Lord Agni

3.12 - వైశ్వసృజచయనమ్ - కృష్ణ యజుర్వేద తైత్తిరీయ బ్రాహ్మణ కాఠ ప్రశ్నః పాఠః - తుభ్యం తా

(Vaishvasrijachayanam in Telugu)

From Taittiriya Brahmana, Krishna Yajurveda

The Vaishvasrijachayanam is a profound Vedic ritual text derived from the third Prashna of the Kathaka portion of the Krishna Yajurveda Taittiriya Brahmana. This sacred section focuses on the specific sacrificial rites associated with the construction of the Agni altar. Dedicated to Agni, the messenger of the gods, these verses serve as powerful invocations for prosperity, virility, and the fulfillment of deep spiritual desires. Chanting these ancient mantras is believed to align the practitioner with cosmic energies, fostering internal purification and the successful realization of noble objectives through the grace of the sacrificial fire.

కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ బ్రాహ్మణే కాఠకే తృతీయః ప్రశ్నః - వైశ్వసృజచయనమ్
ఓ-న్నమః పరమాత్మనే, శ్రీ మహాగణపతయే నమః,
శ్రీ గురుభ్యో నమః । హరిః ఓమ్ ॥
చాతుర్హోత్రచయనం-వైఁశ్వసృజచయన-ఞ్చ
అనువాకం 1 - వైశ్వసృజచయనాఙ్గభూతాః దివశ్శ్యేనయ ఇష్టయః
తుభ్య-న్తా అఙ్గిరస్తమ విశ్వా-స్సుక్షితయః పృథక్ । అగ్నే కామాయ యేమిరే ॥ అశ్యామ త-ఙ్కామమగ్నే తవో త్యశ్యామ రయిగ్ం రయివ-స్సువీరమ్ । అశ్యామ వాజమభి వాజయన్తో ఽశ్యామ ద్యుమ్నమజరాజర-న్తే ॥ ।
ఆశానా-న్త్వా ఽఽశాపాలేభ్యః । చతుర్భ్యో అమృతేభ్యః । ఇద-మ్భూతస్యాధ్యక్షేభ్యః । విధేమ హవిషా వయమ్ ॥ విశ్వా ఆశా మధునా సగ్ంసృజామి । అనమీవా ఆప ఓషధయో భవన్తు । అయం-యఁజమానో మృధో వ్యస్యతాం అగృభీతాః పశవః సన్తు సర్వే ॥ ।
అను నో-ఽద్యా-ఽనుమతిర్యజ్ఞ-న్దేవేషు మన్యతామ్ । అగ్నిశ్చ హవ్యవాహనో భవతా-న్దాశుషే మయః ॥ అన్విదనుమతే త్వ-మ్మన్యాసై శఞ్చనః కృధి । క్రత్వే దక్షాయ నో హిను ప్రణ ఆయూగ్ంషి తారిషః ॥ ।
కామో భూతస్య భవ్యస్య । సమ్రాడేకో విరాజతి । స ఇద-మ్ప్రతి పప్రథే । ఋతూను-థ్సృజతే వశీ ॥ కామస్తదగ్రే సమవర్తతాధి । మనసో రేతః ప్రథమం-యఁదాసీత్ । సతో బన్ధుమసతి నిరవిన్దన్న్ । హృది ప్రతీష్యా కవయో మనీషా ॥ ।
బ్రహ్మ జజ్ఞాన-మ్ప్రథమ-మ్పురస్తాద్వి సీమత-స్సురుచో వేన ఆవః । స బుధ్నియా ఉపమా అస్య విష్ఠా-స్సతశ్చ యోనిమసతశ్చ వివః ॥ పితా విరాజామృషభో రయీణామ్ । అన్తరిక్షం-విఁశ్వరూప ఆవివేశ । తమర్కై-రభ్యర్చన్తి వథ్సమ్ । బ్రహ్మ సన్త-మ్బ్రహ్మణా వర్ధయన్తః ॥ ।
యజ్ఞో రాయో యజ్ఞ ఈశే వసూనామ్ । యజ్ఞ-స్సస్యానాముత సుక్షితీనామ్ । యజ్ఞ ఇష్టః పూర్వచిత్తి-న్దధాతు । యజ్ఞో బ్రహ్మణ్వాగ్ం అప్యేతు దేవాన్ ॥ అయం-యఁజ్ఞో వర్ధతా-ఙ్గోభిరశ్వైః । ఇయం-వేఁదిః స్వపత్యా సువీరా । ఇద-మ్బర్హిరతి బర్హీగ్ష్యన్యా । ఇమం-యఁజ్ఞం-విఁశ్వే అవన్తు దేవాః ॥ । ఆపో భద్రా ఘృతమిదాప ఆసురగ్నీ-షోమౌ బిభ్రత్యాప ఇ-త్తాః । తీవ్రో రసో మధుపృచా మరఙ్గమ ఆ మా ప్రాణేన సహ వర్చసా గన్న్ ॥ ఆది-త్పశ్యామ్యుత వా శృణోమ్యా మా ఘోషో గచ్ఛతి వాన్న ఆసామ్ । మన్యే భేజానో అమృతస్య తర్హి హిరణ్యవర్ణా అతృపం-యఁదా వః ॥ ।
తుభ్య-మ్భరన్తి క్షితయో యవిష్ఠ । బలిమగ్నే అన్తి త ఓత దూరాత్ । ఆ భన్దిష్ఠస్య సుమతి-ఞ్చికిద్ధి । బృహత్తే అగ్నే మహి శర్మ భద్రమ్ ॥ యో దేహ్యో అనమయద్వధస్నైః । యో అర్యపత్నీ-రుషసశ్చకార । స నిరుధ్యా నహుషో యహ్వో అగ్నిః । విశశ్చక్రే బలిహృత-స్సహోభిః ॥ ।
పూర్వ-న్దేవా అపరేణా-నుపశ్యఞ్జన్మభిః । జన్మాన్యవరైః పరాణి । వేదాని దేవా అయమస్మీతి మామ్ । అహగ్ం హిత్వా శరీర-ఞ్జరసః పరస్తాత్ ॥ ప్రాణాపానౌ చక్షు-శ్శ్రోత్రమ్ । వాచ-మ్మనసి సమ్భృతామ్ । హిత్వా శరీర-ఞ్జరసః పరస్తాత్ । ఆ భూతి-మ్భూతిం-వఁయమశ్నవామహై ॥ ।
