-ത്കൃഷ്ണായസം
ഁലോഹായസഗ്ം സീസഗ്ം ഹിരണ്യഗ്ം സുവര്ണഗ്ം ഹരിതമഷ്ടാദശ)
അനുവാകം 7 - വൈശ്വസൃജചയനമ്
സര്വാ ദിശോ ദിക്ഷു । യച്ചാന്ത ര്ഭൂത-മ്പ്രതിഷ്ഠിതമ് । സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ ।
ഉപ കാമദുഘാ ദധേ ।
തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ ।
തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വ-ദ്ധ്രുവാ സീദ ॥
അന്തരിക്ഷഞ്ച കേവലമ് ।
യച്ചാസ്മി-ന്നന്തരാഹിതമ് ।
സര്വാസ്താഃ ॥ ആന്തരിക്ഷ്യശ്ച യാഃ പ്രജാഃ ॥ 41 ॥
(യച്ച സ്ത്രിയഃ പാഗ്ംസവ ഊഷാ-സ്സികതാ-ശ്ശര്കരാ അശ്മാനോ വീരുധ ഓഷധീ-ര്വനസ്പതയോ ഗ്രാമ്യാ യേ ദ്വിപാദോ യാവദാഞ്ജനം-യാഁവ-ത്കൃഷ്ണായസം
ഁലോഹായസഗ്ം സീസഗ്ം ഹിരണ്യഗ്ം സുവര്ണഗ്ം ഹരിതമഷ്ടാദശ)
അനുവാകം 7 - വൈശ്വസൃജചയനമ്
സര്വാ ദിശോ ദിക്ഷു । യച്ചാന്ത ര്ഭൂത-മ്പ്രതിഷ്ഠിതമ് । സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ ।
ഉപ കാമദുഘാ ദധേ ।
തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ ।
തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വ-ദ്ധ്രുവാ സീദ ॥
അന്തരിക്ഷഞ്ച കേവലമ് ।
യച്ചാസ്മി-ന്നന്തരാഹിതമ് ।
സര്വാസ്താഃ ॥ ആന്തരിക്ഷ്യശ്ച യാഃ പ്രജാഃ ॥ 41 ॥
ഗന്ധര്വാ-ഫ്സരസശ്ച യേ । സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വാ-നുദാരാന്-ഥ്സലിലാന് ।
അന്തരിക്ഷേ പ്രതിഷ്ഠിതാന് । സര്വാസ്താഃ ॥
സര്വാ-നുദാരാന്-ഥ്സലിലാന് ।
സ്ഥാവരാഃ പ്രോഷ്യാശ്ച യേ । സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വാ-ന്ധുനിഗ്ം സര്വാന്-ധ്വഗ്ംസാന് ।
ഹിമോ യച്ച ശീയതേ ॥ 42 ॥
അന്തരിക്ഷേ പ്രതിഷ്ഠിതാന് । സര്വാസ്താഃ ॥
സര്വാ-നുദാരാന്-ഥ്സലിലാന് ।
സ്ഥാവരാഃ പ്രോഷ്യാശ്ച യേ । സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വാ-ന്ധുനിഗ്ം സര്വാന്-ധ്വഗ്ംസാന് ।
ഹിമോ യച്ച ശീയതേ ॥ 42 ॥
സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വാ-ന്മരീചീന്. വിതതാന് । നീഹാരോ യച്ച ശീയതേ । സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വാ വിദ്യുത-സ്സര്വാന്-ഥ്സ്തനയിത്നൂന് । ഹ്രാദുനീ ര്യച്ച ശീയതേ । സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വാ-സ്സ്രവന്തീ-സ്സരിതഃ ।
സര്വമഫ്സു ചരഞ്ച യത് । സര്വാസ്താഃ ॥ 43 ॥
സര്വമഫ്സു ചരഞ്ച യത് । സര്വാസ്താഃ ॥ 43 ॥
യാശ്ച കൂപ്യാ യാശ്ച നാദ്യാ-സ്സമുദ്രിയാഃ । യാശ്ച വൈശന്തീരുത പ്രാസചീര്യാഃ ।
സര്വാസ്താഃ ॥ യേ ചോത്തിഷ്ഠന്തി ജീമൂതാഃ ।
യാശ്ച വര്ഷന്തി വൃഷ്ടയഃ । സര്വാസ്താഃ ॥ തപസ്തേജ ആകാശമ് । യച്ചാകാശേ പ്രതിഷ്ഠിതമ് ।
സര്വാസ്താഃ ॥ വായും-വഁയാഗ്ംസി സര്വാണി ॥ 44 ॥
സര്വാസ്താഃ ॥ യേ ചോത്തിഷ്ഠന്തി ജീമൂതാഃ ।
യാശ്ച വര്ഷന്തി വൃഷ്ടയഃ । സര്വാസ്താഃ ॥ തപസ്തേജ ആകാശമ് । യച്ചാകാശേ പ്രതിഷ്ഠിതമ് ।
സര്വാസ്താഃ ॥ വായും-വഁയാഗ്ംസി സര്വാണി ॥ 44 ॥
അന്തരിക്ഷചരഞ്ച യത് । സര്വാസ്താഃ ॥ അഗ്നിഗ്ം സൂര്യ-ഞ്ചന്ദ്രമ് । മിത്രം-വഁരുണ-മ്ഭഗമ് । സര്വാസ്താഃ ॥ സത്യഗ്ഗ് ശ്രദ്ധാ-ന്തപോ ദമമ് ।
നാമ രൂപഞ്ച ഭൂതാനാമ് । സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ । ഉപ കാമദുഘാ ദധേ । തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ ।
തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വ-ദ്ധ്രുവാ സീദ ॥ 45 ॥
നാമ രൂപഞ്ച ഭൂതാനാമ് । സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ । ഉപ കാമദുഘാ ദധേ । തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ ।
തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വ-ദ്ധ്രുവാ സീദ ॥ 45 ॥
(പ്രജാ-ഹിമോ യച്ച ശീയതേ-സര്വാസ്താഃ-സര്വാണി-ബ്രഹ്മണൈക-ഞ്ച) (അ. 7)
(ദിശോ-ഽന്തരിക്ഷമാന്തരിക്ഷ്യ ഉദാരാനുദാരാ-ന്ധുനി-മ്മരീചീന്. വിദ്യുതഃ
