க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ஸம்ஹிதாயா-ந்த்விதீயகாண்டே த்விதீயஃ ப்ரஶ்நஃ - இஷ்டிவிதாநம்
ஓ-ந்நமஃ பரமாத்மநே, ஶ்ரீ மஹாகணபதயே நமஃ,
ஓ-ந்நமஃ பரமாத்மநே, ஶ்ரீ மஹாகணபதயே நமஃ,
ஶ்ரீ குருப்யோ நமஃ । ஹரிஃ ஓம் ॥
ப்ரஜாபதிஃ ப்ரஜா அஸ்ரு'ஜத தா-ஸ்ஸ்ரு'ஷ்டா இந்த்ராக்நீ அபாகூஹதாக்ம் ஸோ-'சாய-த்ப்ரஜாபதிரிந்த்ராக்நீ வை மே ப்ரஜா அபாகுக்ஷதாமிதி ஸ ஏதமைந்த்ராக்ந- மேகாதஶகபால-மபஶ்ய-த்த-ந்நிரவப-த்தாவஸ்மை ப்ரஜாஃ ப்ராஸாதயதா- மிந்த்ராக்நீ வா ஏதஸ்ய ப்ரஜாமப கூஹதோ யோ-'லம் ப்ரஜாயை ஸ-ந்ப்ரஜா-ந்ந விந்தத ஐந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்-ப்ரஜாகாம இந்த்ராக்நீ [ ] 1
ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மை ப்ரஜா-ம்ப்ர ஸாதயதோ விந்ததே ப்ரஜா-மைந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸ்பர்தமாநஃ, க்ஷேத்ரே வா ஸஜாதேஷு வேந்த்ராக்நீ ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாப்யாமேவேந்த்ரியம் ஂவீர்ய-ம்ப்ராத்ரு'வ்யஸ்ய வ்ரு'ங்க்தே வி பாப்மநா ப்ராத்ரு'வ்யேண ஜயதே-'ப வா ஏதஸ்மாதிந்த்ரியம்-வீஂர்ய-ங்க்ராமதி ய-ஸ்ஸக்ராம்ம-முபப்ரயாத்யைந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-ந்நி- [-மேகாதஶகபால-ந்நிஃ, வபே-த்ஸங்க்ராம-] 2
-ர்வபே-த்ஸங்க்ராம-முபப்ரயாஸ்ய-ந்நிந்த்ராக்நீ ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மி-ந்நிந்த்ரியம்-வீஂர்ய-ந்தத்த-ஸ்ஸஹேந்த்ரியேண வீர்யேணோப ப்ர யாதி ஜயதி தக்ம் ஸக்ராம்மம்-விஂ வா ஏஷ இந்த்ரியேண வீர்யேணர்த்யதே ய-ஸ்ஸக்ராம்ம-ஞ்ஜயத்யைந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸங்க்ராம-ஞ்ஜித்வேந்த்ராக்நீ ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மி-ந்நித்ரியம்-வீஂர்யந்- [வீர்யம், தத்தோ நேந்த்ரியேண] 3
-தத்தோ நேந்த்ரியேண வீர்யேண வ்ய்ரு'த்த்யதே-'ப வா ஏதஸ்மாதிந்த்ரியம்-வீஂர்ய-ங்க்ராமதி ய ஏதி ஜநதாமைந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-ஜ்ஜநதாமேஷ்ய-ந்நிந்த்ராக்நீ ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மி-ந்நிந்த்ரியம்-வீஂர்ய-ந்தத்த-ஸ்ஸஹேந்த்ரியேண வீர்யேண ஜநதாமேதி பௌஷ்ண-ஞ்சருமநு நிர்வபே-த்பூஷா வா இந்த்ரியஸ்ய வீர்யஸ்யா-'நுப்ரதாதா பூஷணமேவ [ ] 4
ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மா இந்த்ரியம்-வீஂர்யமநு ப்ரயச்சதி க்ஷைத்ரபத்ய-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-ஜ்ஜநதா-மாகத்யேயம்-வைஂ க்ஷேத்ரஸ்ய பதிரஸ்யாமேவ ப்ரதி திஷ்டத்யைந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-முபரிஷ்டா-ந்நிர்வபேதஸ்யாமேவ ப்ரதிஷ்டாயேந்த்ரியம்-வீஂர்ய-முபரிஷ்டா-தாத்ம-ந்தத்தே ॥ 5 ॥
ப்ரஜாபதிஃ ப்ரஜா அஸ்ரு'ஜத தா-ஸ்ஸ்ரு'ஷ்டா இந்த்ராக்நீ அபாகூஹதாக்ம் ஸோ-'சாய-த்ப்ரஜாபதிரிந்த்ராக்நீ வை மே ப்ரஜா அபாகுக்ஷதாமிதி ஸ ஏதமைந்த்ராக்ந- மேகாதஶகபால-மபஶ்ய-த்த-ந்நிரவப-த்தாவஸ்மை ப்ரஜாஃ ப்ராஸாதயதா- மிந்த்ராக்நீ வா ஏதஸ்ய ப்ரஜாமப கூஹதோ யோ-'லம் ப்ரஜாயை ஸ-ந்ப்ரஜா-ந்ந விந்தத ஐந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்-ப்ரஜாகாம இந்த்ராக்நீ [ ] 1
ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மை ப்ரஜா-ம்ப்ர ஸாதயதோ விந்ததே ப்ரஜா-மைந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸ்பர்தமாநஃ, க்ஷேத்ரே வா ஸஜாதேஷு வேந்த்ராக்நீ ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாப்யாமேவேந்த்ரியம் ஂவீர்ய-ம்ப்ராத்ரு'வ்யஸ்ய வ்ரு'ங்க்தே வி பாப்மநா ப்ராத்ரு'வ்யேண ஜயதே-'ப வா ஏதஸ்மாதிந்த்ரியம்-வீஂர்ய-ங்க்ராமதி ய-ஸ்ஸக்ராம்ம-முபப்ரயாத்யைந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-ந்நி- [-மேகாதஶகபால-ந்நிஃ, வபே-த்ஸங்க்ராம-] 2
-ர்வபே-த்ஸங்க்ராம-முபப்ரயாஸ்ய-ந்நிந்த்ராக்நீ ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மி-ந்நிந்த்ரியம்-வீஂர்ய-ந்தத்த-ஸ்ஸஹேந்த்ரியேண வீர்யேணோப ப்ர யாதி ஜயதி தக்ம் ஸக்ராம்மம்-விஂ வா ஏஷ இந்த்ரியேண வீர்யேணர்த்யதே ய-ஸ்ஸக்ராம்ம-ஞ்ஜயத்யைந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸங்க்ராம-ஞ்ஜித்வேந்த்ராக்நீ ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மி-ந்நித்ரியம்-வீஂர்யந்- [வீர்யம், தத்தோ நேந்த்ரியேண] 3
-தத்தோ நேந்த்ரியேண வீர்யேண வ்ய்ரு'த்த்யதே-'ப வா ஏதஸ்மாதிந்த்ரியம்-வீஂர்ய-ங்க்ராமதி ய ஏதி ஜநதாமைந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-ஜ்ஜநதாமேஷ்ய-ந்நிந்த்ராக்நீ ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மி-ந்நிந்த்ரியம்-வீஂர்ய-ந்தத்த-ஸ்ஸஹேந்த்ரியேண வீர்யேண ஜநதாமேதி பௌஷ்ண-ஞ்சருமநு நிர்வபே-த்பூஷா வா இந்த்ரியஸ்ய வீர்யஸ்யா-'நுப்ரதாதா பூஷணமேவ [ ] 4
ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மா இந்த்ரியம்-வீஂர்யமநு ப்ரயச்சதி க்ஷைத்ரபத்ய-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-ஜ்ஜநதா-மாகத்யேயம்-வைஂ க்ஷேத்ரஸ்ய பதிரஸ்யாமேவ ப்ரதி திஷ்டத்யைந்த்ராக்ந-மேகாதஶகபால-முபரிஷ்டா-ந்நிர்வபேதஸ்யாமேவ ப்ரதிஷ்டாயேந்த்ரியம்-வீஂர்ய-முபரிஷ்டா-தாத்ம-ந்தத்தே ॥ 5 ॥
(ப்ரஜாகாம இந்த்ராக்நீ - உபப்ரயாத்யைந்த்ராக்நமேகாதஶகபால-ந்நி- ர்வீர்யம் - பூஷணமே வை - காந்நசத்வாரிக்ம்ஶச்ச ) (அ. 1)
அக்நயே பதிக்ரு'தே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யோ தர்ஶபூர்ணமாஸயாஜீ ஸந்நமாவாஸ்யாம்-வாஂ பௌர்ணமாஸீம்-வாஂ-'திபாதயே-த்பதோ வா ஏஷோத்த்யபதேநைதி யோ தர்ஶபூர்ணமாஸயாஜீ ஸந்நமாவாஸ்யாம்-வாஂ பௌர்ணமாஸீம்-வாஂதிபாதயத்யக்நிமேவ பதிக்ரு'தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைநமபதா-த்பந்தாமபி நயத்யநட்வா-ந்தக்ஷிணா வஹீ ஹ்யேஷ ஸம்ரு'த்த்யா அக்நயே வ்ரதபதயே [வ்ரதபதயே, புரோடாஶ-] 6
புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்ய ஆஹிதாக்நி-ஸ்ஸந்நவ்ரத்யமிவ சரேதக்நிமேவ வ்ரதபதிக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைநம்-வ்ரஂதமா லபம்யஂதி வ்ரத்யோ பவத்யக்நயே ரக்ஷோக்நே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யக்ம் ரக்ஷாக்ம்ஸி ஸசேரந்நக்நிமேவ ரக்ஷோஹணக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மா-த்ரக்ஷாக்ஸ்யப ஹந்தி நிஶிதாயா-ந்நிர்வபே- [நிர்வபேத், நிஶிதாயாக்ம் ஹி] 7
-ந்நிஶிதாயாக்ம் ஹி ரக்ஷாக்ம்ஸி ப்ரேரதே ஸப்ரேம்ர்ணாந்யேவைநாநி ஹந்தி பரிஶ்ரிதே யாஜயே-த்ரக்ஷஸா-மநந்வவசாராய ரக்ஷோக்நீ யாஜ்யாநுவாக்யே பவதோ ரக்ஷஸாக் ஸ்த்ரு'த்யா அக்நயே ருத்ரவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-தபிசர-ந்நேஷா வா அஸ்ய கோரா தநூர்ய-த்ருத்ரஸ்தஸ்மா ஏவைநமாவ்ரு'ஶ்சதி தாஜகார்தி-மார்ச்சத்யக்நயே ஸுரபிமதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஸ்ய காவோ வா புருஷா [வா புருஷாஃ, வா ப்ரமீயேரந்] 8
வா ப்ரமீயேரந் யோ வா பிபீயாதேஷா வா அஸ்ய பேஷஜ்யா தநூர்ய-த்ஸுரபிமதீ-தயைவா-'ஸ்மை பேஷஜ-ங்கரோதி ஸுரபிமதே பவதி பூதீகந்தஸ்யா-'பஹத்யா அக்நயே க்ஷாமவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸங்க்ராமே ஸம்யஂத்தே பாகதேயேநைவைநக்ம் ஶமயித்வா பராநபி நிர்திஶதி யமவரேஷாம்-விஂத்த்யந்தி ஜீவதி ஸ ய-ம்பரேஷா-ம்ப்ர ஸ மீயதே ஜயதி தக்ம் ஸங்க்ராம- [தக்ம் ஸங்க்ராமம், அபி வா ஏஷ] 9
-மபி வா ஏஷ ஏதாநுச்யதி யேஷா-ம்பூர்வாபரா அந்வஞ்சஃ ப்ரமீயந்தே புருஷாஹுதிர்-ஹ்யஸ்ய ப்ரியதமா-'க்நயே க்ஷாமவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்பாகதேயேநைவைநக்ம் ஶமயதி நைஷா-ம்புரா-''யுஷோ-'பரஃ ப்ரமீயதே-'பி வா ஏஷ ஏதஸ்ய க்ரு'ஹாநுச்யதி யஸ்ய க்ரு'ஹா-ந்தஹத்யக்நயே க்ஷாமவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்பாகதேயேநைவைநக்ம் ஶமயதி நா-'ஸ்யாபர-ங்க்ரு'ஹா-ந்தஹதி ॥ 10 ॥
அக்நயே பதிக்ரு'தே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யோ தர்ஶபூர்ணமாஸயாஜீ ஸந்நமாவாஸ்யாம்-வாஂ பௌர்ணமாஸீம்-வாஂ-'திபாதயே-த்பதோ வா ஏஷோத்த்யபதேநைதி யோ தர்ஶபூர்ணமாஸயாஜீ ஸந்நமாவாஸ்யாம்-வாஂ பௌர்ணமாஸீம்-வாஂதிபாதயத்யக்நிமேவ பதிக்ரு'தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைநமபதா-த்பந்தாமபி நயத்யநட்வா-ந்தக்ஷிணா வஹீ ஹ்யேஷ ஸம்ரு'த்த்யா அக்நயே வ்ரதபதயே [வ்ரதபதயே, புரோடாஶ-] 6
புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்ய ஆஹிதாக்நி-ஸ்ஸந்நவ்ரத்யமிவ சரேதக்நிமேவ வ்ரதபதிக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைநம்-வ்ரஂதமா லபம்யஂதி வ்ரத்யோ பவத்யக்நயே ரக்ஷோக்நே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யக்ம் ரக்ஷாக்ம்ஸி ஸசேரந்நக்நிமேவ ரக்ஷோஹணக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மா-த்ரக்ஷாக்ஸ்யப ஹந்தி நிஶிதாயா-ந்நிர்வபே- [நிர்வபேத், நிஶிதாயாக்ம் ஹி] 7
-ந்நிஶிதாயாக்ம் ஹி ரக்ஷாக்ம்ஸி ப்ரேரதே ஸப்ரேம்ர்ணாந்யேவைநாநி ஹந்தி பரிஶ்ரிதே யாஜயே-த்ரக்ஷஸா-மநந்வவசாராய ரக்ஷோக்நீ யாஜ்யாநுவாக்யே பவதோ ரக்ஷஸாக் ஸ்த்ரு'த்யா அக்நயே ருத்ரவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-தபிசர-ந்நேஷா வா அஸ்ய கோரா தநூர்ய-த்ருத்ரஸ்தஸ்மா ஏவைநமாவ்ரு'ஶ்சதி தாஜகார்தி-மார்ச்சத்யக்நயே ஸுரபிமதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஸ்ய காவோ வா புருஷா [வா புருஷாஃ, வா ப்ரமீயேரந்] 8