హవ్యవాహ-మభిమాతిషా-ఽహమ్ । రక్షోహణ-మ్పృతనాసు జిష్ణుమ్ । జ్యోతిష్మన్త-న్దీద్యత-మ్పురన్ధిమ్ । అగ్నిగ్గ్ స్విష్టకృతమా హువేమ ॥ స్విష్టమగ్నే అభి త-త్పృణాహి । విశ్వా దేవ పృతనా అభిష్య । ఉరు-న్నః పన్థా-మ్ప్రదిశన్వి భాహి । జ్యోతిష్మద్ధేహ్యజర-న్న ఆయుః ॥ ॥ 1 ॥
తుభ్య-న్దశ (అ. 1)
అనువాకం 2 - తాసా-మ్బ్రాహ్మణమ్
దేవేభ్యో వై స్వర్గో లోకస్తిరో-ఽభవత్ ।
తే ప్రజాపతి-మబ్రువన్న్ ।
ప్రజాపతే స్వర్గో వై నో లోకస్తిరో-ఽభూత్ । తమన్విచ్ఛేతి । తం-యఁజ్ఞక్రతుభి-రన్వైచ్ఛత్ । తం-యఁజ్ఞక్రతుభి-ర్నాన్వవిన్దత్ ।
తమిష్టిభి-రన్వైచ్ఛత్ । తమిష్టిభి-రన్వవిన్దత్ ।
తదిష్టీనా-మిష్టిత్వమ్ । ఏష్టయో హవై నామ ।
తా ఇష్టయ ఇత్యాచక్షతే పరోక్షేణ । పరోక్ష ప్రియా ఇవ హి దేవాః ॥ 2 ॥
తమాశా-ఽబ్రవీత్ । ప్రజాపత ఆశయా వై శ్రామ్యసి ।
అహము వా ఆశా-ఽస్మి । మా-న్ను యజస్వ ।
అథ తే సత్యా-ఽఽశా భవిష్యతి । అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి । స ఏతమగ్నయే కామాయ పురోడాశ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ ।
ఆశాయై చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ । తతో వై తస్య సత్యా-ఽఽశా ఽభవత్ । అను స్వర్గం-లోఁక-మవిన్దత్ । సత్యా హ వా అస్యాశా భవతి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి । య ఏతేన హవిషా యజతే । య ఉ చైనదేవం-వేఁద ॥ సో-ఽత్ర జుహోతి । అగ్నయే కామాయ స్వాహా-ఽఽశాయై స్వాహా । అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 3 ॥
త-ఙ్కామో-ఽబ్రవీత్ । ప్రజాపతే కామేన వై శ్రామ్యసి । అహమువై కామో-ఽస్మి । మా-న్ను యజస్వ । అథ తే సత్యః కామో భవిష్యతి । అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి । స ఏతమగ్నయే కామాయ పురోడాశ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ । కామాయ చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ ।
తతో వై తస్య సత్యః కామో-ఽభవత్ ।
అను స్వర్గం-లోఁకమవిన్దత్ ।
సత్యో హ వా అస్య కామో భవతి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి ।
య ఏతేన హవిషా యజతే ।
య ఉ చైనదేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి ।
అగ్నయే కామాయ స్వాహా కామాయ స్వాహా ।
అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 4 ॥
త-మ్బ్రహ్మా-ఽబ్రవీత్ । ప్రజాపతే బ్రహ్మణా వైశ్రామ్యసి । అహము వై బ్రహ్మా-ఽస్మి ।
మా-న్ను యజస్వ । అథ తే బ్రహ్మణ్వాన్. యజ్ఞో భవిష్యతి । అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి । స ఏతమగ్నయే కామాయ పురోడాశ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ । బ్రహ్మణే చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ । తతో వై తస్య బ్రహ్మణ్వాన్. యజ్ఞో-ఽభవత్ । అను స్వర్గం-లోఁకమవిన్దత్ । బ్రహ్మణ్వాన్. హ వా అస్య యజ్ఞో భవతి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి । య ఏతేన హవిషా యజతే । య ఉచైనదేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి । అగ్నయే కామాయ స్వాహా బ్రహ్మణే స్వాహా । అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా । స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 5 ॥
తం-యఁజ్ఞో-ఽబ్రవీత్ । ప్రజాపతే యజ్ఞేన వై శ్రామ్యసి । అహము వై యజ్ఞో-ఽస్మి ।
మా-న్ను యజస్వ । అథ తే సత్యో యజ్ఞో భవష్యతి । అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి ।
స ఏతమగ్నయే కామాయ పురోడాశ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ । యజ్ఞాయ చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ । తతో వై తస్య సత్యో యజ్ఞో-ఽభవత్ । అను స్వర్గం-లోఁకమవిన్దత్ । సత్యో హ వా అస్య యజ్ఞో భవతి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి ।
య ఏతేన హవిషా యజతే ।
య ఉచైనదేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి ।