സ്രവന്തീര്യാശ്ച യേ ച തപോ വായുമഗ്നിഗ്ം സത്യ-മ്പഞ്ചദശ)
അനുവാകം 8 - വൈശ്വസൃജചയനമ്
സര്വാ-ന്ദിവഗ്ം സര്വാ-ന്ദേവാ-ന്ദിവി ।
യച്ചാന്ത ര്ഭൂത-മ്പ്രതിഷ്ഠിതമ് ।
സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ । ഉപ കാമദുഘാ ദധേ । തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ ।
തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വദ-ധ്രുവാ സീദ ॥ യാവതീ സ്താരകാ-സ്സര്വാഃ ।
വിതതാ രോചനേ ദിവി । സര്വാസ്താഃ ॥ ഋചോ യജൂഗ്ംഷി സാമാനി ॥ 46 ॥
(ദിശോ-ഽന്തരിക്ഷമാന്തരിക്ഷ്യ ഉദാരാനുദാരാ-ന്ധുനി-മ്മരീചീന്. വിദ്യുതഃ
സ്രവന്തീര്യാശ്ച യേ ച തപോ വായുമഗ്നിഗ്ം സത്യ-മ്പഞ്ചദശ)
അനുവാകം 8 - വൈശ്വസൃജചയനമ്
സര്വാ-ന്ദിവഗ്ം സര്വാ-ന്ദേവാ-ന്ദിവി ।
യച്ചാന്ത ര്ഭൂത-മ്പ്രതിഷ്ഠിതമ് ।
സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ । ഉപ കാമദുഘാ ദധേ । തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ ।
തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വദ-ധ്രുവാ സീദ ॥ യാവതീ സ്താരകാ-സ്സര്വാഃ ।
വിതതാ രോചനേ ദിവി । സര്വാസ്താഃ ॥ ഋചോ യജൂഗ്ംഷി സാമാനി ॥ 46 ॥
അഥര്വാങ്ഗിരസശ്ച യേ । സര്വാസ്താഃ ॥ ഇതിഹാസപുരാണഞ്ച ।
സര്പദേവജനാശ്ച യേ । സര്വാസ്താഃ ॥
യേ ച ലോകാ യേ ചാലോകാഃ ।
അന്ത ര്ഭൂത-മ്പ്രതിഷ്ഠിതമ് । സര്വാസ്താഃ ॥
യച്ച ബ്രഹ്മ യച്ചാബ്രഹ്മ ।
അന്ത ര്ബ്രഹ്മ-ന്പ്രതിഷ്ഠിതമ് ॥ 47 ॥
സര്പദേവജനാശ്ച യേ । സര്വാസ്താഃ ॥
യേ ച ലോകാ യേ ചാലോകാഃ ।
അന്ത ര്ഭൂത-മ്പ്രതിഷ്ഠിതമ് । സര്വാസ്താഃ ॥
യച്ച ബ്രഹ്മ യച്ചാബ്രഹ്മ ।
അന്ത ര്ബ്രഹ്മ-ന്പ്രതിഷ്ഠിതമ് ॥ 47 ॥
സര്വാസ്താഃ ॥ അഹോരാത്രാണി സര്വാണി । അദ്ര്ധമാസാഗ്ശ്ച കേവലാന് ।
സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വാനൃതൂന്-ഥ്സര്വാ-ന്മാസാന് । സംവഁഥ്സരഞ്ച കേവലമ് ।
സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വ-മ്ഭൂതഗ്ം സര്വ-മ്ഭവ്യമ് । യച്ചാതോ-ഽധി ഭവിഷ്യതി ।
സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ ।
ഉപ കാമദുഘാ ദധേ ।
തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ ।
തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വ-ദ്ധ്രുവാ സീദ ॥ 48 ॥
സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വാനൃതൂന്-ഥ്സര്വാ-ന്മാസാന് । സംവഁഥ്സരഞ്ച കേവലമ് ।
സര്വാസ്താഃ ॥ സര്വ-മ്ഭൂതഗ്ം സര്വ-മ്ഭവ്യമ് । യച്ചാതോ-ഽധി ഭവിഷ്യതി ।
സര്വാസ്താ ഇഷ്ടകാഃ കൃത്വാ ।
ഉപ കാമദുഘാ ദധേ ।
തേനര്ഷിണാ തേന ബ്രഹ്മണാ ।
തയാ ദേവതയാ-ഽങ്ഗിരസ്വ-ദ്ധ്രുവാ സീദ ॥ 48 ॥
(സാമാനി - ബ്രഹ്മ-ന്പ്രതിഷ്ഠിതം - കൃത്വാ ത്രീണി ച) (അ. 8)
(ദിവ-ന്താരകാ ഋച ഇതിഹാസപുരാണ-ഞ്ച യേ ച യച്ചാഹോരാത്രാണ്യൃതൂ-ന്ഭൂത-ന്നവ)
അനുവാകം 9 - ബ്രഹ്മാ സദസ്യാസീനോ വൌശ്വസൃജാന് വ്യാചഷ്ടേ
ഋചാ-മ്പ്രാചീ മഹതീ ദിഗുച്യതേ ।
ദക്ഷിണാ-മാഹു ര്യജുഷാമപാരാമ് ।
അഥര്വണാ-മഗ്ംഇരസാ-മ്പ്രതീചീ ।
സാമ്നാ-മുദീചീ മഹതീ ദിഗുച്യതേ ॥
ഋഗ്ഭിഃ പൂര്വാഹ്ണേ ദിവി ദേവ ഈയതേ ।
യജുര്വേദേ തിഷ്ഠതി മദ്ധ്യേ അഹ്നഃ ।
സാമവേദേ-നാസ്തമയേ മഹീയതേ ।
വേദൈ-രശൂന്യ-സ്ത്രിഭിരേതി സൂര്യഃ ॥
ഋഗ്ഭ്യോ ജാതാഗ്ം സര്വശോ മൂര്തി-മാഹുഃ ।
സര്വാ ഗതി ര്യാജുഷീ ഹൈവ ശശ്വത് ॥ 49 ॥
(ദിവ-ന്താരകാ ഋച ഇതിഹാസപുരാണ-ഞ്ച യേ ച യച്ചാഹോരാത്രാണ്യൃതൂ-ന്ഭൂത-ന്നവ)
അനുവാകം 9 - ബ്രഹ്മാ സദസ്യാസീനോ വൌശ്വസൃജാന് വ്യാചഷ്ടേ
ഋചാ-മ്പ്രാചീ മഹതീ ദിഗുച്യതേ ।
ദക്ഷിണാ-മാഹു ര്യജുഷാമപാരാമ് ।
അഥര്വണാ-മഗ്ംഇരസാ-മ്പ്രതീചീ ।
സാമ്നാ-മുദീചീ മഹതീ ദിഗുച്യതേ ॥
ഋഗ്ഭിഃ പൂര്വാഹ്ണേ ദിവി ദേവ ഈയതേ ।
യജുര്വേദേ തിഷ്ഠതി മദ്ധ്യേ അഹ്നഃ ।
സാമവേദേ-നാസ്തമയേ മഹീയതേ ।
വേദൈ-രശൂന്യ-സ്ത്രിഭിരേതി സൂര്യഃ ॥
ഋഗ്ഭ്യോ ജാതാഗ്ം സര്വശോ മൂര്തി-മാഹുഃ ।
സര്വാ ഗതി ര്യാജുഷീ ഹൈവ ശശ്വത് ॥ 49 ॥