வா ப்ரமீயேரந் யோ வா பிபீயாதேஷா வா அஸ்ய பேஷஜ்யா தநூர்ய-த்ஸுரபிமதீ-தயைவா-'ஸ்மை பேஷஜ-ங்கரோதி ஸுரபிமதே பவதி பூதீகந்தஸ்யா-'பஹத்யா அக்நயே க்ஷாமவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸங்க்ராமே ஸம்யஂத்தே பாகதேயேநைவைநக்ம் ஶமயித்வா பராநபி நிர்திஶதி யமவரேஷாம்-விஂத்த்யந்தி ஜீவதி ஸ ய-ம்பரேஷா-ம்ப்ர ஸ மீயதே ஜயதி தக்ம் ஸங்க்ராம- [தக்ம் ஸங்க்ராமம், அபி வா ஏஷ] 9
-மபி வா ஏஷ ஏதாநுச்யதி யேஷா-ம்பூர்வாபரா அந்வஞ்சஃ ப்ரமீயந்தே புருஷாஹுதிர்-ஹ்யஸ்ய ப்ரியதமா-'க்நயே க்ஷாமவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்பாகதேயேநைவைநக்ம் ஶமயதி நைஷா-ம்புரா-''யுஷோ-'பரஃ ப்ரமீயதே-'பி வா ஏஷ ஏதஸ்ய க்ரு'ஹாநுச்யதி யஸ்ய க்ரு'ஹா-ந்தஹத்யக்நயே க்ஷாமவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்பாகதேயேநைவைநக்ம் ஶமயதி நா-'ஸ்யாபர-ங்க்ரு'ஹா-ந்தஹதி ॥ 10 ॥
(வ்ரதபதயே - நிஶிதாயா-ந்நிர்வபேத் - புருஷாஃ - ஸங்க்ராமம் - ந - சத்வாரி ச) (அ. 2)
அக்நயே காமாய புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்ய-ங்காமோ நோபநமே-தக்நிமேவ காமக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-ங்காமேந ஸமர்தயத்யுபைந-ங்காமோ நமத்யக்நயே ய விஷ்டாய புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸ்பர்தமாநஃ, க்ஷேத்ரே வா ஸஜாதேஷு வா-'க்நிமேவ யவிஷ்டக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தேநைவேந்த்ரியம்-வீஂர்ய-ம்ப்ராத்ரு'வ்யஸ்ய [ப்ராத்ரு'வ்யஸ்ய, யுவதே விபாப்மநா] 11
யுவதே விபாப்மநா ப்ராத்ரு'வ்யேண ஜயதே-'க்நயே யவிஷ்டாய புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-தபிசர்யமாணோ 'க்நிமேவ யவிஷ்டக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மா-த்ரக்ஷாக்ம்ஸி யவயதி நைந-மபிசரந்-த்ஸ்த்ரு'ணுதே-'க்நய ஆயுஷ்மதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேத ஸர்வ-மாயு-ரியா-மித்யக்நி- மேவா-''யுஷ்மந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவா-'ஸ்மி- [ஏவா-'ஸ்மிந்ந், ஆயுர்ததாதி] 12
-ந்நாயுர்ததாதி ஸர்வமாயு-ரேத்யக்நயே ஜாதவேதஸே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்பூதிகாமோ-'க்நிமேவ ஜாதவேதஸக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-ம்பூதி-ங்கமயதி பவத்யேவாக்நயே ருக்மதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ருக்காமோ-'க்நிமேவ ருக்மந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மி-ந்ருச-ந்ததாதி-ரோசத ஏவாக்நயே தேஜஸ்வதே புரோடாஶ- [புரோடாஶம், அஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்] 13
-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்தேஜஸ்காமோ-'க்நிமேவ தேஜஸ்வந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மி-ந்தேஜோ ததாதி தேஜஸ்வ்யேவ பவத்யக்நயே ஸாஹந்த்யாய புரோடாஶமஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸீக்ஷமாணோ 'க்நிமேவ ஸாஹந்த்யக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தேநைவ ஸஹதே யக்ம் ஸீக்ஷதே ॥ 14 ॥
அக்நயே காமாய புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்ய-ங்காமோ நோபநமே-தக்நிமேவ காமக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-ங்காமேந ஸமர்தயத்யுபைந-ங்காமோ நமத்யக்நயே ய விஷ்டாய புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸ்பர்தமாநஃ, க்ஷேத்ரே வா ஸஜாதேஷு வா-'க்நிமேவ யவிஷ்டக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தேநைவேந்த்ரியம்-வீஂர்ய-ம்ப்ராத்ரு'வ்யஸ்ய [ப்ராத்ரு'வ்யஸ்ய, யுவதே விபாப்மநா] 11
யுவதே விபாப்மநா ப்ராத்ரு'வ்யேண ஜயதே-'க்நயே யவிஷ்டாய புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-தபிசர்யமாணோ 'க்நிமேவ யவிஷ்டக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மா-த்ரக்ஷாக்ம்ஸி யவயதி நைந-மபிசரந்-த்ஸ்த்ரு'ணுதே-'க்நய ஆயுஷ்மதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேத ஸர்வ-மாயு-ரியா-மித்யக்நி- மேவா-''யுஷ்மந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவா-'ஸ்மி- [ஏவா-'ஸ்மிந்ந், ஆயுர்ததாதி] 12
-ந்நாயுர்ததாதி ஸர்வமாயு-ரேத்யக்நயே ஜாதவேதஸே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்பூதிகாமோ-'க்நிமேவ ஜாதவேதஸக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-ம்பூதி-ங்கமயதி பவத்யேவாக்நயே ருக்மதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ருக்காமோ-'க்நிமேவ ருக்மந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மி-ந்ருச-ந்ததாதி-ரோசத ஏவாக்நயே தேஜஸ்வதே புரோடாஶ- [புரோடாஶம், அஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்] 13
-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்தேஜஸ்காமோ-'க்நிமேவ தேஜஸ்வந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மி-ந்தேஜோ ததாதி தேஜஸ்வ்யேவ பவத்யக்நயே ஸாஹந்த்யாய புரோடாஶமஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸீக்ஷமாணோ 'க்நிமேவ ஸாஹந்த்யக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தேநைவ ஸஹதே யக்ம் ஸீக்ஷதே ॥ 14 ॥
(ப்ராத்ரு'வ்யஸ்யா -ஸ்மிந் - தேஜஸ்வதே புரோடஶ - மஷ்டாத்ரிக்ம்ஶச்ச) (அ. 3)
அக்நயே-'ந்நவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேதா-'ந்நவாந்-த்ஸ்யாமித்யக்நி-மேவா-ந்நவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைநமந்நவந்த-ங்கரோத்யந்நவாநேவ பவத்யக்நயே-'ந்நாதாய புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேதா-'ந்நாத-ஸ்ஸ்யாமித்யக்நி-மேவாந்நாதக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-மந்நாத-ங்கரோத்யந்நாத - [-கரோத்யந்நாதஃ, ஏவ பவத்யக்நயே-'ந்நபதயே] 15
ஏவ பவத்யக்நயே-'ந்நபதயே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ-காமயேதா-'ந்நபதி-ஸ்ஸ்யா-மித்யக்நி-மேவா-'ந்நபதிக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-மந்நபதி-ங்கரோத்யந்நபதி-ரேவ பவத்யக்நயே பவமாநாய புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேதக்நயே பாவகாயாக்நயே ஶுசயே ஜ்யோகாமயாவீ யதக்நயே பவமாநாய நிர்வபதி ப்ராண-மேவா-'ஸ்மி-ந்தேந ததாதி யதக்நயே - [யதக்நயே, பாவகாய வாச-] 16
பாவகாய வாச-மேவா-'ஸ்மி-ந்தேந ததாதி யதக்நயே ஶுசய ஆயு-ரேவா-'ஸ்மி-ந்தேந ததாத்யுத யதீதாஸு-ர்பவதி ஜீவத்யேவைதா-மேவ நிர்வபே-ச்சக்ஷுஷ்காமோ யதக்நயே பவமாநாய நிர்வபதி ப்ராண-மேவா-'ஸ்மி-ந்தேந ததாதி யதக்நயே பாவகாய வாச-மேவாஸ்மி-ந்தேந ததாதி யதக்நயே ஶுசயே சக்ஷு-ரேவாஸ்மி-ந்தேந ததா- [சக்ஷுரேவாஸ்மி-ந்தேந ததாதி, உத யத்யந்தோ] 17
-த்யுத யத்யந்தோ பவதி ப்ரைவ பஶ்யத்யக்நயே புத்ரவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-திந்த்ராய புத்ரிணே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ம்ப்ரஜாகாமோ-'க்நி-ரேவா-'ஸ்மை ப்ரஜா-ம்ப்ரஜநயதி வ்ரு'த்தா-மிந்த்ரஃ ப்ர யச்சத்யக்நயே ரஸவதே-'ஜக்ஷீரே சரு-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேத ரஸவாந்-த்ஸ்யா-மித்யக்நி-மேவ ரஸவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைநக்ம் ரஸவந்த-ங்கரோதி [ரஸவந்த-ங்கரோதி, ரஸவாநேவ] 18
ரஸவாநேவ பவத்யஜக்ஷீரே பவத்யாக்நேயீ வா ஏஷா யதஜா ஸாக்ஷாதேவ ரஸமவ ருந்தே-'க்நயே வஸுமதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேத வஸுமாந்-த்ஸ்யாமித்யக்நி-மேவ வஸுமந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைநம்-வஂஸுமந்த-ங்கரோதி வஸுமாநேவ பவத்யக்நயே வாஜஸ்ரு'தே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிவர்பே-த்ஸங்க்ராமே ஸம்-யஂத்தே வாஜம்- [ஸம்-யஂத்தே வாஜம், வா ஏஷ ஸிஸீர்ஷதி] 19
-ஂவா ஏஷ ஸிஸீர்ஷதி ய-ஸ்ஸக்ராம்ம-ஞ்ஜிகீஷத்யக்நிஃ கலு வை தேவாநாம்-வாஂஜஸ்ரு'-தக்நி-மேவ வாஜஸ்ரு'தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவதி வாஜக்ம் ஹந்தி வ்ரு'த்ர-ஞ்ஜயதி தக்ம் ஸக்ராம்ம-மதோ அக்நிரிவ ந ப்ரதித்ரு'ஷே பவத்யக்நயே-'க்நிவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்யஸ்யாக்நா- வக்நி- மப்யுத்தரேயு-ர்நிர்திஷ்டபாகோ வா ஏதயோ-ரந்யோ-'நிர்திஷ்டபாகோ-'ந்யஸ்தௌ ஸபம்வஂந்தௌ யஜமாந- [யஜமாநம், அபி] 20
-மபி ஸ-ம்பவத-ஸ்ஸ ஈஶ்வர ஆர்தி-மார்தோ-ர்ய-தக்நயே-'க்நிவதே நிர்வபதி பாகதேயேநைவைநௌ ஶமயதி நா-''ர்திமார்ச்சதி யஜமாநோ-'க்நயே ஜ்யோதிஷ்மதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்யஸ்யா-க்நிருத்த்ரு'தோ-'ஹுதே-'க்நிஹோத்ர உத்வாயேதபர ஆதீப்யா-'நூத்த்ரு'த்ய இத்யாஹுஸ்த-த்ததா ந கார்யம்-யஂ-த்பாகதேயமபி பூர்வ உத்த்ரியதே கிமபரோ-'ப்யு- [கிமபரோ-'ப்யுத், ஹ்ரியேதேதி தாந்யேவா] 21
-த்த்ரியேதேதி தாந்யேவா வக்ஷாணாநி ஸந்நிதாய மந்தேதிதஃ ப்ரதம-ஞ்ஜஜ்ஞே அக்நி-ஸ்ஸ்வாத்யோநேரதி ஜாதவேதாஃ । ஸ காயத்ரியா த்ரிஷ்டுபா ஜகத்யா தேவேப்யோ ஹவ்யம்-வஂஹது ப்ரஜாநந்நிதி சந்தோபி-ரேவைநக்க் ஸ்வாத்யோநேஃ ப்ரஜநயத்யேஷ வா வ ஸோ-'க்நிரித்யாஹு ர்ஜ்யோதிஸ்த்வா அஸ்ய பராபதித-மிதி யதக்நயே ஜ்யோதிஷ்மதே நிர்வபதி யதேவாஸ்ய ஜ்யோதிஃ பராபதித-ந்ததேவாவ ருந்தே ॥ 22 ॥