అగ్నయే కామాయ స్వాహా యజ్ఞాయ స్వాహా ।
అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 6 ॥
తమాపో-ఽబ్రువన్న్ । ప్రజాపతే-ఽఫ్సు వై సర్వే కామా-శ్శ్రితాః । వయము వా ఆపస్స్మః । అస్మాన్ను యజస్వ । అథ త్వయి సర్వే కామా-శ్శ్రయిష్యన్తే । అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి ।
స ఏతమగ్నయే కామాయ పురోడాశ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ । అద్భ్యశ్చరుమ్ ।
అనుమత్యై చరుమ్ । తతో వై తస్మిన్-థ్సర్వే కామా అశ్రయన్త । అను స్వర్గం-లోఁకమవిన్దత్ । సర్వే హ వా అస్మిన్ కామా-శ్శ్రయన్తే । అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి । య ఏతేన హవిషా యజతే ।
య ఉచైనదేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి ।
అగ్నయే కామాయ స్వాహా ఽద్భ్య-స్స్వాహా ।
అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 7 ॥
తమగ్ని ర్బలిమానబ్రవీత్ ।
ప్రజాపతే ఽగ్నయే వై బలిమతే సర్వాణి భూతాని బలిగ్ం హరన్తి । అహము వా అగ్ని ర్బలిమానస్మి । మా-న్ను యజస్వ ।
అథ తే సర్వాణి భూతాని బలిగ్ం హరిష్యన్తి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి ।
స ఏతమగ్నయే కామాయ పురోడాశ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ । అగ్నయే బలిమతే చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ । తతో వై తస్మై సర్వాణి భూతాని బలి-మహరన్న్ । అను స్వర్గం-లోఁకమవిన్దత్ । సర్వాణి హ వా అస్మై భూతాని బలిగ్ం హరన్తి । అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి । య ఏతేన హవిషా యజతే ।
య ఉచైనదేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి ।
అగ్నయే కామాయ స్వాహా ఽగ్నయే బలిమతే స్వాహా । అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 8 ॥
తమనువిత్తిర-బ్రవీత్ । ప్రజాపతే స్వర్గం-వైఁ లోకమను-వివిథ్ససి । అహము వా అనువిత్తిరస్మి । మా-న్ను యజస్వ । అథ తే సత్యా ఽనువిత్తి-ర్భవిష్యతి । అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి ।
స ఏతమగ్నయే కామాయ పురోడాశ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ ।
అనువిత్త్యై చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ ।
తతో వై తస్య సత్యా ఽనువిత్తిరభవత్ ।
అను స్వర్గం-లోఁక-మవిన్దత్ ।
సత్యా హ వా అస్యానువిత్తి-ర్భవతి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి ।
య ఏతేన హవిషా యజతే ।
య ఉచైనదేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి ।
అగ్నయే కామాయ స్వాహా-ఽనువిత్త్యై స్వాహా ।
అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 9 ॥
తా వా ఏతా-స్సప్త స్వర్గస్య లోకస్య ద్వారః ।
దివ-శ్శ్యేనయో ఽనువిత్తయో నామ ।
ఆశా ప్రథమాగ్ం రక్షతి ।
కామో ద్వితీయామ్ । బ్రహ్మ తృతీయామ్ । యజ్ఞశ్చతుర్థీమ్ । ఆపః పఞ్చమీమ్ ।
అగ్ని ర్బలిమాన్-థ్షష్ఠీమ్ । అనువిత్తి-స్సప్తమీమ్ ।
అను హ వై స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి ।
కామచారో-ఽస్య స్వర్గే లోకే భవతి ।
య ఏతాభి-రిష్టిభి-ర్యజతే ।
య ఉచైనా ఏవం-వేఁద । తాస్వన్విష్టి । పష్ఠౌహీ వరా-న్దద్యా-త్కగ్ం సఞ్చ ।
స్త్రియై చాభారగ్ం సమృద్ధ్యై ॥ 10 ॥
అనువాకం 3 - ఉపాఘా నామేష్టయః
తపసా దేవా దేవతా-మగ్ర ఆయన్న్ । తపసర్షయ-స్స్వరన్వవిన్దన్న్ ।
తపసా సపత్నా-న్ప్రణుదామారాతీః ।
యేనేదం-విఁశ్వ-మ్పరిభూతం-యఁదస్తి ॥
ప్రథమజ-న్దేవగ్ం హవిషా విధేమ । స్వయభు-మ్బ్రహ్మ పరమ-న్తపో యత్ ।
స ఏవ పుత్ర-స్స పితా స మాతా ।
తపో హ యక్ష-మ్ప్రథమగ్ం సమ్బభూవ ॥
శ్రద్ధయా దేవో దేవత్వ-మశ్నుతే ।
శ్రద్ధా ప్రతిష్ఠా లోకస్య దేవీ ॥ 11 ॥
సా నో జుషాణోప యజ్ఞ-మాగాత్ ।
కామవథ్సా ఽమృత-న్దుహానా ॥
శ్రద్ధా దేవీ ప్రథమజా ఋతస్య ।
విశ్వస్య భర్త్రీ జగతః ప్రతిష్ఠా ।
తాగ్ శ్రద్ధాగ్ం హవిషా యజామహే ।