സര്വ-ന്തേജ സ്സാമരൂപ്യഗ്ം ഹ ശശ്വത് । സര്വഗ്ം ഹേദ-മ്ബ്രഹ്മണാ ഹൈവ സൃഷ്ടമ് ॥
ഋഗ്ഭ്യോ ജാതം-വൈഁശ്യം-വഁര്ണ-മാഹുഃ । യജുര്വേദ-ങ്ക്ഷത്രിയസ്യാ-ഹുര്യോനിമ് ।
സാമവേദോ ബ്രാഹ്മണാനാ-മ്പ്രസൂതിഃ ।
പൂര്വേ പൂര്വേഭ്യോ വച ഏത-ദൂചുഃ ॥
ആദര്ശ-മഗ്നി-ഞ്ചിന്വാനാഃ ।
പൂര്വേ വിശ്വ സൃജോ-ഽമൃതാഃ ।
ശതം-വഁര്ഷ സഹസ്രാണി । ദീക്ഷിതാ-സ്സത്ര-മാസത ॥ 50 ॥
ഋഗ്ഭ്യോ ജാതം-വൈഁശ്യം-വഁര്ണ-മാഹുഃ । യജുര്വേദ-ങ്ക്ഷത്രിയസ്യാ-ഹുര്യോനിമ് ।
സാമവേദോ ബ്രാഹ്മണാനാ-മ്പ്രസൂതിഃ ।
പൂര്വേ പൂര്വേഭ്യോ വച ഏത-ദൂചുഃ ॥
ആദര്ശ-മഗ്നി-ഞ്ചിന്വാനാഃ ।
പൂര്വേ വിശ്വ സൃജോ-ഽമൃതാഃ ।
ശതം-വഁര്ഷ സഹസ്രാണി । ദീക്ഷിതാ-സ്സത്ര-മാസത ॥ 50 ॥
തപ ആസീ-ദ്ഗൃഹപതിഃ । ബ്രഹ്മ ബ്രഹ്മാഭവ-ഥ്സ്വയമ് । സത്യഗ്ം ഹ ഹോ തൈഷാമാസീത് ।
യ-ദ്വിശ്വസൃജ ആസത ॥
അമൃത-മേഭ്യ ഉദഗായത് ।
സഹസ്ര-മ്പരിവഥ്സരാന് ।
ഭൂതഗ്ം ഹ പ്രസ്തോ തൈഷാമാസീത് ।
ഭവിഷ്യ-ത്പ്രതി ചാഹരത് ॥
പ്രാണോ അദ്ധ്വര്യു-രഭവത് ।
ഇദഗ്ം സര്വഗ്ം സിഷാസതാമ് ॥ 51 ॥
യ-ദ്വിശ്വസൃജ ആസത ॥
അമൃത-മേഭ്യ ഉദഗായത് ।
സഹസ്ര-മ്പരിവഥ്സരാന് ।
ഭൂതഗ്ം ഹ പ്രസ്തോ തൈഷാമാസീത് ।
ഭവിഷ്യ-ത്പ്രതി ചാഹരത് ॥
പ്രാണോ അദ്ധ്വര്യു-രഭവത് ।
ഇദഗ്ം സര്വഗ്ം സിഷാസതാമ് ॥ 51 ॥
അപാനോ വിദ്വാ-നാവൃതഃ । പ്രതി പ്രാതിഷ്ഠ-ദദ്ധ്വരേ ॥ ആര്തവാ ഉപഗാതാരഃ । സദസ്യാ ഋതവോ-ഽഭവന്ന് । അര്ധമാസാശ്ച മാസാശ്ച । ചമസാ-ദ്ധ്വര്യവോ-ഽഭവന്ന് ॥
അശഗ്ം സ-ദ്ബ്രഹ്മണ-സ്തേജഃ ।
അച്ഛാവാകോ ഽഭവ-ദ്യശഃ ।
ഋത-മേഷാ-മ്പ്രശാസ്താ-ഽഽസീത് ।
യ-ദ്വിശ്വ സൃജ ആസത ॥ 52 ॥
അശഗ്ം സ-ദ്ബ്രഹ്മണ-സ്തേജഃ ।
അച്ഛാവാകോ ഽഭവ-ദ്യശഃ ।
ഋത-മേഷാ-മ്പ്രശാസ്താ-ഽഽസീത് ।
യ-ദ്വിശ്വ സൃജ ആസത ॥ 52 ॥
ഊര്ഗ്-രാജാന-മുദവഹത് । ധ്രുവ ഗോപ-സ്സഹോ-ഽഭവത് । ഓജോ-ഽഭ്യഷ്ടൌ-ദ്ഗ്രാവ്.ണ്ണഃ ।
യ-ദ്വിശ്വ സൃജ ആസത ॥
അപചിതിഃ പോത്രീയാ-മയജത് । നേഷ്ട്രീയാ-മയജ-ത്ത്വിഷിഃ । ആഗ്നീദ്ധ്രാ-ദ്വിദുഷീ സത്യമ് । ശ്രദ്ധാ ഹൈവാ യജ-ഥ്സ്വയമ് ॥ ഇരാ പത്നീ വിശ്വ സൃജാമ് । ആകൂതി-രപിനഡ്ഢവിഃ ॥ 53 ॥