அக்நயே-'ந்நவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேதா-'ந்நவாந்-த்ஸ்யாமித்யக்நி-மேவா-ந்நவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைநமந்நவந்த-ங்கரோத்யந்நவாநேவ பவத்யக்நயே-'ந்நாதாய புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேதா-'ந்நாத-ஸ்ஸ்யாமித்யக்நி-மேவாந்நாதக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-மந்நாத-ங்கரோத்யந்நாத - [-கரோத்யந்நாதஃ, ஏவ பவத்யக்நயே-'ந்நபதயே] 15
ஏவ பவத்யக்நயே-'ந்நபதயே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ-காமயேதா-'ந்நபதி-ஸ்ஸ்யா-மித்யக்நி-மேவா-'ந்நபதிக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-மந்நபதி-ங்கரோத்யந்நபதி-ரேவ பவத்யக்நயே பவமாநாய புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேதக்நயே பாவகாயாக்நயே ஶுசயே ஜ்யோகாமயாவீ யதக்நயே பவமாநாய நிர்வபதி ப்ராண-மேவா-'ஸ்மி-ந்தேந ததாதி யதக்நயே - [யதக்நயே, பாவகாய வாச-] 16
பாவகாய வாச-மேவா-'ஸ்மி-ந்தேந ததாதி யதக்நயே ஶுசய ஆயு-ரேவா-'ஸ்மி-ந்தேந ததாத்யுத யதீதாஸு-ர்பவதி ஜீவத்யேவைதா-மேவ நிர்வபே-ச்சக்ஷுஷ்காமோ யதக்நயே பவமாநாய நிர்வபதி ப்ராண-மேவா-'ஸ்மி-ந்தேந ததாதி யதக்நயே பாவகாய வாச-மேவாஸ்மி-ந்தேந ததாதி யதக்நயே ஶுசயே சக்ஷு-ரேவாஸ்மி-ந்தேந ததா- [சக்ஷுரேவாஸ்மி-ந்தேந ததாதி, உத யத்யந்தோ] 17
-த்யுத யத்யந்தோ பவதி ப்ரைவ பஶ்யத்யக்நயே புத்ரவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-திந்த்ராய புத்ரிணே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ம்ப்ரஜாகாமோ-'க்நி-ரேவா-'ஸ்மை ப்ரஜா-ம்ப்ரஜநயதி வ்ரு'த்தா-மிந்த்ரஃ ப்ர யச்சத்யக்நயே ரஸவதே-'ஜக்ஷீரே சரு-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேத ரஸவாந்-த்ஸ்யா-மித்யக்நி-மேவ ரஸவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைநக்ம் ரஸவந்த-ங்கரோதி [ரஸவந்த-ங்கரோதி, ரஸவாநேவ] 18
ரஸவாநேவ பவத்யஜக்ஷீரே பவத்யாக்நேயீ வா ஏஷா யதஜா ஸாக்ஷாதேவ ரஸமவ ருந்தே-'க்நயே வஸுமதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேத வஸுமாந்-த்ஸ்யாமித்யக்நி-மேவ வஸுமந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைநம்-வஂஸுமந்த-ங்கரோதி வஸுமாநேவ பவத்யக்நயே வாஜஸ்ரு'தே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிவர்பே-த்ஸங்க்ராமே ஸம்-யஂத்தே வாஜம்- [ஸம்-யஂத்தே வாஜம், வா ஏஷ ஸிஸீர்ஷதி] 19
-ஂவா ஏஷ ஸிஸீர்ஷதி ய-ஸ்ஸக்ராம்ம-ஞ்ஜிகீஷத்யக்நிஃ கலு வை தேவாநாம்-வாஂஜஸ்ரு'-தக்நி-மேவ வாஜஸ்ரு'தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவதி வாஜக்ம் ஹந்தி வ்ரு'த்ர-ஞ்ஜயதி தக்ம் ஸக்ராம்ம-மதோ அக்நிரிவ ந ப்ரதித்ரு'ஷே பவத்யக்நயே-'க்நிவதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்யஸ்யாக்நா- வக்நி- மப்யுத்தரேயு-ர்நிர்திஷ்டபாகோ வா ஏதயோ-ரந்யோ-'நிர்திஷ்டபாகோ-'ந்யஸ்தௌ ஸபம்வஂந்தௌ யஜமாந- [யஜமாநம், அபி] 20
-மபி ஸ-ம்பவத-ஸ்ஸ ஈஶ்வர ஆர்தி-மார்தோ-ர்ய-தக்நயே-'க்நிவதே நிர்வபதி பாகதேயேநைவைநௌ ஶமயதி நா-''ர்திமார்ச்சதி யஜமாநோ-'க்நயே ஜ்யோதிஷ்மதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்யஸ்யா-க்நிருத்த்ரு'தோ-'ஹுதே-'க்நிஹோத்ர உத்வாயேதபர ஆதீப்யா-'நூத்த்ரு'த்ய இத்யாஹுஸ்த-த்ததா ந கார்யம்-யஂ-த்பாகதேயமபி பூர்வ உத்த்ரியதே கிமபரோ-'ப்யு- [கிமபரோ-'ப்யுத், ஹ்ரியேதேதி தாந்யேவா] 21
-த்த்ரியேதேதி தாந்யேவா வக்ஷாணாநி ஸந்நிதாய மந்தேதிதஃ ப்ரதம-ஞ்ஜஜ்ஞே அக்நி-ஸ்ஸ்வாத்யோநேரதி ஜாதவேதாஃ । ஸ காயத்ரியா த்ரிஷ்டுபா ஜகத்யா தேவேப்யோ ஹவ்யம்-வஂஹது ப்ரஜாநந்நிதி சந்தோபி-ரேவைநக்க் ஸ்வாத்யோநேஃ ப்ரஜநயத்யேஷ வா வ ஸோ-'க்நிரித்யாஹு ர்ஜ்யோதிஸ்த்வா அஸ்ய பராபதித-மிதி யதக்நயே ஜ்யோதிஷ்மதே நிர்வபதி யதேவாஸ்ய ஜ்யோதிஃ பராபதித-ந்ததேவாவ ருந்தே ॥ 22 ॥
(கரோத்யந்நாதோ - ததாதி யதக்நயே - ஶுசயே சக்ஷுரேவாஸ்மி-ந்தேந ததாதி -கரோதி - வாஜம் -ஂயஜமாந - மு - தேவாஸ்ய - ஷட்ச) (அ. 4)
வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்வாருண-ஞ்சரு-ந்ததிக்ராவ்ண்ணே சருமபிஶஸ்யமாநோ ய-த்வைஶ்வாநரோ த்வாதஶகபாலோ பவதி ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரேணைவைநக்க் ஸ்வதயத்யப பாபம்-வஂர்ணக்ம் ஹதே வாருணேநைவைநம்-வஂருணபாஶா-ந்முஞ்சதி ததிக்ராவ்ண்ணா புநாதி ஹிரண்ய-ந்தக்ஷிணா பவித்ரம்-வைஂ ஹிரண்ய-ம்புநாத்யேவைந-மாத்ய-மஸ்யா-'ந்ந-ம்பவத்யேதாமேவ நிர்வபே-த்ப்ரஜாகாம-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரோ [ஸம்வஂத்ஸரஃ, வா] 23
வா ஏதஸ்யா-'ஶாந்தோ யோநி-ம்ப்ரஜாயை பஶூநா-ந்நிர்தஹதி யோ-'ல-ம்ப்ரஜாயை ஸ-ந்ப்ரஜா-ந்ந விந்ததே ய-த்வைஶ்வாநரோ த்வாதஶகபாலோ பவதி ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரமேவ பாகதேயேந ஶமயதி ஸோ-'ஸ்மை ஶாந்த-ஸ்ஸ்வாத்யோநேஃ ப்ரஜா-ம்ப்ரஜநயதி வாருணேநைவைநம்-வஂருணபாஶா-ந்முஞ்சதி ததிக்ராவ்ண்ணா புநாதி ஹிரண்ய-ந்தக்ஷிணா பவித்ரம்-வைஂ ஹிரண்ய-ம்புநாத்யேவைநம்- [புநாத்யேவைநம், விந்ததே] 24
-ஂவிந்ததே ப்ரஜாம்-வைஂஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்புத்ரே ஜாதேயதஷ்டாகபாலோ பவதி காயத்ரியைவைந-ம்ப்ரஹ்மவர்சஸேந புநாதி யந்நவகபால-ஸ்த்ரிவ்ரு'தைவாஸ்மி-ந்தேஜோ ததாதி ய-த்தஶகபாலோ விராஜைவா-'ஸ்மி-ந்நந்நாத்ய-ந்ததாதி யதேகாதஶகபால- ஸ்த்ரிஷ்டுபைவா-'ஸ்மி-ந்நிந்த்ரிய-ந்ததாதி ய-த்த்வாதஶகபாலோ ஜகத்யைவா-'ஸ்மி-ந்பஶூ-ந்ததாதி யஸ்மிந் ஜாத ஏதாமிஷ்டி-ந்நிர்வபதி பூத [பூதஃ, ஏவ தேஜஸ்வ்யந்நாத] 25
ஏவ தேஜஸ்வ்யந்நாத இந்த்ரியாவீ பஶுமா-ந்பவத்யவ வா ஏஷ ஸுவர்கா-ல்லோகா-ச்சித்யதே யோ தர்ஶபூர்ணமாஸயாஜீ ஸந்நமாவாஸ்யாம்-வாஂ பௌர்ணமாஸீம்-வாஂதிபாதயதி ஸுவர்காய ஹி லோகாய தர்ஶபூர்ணமாஸா விஜ்யேதே வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-தமாவாஸ்யாம்-வாஂ பௌர்ணமாஸீம்-வாஂ-'திபாத்ய ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரமேவ ப்ரீணாத்யதோ ஸம்வஂத்ஸரமேவாஸ்மா உப ததாதி ஸுவர்கஸ்ய லோகஸ்ய ஸமஷ்ட்யா [ஸமஷ்ட்யை, அதோ] 26
அதோ தேவதா ஏவாந்வாரப்ய ஸுவர்கம்-லோஂகமேதி வீரஹா வா ஏஷ தேவாநாம்-யோஂ-'க்நி-முத்வாஸயதே ந வா ஏதஸ்ய ப்ராஹ்மணா ரு'தாயவஃ புரா-'ந்ந-மக்ஷ-ந்நாக்நேய-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-மக்நிமுத்வாஸயிஷ்யந். யதஷ்டாகபாலோ பவத்யஷ்டாக்ஷரா காயத்ரீ-காயத்ரோ 'க்நி-ர்யாவா-நேவா-'க்நிஸ்தஸ்மா ஆதித்ய-ங்கரோத்யதோ யதா ஜநம்-யஂதே-'வஸ-ங்கரோதி தாத்ரு'- [தாத்ரு'க், ஏவ] 27
-கேவ த-த்த்வாதஶகபாலோ வைஶ்வாநரோ பவதி த்வாதஶ மாஸா-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரஃ கலு வா அக்நேர்யோநி-ஸ்ஸ்வாமேவைநம்-யோஂநி-ங்கமய-த்யாத்யமஸ்யாந்ந-ம்பவதி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபேந்மாருதக்ம் ஸப்தகபால-ங்க்ராமகாம ஆஹவநீயே வைஶ்வாநரமதி ஶ்ரயதி கார்ஹபத்யே மாருத-ம்பாபவஸ்யஸஸ்ய வித்ரு'த்யை த்வாதஶகபாலோ வைஶ்வாநரோ பவதி த்வாதஶ மாஸா-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரேணைவாஸ்மை ஸஜாதாக்ஶ்ச்யாவயதி மாருதோ பவதி [ ] 28
மருதோ வை தேவாநாம்-விஂஶோ தேவவிஶேநைவா-'ஸ்மை மநுஷ்ய விஶமவ ருந்தே ஸப்தகபாலோ பவதி ஸப்த கணா வை மருதோ கணஶ ஏவாஸ்மை ஸஜாதாநவ ருந்தே 'நூச்யமாந ஆ ஸாதயதி விஶமேவாஸ்மா அநுவர்த்மாந-ங்கரோதி ॥ 29 ॥
வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்வாருண-ஞ்சரு-ந்ததிக்ராவ்ண்ணே சருமபிஶஸ்யமாநோ ய-த்வைஶ்வாநரோ த்வாதஶகபாலோ பவதி ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரேணைவைநக்க் ஸ்வதயத்யப பாபம்-வஂர்ணக்ம் ஹதே வாருணேநைவைநம்-வஂருணபாஶா-ந்முஞ்சதி ததிக்ராவ்ண்ணா புநாதி ஹிரண்ய-ந்தக்ஷிணா பவித்ரம்-வைஂ ஹிரண்ய-ம்புநாத்யேவைந-மாத்ய-மஸ்யா-'ந்ந-ம்பவத்யேதாமேவ நிர்வபே-த்ப்ரஜாகாம-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரோ [ஸம்வஂத்ஸரஃ, வா] 23
வா ஏதஸ்யா-'ஶாந்தோ யோநி-ம்ப்ரஜாயை பஶூநா-ந்நிர்தஹதி யோ-'ல-ம்ப்ரஜாயை ஸ-ந்ப்ரஜா-ந்ந விந்ததே ய-த்வைஶ்வாநரோ த்வாதஶகபாலோ பவதி ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரமேவ பாகதேயேந ஶமயதி ஸோ-'ஸ்மை ஶாந்த-ஸ்ஸ்வாத்யோநேஃ ப்ரஜா-ம்ப்ரஜநயதி வாருணேநைவைநம்-வஂருணபாஶா-ந்முஞ்சதி ததிக்ராவ்ண்ணா புநாதி ஹிரண்ய-ந்தக்ஷிணா பவித்ரம்-வைஂ ஹிரண்ய-ம்புநாத்யேவைநம்- [புநாத்யேவைநம், விந்ததே] 24
-ஂவிந்ததே ப்ரஜாம்-வைஂஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்புத்ரே ஜாதேயதஷ்டாகபாலோ பவதி காயத்ரியைவைந-ம்ப்ரஹ்மவர்சஸேந புநாதி யந்நவகபால-ஸ்த்ரிவ்ரு'தைவாஸ்மி-ந்தேஜோ ததாதி ய-த்தஶகபாலோ விராஜைவா-'ஸ்மி-ந்நந்நாத்ய-ந்ததாதி யதேகாதஶகபால- ஸ்த்ரிஷ்டுபைவா-'ஸ்மி-ந்நிந்த்ரிய-ந்ததாதி ய-த்த்வாதஶகபாலோ ஜகத்யைவா-'ஸ்மி-ந்பஶூ-ந்ததாதி யஸ்மிந் ஜாத ஏதாமிஷ்டி-ந்நிர்வபதி பூத [பூதஃ, ஏவ தேஜஸ்வ்யந்நாத] 25