సా నో లోక-మమృత-న్దధాతు ।
ఈశానా దేవీ భువనస్యాధిపత్నీ ॥ ఆగాథ్సత్యగ్ం హవిరిద-ఞ్జుషాణమ్ ।
యస్మాద్దేవా జజ్ఞిరే భువనఞ్చ విశ్వే ।
తస్మై విధేమ హవిషా ఘృతేన ॥ 12 ॥
యథా దేవై-స్సధమాద-మ్మదేమ ॥
యస్య ప్రతిష్ఠో-ర్వన్తరిక్షమ్ ।
యస్మాద్దేవా జజ్ఞిరే భువనఞ్చ సర్వే ।
తథ్సత్య-మర్చదుపయజ్ఞ-న్న ఆగాత్ । బ్రహ్మాహుతీ-రుపమోదమానమ్ ॥
మనసో వశే సర్వమిద-మ్బభూవ ।
నాన్యస్య మనో వశమన్వియాయ ।
భీష్మో హి దేవ-స్సహస-స్సహీయాన్ ।
స నో జుషాణ ఉప యజ్ఞమాగాత్ ॥
ఆకూతీనా-మధిపతి-ఞ్చేతసా-ఞ్చ ॥ 13 ॥
సఙ్కల్పజూతి-న్దేవం-విఁపశ్చిమ్ ।
మనో రాజానమిహ వర్ధయన్తః ।
ఉపహవే ఽస్య సుమతౌ స్యామ ॥
చరణ-మ్పవిత్రం-విఁతత-మ్పురాణమ్ ।
యేన పూతస్తరతి దుష్కృతాని ।
తేన పవిత్రేణ శుద్ధేన పూతాః ।
అతి పాప్మాన-మరాతి-న్తరేమ ॥
లోకస్య ద్వార-మర్చిమ-త్పవిత్రమ్ ।
జ్యోతిష్మ-ద్భ్రాజమాన-మ్మహస్వత్ । అమృతస్య ధారా బహుధా దోహమానమ్ ।
చరణ-న్నో లోకే సుధితా-న్దధాతు ॥
అగ్నిర్మూర్ధా దివః కకు-త్పతిః పృథివ్యా అయమ్ । అపాగ్ం రేతాగ్ంసి జిన్వతి ॥ భువో యజ్ఞస్య రజసశ్చ నేతా యత్రా నియుద్భి-స్సచసే శివాభిః । దివి మూర్ధాన-న్దధిషే సువర్షా-ఞ్జిహ్వామగ్నే చకృషే హవ్యవాహమ్ ॥ ॥
అను నో-ఽద్యా-ఽనుమతిర్యజ్ఞ-న్దేవేషు మన్యతామ్ । అగ్నిశ్చ హవ్యవాహనో భవతా-న్దాశుషే మయః ॥ అన్విదనుమతే త్వ-మ్మన్యాసై శఞ్చనః కృధి । క్రత్వే దక్షాయ నో హిను ప్రణ ఆయూగ్ంషి తారిషః ॥ ॥
హవ్యవాహ-మభిమాతిషా-ఽహమ్ । రక్షోహణ-మ్పృతనాసు జిష్ణుమ్ । జ్యోతిష్మన్త-న్దీద్యత-మ్పురన్ధిమ్ । అగ్నిగ్గ్ స్విష్టకృతమా హువేమ ॥ స్విష్టమగ్నే అభి త-త్పృణాహి । విశ్వా దేవ పృతనా అభిష్య । ఉరు-న్నః పన్థా-మ్ప్రదిశన్వి భాహి । జ్యోతిష్మద్ధేహ్యజర-న్న ఆయుః ॥ ॥ 14 ॥
(దేవీ - ఘృతేన - చేతసా-ఞ్చ - దోహమాన-ఞ్చత్వారి చ) (అ. 3)
అనువాకం 4 - తాసా-మ్బ్రాహ్మణమ్
దేవేభ్యో వై స్వర్గో లోకస్తిరో ఽభవత్ ।
తే ప్రజాపతి-మబ్రువన్న్ । ప్రజాపతే స్వర్గో
వై నో లోకస్తిరో-ఽభూత్ । తమన్విచ్ఛేతి ।
తం-యఁజ్ఞక్రతుభి-రన్వైచ్ఛత్ ।
తం-యఁజ్ఞక్రతుభి ర్నాన్వవిన్దత్ ।
తమిష్టిభి-రన్వైచ్ఛత్ । తమిష్టిభి-రన్వవిన్దత్ । తదిష్టీనా-మిష్టిత్వమ్ । ఏష్టయో హ వై నామ । తా ఇష్టయ ఇత్యా చక్షతే పరోక్షేణ ।
పరోక్షప్రియా ఇవ హి దేవాః ॥ 15 ॥
త-న్తపో-ఽ బ్రవీత్ । ప్రజాపతే తపసా వై
శ్రామ్యసి । అహము వై తపో-ఽ స్మి ।
మా-న్ను యజస్వ ।
అథ తే సత్య-న్తపో భవిష్యతి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి ।
స ఏతమాగ్నేయ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ । తపసే చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ ।
తతో వై తస్య సత్య-న్తపో ఽభవత్ ।
అను స్వర్గం-లోఁకమవిన్దత్ ।
సత్య గ్ం హ వా అస్య తపో భవతి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి ।
య ఏతేన హవిషా యజతే ।
య ఉ చైనదేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి । అగ్నయే స్వాహా తపసే స్వాహా ।
అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 16 ॥
తగ్గ్ శ్రద్ధా-ఽబ్రవీత్ । ప్రజాపతే శ్రద్ధయా వై శ్రామ్యసి । అహము వై శ్రద్ధా-ఽస్మి । మా-న్ను యజస్వ । అథ తే సత్యా శ్రద్ధా భవిష్యతి । అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి ।
స ఏతమా-ఽగ్నేయ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ । శ్రద్ధాయై చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ । తతో వై తస్య సత్యా శ్రద్ధా-ఽభవత్ ।
అను స్వర్గం-లోఁకమవిన్దత్ ।
సత్యా హ వా అస్య శ్రద్ధా భవతి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి ।
య ఏతేన హవిషా యజతే ।
య ఉ చైనదేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి । అగ్నయే స్వాహా శ్రద్ధాయై స్వాహా ।
అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 17 ॥