യ-ദ്വിശ്വ സൃജ ആസത ॥
അപചിതിഃ പോത്രീയാ-മയജത് । നേഷ്ട്രീയാ-മയജ-ത്ത്വിഷിഃ । ആഗ്നീദ്ധ്രാ-ദ്വിദുഷീ സത്യമ് । ശ്രദ്ധാ ഹൈവാ യജ-ഥ്സ്വയമ് ॥ ഇരാ പത്നീ വിശ്വ സൃജാമ് । ആകൂതി-രപിനഡ്ഢവിഃ ॥ 53 ॥
ഇദ്ധ്മഗ്ം ഹ ക്ഷുച് ചൈഭ്യ ഉഗ്രേ । തൃഷ്ണാ ചാ വഹതാമുഭേ ॥ വാഗേഷാഗ്ം സുബ്രഹ്മണ്യാ-ഽഽസീത് । ഛന്ദോ യോഗാന്. വിജാനതീ ।
കല്പതന്ത്രാണി തന്വാനാ-ഽഹഃ । സഗ്ഗ്സ്ഥാശ്ച സര്വശഃ ॥ അഹോരാത്രേ പശുപാല്യൌ । മുഹൂര്താഃ പ്രേഷ്യാ അഭവന്ന് । മൃത്യുസ് തദ-ഭവ-ദ്ധാതാ । ശമിതോ ഗ്രോ വിശാ-മ്പതിഃ ॥ 54 ॥
കല്പതന്ത്രാണി തന്വാനാ-ഽഹഃ । സഗ്ഗ്സ്ഥാശ്ച സര്വശഃ ॥ അഹോരാത്രേ പശുപാല്യൌ । മുഹൂര്താഃ പ്രേഷ്യാ അഭവന്ന് । മൃത്യുസ് തദ-ഭവ-ദ്ധാതാ । ശമിതോ ഗ്രോ വിശാ-മ്പതിഃ ॥ 54 ॥
വിശ്വസൃജഃ പ്രഥമാ-സ്സത്ര-മാസത । സഹസ്ര സമ-മ്പ്രസുതേന യന്തഃ ।
തതോ ഹ ജജ്ഞേ ഭുവനസ്യ ഗോപാഃ । ഹിരണ്മയഃ ശകുനി ര്ബ്രഹ്മ നാമ ॥ യേന സൂര്യ-സ്തപതി തേജസേ-ദ്ധഃ । പിതാ പുത്രേണ പിതൃമാന്. യോനിയോനൌ । നാവേദവി-ന്മനുതേ ത-മ്ബൃഹന്തമ് । സര്വാനുഭു-മാത്മാനഗ്ം സമ്പരായേ ॥
ഏഷ നിത്യോ മഹിമാ ബ്രാഹ്മണസ്യ ।
ന കര്മണാ വര്ധതേ നോ കനീയാന് ॥ 55 ॥
തതോ ഹ ജജ്ഞേ ഭുവനസ്യ ഗോപാഃ । ഹിരണ്മയഃ ശകുനി ര്ബ്രഹ്മ നാമ ॥ യേന സൂര്യ-സ്തപതി തേജസേ-ദ്ധഃ । പിതാ പുത്രേണ പിതൃമാന്. യോനിയോനൌ । നാവേദവി-ന്മനുതേ ത-മ്ബൃഹന്തമ് । സര്വാനുഭു-മാത്മാനഗ്ം സമ്പരായേ ॥
ഏഷ നിത്യോ മഹിമാ ബ്രാഹ്മണസ്യ ।
ന കര്മണാ വര്ധതേ നോ കനീയാന് ॥ 55 ॥
തസ്യൈവാത്മാ പദവിത്തം-വിഁദിത്വാ ।
ന കര്മണാ ലിപ്യതേ പാപകേന ॥
പഞ്ചപഞ്ചാശത-സ്ത്രിവൃതഃ സംവഁഥ്സരാഃ ।
പഞ്ചപഞ്ചാശതഃ പഞ്ചദശാഃ । പഞ്ചപഞ്ചാശതഃ സപ്തദശാഃ ।
പഞ്ചപഞ്ചാശത ഏകവിഗ്ംശാഃ ।
വിശ്വസൃജാഗ്ം സഹസ്ര സംവഁഥ്സരമ് ॥
ഏതേന വൈ വിശ്വസൃജ ഇദം-വിഁശ്വ-മസൃജന്ത । യ-ദ്വിശ്വ-മസൃജന്ത । തസ്മാ-ദ്വിശ്വസൃജഃ ॥