ஏவ தேஜஸ்வ்யந்நாத இந்த்ரியாவீ பஶுமா-ந்பவத்யவ வா ஏஷ ஸுவர்கா-ல்லோகா-ச்சித்யதே யோ தர்ஶபூர்ணமாஸயாஜீ ஸந்நமாவாஸ்யாம்-வாஂ பௌர்ணமாஸீம்-வாஂதிபாதயதி ஸுவர்காய ஹி லோகாய தர்ஶபூர்ணமாஸா விஜ்யேதே வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-தமாவாஸ்யாம்-வாஂ பௌர்ணமாஸீம்-வாஂ-'திபாத்ய ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரமேவ ப்ரீணாத்யதோ ஸம்வஂத்ஸரமேவாஸ்மா உப ததாதி ஸுவர்கஸ்ய லோகஸ்ய ஸமஷ்ட்யா [ஸமஷ்ட்யை, அதோ] 26
அதோ தேவதா ஏவாந்வாரப்ய ஸுவர்கம்-லோஂகமேதி வீரஹா வா ஏஷ தேவாநாம்-யோஂ-'க்நி-முத்வாஸயதே ந வா ஏதஸ்ய ப்ராஹ்மணா ரு'தாயவஃ புரா-'ந்ந-மக்ஷ-ந்நாக்நேய-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-மக்நிமுத்வாஸயிஷ்யந். யதஷ்டாகபாலோ பவத்யஷ்டாக்ஷரா காயத்ரீ-காயத்ரோ 'க்நி-ர்யாவா-நேவா-'க்நிஸ்தஸ்மா ஆதித்ய-ங்கரோத்யதோ யதா ஜநம்-யஂதே-'வஸ-ங்கரோதி தாத்ரு'- [தாத்ரு'க், ஏவ] 27
-கேவ த-த்த்வாதஶகபாலோ வைஶ்வாநரோ பவதி த்வாதஶ மாஸா-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரஃ கலு வா அக்நேர்யோநி-ஸ்ஸ்வாமேவைநம்-யோஂநி-ங்கமய-த்யாத்யமஸ்யாந்ந-ம்பவதி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபேந்மாருதக்ம் ஸப்தகபால-ங்க்ராமகாம ஆஹவநீயே வைஶ்வாநரமதி ஶ்ரயதி கார்ஹபத்யே மாருத-ம்பாபவஸ்யஸஸ்ய வித்ரு'த்யை த்வாதஶகபாலோ வைஶ்வாநரோ பவதி த்வாதஶ மாஸா-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரேணைவாஸ்மை ஸஜாதாக்ஶ்ச்யாவயதி மாருதோ பவதி [ ] 28
மருதோ வை தேவாநாம்-விஂஶோ தேவவிஶேநைவா-'ஸ்மை மநுஷ்ய விஶமவ ருந்தே ஸப்தகபாலோ பவதி ஸப்த கணா வை மருதோ கணஶ ஏவாஸ்மை ஸஜாதாநவ ருந்தே 'நூச்யமாந ஆ ஸாதயதி விஶமேவாஸ்மா அநுவர்த்மாந-ங்கரோதி ॥ 29 ॥
(ப்ரஜாகாம-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரஃ - புநாத்யேவைநம் - பூதஃ - ஸமஷ்ட்யை -தாத்ரு'ம் - மாருதோ பவ - த்யேகாந்ந த்ரிக்ம்ஶச்ச ) (அ. 5)
ஆதித்ய-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-த்ஸங்க்ராம-முபப்ரயாஸ்ய-ந்நியம்-வாஂ அதிதி-ரஸ்யாமேவ பூர்வே ப்ரதிதிஷ்டந்தி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-தாயதந-ங்கத்வா-ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரஃ கலு வை தேவாநா-மாயதந-மேதஸ்மாத்வா ஆயதநா-த்தேவா அஸுரா-நஜயந். ய-த்வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபதி தேவாநா-மேவா-''யதநே யததே ஜயதி தக்ம் ஸக்ராம்ம-மேதஸ்மிந் வா ஏதௌ ம்ரு'ஜாதே [ஏதௌ ம்ரு'ஜாதே, யோ வித்விஷாணயோ-ரந்ந-மத்தி] ॥ 30 ॥
யோ வித்விஷாணயோ-ரந்ந-மத்தி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்வித்விஷாணயோரந்ந-ஞ்ஜக்த்வா ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி-ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர ஸ்வதித-மேவா-'த்தி நாஸ்மி-ந்ம்ரு'ஜாதே ஸம்வஂத்ஸராய வா ஏதௌ ஸமமாதே யௌ ஸமமாதே தயோர்யஃ பூர்வோ-'பித்ருஹ்யதி தம்-வஂருணோ க்ரு'ஹ்ணாதி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸமமாநயோஃ பூர்வோ-'பித்ருஹ்ய ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி-ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர-மேவா-''ப்த்வா நிர்வருணம்- [நிர்வருணம், பரஸ்தா-தபி] ॥ 31 ॥
-பரஸ்தா-தபி த்ருஹ்யதி நைநம்-வஂருணோ க்ரு'ஹ்ணாத்யாவ்யம்-வாஂ ஏஷ ப்ரதி க்ரு'ஹ்ணாதி யோ-'வி-ம்ப்ரதிக்ரு'ஹ்ணாதி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபேதவி-ம்ப்ரதிக்ரு'ஹ்ய ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி-ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர-ஸ்வதிதாமேவ ப்ரதிக்ரு'ஹ்ணாதி நா-''வ்ய-ம்ப்ரதிக்ரு'ஹ்ணாத்யாத்மநோ வா ஏஷ மாத்ராமாப்நோதி ய உபயாத-த்ப்ரதிக்ரு'ஹ்ணாத்யஶ்வம்-வாஂ புருஷம்-வாஂ வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-துபயாத- [நிர்வபே-துபயாதத், ப்ரதிக்ரு'ஹ்ய] ॥ 32 ॥
-த்ப்ரதிக்ரு'ஹ்ய ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நிர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர-ஸ்வதிதமேவ ப்ரதி க்ரு'ஹ்ணாதி நாத்மநோ மாத்ராமாப்நோதி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸநி-மேஷ்யந்-த்ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி-ர்வைஶ்வாநரோ யதா கலு வை ஸம்வஂத்ஸர-ஞ்ஜநதாயா-ஞ்சரத்யத ஸ தநார்கோ பவதிய-த்வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபதி ஸம்வஂத்ஸர-ஸாதாமேவ ஸநிமபி ப்ரச்யவதே தாநகாமா அஸ்மை ப்ரஜா பவந்தி யோ வை ஸம்வஂத்ஸரம்- [வை ஸம்வஂத்ஸரம், ப்ரயுஜ்ய ந] ॥ 33 ॥
-ப்ரயுஜ்ய ந விமுஞ்சத்யப்ரதிஷ்டாநோ வை ஸ பவத்யேத-மேவ வைஶ்வாநர-ம்புநராகத்ய நிர்வபேத்ய-மேவ ப்ரயுங்க்தே த-ம்பாகதேயேந வி முஞ்சதி ப்ரதிஷ்டித்யை யயா ரஜ்வோத்தமா-ங்காமாஜே-த்தா-ம்ப்ராத்ரு'வ்யாய ப்ர ஹிணுயா-ந்நிர்-ரு'தி-மேவாஸ்மை ப்ர ஹிணோதி ॥ 34 ॥
ஆதித்ய-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-த்ஸங்க்ராம-முபப்ரயாஸ்ய-ந்நியம்-வாஂ அதிதி-ரஸ்யாமேவ பூர்வே ப்ரதிதிஷ்டந்தி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-தாயதந-ங்கத்வா-ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸரஃ கலு வை தேவாநா-மாயதந-மேதஸ்மாத்வா ஆயதநா-த்தேவா அஸுரா-நஜயந். ய-த்வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபதி தேவாநா-மேவா-''யதநே யததே ஜயதி தக்ம் ஸக்ராம்ம-மேதஸ்மிந் வா ஏதௌ ம்ரு'ஜாதே [ஏதௌ ம்ரு'ஜாதே, யோ வித்விஷாணயோ-ரந்ந-மத்தி] ॥ 30 ॥
யோ வித்விஷாணயோ-ரந்ந-மத்தி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்வித்விஷாணயோரந்ந-ஞ்ஜக்த்வா ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி-ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர ஸ்வதித-மேவா-'த்தி நாஸ்மி-ந்ம்ரு'ஜாதே ஸம்வஂத்ஸராய வா ஏதௌ ஸமமாதே யௌ ஸமமாதே தயோர்யஃ பூர்வோ-'பித்ருஹ்யதி தம்-வஂருணோ க்ரு'ஹ்ணாதி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸமமாநயோஃ பூர்வோ-'பித்ருஹ்ய ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி-ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர-மேவா-''ப்த்வா நிர்வருணம்- [நிர்வருணம், பரஸ்தா-தபி] ॥ 31 ॥
-பரஸ்தா-தபி த்ருஹ்யதி நைநம்-வஂருணோ க்ரு'ஹ்ணாத்யாவ்யம்-வாஂ ஏஷ ப்ரதி க்ரு'ஹ்ணாதி யோ-'வி-ம்ப்ரதிக்ரு'ஹ்ணாதி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபேதவி-ம்ப்ரதிக்ரு'ஹ்ய ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி-ர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர-ஸ்வதிதாமேவ ப்ரதிக்ரு'ஹ்ணாதி நா-''வ்ய-ம்ப்ரதிக்ரு'ஹ்ணாத்யாத்மநோ வா ஏஷ மாத்ராமாப்நோதி ய உபயாத-த்ப்ரதிக்ரு'ஹ்ணாத்யஶ்வம்-வாஂ புருஷம்-வாஂ வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-துபயாத- [நிர்வபே-துபயாதத், ப்ரதிக்ரு'ஹ்ய] ॥ 32 ॥
-த்ப்ரதிக்ரு'ஹ்ய ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நிர்வைஶ்வாநர-ஸ்ஸம்வஂத்ஸர-ஸ்வதிதமேவ ப்ரதி க்ரு'ஹ்ணாதி நாத்மநோ மாத்ராமாப்நோதி வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸநி-மேஷ்யந்-த்ஸம்வஂத்ஸரோ வா அக்நி-ர்வைஶ்வாநரோ யதா கலு வை ஸம்வஂத்ஸர-ஞ்ஜநதாயா-ஞ்சரத்யத ஸ தநார்கோ பவதிய-த்வைஶ்வாநர-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபதி ஸம்வஂத்ஸர-ஸாதாமேவ ஸநிமபி ப்ரச்யவதே தாநகாமா அஸ்மை ப்ரஜா பவந்தி யோ வை ஸம்வஂத்ஸரம்- [வை ஸம்வஂத்ஸரம், ப்ரயுஜ்ய ந] ॥ 33 ॥
-ப்ரயுஜ்ய ந விமுஞ்சத்யப்ரதிஷ்டாநோ வை ஸ பவத்யேத-மேவ வைஶ்வாநர-ம்புநராகத்ய நிர்வபேத்ய-மேவ ப்ரயுங்க்தே த-ம்பாகதேயேந வி முஞ்சதி ப்ரதிஷ்டித்யை யயா ரஜ்வோத்தமா-ங்காமாஜே-த்தா-ம்ப்ராத்ரு'வ்யாய ப்ர ஹிணுயா-ந்நிர்-ரு'தி-மேவாஸ்மை ப்ர ஹிணோதி ॥ 34 ॥
(ம்ரு'ஜாதே - நிர்வருணம் - ஂவபேதுபயாத--த்யோ வை ஸம்வஂத்ஸரக்ம் - ஷட்த்ரிக்ம்ஶச்ச) (அ. 6)
ஐந்த்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-த்பஶுகாம ஐந்த்ரா வை பஶவ இந்த்ரமேவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மை பஶூ-ந்ப்ரயச்சதி பஶுமா-நேவ பவதி சருர்பவதி ஸ்வாதேவாஸ்மை யோநேஃ பஶூ-ந்ப்ரஜநயதீந்த்ராயேந்த்ரியாவதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்பஶுகாம இந்த்ரியம்-வைஂ பஶவ இந்த்ர-மேவேந்த்ரியாவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ [தாவதி ஸஃ, ஏவா-'ஸ்மா] ॥ 35 ॥
ஏவா-'ஸ்மா இந்த்ரிய-ம்பஶூ-ந்ப்ரயச்சதி பஶுமாநேவ பவதீந்த்ராய-கர்மவதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ப்ரஹ்மவர்சஸகாமோ ப்ரஹ்மவர்சஸம்-வைஂ கர்ம இந்த்ரமேவ கர்மவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மி-ந்ப்ரஹ்மவர்சஸ-ந்ததாதி ப்ரஹ்மவர்சஸ்யேவ பவதீந்த்ராயா-'ர்கவதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-தந்நகாமோ-'ர்கோ வை தேவாநா-மந்ந-மிந்த்ர-மேவா-'ர்கவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோ- [ஸ்வேந பாகதேயேந, உப தாவதி ஸ] ॥ 36॥
-ப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மா அந்ந-ம்ப்ரயச்சத்யந்நாத ஏவ பவதீந்த்ராய கர்மவதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-திந்த்ராயே-ந்த்ரியாவத இந்த்ராயா-'ர்கவதே பூதிகாமோ யதிந்த்ராய கர்மவதே நிர்வபதி ஶிர ஏவாஸ்ய தேந கரோதி யதிந்த்ராயேந்த்ரியாவத ஆத்மாந-மேவாஸ்ய தேந கரோதி-ய-திந்த்ராயா-'ர்கவதே பூத ஏவாந்நாத்யே ப்ரதி-திஷ்டதி பவத்யேவேந்த்ராயா- [பவத்யேவேந்த்ராயா, அக்ம் ஹோமுசே] ॥ 37 ॥