తగ్ం సత్య-మబ్రవీత్ । ప్రజాపతే సత్యేన వై శ్రామ్యసి । అహము వై సత్యమస్మి । మా-న్ను యజస్వ । అథ తే సత్యగ్ం సత్య-మ్భవిష్యతి । అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి ।
స ఏతమా-ఽగ్నేయ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ । సత్యాయ చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ ।
తతో వై తస్య సత్యగ్ం సత్యమభవత్ ।
అను స్వర్గం-లోఁకమవిన్దత్ ।
సత్యగ్ం హ వా అస్య సత్య-మ్భవతి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి ।
య ఏతేన హవిషా యజతే ।
య ఉచైనదేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి ।
అగ్నయే స్వాహా సత్యాయ స్వాహా ।
అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 18 ॥
త-మ్మనో-ఽబ్రవీత్ । ప్రజాపతే మనసా వై శ్రామ్యసి । అహము వై మనో-ఽస్మి ।
మా-న్ను యజస్వ ।
అథ తే సత్య-మ్మనో భవిష్యతి ।
అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి ।
స ఏతమా-ఽగ్నేయ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ । మనసే చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ । తతో వై తస్య సత్య-మ్మనో-ఽభవత్ ।
అను స్వర్గం-లోఁకమవిన్దత్ । సత్యగ్ం హ వా అస్య మనో భవతి । అను స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి । య ఏతేన హవిషా యజతే ।
య ఉచైన దేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి ।
అగ్నయే స్వాహా మనసే స్వాహా ।
అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 19 ॥
త-ఞ్చరణ-మబ్రవీత్ । ప్రజాపతే చరణేన వై శ్రామ్యసి । అహము వై చరణమస్మి । మా-న్ను యజస్వ । అథ తే సత్య-ఞ్చరణ-మ్భవిష్యతి । అను స్వర్గం-లోఁకం-వేఁథ్స్యసీతి ।
స ఏతమా-ఽగ్నేయ-మష్టాకపాల-న్నిరవపత్ । చరణాయ చరుమ్ । అనుమత్యై చరుమ్ । తతో వై తస్య సత్య-ఞ్చరణమభవత్ ।
అను స్వర్గం-లోఁకమవిన్దత్ ।
సత్యగ్ం హ వా అస్య చరణ-మ్భవతి ।
అనుస్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి ।
య ఏతేన హవిషా యజతే ।
య ఉచైనదేవం-వేఁద । సో-ఽత్ర జుహోతి ।
అగ్నయే స్వాహా చరణాయ స్వాహా ।
అనుమత్యై స్వాహా ప్రజాపతయే స్వాహా ।
స్వర్గాయ లోకాయ స్వాహా-ఽగ్నయే స్విష్టకృతే స్వాహేతి ॥ 20 ॥
తా వా ఏతాః పఞ్చ స్వర్గస్య లోకస్య ద్వారః ।
అపాఘా అనువిత్తయో నామ । తపః ప్రథమాగ్ం రక్షతి । శ్రద్ధా ద్వితీయామ్ । సత్య-న్తృతీయామ్ ।
మనశ్చతుర్థీమ్ । చరణ-మ్పఞ్చమీమ్ ।
అను హ వై స్వర్గం-లోఁకం-విఁన్దతి ।
కామచారో-ఽస్య స్వర్గే లోకే భవతి ।
య ఏతాభి-రిష్టిభి-ర్యజతే ।
య ఉచైనా ఏవం-వేఁద ।
అనువాకం 5 - చాతుర్హోత్రచయనమ్
బ్రహ్మ వై చతుర్హోతారః । చతుర్హోతృభ్యో-ఽధి యజ్ఞో నిర్మితః । నైనగ్ం శప్తమ్ । నాభిచరిత-మాగచ్ఛతి । య ఏవం-వేఁద ॥
యో హ వై చతుర్హోతృణా-ఞ్చతుర్హోతృత్వం-వేఁద । అథో పఞ్చ హోతృత్వమ్ ।
సర్వా హాస్మై దిశః కల్పన్తే ।
వాచస్పతిర్ హోతా దశహోతౄణామ్ ।
పృథివీ హోతా చతుర్హోతౄణామ్ ॥ 22 ॥
అగ్నిర్-హోతా పఞ్చహోతౄణామ్ । వాఘోతా షడ్ఢోతౄణామ్ ।
మహాహవిర్ హోతా సప్తహోతౄణామ్ ।
ఏతద్వై చతుర్హోతృణా-ఞ్చతుర్హోతృత్వమ్ ।
అథో పఞ్చహోతృత్వమ్ । సర్వా హాస్మై దిశః కల్పన్తే । య ఏవం-వేఁద ॥
ఏషా వై సర్వ విద్యా । ఏత-ద్భేషజమ్ ।
ఏషా పఙ్క్తి-స్స్వర్గస్య లోకస్యా-ఞ్జసాయని-స్స్రుతిః ॥ 23 ॥
ఏతాన్. యో-ఽద్ధ్యై-త్యఛదిర్దర్శే యావత్తరసమ్ । స్వరేతి । అనపబ్రవ-స్సర్వమాయురేతి । విన్దతే ప్రజామ్ । రాయస్పోష-ఙ్గౌపత్యమ్ ।
బ్రహ్మవర్చసీ భవతి ॥ ఏతాన్. యో-ఽద్ధ్యైతి । స్పృణోత్యాత్మానమ్ । ప్రజా-మ్పితౄన్ ॥
ఏతాన్. వా అరుణ ఔపవేశి ర్విదాఞ్చకార ॥ 24 ॥
ఏతైరధివాదమపాజయత్ । అథో విశ్వ-మ్పాప్మానమ్ । స్వర్యయౌ । ఏతాన్. యో-ఽద్ధ్యైతి । అధివాద-ఞ్జయతి । అథో విశ్వ-మ్పాప్మానమ్ । స్వరేతి ॥ ఏతైరగ్ని-ఞ్చిన్వీత స్వర్గకామః ।
ఏతైరాయుష్కామః । ప్రజా పశుకామో వా ॥ 25 ॥
పురస్తా-ద్దశహోతార-ముదఞ్చ-ముపదధాతి యావత్పదమ్ । హృదయం-యఁజుషీ పత్న్యౌ చ । దక్షిణతః ప్రాఞ్చ-ఞ్చతుర్హోతారమ్ ।