വിശ്വ-മേനാ-നനു പ്രജായതേ । ബ്രഹ്മണ-സ്സായുജ്യഗ്ം സലോകതാം-യഁന്തി ।
ഏതാസാമേവ ദേവതാനാഗ്ം സായുജ്യമ് । സാര്ഷ്ടിതാഗ്ം സമാന ലോകതാം-യഁന്തി ।
യ ഏത-ദുപയന്തി । യേ ചൈന-ത്പ്രാഹുഃ ।
യേഭ്യ-ശ്ചൈന-ത്പ്രാഹുഃ ॥
ഓമ് ॥ 56 ॥
(ശശ്വ - ദാസത - സിഷാസതാ - മാസത - ഹവിഷ് - പതിഃ - കനീയാന് - തസ്മാ-ദ്വിശ്വസൃജോ-ഽഷ്ടൌ ച) (അ. 9)
(തുഭ്യം - ദേവേഭ്യ - സ്തപസാ - ദേവേഭ്യോ - ബ്രഹ്മ വൈ ചതുര്ഹോതാരോ - യച്ചാമൃതഗ്ം - സര്വാ ദിശോ ദിക്ഷു - സര്വാ-ന്ദിവ - മൃചാ-മ്പ്രാചീ നവ)
(തുഭ്യം - തപസാ - താ വാ ഏതാഃ പഞ്ച - ഹിരണ്യ-ന്ദദാതി - സര്വാ ദിശ - സ്തപ ആസീദ്ഗൃഹപതി-ഷ്ഷട്പഞ്ചാശത്)
(തുഭ്യ-മോം)
॥ ഹരിഃ ഓമ് ॥
॥ തൈത്തിരീയ യജുര്ബ്രാഹ്മണേ കാഠകേ തൃതീയ പ്രശ്ന-സ്സമാപ്തഃ ॥
ന കര്മണാ ലിപ്യതേ പാപകേന ॥
പഞ്ചപഞ്ചാശത-സ്ത്രിവൃതഃ സംവഁഥ്സരാഃ ।
പഞ്ചപഞ്ചാശതഃ പഞ്ചദശാഃ । പഞ്ചപഞ്ചാശതഃ സപ്തദശാഃ ।
പഞ്ചപഞ്ചാശത ഏകവിഗ്ംശാഃ ।
വിശ്വസൃജാഗ്ം സഹസ്ര സംവഁഥ്സരമ് ॥
ഏതേന വൈ വിശ്വസൃജ ഇദം-വിഁശ്വ-മസൃജന്ത । യ-ദ്വിശ്വ-മസൃജന്ത । തസ്മാ-ദ്വിശ്വസൃജഃ ॥
വിശ്വ-മേനാ-നനു പ്രജായതേ । ബ്രഹ്മണ-സ്സായുജ്യഗ്ം സലോകതാം-യഁന്തി ।
ഏതാസാമേവ ദേവതാനാഗ്ം സായുജ്യമ് । സാര്ഷ്ടിതാഗ്ം സമാന ലോകതാം-യഁന്തി ।
യ ഏത-ദുപയന്തി । യേ ചൈന-ത്പ്രാഹുഃ ।
യേഭ്യ-ശ്ചൈന-ത്പ്രാഹുഃ ॥
ഓമ് ॥ 56 ॥
(ശശ്വ - ദാസത - സിഷാസതാ - മാസത - ഹവിഷ് - പതിഃ - കനീയാന് - തസ്മാ-ദ്വിശ്വസൃജോ-ഽഷ്ടൌ ച) (അ. 9)
(തുഭ്യം - ദേവേഭ്യ - സ്തപസാ - ദേവേഭ്യോ - ബ്രഹ്മ വൈ ചതുര്ഹോതാരോ - യച്ചാമൃതഗ്ം - സര്വാ ദിശോ ദിക്ഷു - സര്വാ-ന്ദിവ - മൃചാ-മ്പ്രാചീ നവ)
(തുഭ്യം - തപസാ - താ വാ ഏതാഃ പഞ്ച - ഹിരണ്യ-ന്ദദാതി - സര്വാ ദിശ - സ്തപ ആസീദ്ഗൃഹപതി-ഷ്ഷട്പഞ്ചാശത്)
(തുഭ്യ-മോം)
॥ ഹരിഃ ഓമ് ॥
॥ തൈത്തിരീയ യജുര്ബ്രാഹ്മണേ കാഠകേ തൃതീയ പ്രശ്ന-സ്സമാപ്തഃ ॥
॥ ഇതി തൈത്തിരീയ യജുര്ബ്രാഹ്മണേ കാഠകം സമാപ്തമ് ॥