-'க்ம் ஹோமுசே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ பாப்மநா க்ரு'ஹீத-ஸ்ஸ்யா-த்பாப்மா வா அக்ம்ஹ இந்த்ரமேவா-'க்ம் ஹோமுசக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-ம்பாப்மநோ-'க்ம்ஹஸோ முஞ்சதீந்த்ராய வைம்ரு'தாய புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்ய-ம்ம்ரு'தோ-'பி ப்ரவேபேரந்-ராஷ்ட்ராணி வா-'பி ஸமியு-ரிந்த்ர-மேவ வைம்ரு'தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவா-'ஸ்மாந்ம்ரு'தோ- [ஏவா-'ஸ்மாந்ம்ரு'தஃ, அப ஹந்தீந்த்ராய] ॥ 38 ॥
-'ப ஹந்தீந்த்ராய த்ராத்ரே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்பத்தோ வா பரியத்தோ வேந்த்ரமேவ த்ராதாரக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-ந்த்ராயத இந்த்ராயா-'ர்காஶ்வமேதவதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்ய-ம்மஹாயஜ்ஞோ நோபநமேதேதே வை மஹாயஜ்ஞஸ்யா-'ந்த்யே தநூ ய-தர்காஶ்வமேதா-விந்த்ர-மேவா-'ர்காஶ்வமேத- வந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மா அந்ததோ மஹாயஜ்ஞ-ஞ்ச்யாவயத்யுபைந-ம்மஹாயஜ்ஞோ நமதி ॥ 39 ॥
ஐந்த்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-த்பஶுகாம ஐந்த்ரா வை பஶவ இந்த்ரமேவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மை பஶூ-ந்ப்ரயச்சதி பஶுமா-நேவ பவதி சருர்பவதி ஸ்வாதேவாஸ்மை யோநேஃ பஶூ-ந்ப்ரஜநயதீந்த்ராயேந்த்ரியாவதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்பஶுகாம இந்த்ரியம்-வைஂ பஶவ இந்த்ர-மேவேந்த்ரியாவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ [தாவதி ஸஃ, ஏவா-'ஸ்மா] ॥ 35 ॥
ஏவா-'ஸ்மா இந்த்ரிய-ம்பஶூ-ந்ப்ரயச்சதி பஶுமாநேவ பவதீந்த்ராய-கர்மவதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ப்ரஹ்மவர்சஸகாமோ ப்ரஹ்மவர்சஸம்-வைஂ கர்ம இந்த்ரமேவ கர்மவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மி-ந்ப்ரஹ்மவர்சஸ-ந்ததாதி ப்ரஹ்மவர்சஸ்யேவ பவதீந்த்ராயா-'ர்கவதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-தந்நகாமோ-'ர்கோ வை தேவாநா-மந்ந-மிந்த்ர-மேவா-'ர்கவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோ- [ஸ்வேந பாகதேயேந, உப தாவதி ஸ] ॥ 36॥
-ப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மா அந்ந-ம்ப்ரயச்சத்யந்நாத ஏவ பவதீந்த்ராய கர்மவதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-திந்த்ராயே-ந்த்ரியாவத இந்த்ராயா-'ர்கவதே பூதிகாமோ யதிந்த்ராய கர்மவதே நிர்வபதி ஶிர ஏவாஸ்ய தேந கரோதி யதிந்த்ராயேந்த்ரியாவத ஆத்மாந-மேவாஸ்ய தேந கரோதி-ய-திந்த்ராயா-'ர்கவதே பூத ஏவாந்நாத்யே ப்ரதி-திஷ்டதி பவத்யேவேந்த்ராயா- [பவத்யேவேந்த்ராயா, அக்ம் ஹோமுசே] ॥ 37 ॥
-'க்ம் ஹோமுசே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ பாப்மநா க்ரு'ஹீத-ஸ்ஸ்யா-த்பாப்மா வா அக்ம்ஹ இந்த்ரமேவா-'க்ம் ஹோமுசக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-ம்பாப்மநோ-'க்ம்ஹஸோ முஞ்சதீந்த்ராய வைம்ரு'தாய புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்ய-ம்ம்ரு'தோ-'பி ப்ரவேபேரந்-ராஷ்ட்ராணி வா-'பி ஸமியு-ரிந்த்ர-மேவ வைம்ரு'தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவா-'ஸ்மாந்ம்ரு'தோ- [ஏவா-'ஸ்மாந்ம்ரு'தஃ, அப ஹந்தீந்த்ராய] ॥ 38 ॥
-'ப ஹந்தீந்த்ராய த்ராத்ரே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்பத்தோ வா பரியத்தோ வேந்த்ரமேவ த்ராதாரக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-ந்த்ராயத இந்த்ராயா-'ர்காஶ்வமேதவதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்ய-ம்மஹாயஜ்ஞோ நோபநமேதேதே வை மஹாயஜ்ஞஸ்யா-'ந்த்யே தநூ ய-தர்காஶ்வமேதா-விந்த்ர-மேவா-'ர்காஶ்வமேத- வந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மா அந்ததோ மஹாயஜ்ஞ-ஞ்ச்யாவயத்யுபைந-ம்மஹாயஜ்ஞோ நமதி ॥ 39 ॥
(இந்த்ரியாவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸோ - 'ர்கவந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநை - வேந்த்ராயா - ஸ்மா-ந்ம்ரு'தோ - 'ஸ்மை - ஸப்த ச ) (அ. 7)
இந்த்ராயா-'ந்வ்ரு'ஜவே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்க்ராமகாம இந்த்ர-மேவா-'ந்வ்ரு'ஜுக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மை ஸஜாதா-நநுகாந் கரோதி க்ராம்யேவ பவதீந்த்ராண்யை சரு-ந்நிர்வபேத்யஸ்ய ஸேநா-'ஸக்ம்ஶிதேவ ஸ்யா-திந்த்ராணீ வை ஸேநாயை தேவதேந்த்ராணீ-மேவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸைவாஸ்ய ஸேநாக்ம் ஸக்க் ஶ்யதி பல்பஜாநபீ- [பல்பஜாநபி, இத்த்மே ஸ-ந்நஹ்யேத்கௌ-] ॥ 40 ॥
-த்த்மே ஸ-ந்நஹ்யேத்கௌ-ர்யத்ரா-'திஷ்கந்நா-ந்யமேஹ-த்ததோ பல்பஜா உததிஷ்ட-ந்கவா-மேவைந-ந்ந்யாய-மபிநீய கா வேதயதீந்த்ராய மந்யுமதே மநஸ்வதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸங்க்ராமே ஸம்யஂத்த இந்த்ரியேண வை மந்யுநா மநஸா ஸங்க்ராம-ஞ்ஜயதீந்த்ர-மேவ மந்யுமந்த-ம்மநஸ்வந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மிந்நிந்த்ரிய-ம்மந்யு-ம்மநோ ததாதி ஜயதி தக்ம் [ஜயதி தம், ஸக்ராம-மேதா-மேவ] ॥ 41 ॥
ஸக்ராம-மேதா-மேவ நிர்வபேத்யோ ஹதமநா-ஸ்ஸ்வய-ம்பாப இவ ஸ்யாதேதாநி ஹி வா ஏதஸ்மா தபக்ராந்தாந்யதைஷ ஹதமநா-ஸ்ஸ்வய-ம்பாப இந்த்ரமேவ மந்யுமந்த-ம்மநஸ்வந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மி-ந்நிந்த்ரிய-ம்மந்யு-ம்மநோ ததாதி ந ஹதமநா-ஸ்ஸ்வய-ம்பாபோ பவதீந்த்ராய தாத்ரே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேத தாநகாமா மே ப்ரஜா-ஸ்ஸ்யு- [தாநகாமா மே ப்ரஜா-ஸ்ஸ்யுஃ, இதீந்த்ர-மேவ] ॥ 42 ॥
-ரிதீந்த்ர-மேவ தாதாரக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மை தாநகாமாஃ ப்ரஜாஃ கரோதி தாநகாமா அஸ்மை ப்ரஜா பவந்தீந்த்ராய ப்ரதாத்ரே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்யஸ்மை ப்ரத்தமிவ ஸந்ந ப்ரதீயேதேந்த்ர-மேவ ப்ரதாதாரக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப-தாவதி ஸ ஏவாஸ்மை ப்ர-தாபயதீந்த்ராய ஸுத்ராம்ணே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-தபருத்தோ வா- [-தபருத்தோ வா, அபருத்தயமாநோ] ॥ 43 ॥
-'பருத்த்யமாநோ வேந்த்ரமேவ ஸுத்ராமாணக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-ந்த்ராயதே 'நபருத்த்யோ பவதீந்த்ரோ வை ஸத்ரு'-ந்தேவதாபிராஸீ-த்ஸ ந வ்யாவ்ரு'தமகச்ச-த்ஸ ப்ரஜாபதி-முபாதாவ-த்தஸ்மா ஏத-மைந்த்ர-மேகாதஶகபால-ந்நிரவப-த்தேநை-வா-'ஸ்மி-ந்நிந்த்ரிய-மததா-ச்சக்வரீ யாஜ்யாநுவாக்யே அகரோ-த்வஜ்ரோ வை ஶக்வரீ ஸ ஏநம்-வஂஜ்ரோ பூத்யா ஐந்த- [பூத்யா ஐந்த, ஸோ-'பவ-த்ஸோ-'பிபே-] ॥ 44 ॥
-ஸோ-'பவத்ஸோ-'பிபே-த்பூதஃ ப்ர மா தக்ஷ்யதீதி ஸ ப்ரஜாபதி-ம்புநருபா-'தாவ-த்ஸ ப்ரஜாபதி-ஶ்ஶக்வர்யா அதி ரேவதீ-ந்நிரமிமீத ஶாந்த்யா அப்ரதாஹாய யோ-'லக்க் ஶ்ரியை ஸந்-த்ஸத்ரு'ங்க்ஸமாநை-ஸ்ஸ்யா-த்தஸ்மா ஏத-மைந்த்ர-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-திந்த்ரமேவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவா-'ஸ்மி-ந்நிந்த்ரிய-ந்ததாதி ரேவதீ புரோநுவாக்யா பவதி ஶாந்த்யா அப்ரதாஹாய ஶக்வரீ யாஜ்யா வஜ்ரோ வை ஶக்வரீஸ ஏநம்-வஂஜ்ரோ பூத்யா இந்தே பவத்யேவ ॥ 45 ॥
இந்த்ராயா-'ந்வ்ரு'ஜவே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்க்ராமகாம இந்த்ர-மேவா-'ந்வ்ரு'ஜுக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மை ஸஜாதா-நநுகாந் கரோதி க்ராம்யேவ பவதீந்த்ராண்யை சரு-ந்நிர்வபேத்யஸ்ய ஸேநா-'ஸக்ம்ஶிதேவ ஸ்யா-திந்த்ராணீ வை ஸேநாயை தேவதேந்த்ராணீ-மேவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸைவாஸ்ய ஸேநாக்ம் ஸக்க் ஶ்யதி பல்பஜாநபீ- [பல்பஜாநபி, இத்த்மே ஸ-ந்நஹ்யேத்கௌ-] ॥ 40 ॥
-த்த்மே ஸ-ந்நஹ்யேத்கௌ-ர்யத்ரா-'திஷ்கந்நா-ந்யமேஹ-த்ததோ பல்பஜா உததிஷ்ட-ந்கவா-மேவைந-ந்ந்யாய-மபிநீய கா வேதயதீந்த்ராய மந்யுமதே மநஸ்வதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸங்க்ராமே ஸம்யஂத்த இந்த்ரியேண வை மந்யுநா மநஸா ஸங்க்ராம-ஞ்ஜயதீந்த்ர-மேவ மந்யுமந்த-ம்மநஸ்வந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மிந்நிந்த்ரிய-ம்மந்யு-ம்மநோ ததாதி ஜயதி தக்ம் [ஜயதி தம், ஸக்ராம-மேதா-மேவ] ॥ 41 ॥
ஸக்ராம-மேதா-மேவ நிர்வபேத்யோ ஹதமநா-ஸ்ஸ்வய-ம்பாப இவ ஸ்யாதேதாநி ஹி வா ஏதஸ்மா தபக்ராந்தாந்யதைஷ ஹதமநா-ஸ்ஸ்வய-ம்பாப இந்த்ரமேவ மந்யுமந்த-ம்மநஸ்வந்தக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மி-ந்நிந்த்ரிய-ம்மந்யு-ம்மநோ ததாதி ந ஹதமநா-ஸ்ஸ்வய-ம்பாபோ பவதீந்த்ராய தாத்ரே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேத தாநகாமா மே ப்ரஜா-ஸ்ஸ்யு- [தாநகாமா மே ப்ரஜா-ஸ்ஸ்யுஃ, இதீந்த்ர-மேவ] ॥ 42 ॥