పశ్చాదుదఞ్చ-మ్పఞ్చ హోతారమ్ । ఉత్తరతః ప్రాఞ్చగ్ం షడ్ఢోతారమ్ ।
ఉపరిష్టా-త్ప్రాఞ్చగ్ం సప్తహోతారమ్ । హృదయం-యఁజూగ్ంషి పత్న్యశ్చ ।
యథావకాశ-ఙ్గ్రహాన్ । యథావకాశ-మ్ప్రతిగ్రహాన్ ఁలోక-మ్పృణాశ్చ ।
సర్వా హాస్యైతా దేవతాః ప్రీతా అభీష్టా భవన్తి ॥ 26 ॥
సదేవమగ్ని-ఞ్చినుతే ॥
రథసమిన్త-శ్చేతవ్యః । వజ్రో వై రథః ।
వజ్రేణైవ పాప్మాన-మ్భ్రాతృవ్యగ్గ్ స్తృణుతే । పక్ష-స్సమిన్త-శ్చేతవ్యః ।
ఏతావాన్. వై రథః । యావత్పక్షః । రథసమిన్తమేవ చినుతే ॥
ఇమమేవ లోక-మ్పశుబన్ధేనాభిజయతి ।
అథో అగ్నిష్టోమేన ॥ 27 ॥
అన్తరిక్ష-ముక్థ్యేన । స్వరతిరాత్రేణ । సర్వాన్ ఁలోకానహీనేన । అథో సత్రేణ ॥ వరో దక్షిణా । వరేణైవ వరగ్గ్ స్పృణోతి ।
ఆత్మా హి వరః ॥ ఏకవిగ్ంశతి ర్దక్షిణా దదాతి ।
ఏకవిగ్ంశో వా ఇత-స్స్వర్గో లోకః । ప్రస్వర్గం-లోఁకమాప్నోతి ॥ 28 ॥
అసావాదిత్య ఏకవిగ్ంశః । అముమేవా-దిత్యమాప్నోతి ॥ శత-న్దదాతి । శతాయుః పురుష-శ్శతేన్ద్రియః । ఆయుష్యేవేన్ద్రియే ప్రతితిష్ఠతి ॥ సహస్ర-న్దదాతి ।
సహస్ర సమ్మిత-స్స్వర్గో లోకః ।
స్వర్గస్య లోకస్యా-భిజిత్యై ॥ అన్విష్టక-న్దక్షిణా దదాతి । సర్వాణి వయాగ్ంసి ॥ 29 ॥
సర్వస్యాప్త్యై । సర్వస్యా-వరుద్ధ్యై ॥ యది న విన్దేత । మన్థానేతావతో దద్యాదోదనాన్. వా । అశ్నుతే త-ఙ్కామమ్ । యస్మై కామాయా-గ్నిశ్చీయతే ॥ పష్ఠౌహీ-న్త్వన్తర్వతీ-న్దద్యాత్ ।
సా హి సర్వాణి వయాగ్ంసి । సర్వస్యాప్త్యై । సర్వస్యా-వరుద్ధ్యై ॥ 30 ॥
హిరణ్య-న్దదాతి । హిరణ్య-జ్యోతిరేవ స్వర్గం-లోఁకమేతి ॥ వాసో దదాతి । తేనాయుః ప్రతిరతే ॥ వేదితృతీయే యజేత । త్రిషత్యా హి దేవాః ।
స సత్యమగ్ని-ఞ్చినుతే ॥ తదేత-త్పశుబన్ధే బ్రాహ్మణ-మ్బ్రూయాత్ । నేతరేషు యజ్ఞేషు ॥
యో హ వై చతుర్హోతౄ-ననుసవన-న్తర్పయితవ్యాన్. వేద ॥ 31 ॥
తృప్యతి ప్రజయా పశుభిః ।
ఉపైనగ్ం సోమపీథో నమతి ।
ఏతే వై చతుర్హోతారో ఽనుసవన-న్తర్పయితవ్యాః । యే బ్రాహ్మణా బహువిదః ।
తేభ్యో యద్దక్షిణా న నయేత్ । దురిష్టగ్గ్ స్యాత్ । అగ్నిమస్య వృఞ్జీరన్న్ ।
తేభ్యో యథా శ్రద్ధ-న్దద్యాత్ । స్విష్టమేవైతత్క్రియతే ।
నాస్యాగ్నిం-వృఁఞ్జతే ॥ 32 ॥
హిరణ్యేష్టకో భవతి । యావదుత్తమ-మఙ్గులి-కాణ్డం-యఁజ్ఞ పరుషా సమ్మితమ్ ।
తేజో హిరణ్యమ్ ॥ యది హిరణ్య-న్న విన్దేత్ । శర్కరా అక్తా ఉపదద్ధ్యాత్ । తేజో ఘృతమ్ । సతేజసమే-వాగ్ని-ఞ్చినుతే ॥ అగ్నిఞ్చిత్వా సౌత్రామణ్యా యజేత మైత్రావరుణ్యా వా ।
వీర్యేణ వా ఏష వ్యృద్ధ్యతే ।
యో-ఽగ్నిఞ్చినుతే ॥ 33 ॥
యావదేవ వీర్యమ్ । తదస్మి-న్దధాతి ॥
బ్రహ్మణ-స్సాయుజ్యగ్ం సలోకతా-మాప్నోతి ।
ఏతాసామేవ దేవతానాగ్ం సాయుజ్యమ్ ।
సార్ష్టితాగ్ం సమాన లోకతా-మాప్నోతి । య ఏతమగ్ని-ఞ్చినుతే । య ఉచైనమేవం-వేఁద ॥ ఏతదేవ సావిత్రే బ్రాహ్మణమ్ ।
అథో నాచికేతే ॥ 34 ॥
(హోతా చతుర్హోతౄణాగ్ - స్రుతి - శ్చకార - వా - భవన్త్య - గ్నిష్టోమేనా - ప్నోతి - వయాగ్ంసి - వయాగ్ంసి - సర్వస్యాప్త్యై సర్వస్యావరుద్ధ్యై - వేద - వృఞ్జతే - చినుతే - +నవ చ) (అ. 5)
అనువాకం 6 - వైశ్వసృజచయనమ్
యచ్చామృతం-యఁచ్చ మర్త్యమ్ । యచ్చ ప్రాణితి యచ్చ న । సర్వాస్తా ఇష్టకాః కృత్వా ।
ఉప కామదుఘా దధే । తేనర్షిణా తేన బ్రహ్మణా । తయా దేవతయా-ఽఙ్గిరస్వ-ద్ధ్రువా సీద ॥ సర్వా-స్స్త్రియ-స్సర్వా-న్పుగ్ంసః । సర్వ-న్న స్త్రీ-పుమఞ్చ యత్ ।
సర్వాస్తాః ॥ యావన్తః పాగ్ంసవో భూమేః ॥ 35 ॥
సఙ్ఖ్యాతా దేవమాయయా । సర్వాస్తాః ॥ యావన్త ఊషాః పశూనామ్ । పృథివ్యా-మ్పుష్టి ర్హితాః । సర్వాస్తాః ॥ యావతీ-స్సికతా-స్సర్వాః ।
అఫ్స్వన్తశ్చ యా-శ్శ్రితాః । సర్వాస్తాః ॥ యావతీ-శ్శర్కరా ధృత్యై । అస్యా-మ్పృథివ్యామధి ॥ 36 ॥
సర్వాస్తాః ॥ యావన్తో-ఽశ్మానో-ఽస్యా-మ్పృథివ్యామ్ । ప్రతిష్ఠాసు ప్రతిష్ఠితాః । సర్వాస్తాః ॥ యావతీ ర్వీరుధ-స్సర్వాః ।
విష్ఠితాః పృథివీమను । సర్వాస్తాః ॥ యావతీరోషధీ-స్సర్వాః ।
