4.5 - ନମସ୍ତେ ରୁଦ୍ର ମନ୍ଯଵ - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତା ପାଠଃ

କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ଞ୍ଚତୁର୍ଥକାଣ୍ଡେ ପଞ୍ଚମଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ହୋମଵିଧିନିରୂପଣଂ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ନମସ୍ତେ ରୁଦ୍ର ମନ୍ଯଵ ଉତୋତ ଇଷଵେ ନମଃ । ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ଧନ୍ଵନେ ବାହୁଭ୍ଯାମୁତ ତେ ନମଃ ॥ ଯା ତ ଇଷୁଃ ଶିଵତମା ଶିଵ-ମ୍ବଭୂଵ ତେ ଧନୁଃ । ଶିଵା ଶରଵ୍ଯା ଯା ତଵ ତଯା ନୋ ରୁଦ୍ର ମୃଡଯ ॥ ଯା ତେ ରୁଦ୍ର ଶିଵା ତନୂରଘୋରା ଽପାପକାଶିନୀ । ତଯା ନସ୍ତନୁଵା ଶନ୍ତମଯା ଗିରିଶନ୍ତାଭି ଚାକଶୀହି ॥ ଯାମିଷୁ-ଙ୍ଗିରିଶନ୍ତ ହସ୍ତେ [ହସ୍ତେ, ବିଭର୍ଷ୍ଯସ୍ତଵେ ।] 1
ବିଭର୍ଷ୍ଯସ୍ତଵେ । ଶିଵା-ଙ୍ଗିରିତ୍ର ତା-ଙ୍କୁରୁ ମା ହିଗ୍ଂସୀଃ ପୁରୁଷ-ଞ୍ଜଗତ୍ ॥ ଶିଵେନ ଵଚସା ତ୍ଵା ଗିରିଶାଚ୍ଛା ଵଦାମସି । ଯଥା ନ-ସ୍ସର୍ଵମି-ଜ୍ଜଗଦଯକ୍ଷ୍ମଗ୍ଂ ସୁମନା ଅସତ୍ ॥ ଅଦ୍ଧ୍ଯଵୋଚଦଧିଵକ୍ତା ପ୍ରଥମୋ ଦୈଵ୍ଯୋ ଭିଷକ୍ । ଅହୀଗ୍ଶ୍ଚ ସର୍ଵାନ୍ ଜଭଂଯଁନ୍-ଥ୍ସର୍ଵାଶ୍ଚ ଯାତୁ ଧାନ୍ଯଃ ॥ ଅସୌ ଯସ୍ତାମ୍ରୋ ଅରୁଣ ଉତ ବଭ୍ରୁ-ସ୍ସୁମଙ୍ଗଲଃ । ଯେ ଚେମାଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରା ଅଭିତୋ ଦିକ୍ଷୁ [ ] 2
ଶ୍ରିତା-ସ୍ସହସ୍ରଶୋ ଽଵୈଷାଗ୍ଂ ହେଡ ଈମହେ ॥ ଅସୌ ଯୋ ଽଵସର୍ପତି ନୀଲଗ୍ରୀଵୋ ଵିଲୋହିତଃ । ଉତୈନ-ଙ୍ଗୋପା ଅଦୃଶ-ନ୍ନଦୃଶ-ନ୍ନୁଦହାର୍ଯଃ । ଉତୈନଂ-ଵିଁଶ୍ଵା ଭୂତାନି ସ ଦୃଷ୍ଟୋ ମୃଡଯାତି ନଃ ॥ ନମୋ ଅସ୍ତୁ ନୀଲଗ୍ରୀଵାଯ ସହସ୍ରାକ୍ଷାଯ ମୀଢୁଷେ । ଅଥୋ ଯେ ଅସ୍ଯ ସତ୍ଵାନୋ-ଽହ-ନ୍ତେଭ୍ଯୋ ଽକରନ୍ନମଃ ॥ ପ୍ରମୁଞ୍ଚ ଧନ୍ଵନସ୍ତ୍ଵ ମୁଭଯୋ-ରାର୍ତ୍ନିଯୋର୍ଜ୍ଯାମ୍ । ଯାଶ୍ଚ ତେ ହସ୍ତ ଇଷଵଃ [ଇଷଵଃ, ପରା ତା ଭଗଵୋ ଵପ ।] 3
ପରା ତା ଭଗଵୋ ଵପ ॥ ଅଵତତ୍ଯ ଧନୁସ୍ତ୍ଵଗ୍ଂ ସହସ୍ରାକ୍ଷ ଶତେଷୁଧେ । ନିଶୀର୍ଯ ଶଲ୍ଯାନା-ମ୍ମୁଖା ଶିଵୋ ନଃ ସୁମନା ଭଵ ॥ ଵିଜ୍ଯ-ନ୍ଧନୁଃ କପର୍ଦିନୋ ଵିଶଲ୍ଯୋ ବାଣଵାଗ୍ଂ ଉତ । ଅନେଶନ୍ନସ୍ଯେଷଵ ଆଭୁରସ୍ଯ ନିଷଙ୍ଗଥିଃ ॥ ଯା ତେ ହେତି-ର୍ମୀଢୁଷ୍ଟମ ହସ୍ତେ ବଭୂଵ ତେ ଧନୁଃ । ତଯା-ଽସ୍ମାନ୍. ଵିଶ୍ଵତ ସ୍ତ୍ଵମଯକ୍ଷ୍ମଯା ପରିବ୍ଭୁଜ ॥ ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ଵାଯୁଧାଯା-ନାତତାଯ ଧୃଷ୍ଣଵେ । ଉଭାଭ୍ଯା ମୁତ ତେ ନମୋ ବାହୁଭ୍ଯା-ନ୍ତଵ ଧନ୍ଵନେ ॥ ପରି ତେ ଧନ୍ଵନୋ ହେତିରସ୍ମାନ୍-ଵୃଣକ୍ତୁ ଵିଶ୍ଵତଃ । ଅଥୋ ଯ ଇଷୁଧିସ୍ତଵାରେ ଅସ୍ମ-ନ୍ନିଧେହି ତମ୍ ॥ 4 ॥