-ரிதீந்த்ர-மேவ தாதாரக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவாஸ்மை தாநகாமாஃ ப்ரஜாஃ கரோதி தாநகாமா அஸ்மை ப்ரஜா பவந்தீந்த்ராய ப்ரதாத்ரே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்யஸ்மை ப்ரத்தமிவ ஸந்ந ப்ரதீயேதேந்த்ர-மேவ ப்ரதாதாரக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப-தாவதி ஸ ஏவாஸ்மை ப்ர-தாபயதீந்த்ராய ஸுத்ராம்ணே புரோடாஶ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-தபருத்தோ வா- [-தபருத்தோ வா, அபருத்தயமாநோ] ॥ 43 ॥
-'பருத்த்யமாநோ வேந்த்ரமேவ ஸுத்ராமாணக்க் ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவைந-ந்த்ராயதே 'நபருத்த்யோ பவதீந்த்ரோ வை ஸத்ரு'-ந்தேவதாபிராஸீ-த்ஸ ந வ்யாவ்ரு'தமகச்ச-த்ஸ ப்ரஜாபதி-முபாதாவ-த்தஸ்மா ஏத-மைந்த்ர-மேகாதஶகபால-ந்நிரவப-த்தேநை-வா-'ஸ்மி-ந்நிந்த்ரிய-மததா-ச்சக்வரீ யாஜ்யாநுவாக்யே அகரோ-த்வஜ்ரோ வை ஶக்வரீ ஸ ஏநம்-வஂஜ்ரோ பூத்யா ஐந்த- [பூத்யா ஐந்த, ஸோ-'பவ-த்ஸோ-'பிபே-] ॥ 44 ॥
-ஸோ-'பவத்ஸோ-'பிபே-த்பூதஃ ப்ர மா தக்ஷ்யதீதி ஸ ப்ரஜாபதி-ம்புநருபா-'தாவ-த்ஸ ப்ரஜாபதி-ஶ்ஶக்வர்யா அதி ரேவதீ-ந்நிரமிமீத ஶாந்த்யா அப்ரதாஹாய யோ-'லக்க் ஶ்ரியை ஸந்-த்ஸத்ரு'ங்க்ஸமாநை-ஸ்ஸ்யா-த்தஸ்மா ஏத-மைந்த்ர-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-திந்த்ரமேவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி ஸ ஏவா-'ஸ்மி-ந்நிந்த்ரிய-ந்ததாதி ரேவதீ புரோநுவாக்யா பவதி ஶாந்த்யா அப்ரதாஹாய ஶக்வரீ யாஜ்யா வஜ்ரோ வை ஶக்வரீஸ ஏநம்-வஂஜ்ரோ பூத்யா இந்தே பவத்யேவ ॥ 45 ॥
(அபி - தக்க் - ஸ்யு - ர்வை - ந்த - பவதி - சதுர்தஶ ச ) (அ. 8)
ஆக்நா-வைஷ்ணவ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-தபிசரந்-த்ஸரஸ்வத்யாஜ்ய பாகா ஸ்யா-த்பார்ஹஸ்பத் யஶ்சருர்யதாக்நா-வைஷ்ணவ ஏகாதஶகபாலோ பவத்யக்நி-ஸ்ஸர்வா தேவதா விஷ்ணுர்யஜ்ஞோ தேவதாபி-ஶ்சைவைநம்-யஂஜ்ஞேந சாபி சரதி-ஸரஸ்வத்யாஜ்யபாகா பவதி வாக்வை ஸரஸ்வதீ வாசைவைந-மபி சரதி பார்ஹஸ்பத்ய-ஶ்சரு ர்பவதி ப்ரஹ்ம வை தேவாநா-ம்ப்ரு'ஹஸ்பதி ர்ப்ரஹ்மணைவைந-மபி சரதி [-மபி சரதி, ப்ரதி வை] ॥ 46 ॥
ப்ரதி வை பரஸ்தா-தபிசரந்த-மபி சரந்தி த்வேத்வே புரோ-'நுவாக்யே குர்யாததி ப்ரயுக்த்யா ஏதயைவ யஜேதாபி சர்யமாணோ தேவதாபி-ரேவ தேவதாஃ ப்ரதிசரதி யஜ்ஞேந யஜ்ஞம்-வாஂசா வாச-ம்ப்ரஹ்மணா ப்ரஹ்ம ஸ தேவதாஶ்சைவ யஜ்ஞ-ஞ்ச மத்த்யதோ வ்யவஸர்பதி தஸ்ய ந குத-ஶ்சநோபாவ்யாதோ பவதி நைந-மபிசரந்-த்ஸ்த்ரு'ணுத ஆக்நாவைஷ்ணவ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்யம்-யஂஜ்ஞோ நோ- [-யஜ்ஞோ ந, உபநமேதக்நி-ஸ்ஸர்வா] ॥ 47 ॥
-பநமேதக்நி-ஸ்ஸர்வா தேவதா விஷ்ணு-ர்யஜ்ஞோ-'க்நி-ஞ்சைவ விஷ்ணு-ஞ்ச ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மை யஜ்ஞ-ம்ப்ரயச்சத உபைநம்-யஂஜ்ஞோ நமத்யாக்நா- வைஷ்ணவ-ங்க்ரு'தே சரு-ந்நிர்வபேச்சக்ஷுஷ்காமோ-'க்நேர்வை சக்ஷுஷா மநுஷ்யா வி பஶ்யந்தி யஜ்ஞஸ்ய தேவா அக்நி-ஞ்சைவ விஷ்ணு-ஞ்ச ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவா- [தாவேவ, அஸ்மிந் சக்ஷுர்தத்த-] ॥ 48 ॥
-'ஸ்மிந் சக்ஷு-ர்தத்த-ஶ்சக்ஷுஷ்மா-நேவ பவதி தேந்வை வா ஏத-த்ரேதோ யதாஜ்ய-மநடுஹ-ஸ்தண்டுலா மிதுநா-தேவாஸ்மை சக்ஷுஃ ப்ரஜநயதி க்ரு'தே பவதி தேஜோ வை க்ரு'த-ந்தேஜஶ்சக்ஷு-ஸ்தேஜஸைவாஸ்மை தேஜ-ஶ்சக்ஷுரவ ருந்த இந்த்ரியம்-வைஂ வீர்யம்-வ்ரு'ஂங்க்தே ப்ராத்ரு'வ்யோ யஜமாநோ-'யஜமாநஸ்யா-த்வரகல்பா-ம்ப்ரதி நிர்வபே-த்ப்ராத்ரு'வ்யே யஜமாநே நா-'ஸ்யேந்த்ரியம்- [நா-'ஸ்யேந்த்ரியம், வீர்யம் ஂவ்ரு'ங்க்தே] ॥ 49 ॥
-ஂவீர்யம் ஂவ்ரு'ங்க்தே புராவாசஃ ப்ரவதிதோ-ர்நிர்வபே-த்யாவத்யேவ வா-க்தாமப்ரோதிதா-ம்ப்ராத்ரு'வ்யஸ்ய வ்ரு'ங்க்தே தாமஸ்ய வாச-ம்ப்ரவதந்தீ-மந்யா வாசோ-'நு ப்ரவதந்தி தா இந்த்ரியம்-வீஂர்யம்-யஂஜமாநே ததத்யாக்நா வைஷ்ணவ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ப்ராத-ஸ்ஸவநஸ்யா-'' காலே ஸரஸ்வத்யாஜ்யபாகா ஸ்யா-த்பார்ஹஸ்பத்யஶ்சரு- ர்யதஷ்டாகபாலோ பவத்யஷ்டாக்ஷரா காயத்ரீ காயத்ர-ம்ப்ராத-ஸ்ஸவந-ம்ப்ராத-ஸ்ஸவநமேவ தேநா-''ப்நோ- [தேநா-''ப்நோதி, ஆக்நாவைஷ்ணவ-] ॥ 50 ॥
-த்யாக்நாவைஷ்ணவ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-ந்மாத்த்யந்திநஸ்ய ஸவநஸ்யா-'' காலே ஸரஸ்வத்யாஜ்யபாகா ஸ்யா-த்பார்ஹஸ்பத்ய-ஶ்சரு ர்யதேகாதஶகபாலோ பவத்யேகாதஶாக்ஷரா த்ரிஷ்டு-ப்த்ரைஷ்டுப-ம்மாத்த்யந்திநக்ம் ஸவந-ம்மாத்த்யதிந்நமேவ ஸவந-ந்தேநா-''ப்நோத்யாக்நாவைஷ்ணவ-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்த்ரு'தீயஸவநஸ்யா-''காலே ஸரஸ்வத்யாஜ்யபாகா ஸ்யா-த்பார்ஹஸ்பத்ய-ஶ்சருர்ய-த்த்வாதஶகபாலோ பவதி த்வாதஶாக்ஷரா ஜகதீ ஜாகத-ந்த்ரு'தீயஸவந-ந்த்ரு'தீய ஸவநமேவ தேநா-''ப்நோதி தேவதாபிரேவ தேவதாஃ [தேவதாஃ, ப்ரதிசரதி] ॥ 51 ॥
ப்ரதிசரதி யஜ்ஞேந யஜ்ஞம்-வாஂசா வாச-ம்ப்ரஹ்மணா ப்ரஹ்ம கபாலைரேவ சந்தாக்ஸ்யாப்நோதி புரோடாஶை-ஸ்ஸவநாநி மைத்ராவருண-மேககபால-ந்நிர்வபே-த்வஶாயை காலே யைவாஸௌ ப்ராத்ரு'வ்யஸ்ய வஶா-'நூபந்த்யா ஸோ ஏவைஷைதஸ்யைககபாலோ பவதி ந ஹி கபாலைஃ பஶு-மர்ஹத்யாப்தும் ॥ 52 ॥
ஆக்நா-வைஷ்ணவ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-தபிசரந்-த்ஸரஸ்வத்யாஜ்ய பாகா ஸ்யா-த்பார்ஹஸ்பத் யஶ்சருர்யதாக்நா-வைஷ்ணவ ஏகாதஶகபாலோ பவத்யக்நி-ஸ்ஸர்வா தேவதா விஷ்ணுர்யஜ்ஞோ தேவதாபி-ஶ்சைவைநம்-யஂஜ்ஞேந சாபி சரதி-ஸரஸ்வத்யாஜ்யபாகா பவதி வாக்வை ஸரஸ்வதீ வாசைவைந-மபி சரதி பார்ஹஸ்பத்ய-ஶ்சரு ர்பவதி ப்ரஹ்ம வை தேவாநா-ம்ப்ரு'ஹஸ்பதி ர்ப்ரஹ்மணைவைந-மபி சரதி [-மபி சரதி, ப்ரதி வை] ॥ 46 ॥
ப்ரதி வை பரஸ்தா-தபிசரந்த-மபி சரந்தி த்வேத்வே புரோ-'நுவாக்யே குர்யாததி ப்ரயுக்த்யா ஏதயைவ யஜேதாபி சர்யமாணோ தேவதாபி-ரேவ தேவதாஃ ப்ரதிசரதி யஜ்ஞேந யஜ்ஞம்-வாஂசா வாச-ம்ப்ரஹ்மணா ப்ரஹ்ம ஸ தேவதாஶ்சைவ யஜ்ஞ-ஞ்ச மத்த்யதோ வ்யவஸர்பதி தஸ்ய ந குத-ஶ்சநோபாவ்யாதோ பவதி நைந-மபிசரந்-த்ஸ்த்ரு'ணுத ஆக்நாவைஷ்ணவ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேத்யம்-யஂஜ்ஞோ நோ- [-யஜ்ஞோ ந, உபநமேதக்நி-ஸ்ஸர்வா] ॥ 47 ॥
-பநமேதக்நி-ஸ்ஸர்வா தேவதா விஷ்ணு-ர்யஜ்ஞோ-'க்நி-ஞ்சைவ விஷ்ணு-ஞ்ச ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மை யஜ்ஞ-ம்ப்ரயச்சத உபைநம்-யஂஜ்ஞோ நமத்யாக்நா- வைஷ்ணவ-ங்க்ரு'தே சரு-ந்நிர்வபேச்சக்ஷுஷ்காமோ-'க்நேர்வை சக்ஷுஷா மநுஷ்யா வி பஶ்யந்தி யஜ்ஞஸ்ய தேவா அக்நி-ஞ்சைவ விஷ்ணு-ஞ்ச ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவா- [தாவேவ, அஸ்மிந் சக்ஷுர்தத்த-] ॥ 48 ॥
-'ஸ்மிந் சக்ஷு-ர்தத்த-ஶ்சக்ஷுஷ்மா-நேவ பவதி தேந்வை வா ஏத-த்ரேதோ யதாஜ்ய-மநடுஹ-ஸ்தண்டுலா மிதுநா-தேவாஸ்மை சக்ஷுஃ ப்ரஜநயதி க்ரு'தே பவதி தேஜோ வை க்ரு'த-ந்தேஜஶ்சக்ஷு-ஸ்தேஜஸைவாஸ்மை தேஜ-ஶ்சக்ஷுரவ ருந்த இந்த்ரியம்-வைஂ வீர்யம்-வ்ரு'ஂங்க்தே ப்ராத்ரு'வ்யோ யஜமாநோ-'யஜமாநஸ்யா-த்வரகல்பா-ம்ப்ரதி நிர்வபே-த்ப்ராத்ரு'வ்யே யஜமாநே நா-'ஸ்யேந்த்ரியம்- [நா-'ஸ்யேந்த்ரியம், வீர்யம் ஂவ்ரு'ங்க்தே] ॥ 49 ॥
-ஂவீர்யம் ஂவ்ரு'ங்க்தே புராவாசஃ ப்ரவதிதோ-ர்நிர்வபே-த்யாவத்யேவ வா-க்தாமப்ரோதிதா-ம்ப்ராத்ரு'வ்யஸ்ய வ்ரு'ங்க்தே தாமஸ்ய வாச-ம்ப்ரவதந்தீ-மந்யா வாசோ-'நு ப்ரவதந்தி தா இந்த்ரியம்-வீஂர்யம்-யஂஜமாநே ததத்யாக்நா வைஷ்ணவ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ப்ராத-ஸ்ஸவநஸ்யா-'' காலே ஸரஸ்வத்யாஜ்யபாகா ஸ்யா-த்பார்ஹஸ்பத்யஶ்சரு- ர்யதஷ்டாகபாலோ பவத்யஷ்டாக்ஷரா காயத்ரீ காயத்ர-ம்ப்ராத-ஸ்ஸவந-ம்ப்ராத-ஸ்ஸவநமேவ தேநா-''ப்நோ- [தேநா-''ப்நோதி, ஆக்நாவைஷ்ணவ-] ॥ 50 ॥
-த்யாக்நாவைஷ்ணவ-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-ந்மாத்த்யந்திநஸ்ய ஸவநஸ்யா-'' காலே ஸரஸ்வத்யாஜ்யபாகா ஸ்யா-த்பார்ஹஸ்பத்ய-ஶ்சரு ர்யதேகாதஶகபாலோ பவத்யேகாதஶாக்ஷரா த்ரிஷ்டு-ப்த்ரைஷ்டுப-ம்மாத்த்யந்திநக்ம் ஸவந-ம்மாத்த்யதிந்நமேவ ஸவந-ந்தேநா-''ப்நோத்யாக்நாவைஷ்ணவ-ந்த்வாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்த்ரு'தீயஸவநஸ்யா-''காலே ஸரஸ்வத்யாஜ்யபாகா ஸ்யா-த்பார்ஹஸ்பத்ய-ஶ்சருர்ய-த்த்வாதஶகபாலோ பவதி த்வாதஶாக்ஷரா ஜகதீ ஜாகத-ந்த்ரு'தீயஸவந-ந்த்ரு'தீய ஸவநமேவ தேநா-''ப்நோதி தேவதாபிரேவ தேவதாஃ [தேவதாஃ, ப்ரதிசரதி] ॥ 51 ॥
ப்ரதிசரதி யஜ்ஞேந யஜ்ஞம்-வாஂசா வாச-ம்ப்ரஹ்மணா ப்ரஹ்ம கபாலைரேவ சந்தாக்ஸ்யாப்நோதி புரோடாஶை-ஸ்ஸவநாநி மைத்ராவருண-மேககபால-ந்நிர்வபே-த்வஶாயை காலே யைவாஸௌ ப்ராத்ரு'வ்யஸ்ய வஶா-'நூபந்த்யா ஸோ ஏவைஷைதஸ்யைககபாலோ பவதி ந ஹி கபாலைஃ பஶு-மர்ஹத்யாப்தும் ॥ 52 ॥
(ப்ரஹ்மணைவைநமபி சரதி - யஜ்ஞோ ந - தாவேவா - 'ஸ்யேந்த்ரிய - மாப்நோதி -தேவதாஃ - ஸப்தத்ரிக்ம்ஶச்ச ) (அ. 9)
அஸாவாதித்யோ ந வ்யரோசத தஸ்மை தேவாஃ ப்ராயஶ்சித்தி-மைச்ச-ந்தஸ்மா ஏதக்ம் ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிரவப-ந்தேநைவாஸ்மி-ந்ருசமததுர்யோ ப்ரஹ்மவர்சஸகாம-ஸ்ஸ்யா-த்தஸ்மா ஏதக்ம் ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-த்ஸோம-ஞ்சைவ ருத்ர-ஞ்ச ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மி-ந்ப்ரஹ்மவர்சஸ-ந்தத்தோ ப்ரஹ்மவர்சஸ்யேவ பவதி திஷ்யாபூர்ணமாஸே நிர்வபேத்ருத்ரோ [நிர்வபேத்ருத்ரஃ, வை திஷ்யஃ ஸோமஃ] ॥ 53 ॥
வை திஷ்யஃ ஸோமஃ பூர்ணமாஸ-ஸ்ஸாக்ஷாதேவ ப்ரஹ்மவர்சஸமவ ருந்தே பரிஶ்ரிதே யாஜயதி ப்ரஹ்மவர்சஸஸ்ய பரிக்ரு'ஹீத்யை ஶ்வேதாயை ஶ்வேதவத்ஸாயை துக்த-ம்மதிதமாஜ்ய-ம்பவத்யாஜ்ய-ம்ப்ரோக்ஷணமாஜ்யேந மார்ஜயந்தே யாவதேவ ப்ரஹ்மவர்சஸ-ந்த-த்ஸர்வ-ங்கரோத்யதி ப்ரஹ்மவர்சஸ-ங்க்ரியத இத்யாஹுரீஶ்வரோ துஶ்சர்மா பவிதோரிதி மாநவீ ரு'சௌ தாய்யே குர்யா-த்யத்வை கிஞ்ச மநு-ரவதத்த-த்பேஷஜம்- [-த்பேஷஜம், பேஷஜ-மேவா-'ஸ்மை] ॥ 54 ॥