విష్ఠితాః పృథివీమను । సర్వాస్తాః ॥ 37 ॥
యావన్తో వనస్పతయః । అస్యా-మ్పృథివ్యామధి । సర్వాస్తాః ॥
యావన్తో గ్రామ్యాః పశవ-స్సర్వే । ఆరణ్యాశ్చ యే । సర్వాస్తాః ॥ యే ద్విపాద-శ్చతుష్పాదః । అపాద ఉదరసర్పిణః ।
సర్వాస్తాః ॥ యావదాఞ్జ-నముచ్యతే ॥ 38 ॥
దేవత్రా యచ్చ మానుషమ్ । సర్వాస్తాః ॥ యావత్కృష్ణాయసగ్ం సర్వమ్ ।
దేవత్రా యచ్చ మానుషమ్ । సర్వాస్తాః ॥
యావ ల్లోహాయసగ్ం సర్వమ్ ।
దేవత్రా యచ్చ మానుషమ్ । సర్వాస్తాః ॥ సర్వగ్ం సీసగ్ం సర్వ-న్త్రపు ।
దేవత్రా యచ్చ మానుషమ్ ॥ 39 ॥
సర్వాస్తాః ॥ సర్వగ్ం హిరణ్యగ్ం రజతమ్ । దేవత్రా యచ్చ మానుషమ్ ।
సర్వాస్తాః ॥ సర్వగ్ం సువర్ణగ్ం హరితమ్ । దేవత్రా యచ్చ మానుషమ్ ।
సర్వాస్తా ఇష్టకాః కృత్వా । ఉపకామదుఘా దధే । తేనర్షిణా తేన బ్రహ్మణా ।
తయా దేవతయా-ఽఙ్గిరస్వ-ద్ధ్రువా సీద ॥ 40 ॥
[భూమే - రధి - విష్ఠితాః పృథివీమను సర్వాస్తా - ఉచ్యత - మానుషగ్ం - సీద ] (అ. 6)
(యచ్చ స్త్రియః పాగ్ంసవ ఊషా-స్సికతా-శ్శర్కరా అశ్మానో వీరుధ ఓషధీ-ర్వనస్పతయో గ్రామ్యా యే ద్విపాదో యావదాఞ్జనం-యాఁవ-త్కృష్ణాయసం
ఁలోహాయసగ్ం సీసగ్ం హిరణ్యగ్ం సువర్ణగ్ం హరితమష్టాదశ)
అనువాకం 7 - వైశ్వసృజచయనమ్
సర్వా దిశో దిక్షు । యచ్చాన్త ర్భూత-మ్ప్రతిష్ఠితమ్ । సర్వాస్తా ఇష్టకాః కృత్వా ।
ఉప కామదుఘా దధే ।
తేనర్షిణా తేన బ్రహ్మణా ।
తయా దేవతయా-ఽఙ్గిరస్వ-ద్ధ్రువా సీద ॥
అన్తరిక్షఞ్చ కేవలమ్ ।
యచ్చాస్మి-న్నన్తరాహితమ్ ।
సర్వాస్తాః ॥ ఆన్తరిక్ష్యశ్చ యాః ప్రజాః ॥ 41 ॥
గన్ధర్వా-ఫ్సరసశ్చ యే । సర్వాస్తాః ॥ సర్వా-నుదారాన్-థ్సలిలాన్ ।
అన్తరిక్షే ప్రతిష్ఠితాన్ । సర్వాస్తాః ॥
సర్వా-నుదారాన్-థ్సలిలాన్ ।
స్థావరాః ప్రోష్యాశ్చ యే । సర్వాస్తాః ॥ సర్వా-న్ధునిగ్ం సర్వాన్-ధ్వగ్ంసాన్ ।
హిమో యచ్చ శీయతే ॥ 42 ॥
సర్వాస్తాః ॥ సర్వా-న్మరీచీన్. వితతాన్ । నీహారో యచ్చ శీయతే । సర్వాస్తాః ॥ సర్వా విద్యుత-స్సర్వాన్-థ్స్తనయిత్నూన్ । హ్రాదునీ ర్యచ్చ శీయతే । సర్వాస్తాః ॥ సర్వా-స్స్రవన్తీ-స్సరితః ।
సర్వమఫ్సు చరఞ్చ యత్ । సర్వాస్తాః ॥ 43 ॥
యాశ్చ కూప్యా యాశ్చ నాద్యా-స్సముద్రియాః । యాశ్చ వైశన్తీరుత ప్రాసచీర్యాః ।
సర్వాస్తాః ॥ యే చోత్తిష్ఠన్తి జీమూతాః ।
యాశ్చ వర్షన్తి వృష్టయః । సర్వాస్తాః ॥ తపస్తేజ ఆకాశమ్ । యచ్చాకాశే ప్రతిష్ఠితమ్ ।
సర్వాస్తాః ॥ వాయుం-వఁయాగ్ంసి సర్వాణి ॥ 44 ॥
అన్తరిక్షచరఞ్చ యత్ । సర్వాస్తాః ॥ అగ్నిగ్ం సూర్య-ఞ్చన్ద్రమ్ । మిత్రం-వఁరుణ-మ్భగమ్ । సర్వాస్తాః ॥ సత్యగ్గ్ శ్రద్ధా-న్తపో దమమ్ ।
నామ రూపఞ్చ భూతానామ్ । సర్వాస్తా ఇష్టకాః కృత్వా । ఉప కామదుఘా దధే । తేనర్షిణా తేన బ్రహ్మణా ।
తయా దేవతయా-ఽఙ్గిరస్వ-ద్ధ్రువా సీద ॥ 45 ॥
(ప్రజా-హిమో యచ్చ శీయతే-సర్వాస్తాః-సర్వాణి-బ్రహ్మణైక-ఞ్చ) (అ. 7)
(దిశో-ఽన్తరిక్షమాన్తరిక్ష్య ఉదారానుదారా-న్ధుని-మ్మరీచీన్. విద్యుతః
స్రవన్తీర్యాశ్చ యే చ తపో వాయుమగ్నిగ్ం సత్య-మ్పఞ్చదశ)
అనువాకం 8 - వైశ్వసృజచయనమ్
సర్వా-న్దివగ్ం సర్వా-న్దేవా-న్దివి ।
యచ్చాన్త ర్భూత-మ్ప్రతిష్ఠితమ్ ।
సర్వాస్తా ఇష్టకాః కృత్వా । ఉప కామదుఘా దధే । తేనర్షిణా తేన బ్రహ్మణా ।
తయా దేవతయా-ఽఙ్గిరస్వద-ధ్రువా సీద ॥ యావతీ స్తారకా-స్సర్వాః ।
వితతా రోచనే దివి । సర్వాస్తాః ॥ ఋచో యజూగ్ంషి సామాని ॥ 46 ॥
అథర్వాఙ్గిరసశ్చ యే । సర్వాస్తాః ॥ ఇతిహాసపురాణఞ్చ ।
సర్పదేవజనాశ్చ యే । సర్వాస్తాః ॥
యే చ లోకా యే చాలోకాః ।
అన్త ర్భూత-మ్ప్రతిష్ఠితమ్ । సర్వాస్తాః ॥
యచ్చ బ్రహ్మ యచ్చాబ్రహ్మ ।
అన్త ర్బ్రహ్మ-న్ప్రతిష్ఠితమ్ ॥ 47 ॥
సర్వాస్తాః ॥ అహోరాత్రాణి సర్వాణి । అద్ర్ధమాసాగ్శ్చ కేవలాన్ ।
సర్వాస్తాః ॥ సర్వానృతూన్-థ్సర్వా-న్మాసాన్ । సంవఁథ్సరఞ్చ కేవలమ్ ।
సర్వాస్తాః ॥ సర్వ-మ్భూతగ్ం సర్వ-మ్భవ్యమ్ । యచ్చాతో-ఽధి భవిష్యతి ।
సర్వాస్తా ఇష్టకాః కృత్వా ।
ఉప కామదుఘా దధే ।
తేనర్షిణా తేన బ్రహ్మణా ।