-பேஷஜ-மேவா-'ஸ்மை கரோதி யதி பிபீயா-த்துஶ்சர்மா பவிஷ்யாமீதி ஸோமாபௌஷ்ண-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-த்ஸௌம்யோ வை தேவதயா புருஷஃ பௌஷ்ணாஃ பஶவ-ஸ்ஸ்வயை வாஸ்மை தேவதயா பஶுபி-ஸ்த்வச-ங்கரோதி ந துஶ்சர்மா பவதி ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-த்ப்ரஜாகாம-ஸ்ஸோமோ வை ரேதோதா அக்நிஃ ப்ரஜாநா-ம்ப்ரஜநயிதா ஸோம ஏவாஸ்மை ரேதோ ததாத்யக்நிஃ ப்ரஜா-ம்ப்ரஜநயதி விந்ததே - [ ] ॥ 55 ॥
ப்ரஜாக்ம் ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-தபிசரந்-த்ஸௌம்யோ வை தேவதயா புருஷ ஏஷ ருத்ரோ யதக்நி-ஸ்ஸ்வாயா ஏவைந-ந்தேவதாயை நிஷ்க்ரீய ருத்ராயாபி ததாதி தாஜகார்தி-மார்ச்சதி ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-ஜ்ஜ்யோகாமயாவீ ஸோமம்-வாஂ ஏதஸ்ய ரஸோ கச்சத்யக்நிக்ம் ஶரீரம்-யஂஸ்ய ஜ்யோகாமயதி ஸோமாதேவாஸ்ய ரஸ-ந்நிஷ்க்ரீணாத்யக்நே-ஶ்ஶரீரமுத யதீ- [யதி, இதாஸு ர்பவதி] ॥ 56 ॥
-தாஸு ர்பவதி ஜீவத்யேவ ஸோமாருத்ரயோர்வா ஏத-ங்க்ரஸிதக்ம் ஹோதா நிஷ்கிததி ஸ ஈஶ்வர ஆர்திமார்தோ-ரநட்வாந். ஹோத்ரா தேயோ வஹ்நிர்வா அநட்வாந். வஹ்நிர்ஹோதா வஹ்நிநைவ வஹ்நி-மாத்மாநக்க் ஸ்ப்ரு'ணோதி ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேத ஸ்வே-'ஸ்மா ஆயதநே ப்ராத்ரு'வ்ய-ஞ்ஜநயேயமிதி வேதி-ம்பரிக்ரு'ஹ்யா-'ர்த-முத்தந்யா-தர்த-ந்நார்த-ம்பர்ஹிஷஃ ஸ்த்ரு'ணீயா-தர்த-ந்நார்த-மித்த்மஸ்யா-'ப்யா-தத்த்யா-தத்ர்த-ந்ந ஸ்வ ஏவாஸ்மா ஆயதநே ப்ராத்ரு'வ்ய-ஞ்ஜநயதி ॥ 57 ॥
அஸாவாதித்யோ ந வ்யரோசத தஸ்மை தேவாஃ ப்ராயஶ்சித்தி-மைச்ச-ந்தஸ்மா ஏதக்ம் ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிரவப-ந்தேநைவாஸ்மி-ந்ருசமததுர்யோ ப்ரஹ்மவர்சஸகாம-ஸ்ஸ்யா-த்தஸ்மா ஏதக்ம் ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-த்ஸோம-ஞ்சைவ ருத்ர-ஞ்ச ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி தாவேவாஸ்மி-ந்ப்ரஹ்மவர்சஸ-ந்தத்தோ ப்ரஹ்மவர்சஸ்யேவ பவதி திஷ்யாபூர்ணமாஸே நிர்வபேத்ருத்ரோ [நிர்வபேத்ருத்ரஃ, வை திஷ்யஃ ஸோமஃ] ॥ 53 ॥
வை திஷ்யஃ ஸோமஃ பூர்ணமாஸ-ஸ்ஸாக்ஷாதேவ ப்ரஹ்மவர்சஸமவ ருந்தே பரிஶ்ரிதே யாஜயதி ப்ரஹ்மவர்சஸஸ்ய பரிக்ரு'ஹீத்யை ஶ்வேதாயை ஶ்வேதவத்ஸாயை துக்த-ம்மதிதமாஜ்ய-ம்பவத்யாஜ்ய-ம்ப்ரோக்ஷணமாஜ்யேந மார்ஜயந்தே யாவதேவ ப்ரஹ்மவர்சஸ-ந்த-த்ஸர்வ-ங்கரோத்யதி ப்ரஹ்மவர்சஸ-ங்க்ரியத இத்யாஹுரீஶ்வரோ துஶ்சர்மா பவிதோரிதி மாநவீ ரு'சௌ தாய்யே குர்யா-த்யத்வை கிஞ்ச மநு-ரவதத்த-த்பேஷஜம்- [-த்பேஷஜம், பேஷஜ-மேவா-'ஸ்மை] ॥ 54 ॥
-பேஷஜ-மேவா-'ஸ்மை கரோதி யதி பிபீயா-த்துஶ்சர்மா பவிஷ்யாமீதி ஸோமாபௌஷ்ண-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-த்ஸௌம்யோ வை தேவதயா புருஷஃ பௌஷ்ணாஃ பஶவ-ஸ்ஸ்வயை வாஸ்மை தேவதயா பஶுபி-ஸ்த்வச-ங்கரோதி ந துஶ்சர்மா பவதி ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-த்ப்ரஜாகாம-ஸ்ஸோமோ வை ரேதோதா அக்நிஃ ப்ரஜாநா-ம்ப்ரஜநயிதா ஸோம ஏவாஸ்மை ரேதோ ததாத்யக்நிஃ ப்ரஜா-ம்ப்ரஜநயதி விந்ததே - [ ] ॥ 55 ॥
ப்ரஜாக்ம் ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-தபிசரந்-த்ஸௌம்யோ வை தேவதயா புருஷ ஏஷ ருத்ரோ யதக்நி-ஸ்ஸ்வாயா ஏவைந-ந்தேவதாயை நிஷ்க்ரீய ருத்ராயாபி ததாதி தாஜகார்தி-மார்ச்சதி ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபே-ஜ்ஜ்யோகாமயாவீ ஸோமம்-வாஂ ஏதஸ்ய ரஸோ கச்சத்யக்நிக்ம் ஶரீரம்-யஂஸ்ய ஜ்யோகாமயதி ஸோமாதேவாஸ்ய ரஸ-ந்நிஷ்க்ரீணாத்யக்நே-ஶ்ஶரீரமுத யதீ- [யதி, இதாஸு ர்பவதி] ॥ 56 ॥
-தாஸு ர்பவதி ஜீவத்யேவ ஸோமாருத்ரயோர்வா ஏத-ங்க்ரஸிதக்ம் ஹோதா நிஷ்கிததி ஸ ஈஶ்வர ஆர்திமார்தோ-ரநட்வாந். ஹோத்ரா தேயோ வஹ்நிர்வா அநட்வாந். வஹ்நிர்ஹோதா வஹ்நிநைவ வஹ்நி-மாத்மாநக்க் ஸ்ப்ரு'ணோதி ஸோமாரௌத்ர-ஞ்சரு-ந்நிர்வபேத்யஃ காமயேத ஸ்வே-'ஸ்மா ஆயதநே ப்ராத்ரு'வ்ய-ஞ்ஜநயேயமிதி வேதி-ம்பரிக்ரு'ஹ்யா-'ர்த-முத்தந்யா-தர்த-ந்நார்த-ம்பர்ஹிஷஃ ஸ்த்ரு'ணீயா-தர்த-ந்நார்த-மித்த்மஸ்யா-'ப்யா-தத்த்யா-தத்ர்த-ந்ந ஸ்வ ஏவாஸ்மா ஆயதநே ப்ராத்ரு'வ்ய-ஞ்ஜநயதி ॥ 57 ॥
(ருத்ரோ - பேஷஜம் - விந்ததே- யதி - ஸ்த்ரு'ணீயாதர்தம் - த்வாதஶ ச) (அ. 10)
ஐந்த்ர-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேந்மாருதக்ம் ஸப்தகபால-ங்க்ராமகாம இந்த்ர-ஞ்சைவ மருதஶ்ச ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி த ஏவாஸ்மை ஸஜாதா-ந்ப்ரயச்சந்தி க்ராம்யேவ பவத்யாஹவநீய ஐந்த்ரமதி ஶ்ரயதி கார்ஹபத்யே மாருத-ம்பாபவஸ்யஸஸ்ய வித்ரு'த்யை ஸப்தகபாலோ மாருதோ பவதி ஸப்தகணா வை மருதோகணஶ ஏவாஸ்மை ஸஜாதாநவ ருந்தே-'நூச்யமாந ஆ ஸாதயதி விஶமேவா- [விஶமேவ, அஸ்மா அநுவர்த்மாநம்-] ॥ 58 ॥
-'ஸ்மா அநுவர்த்மாந-ங்கரோத்யேதாமேவ நிர்வபேத்யஃ காமயேத க்ஷத்ராய ச விஶே ச ஸமத-ந்தத்த்யா-மித்யைந்த்ரஸ்யா-'வத்ய-ந்ப்ரூயா-திந்த்ராயா-'நு ப்ரூஹீத்யாஶ்ராவ்ய ப்ரூயா-ந்மருதோ யஜேதி மாருதஸ்யா-'வத்ய-ந்ப்ரூயா-ந்மருத்ப்யோ-'நு ப்ரூஹீத்யாஶ்ராவ்ய ப்ரூயாதிந்த்ரம்-யஂஜேதி ஸ்வ ஏவைப்யோ பாகதேயே ஸமத-ந்ததாதி வித்ரு'க்ம்ஹாணா-ஸ்திஷ்டந்த்யே தாமேவ [ ] ॥ 59 ॥
நிர்வபேத்யஃ காமயேத கல்பேரந்நிதி யதாதேவத-மவதாய யதா தேவதம்-யஂஜே-த்பாகதேயேநைவைநாந் யதாயத-ங்கல்பயதி கல்பந்த ஏவைந்த்ர-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்வைஶ்வதேவ-ந்த்வாதஶகபால-ங்க்ராமகாம இந்த்ர-ஞ்சைவ விஶ்வாக்ஶ்ச தேவாந்-த்ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி த ஏவாஸ்மை ஸஜாதா-ந்ப்ரயச்சந்தி க்ராம்யேவ பவத்யைந்த்ரஸ்யா-'வதாய வைஶ்வதேவஸ்யாவ த்யே-ததைந்த்ரஸ்யோ- [-ததைந்த்ரஸ்ய, உபரிஷ்டா-] ॥ 60 ॥
-பரிஷ்டா-திந்த்ரியேணைவாஸ்மா உபயதஃ ஸஜாதா-ந்பரி க்ரு'ஹ்ணாத்யுபாதாய்ய பூர்வயம்-வாஂஸோ தக்ஷிணா ஸஜாதாநாமுபஹித்யை ப்ரு'ஶ்ஞியை துக்தே ப்ரையங்கவ-ஞ்சரு-ந்நிர்வபேந்மருத்ப்யோ க்ராமகாமஃ ப்ரு'ஶ்ஞியை வை பயஸோ மருதோ ஜாதாஃ ப்ரு'ஶ்ஞியை ப்ரியங்கவோ மாருதாஃ கலு வை தேவதயா ஸஜாதா மருத ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி த ஏவாஸ்மை ஸஜாதா-ந்ப்ரயச்சந்தி க்ராம்யேவ பவதி ப்ரியவதீ யாஜ்யாநுவாக்யே [யாஜ்யாநுவாக்யே, பவதஃ ப்ரியமேவைநக்ம்] ॥ 61 ॥
பவதஃ ப்ரியமேவைநக்ம் ஸமாநாநா-ங்கரோதி த்விபதா புரோ-'நுவாக்யா பவதி த்விபத ஏவாவ ருந்தே சதுஷ்பதா யாஜ்யா சதுஷ்பத ஏவ பஶூநவ ருந்தே தேவாஸுரா-ஸ்ஸம்யஂத்தா ஆஸ-ந்தே தேவா மிதோ விப்ரியா ஆஸ-ந்தே(1) 'ந்யோ-'ந்யஸ்மை ஜ்யைஷ்ட்யாயா-திஷ்டமாநா-ஶ்சதுர்தா வ்யக்ராம-ந்நக்நி-ர்வஸுபி-ஸ்ஸோமோ ருத்ரைரிந்த்ரோ மருத்பி-ர்வருண ஆதித்யை-ஸ்ஸ இந்த்ரஃ ப்ரஜாபதி-முபா-'தாவ-த்த- [-'தாவ-த்தம், ஏதயா] ॥ 62 ॥
-மேதயா ஸம்(2)ஜ்ஞாந்யா-'யாஜய-தக்நயே வஸுமதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிரவப-த்ஸோமாய ருத்ரவதே சருமிந்த்ராய மருத்வதே புரோடாஶ -மேகாதஶகபாலம்-வஂருணாயா-''தித்யவதே சரு-ந்ததோ வா இந்த்ர-ந்தேவா ஜ்யைஷ்ட்யாயாபி ஸமஜாநத ய-ஸ்ஸமாநை-ர்மிதோ விப்ரிய-ஸ்ஸ்யா-த்தமேதயா ஸம்(2)ஜ்ஞாந்யா யாஜயே-தக்நயே வஸுமதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸோமாய ருத்ரவதே சரு-மிந்த்ராய மருத்வதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபாலம்-வஂருணாயா ''தித்யவதே சரு-மிந்த்ர-மேவைந-ம்பூத-ஞ்ஜ்யைஷ்ட்யாய ஸமாநா அபி ஸ-ஞ்ஜாநதே வஸிஷ்ட-ஸ்ஸமாநாநா-ம்பவதி ॥ 63 ॥
ஐந்த்ர-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபேந்மாருதக்ம் ஸப்தகபால-ங்க்ராமகாம இந்த்ர-ஞ்சைவ மருதஶ்ச ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி த ஏவாஸ்மை ஸஜாதா-ந்ப்ரயச்சந்தி க்ராம்யேவ பவத்யாஹவநீய ஐந்த்ரமதி ஶ்ரயதி கார்ஹபத்யே மாருத-ம்பாபவஸ்யஸஸ்ய வித்ரு'த்யை ஸப்தகபாலோ மாருதோ பவதி ஸப்தகணா வை மருதோகணஶ ஏவாஸ்மை ஸஜாதாநவ ருந்தே-'நூச்யமாந ஆ ஸாதயதி விஶமேவா- [விஶமேவ, அஸ்மா அநுவர்த்மாநம்-] ॥ 58 ॥
-'ஸ்மா அநுவர்த்மாந-ங்கரோத்யேதாமேவ நிர்வபேத்யஃ காமயேத க்ஷத்ராய ச விஶே ச ஸமத-ந்தத்த்யா-மித்யைந்த்ரஸ்யா-'வத்ய-ந்ப்ரூயா-திந்த்ராயா-'நு ப்ரூஹீத்யாஶ்ராவ்ய ப்ரூயா-ந்மருதோ யஜேதி மாருதஸ்யா-'வத்ய-ந்ப்ரூயா-ந்மருத்ப்யோ-'நு ப்ரூஹீத்யாஶ்ராவ்ய ப்ரூயாதிந்த்ரம்-யஂஜேதி ஸ்வ ஏவைப்யோ பாகதேயே ஸமத-ந்ததாதி வித்ரு'க்ம்ஹாணா-ஸ்திஷ்டந்த்யே தாமேவ [ ] ॥ 59 ॥
நிர்வபேத்யஃ காமயேத கல்பேரந்நிதி யதாதேவத-மவதாய யதா தேவதம்-யஂஜே-த்பாகதேயேநைவைநாந் யதாயத-ங்கல்பயதி கல்பந்த ஏவைந்த்ர-மேகாதஶகபால-ந்நிர்வபே-த்வைஶ்வதேவ-ந்த்வாதஶகபால-ங்க்ராமகாம இந்த்ர-ஞ்சைவ விஶ்வாக்ஶ்ச தேவாந்-த்ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி த ஏவாஸ்மை ஸஜாதா-ந்ப்ரயச்சந்தி க்ராம்யேவ பவத்யைந்த்ரஸ்யா-'வதாய வைஶ்வதேவஸ்யாவ த்யே-ததைந்த்ரஸ்யோ- [-ததைந்த்ரஸ்ய, உபரிஷ்டா-] ॥ 60 ॥
-பரிஷ்டா-திந்த்ரியேணைவாஸ்மா உபயதஃ ஸஜாதா-ந்பரி க்ரு'ஹ்ணாத்யுபாதாய்ய பூர்வயம்-வாஂஸோ தக்ஷிணா ஸஜாதாநாமுபஹித்யை ப்ரு'ஶ்ஞியை துக்தே ப்ரையங்கவ-ஞ்சரு-ந்நிர்வபேந்மருத்ப்யோ க்ராமகாமஃ ப்ரு'ஶ்ஞியை வை பயஸோ மருதோ ஜாதாஃ ப்ரு'ஶ்ஞியை ப்ரியங்கவோ மாருதாஃ கலு வை தேவதயா ஸஜாதா மருத ஏவ ஸ்வேந பாகதேயேநோப தாவதி த ஏவாஸ்மை ஸஜாதா-ந்ப்ரயச்சந்தி க்ராம்யேவ பவதி ப்ரியவதீ யாஜ்யாநுவாக்யே [யாஜ்யாநுவாக்யே, பவதஃ ப்ரியமேவைநக்ம்] ॥ 61 ॥
பவதஃ ப்ரியமேவைநக்ம் ஸமாநாநா-ங்கரோதி த்விபதா புரோ-'நுவாக்யா பவதி த்விபத ஏவாவ ருந்தே சதுஷ்பதா யாஜ்யா சதுஷ்பத ஏவ பஶூநவ ருந்தே தேவாஸுரா-ஸ்ஸம்யஂத்தா ஆஸ-ந்தே தேவா மிதோ விப்ரியா ஆஸ-ந்தே(1) 'ந்யோ-'ந்யஸ்மை ஜ்யைஷ்ட்யாயா-திஷ்டமாநா-ஶ்சதுர்தா வ்யக்ராம-ந்நக்நி-ர்வஸுபி-ஸ்ஸோமோ ருத்ரைரிந்த்ரோ மருத்பி-ர்வருண ஆதித்யை-ஸ்ஸ இந்த்ரஃ ப்ரஜாபதி-முபா-'தாவ-த்த- [-'தாவ-த்தம், ஏதயா] ॥ 62 ॥
-மேதயா ஸம்(2)ஜ்ஞாந்யா-'யாஜய-தக்நயே வஸுமதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிரவப-த்ஸோமாய ருத்ரவதே சருமிந்த்ராய மருத்வதே புரோடாஶ -மேகாதஶகபாலம்-வஂருணாயா-''தித்யவதே சரு-ந்ததோ வா இந்த்ர-ந்தேவா ஜ்யைஷ்ட்யாயாபி ஸமஜாநத ய-ஸ்ஸமாநை-ர்மிதோ விப்ரிய-ஸ்ஸ்யா-த்தமேதயா ஸம்(2)ஜ்ஞாந்யா யாஜயே-தக்நயே வஸுமதே புரோடாஶ-மஷ்டாகபால-ந்நிர்வபே-த்ஸோமாய ருத்ரவதே சரு-மிந்த்ராய மருத்வதே புரோடாஶ-மேகாதஶகபாலம்-வஂருணாயா ''தித்யவதே சரு-மிந்த்ர-மேவைந-ம்பூத-ஞ்ஜ்யைஷ்ட்யாய ஸமாநா அபி ஸ-ஞ்ஜாநதே வஸிஷ்ட-ஸ்ஸமாநாநா-ம்பவதி ॥ 63 ॥
(விஶமேவ - திஷ்டந்த்யேதாமே - வாதைந்த்ரஸ்ய - யாஜ்யாநுவாக்யே - தம் - ஂவருணாய -சதுர்தஶ ச) (அ. 11)
ஹிரண்யகர்ப ஆபோ ஹ யத்ப்ரஜாபதே ॥ ஸ வேத புத்ரஃ பிதரக்ம் ஸ மாதரக்ம் ஸ ஸூநுபர்வ-த்ஸ புவ-த்புநர்மகஃ । ஸ த்யாமௌர்ணோதந்தரிக்ஷக்ம் ஸ ஸுவ-ஸ்ஸ விஶ்வா புவோ அபவ-த்ஸ ஆ-'பவத் ॥ உது த்ய-ஞ்சித்ரம் ॥ ஸ ப்ரத்நவந்நவீயஸா-'க்நே த்யும்நேந ஸம்யஂதா । ப்ரு'ஹ-த்ததந்த பாநுநா ॥ நி காவ்யா வேதஸ-ஶ்ஶஶ்வதஸ்கர்ஹஸ்தே ததாநோ [ததாநஃ, நர்யா புரூணி ।] ॥ 64 ॥
நர்யா புரூணி । அக்நிர்புவத்ரயிபதீ ரயீணாக்ம் ஸத்ரா சக்ராணோ அம்ரு'தாநி விஶ்வா ॥ ஹிரண்யபாணிமூதயே ஸவிதாரமுப ஹ்வயே । ஸ சேத்தா தேவதா பதம் ॥ வாமமத்ய ஸவிதர்வாமமு ஶ்வோ திவேதிவே வாமமஸ்மப்யக்ம் ஸாவீஃ । வாமஸ்ய ஹி க்ஷயஸ்ய தேவ பூரேரயா தியா வாமபாஜஃ ஸ்யாம ॥ படித்தா பர்வதாநா-ங்கித்ர-ம்பிபர்ஷி ப்ரு'திவி । ப்ர யா பூமி ப்ரவத்வதி மஹ்நா ஜிநோஷி [ஜிநோஷி, மஹிநி ।] ॥ 65 ॥
மஹிநி ॥ ஸ்தோமாஸஸ்த்வா விசாரிணி ப்ரதிஷ்டோபந்த்யக்துபிஃ । ப்ரயா வாஜ-ந்ந ஹேஷந்த-ம்பேரு-மஸ்யஸ்யர்ஜுநி ॥ ரு'தூதரேண ஸக்யா ஸசேய யோ மா ந ரிஷ்யேத்தர்யஶ்வ பீதஃ । அயம்-யஂ-ஸ்ஸோமோ ந்யதாய்யஸ்மே தஸ்மா இந்த்ர-ம்ப்ரதிர-மேம்யச்ச ॥ ஆபாந்தமந்யு-ஸ்த்ரு'பல-ப்ரபர்மா துநி-ஶ்ஶிமீ வாஞ்சருமாக்ம் ரு'ஜீஷீ । ஸோமோ விஶ்வாந்யதஸா வநாநி நார்வாகிந்த்ர-ம்ப்ரதிமாநாநி தேபுஃ ॥ ப்ர- [ப்ர, ஸுவாந-ஸ்ஸோம] ॥ 66 ॥
-ஸுவாந-ஸ்ஸோம ரு'தயு-ஶ்சிகேதேந்த்ராய ப்ரஹ்ம ஜமதக்நி-ரர்சந்ந் । வ்ரு'ஷா யந்தா-'ஸி ஶவஸ-ஸ்துரஸ்யா-'ந்த-ர்யச்ச க்ரு'ணதே தர்த்ர-ந்த்ரு'க்ம்ஹ ॥ ஸபாதஸ்தே மத-ஞ்ச ஶுஷ்மய-ஞ்ச ப்ரஹ்ம நரோ ப்ரஹ்மக்ரு'தஃ ஸபர்யந்ந் । அர்கோ வா ய-த்துரதே ஸோமசக்ஷா-ஸ்தத்ரே-திந்த்ரோ தததே ப்ரு'த்ஸு துர்யாம் ॥ வஷ-ட்தே விஷ்ணவாஸ ஆ க்ரு'ணோமி தந்மே ஜுஷஸ்வ ஶிபிவிஷ்ட ஹவ்யம் । ॥ 67 ॥
வர்தந்து த்வா ஸுஷ்டுதயோ கிரோ மே யூய-ம்பாத ஸ்வஸ்திபி-ஸ்ஸதா நஃ ॥ப்ர த-த்தே அத்ய ஶிபிவிஷ்ட நாமா-'ர்ய-ஶ்ஶக்ம் ஸாமி வயுநாநி வித்வாந் । தந்த்வா க்ரு'ணாமி தவஸ-மதவீயாந் க்ஷயந்தமஸ்ய ரஜஸஃ பராகே ॥ கிமி-த்தே விஷ்ணோ பரிசக்ஷ்ய-ம்பூ-த்ப்ர யத்வவக்ஷே ஶிபிவிஷ்டோ அஸ்மி । மா வர்போ அஸ்மதப கூஹ ஏதத்ய-தந்யரூப-ஸ்ஸமிதே பபூத । ॥ 68 ॥
அக்நே தா தாஶுஷே ரயிம்-வீஂரவந்த-ம்பரீணஸம் । ஶிஶீஹி நஃ ஸூநுமதஃ ॥ தா நோ அக்நே ஶதிநோ தா-ஸ்ஸஹஸ்ரிணோ துரோ ந வாஜக்க் ஶ்ருத்யா அபா வ்ரு'தி । ப்ராசீ த்யாவாப்ரு'திவீ ப்ரஹ்மணா க்ரு'தி ஸுவர்ண ஶுக்ரமுஷஸோ வி தித்யுதுஃ ॥ அக்நிர்தா த்ரவிணம்-வீஂரபேஶா அக்நிர்-ரு'ஷிம்-யஂ-ஸ்ஸஹஸ்ரா ஸநோதி । அக்நிர்திவி ஹவ்யமா ததாநா-'க்நே-ர்தாமாநி விப்ரு'தா புருத்ரா ॥ மா [மா, நோ மர்தீ ரா தூ பர ।] ॥ 69 ॥
நோ மர்தீ ரா தூ பர ॥ க்ரு'த-ந்ந பூத-ந்தநூரரேபா-ஶ்ஶுசி ஹிரண்யம் । த-த்தே ருக்மோ ந ரோசத ஸ்வதாவஃ ॥ உபே ஸுஶ்சந்த்ர ஸர்பிஷோ தர்வீ ஶ்ரீணீஷ ஆஸநி । உதோ ந உ-த்புபூர்யா உக்தேஷு ஶவஸஸ்பத இஷக்க் ஸ்தோத்ரு'ப்ய ஆ பர ॥ வாயோ ஶதக்ம் ஹரீணாம்-யுஂவஸ்வ போஷ்யாணாம் । உத வா தே ஸஹஸ்ரிணோ ரத ஆ யாது பாஜஸா ॥ ப்ர யாபி- [ப்ர யாபிஃ, யாஸி தாஶ்வாக்ம்ஸமச்சா] ॥ 70 ॥
-ர்யாஸி தாஶ்வாக்ம்ஸமச்சா நியுத்பி-ர்வாயவிஷ்டயே துரோணே । நி நோ ரயிக்ம் ஸுபோஜஸம்-யுஂவேஹ நி வீரவ-த்கவ்யமஶ்விய-ஞ்ச ராதஃ ॥ரேவதீர்ந-ஸ்ஸதமாத இந்த்ரே ஸந்து துவிவாஜாஃ । க்ஷுமந்தோ யாபிர்மதேம ॥ ரேவாக்ம் இத்ரேவதஃ ஸ்தோதா ஸ்யா-த்த்வாவதோ மகோநஃ । ப்ரேது ஹரிவ-ஶ்ஶ்ருதஸ்ய ॥ 71 ॥
ஹிரண்யகர்ப ஆபோ ஹ யத்ப்ரஜாபதே ॥ ஸ வேத புத்ரஃ பிதரக்ம் ஸ மாதரக்ம் ஸ ஸூநுபர்வ-த்ஸ புவ-த்புநர்மகஃ । ஸ த்யாமௌர்ணோதந்தரிக்ஷக்ம் ஸ ஸுவ-ஸ்ஸ விஶ்வா புவோ அபவ-த்ஸ ஆ-'பவத் ॥ உது த்ய-ஞ்சித்ரம் ॥ ஸ ப்ரத்நவந்நவீயஸா-'க்நே த்யும்நேந ஸம்யஂதா । ப்ரு'ஹ-த்ததந்த பாநுநா ॥ நி காவ்யா வேதஸ-ஶ்ஶஶ்வதஸ்கர்ஹஸ்தே ததாநோ [ததாநஃ, நர்யா புரூணி ।] ॥ 64 ॥
நர்யா புரூணி । அக்நிர்புவத்ரயிபதீ ரயீணாக்ம் ஸத்ரா சக்ராணோ அம்ரு'தாநி விஶ்வா ॥ ஹிரண்யபாணிமூதயே ஸவிதாரமுப ஹ்வயே । ஸ சேத்தா தேவதா பதம் ॥ வாமமத்ய ஸவிதர்வாமமு ஶ்வோ திவேதிவே வாமமஸ்மப்யக்ம் ஸாவீஃ । வாமஸ்ய ஹி க்ஷயஸ்ய தேவ பூரேரயா தியா வாமபாஜஃ ஸ்யாம ॥ படித்தா பர்வதாநா-ங்கித்ர-ம்பிபர்ஷி ப்ரு'திவி । ப்ர யா பூமி ப்ரவத்வதி மஹ்நா ஜிநோஷி [ஜிநோஷி, மஹிநி ।] ॥ 65 ॥
மஹிநி ॥ ஸ்தோமாஸஸ்த்வா விசாரிணி ப்ரதிஷ்டோபந்த்யக்துபிஃ । ப்ரயா வாஜ-ந்ந ஹேஷந்த-ம்பேரு-மஸ்யஸ்யர்ஜுநி ॥ ரு'தூதரேண ஸக்யா ஸசேய யோ மா ந ரிஷ்யேத்தர்யஶ்வ பீதஃ । அயம்-யஂ-ஸ்ஸோமோ ந்யதாய்யஸ்மே தஸ்மா இந்த்ர-ம்ப்ரதிர-மேம்யச்ச ॥ ஆபாந்தமந்யு-ஸ்த்ரு'பல-ப்ரபர்மா துநி-ஶ்ஶிமீ வாஞ்சருமாக்ம் ரு'ஜீஷீ । ஸோமோ விஶ்வாந்யதஸா வநாநி நார்வாகிந்த்ர-ம்ப்ரதிமாநாநி தேபுஃ ॥ ப்ர- [ப்ர, ஸுவாந-ஸ்ஸோம] ॥ 66 ॥
-ஸுவாந-ஸ்ஸோம ரு'தயு-ஶ்சிகேதேந்த்ராய ப்ரஹ்ம ஜமதக்நி-ரர்சந்ந் । வ்ரு'ஷா யந்தா-'ஸி ஶவஸ-ஸ்துரஸ்யா-'ந்த-ர்யச்ச க்ரு'ணதே தர்த்ர-ந்த்ரு'க்ம்ஹ ॥ ஸபாதஸ்தே மத-ஞ்ச ஶுஷ்மய-ஞ்ச ப்ரஹ்ம நரோ ப்ரஹ்மக்ரு'தஃ ஸபர்யந்ந் । அர்கோ வா ய-த்துரதே ஸோமசக்ஷா-ஸ்தத்ரே-திந்த்ரோ தததே ப்ரு'த்ஸு துர்யாம் ॥ வஷ-ட்தே விஷ்ணவாஸ ஆ க்ரு'ணோமி தந்மே ஜுஷஸ்வ ஶிபிவிஷ்ட ஹவ்யம் । ॥ 67 ॥
வர்தந்து த்வா ஸுஷ்டுதயோ கிரோ மே யூய-ம்பாத ஸ்வஸ்திபி-ஸ்ஸதா நஃ ॥ப்ர த-த்தே அத்ய ஶிபிவிஷ்ட நாமா-'ர்ய-ஶ்ஶக்ம் ஸாமி வயுநாநி வித்வாந் । தந்த்வா க்ரு'ணாமி தவஸ-மதவீயாந் க்ஷயந்தமஸ்ய ரஜஸஃ பராகே ॥ கிமி-த்தே விஷ்ணோ பரிசக்ஷ்ய-ம்பூ-த்ப்ர யத்வவக்ஷே ஶிபிவிஷ்டோ அஸ்மி । மா வர்போ அஸ்மதப கூஹ ஏதத்ய-தந்யரூப-ஸ்ஸமிதே பபூத । ॥ 68 ॥
அக்நே தா தாஶுஷே ரயிம்-வீஂரவந்த-ம்பரீணஸம் । ஶிஶீஹி நஃ ஸூநுமதஃ ॥ தா நோ அக்நே ஶதிநோ தா-ஸ்ஸஹஸ்ரிணோ துரோ ந வாஜக்க் ஶ்ருத்யா அபா வ்ரு'தி । ப்ராசீ த்யாவாப்ரு'திவீ ப்ரஹ்மணா க்ரு'தி ஸுவர்ண ஶுக்ரமுஷஸோ வி தித்யுதுஃ ॥ அக்நிர்தா த்ரவிணம்-வீஂரபேஶா அக்நிர்-ரு'ஷிம்-யஂ-ஸ்ஸஹஸ்ரா ஸநோதி । அக்நிர்திவி ஹவ்யமா ததாநா-'க்நே-ர்தாமாநி விப்ரு'தா புருத்ரா ॥ மா [மா, நோ மர்தீ ரா தூ பர ।] ॥ 69 ॥
நோ மர்தீ ரா தூ பர ॥ க்ரு'த-ந்ந பூத-ந்தநூரரேபா-ஶ்ஶுசி ஹிரண்யம் । த-த்தே ருக்மோ ந ரோசத ஸ்வதாவஃ ॥ உபே ஸுஶ்சந்த்ர ஸர்பிஷோ தர்வீ ஶ்ரீணீஷ ஆஸநி । உதோ ந உ-த்புபூர்யா உக்தேஷு ஶவஸஸ்பத இஷக்க் ஸ்தோத்ரு'ப்ய ஆ பர ॥ வாயோ ஶதக்ம் ஹரீணாம்-யுஂவஸ்வ போஷ்யாணாம் । உத வா தே ஸஹஸ்ரிணோ ரத ஆ யாது பாஜஸா ॥ ப்ர யாபி- [ப்ர யாபிஃ, யாஸி தாஶ்வாக்ம்ஸமச்சா] ॥ 70 ॥
-ர்யாஸி தாஶ்வாக்ம்ஸமச்சா நியுத்பி-ர்வாயவிஷ்டயே துரோணே । நி நோ ரயிக்ம் ஸுபோஜஸம்-யுஂவேஹ நி வீரவ-த்கவ்யமஶ்விய-ஞ்ச ராதஃ ॥ரேவதீர்ந-ஸ்ஸதமாத இந்த்ரே ஸந்து துவிவாஜாஃ । க்ஷுமந்தோ யாபிர்மதேம ॥ ரேவாக்ம் இத்ரேவதஃ ஸ்தோதா ஸ்யா-த்த்வாவதோ மகோநஃ । ப்ரேது ஹரிவ-ஶ்ஶ்ருதஸ்ய ॥ 71 ॥
(ததாநோ - ஜிநோஷி - தேபுஃ ப்ர - ஹவ்யம் - பபூத - மா - யாபி - ஶ்சத்வாரிக்ம்ஶச்ச ) (அ. 12)
(ப்ரஜாபதிஸ்தா-ஸ்ஸ்ரு'ஷ்டா - அக்நயே பதிக்ரு'தே - க்நயே காமாயா - க்நயேந்நவதே -வைஶ்வாநர -மாதித்ய-ஞ்சரு - மைந்த்ர-ஞ்சரு - மிந்த்ராயாந்வ்ரு'ஜவ - ஆக்நாவைஷ்ணவ -மஸௌ ஸோமாரௌத்ர - மைந்த்ரமகாதஶகபாலக்ம்- ஹிரண்யகர்போ - த்வாதஶ )
(ப்ரஜாபதி - ரக்நயே காமாயா - 'பி ஸ-ம்பவதோ - யோ வித்விஷாணயோ -ரித்மே ஸந்ந ஹ்யே - தாக்நாவைஷ்ணவமு - பரிஷ்டா - த்யாஸி தாஶ்வாக்ம்ஸ - மேகஸப்ததிஃ )
(ப்ரஜாபதிஃ, ப்ரேது ஹரிவ-ஶ்ஶ்ருதஸ்ய)
॥ ஹரிஃ ஓம் ॥
(ப்ரஜாபதிஸ்தா-ஸ்ஸ்ரு'ஷ்டா - அக்நயே பதிக்ரு'தே - க்நயே காமாயா - க்நயேந்நவதே -வைஶ்வாநர -மாதித்ய-ஞ்சரு - மைந்த்ர-ஞ்சரு - மிந்த்ராயாந்வ்ரு'ஜவ - ஆக்நாவைஷ்ணவ -மஸௌ ஸோமாரௌத்ர - மைந்த்ரமகாதஶகபாலக்ம்- ஹிரண்யகர்போ - த்வாதஶ )
(ப்ரஜாபதி - ரக்நயே காமாயா - 'பி ஸ-ம்பவதோ - யோ வித்விஷாணயோ -ரித்மே ஸந்ந ஹ்யே - தாக்நாவைஷ்ணவமு - பரிஷ்டா - த்யாஸி தாஶ்வாக்ம்ஸ - மேகஸப்ததிஃ )
(ப்ரஜாபதிஃ, ப்ரேது ஹரிவ-ஶ்ஶ்ருதஸ்ய)
॥ ஹரிஃ ஓம் ॥
॥ க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ஸம்ஹிதாயா-ந்த்விதீயகாண்டே த்விதீயஃ ப்ரஶ்ந-ஸ்ஸமாப்தஃ ॥