తయా దేవతయా-ఽఙ్గిరస్వ-ద్ధ్రువా సీద ॥ 48 ॥
(సామాని - బ్రహ్మ-న్ప్రతిష్ఠితం - కృత్వా త్రీణి చ) (అ. 8)
(దివ-న్తారకా ఋచ ఇతిహాసపురాణ-ఞ్చ యే చ యచ్చాహోరాత్రాణ్యృతూ-న్భూత-న్నవ)
అనువాకం 9 - బ్రహ్మా సదస్యాసీనో వౌశ్వసృజాన్ వ్యాచష్టే
ఋచా-మ్ప్రాచీ మహతీ దిగుచ్యతే ।
దక్షిణా-మాహు ర్యజుషామపారామ్ ।
అథర్వణా-మగ్ంఇరసా-మ్ప్రతీచీ ।
సామ్నా-ముదీచీ మహతీ దిగుచ్యతే ॥
ఋగ్భిః పూర్వాహ్ణే దివి దేవ ఈయతే ।
యజుర్వేదే తిష్ఠతి మద్ధ్యే అహ్నః ।
సామవేదే-నాస్తమయే మహీయతే ।
వేదై-రశూన్య-స్త్రిభిరేతి సూర్యః ॥
ఋగ్భ్యో జాతాగ్ం సర్వశో మూర్తి-మాహుః ।
సర్వా గతి ర్యాజుషీ హైవ శశ్వత్ ॥ 49 ॥
సర్వ-న్తేజ స్సామరూప్యగ్ం హ శశ్వత్ । సర్వగ్ం హేద-మ్బ్రహ్మణా హైవ సృష్టమ్ ॥
ఋగ్భ్యో జాతం-వైఁశ్యం-వఁర్ణ-మాహుః । యజుర్వేద-ఙ్క్షత్రియస్యా-హుర్యోనిమ్ ।
సామవేదో బ్రాహ్మణానా-మ్ప్రసూతిః ।
పూర్వే పూర్వేభ్యో వచ ఏత-దూచుః ॥
ఆదర్శ-మగ్ని-ఞ్చిన్వానాః ।
పూర్వే విశ్వ సృజో-ఽమృతాః ।
శతం-వఁర్ష సహస్రాణి । దీక్షితా-స్సత్ర-మాసత ॥ 50 ॥
తప ఆసీ-ద్గృహపతిః । బ్రహ్మ బ్రహ్మాభవ-థ్స్వయమ్ । సత్యగ్ం హ హో తైషామాసీత్ ।
య-ద్విశ్వసృజ ఆసత ॥
అమృత-మేభ్య ఉదగాయత్ ।
సహస్ర-మ్పరివథ్సరాన్ ।
భూతగ్ం హ ప్రస్తో తైషామాసీత్ ।
భవిష్య-త్ప్రతి చాహరత్ ॥
ప్రాణో అద్ధ్వర్యు-రభవత్ ।
ఇదగ్ం సర్వగ్ం సిషాసతామ్ ॥ 51 ॥
అపానో విద్వా-నావృతః । ప్రతి ప్రాతిష్ఠ-దద్ధ్వరే ॥ ఆర్తవా ఉపగాతారః । సదస్యా ఋతవో-ఽభవన్న్ । అర్ధమాసాశ్చ మాసాశ్చ । చమసా-ద్ధ్వర్యవో-ఽభవన్న్ ॥
అశగ్ం స-ద్బ్రహ్మణ-స్తేజః ।
అచ్ఛావాకో ఽభవ-ద్యశః ।
ఋత-మేషా-మ్ప్రశాస్తా-ఽఽసీత్ ।
య-ద్విశ్వ సృజ ఆసత ॥ 52 ॥
ఊర్గ్-రాజాన-ముదవహత్ । ధ్రువ గోప-స్సహో-ఽభవత్ । ఓజో-ఽభ్యష్టౌ-ద్గ్రావ్.ణ్ణః ।
య-ద్విశ్వ సృజ ఆసత ॥
అపచితిః పోత్రీయా-మయజత్ । నేష్ట్రీయా-మయజ-త్త్విషిః । ఆగ్నీద్ధ్రా-ద్విదుషీ సత్యమ్ । శ్రద్ధా హైవా యజ-థ్స్వయమ్ ॥ ఇరా పత్నీ విశ్వ సృజామ్ । ఆకూతి-రపినడ్ఢవిః ॥ 53 ॥
ఇద్ధ్మగ్ం హ క్షుచ్ చైభ్య ఉగ్రే । తృష్ణా చా వహతాముభే ॥ వాగేషాగ్ం సుబ్రహ్మణ్యా-ఽఽసీత్ । ఛన్దో యోగాన్. విజానతీ ।
కల్పతన్త్రాణి తన్వానా-ఽహః । సగ్గ్స్థాశ్చ సర్వశః ॥ అహోరాత్రే పశుపాల్యౌ । ముహూర్తాః ప్రేష్యా అభవన్న్ । మృత్యుస్ తద-భవ-ద్ధాతా । శమితో గ్రో విశా-మ్పతిః ॥ 54 ॥
విశ్వసృజః ప్రథమా-స్సత్ర-మాసత । సహస్ర సమ-మ్ప్రసుతేన యన్తః ।
తతో హ జజ్ఞే భువనస్య గోపాః । హిరణ్మయః శకుని ర్బ్రహ్మ నామ ॥ యేన సూర్య-స్తపతి తేజసే-ద్ధః । పితా పుత్రేణ పితృమాన్. యోనియోనౌ । నావేదవి-న్మనుతే త-మ్బృహన్తమ్ । సర్వానుభు-మాత్మానగ్ం సమ్పరాయే ॥
ఏష నిత్యో మహిమా బ్రాహ్మణస్య ।
న కర్మణా వర్ధతే నో కనీయాన్ ॥ 55 ॥
తస్యైవాత్మా పదవిత్తం-విఁదిత్వా ।
న కర్మణా లిప్యతే పాపకేన ॥
పఞ్చపఞ్చాశత-స్త్రివృతః సంవఁథ్సరాః ।
పఞ్చపఞ్చాశతః పఞ్చదశాః । పఞ్చపఞ్చాశతః సప్తదశాః ।
పఞ్చపఞ్చాశత ఏకవిగ్ంశాః ।
విశ్వసృజాగ్ం సహస్ర సంవఁథ్సరమ్ ॥
ఏతేన వై విశ్వసృజ ఇదం-విఁశ్వ-మసృజన్త । య-ద్విశ్వ-మసృజన్త । తస్మా-ద్విశ్వసృజః ॥
విశ్వ-మేనా-నను ప్రజాయతే । బ్రహ్మణ-స్సాయుజ్యగ్ం సలోకతాం-యఁన్తి ।
ఏతాసామేవ దేవతానాగ్ం సాయుజ్యమ్ । సార్ష్టితాగ్ం సమాన లోకతాం-యఁన్తి ।
య ఏత-దుపయన్తి । యే చైన-త్ప్రాహుః ।
యేభ్య-శ్చైన-త్ప్రాహుః ॥
ఓమ్ ॥ 56 ॥
(శశ్వ - దాసత - సిషాసతా - మాసత - హవిష్ - పతిః - కనీయాన్ - తస్మా-ద్విశ్వసృజో-ఽష్టౌ చ) (అ. 9)
(తుభ్యం - దేవేభ్య - స్తపసా - దేవేభ్యో - బ్రహ్మ వై చతుర్హోతారో - యచ్చామృతగ్ం - సర్వా దిశో దిక్షు - సర్వా-న్దివ - మృచా-మ్ప్రాచీ నవ)
(తుభ్యం - తపసా - తా వా ఏతాః పఞ్చ - హిరణ్య-న్దదాతి - సర్వా దిశ - స్తప ఆసీద్గృహపతి-ష్షట్పఞ్చాశత్)
(తుభ్య-మోం)
॥ హరిః ఓమ్ ॥
॥ తైత్తిరీయ యజుర్బ్రాహ్మణే కాఠకే తృతీయ ప్రశ్న-స్సమాప్తః ॥
॥ ఇతి తైత్తిరీయ యజుర్బ్రాహ్మణే కాఠకం సమాప్తమ్ ॥

Explore More