(ହସ୍ତେ - ଦିକ୍ଷ୍ଵି - ଷଵ - ଉଭାଭ୍ଯାଂ - ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 1)
ନମୋ ହିରଣ୍ଯ ବାହଵେ ସେନାନ୍ଯେ ଦିଶାଞ୍ଚ ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ଵୃକ୍ଷେଭ୍ଯୋ ହରିକେଶେଭ୍ଯଃ ପଶୂନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମଃ ସସ୍ପିଞ୍ଜରାଯ ତ୍ଵିଷୀମତେ ପଥୀନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ବଭ୍ଲୁଶାଯ ଵିଵ୍ଯାଧିନେ-ଽନ୍ନାନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ହରିକେଶାଯୋ-ପଵୀତିନେ ପୁଷ୍ଟାନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ଭଵସ୍ଯ ହେତ୍ଯୈ ଜଗତା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ରୁଦ୍ରାଯା-ତତାଵିନେ କ୍ଷେତ୍ରାଣା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମଃ ସୂତାଯା-ହନ୍ତ୍ଯାଯ ଵନାନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ [ନମଃ, ରୋହିତାଯ] 5
ରୋହିତାଯ ସ୍ଥପତଯେ ଵୃକ୍ଷାଣା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ମନ୍ତ୍ରିଣେ ଵାଣିଜାଯ କକ୍ଷାଣା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ଭୁଵନ୍ତଯେ ଵାରିଵସ୍କୃତା-ଯୌଷଧୀନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମ ଉଚ୍ଚୈ-ର୍ଘୋଷାଯା କ୍ରନ୍ଦଯତେ ପତ୍ତୀନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମଃ କୃଥ୍ସ୍ନଵୀତାଯ ଧାଵତେ ସତ୍ତ୍ଵନା-ମ୍ପତଯେ ନମଃ ॥ 6 ॥

(ଵନାନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମ - ଏକାନ୍ନତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ ) (ଅ. 2)
ନମ-ସ୍ସହମାନାଯ ନିଵ୍ଯାଧିନ ଆଵ୍ଯାଧିନୀନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମଃ କକୁଭାଯ ନିଷଙ୍ଗିଣେ ସ୍ତେନାନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ନିଷଙ୍ଗିଣ ଇଷୁଧିମତେ ତସ୍କରାଣା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ଵଞ୍ଚତେ ପରିଵଞ୍ଚତେ ସ୍ତାଯୂନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ନିଚେରଵେ ପରିଚରାଯାରଣ୍ଯାନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମଃ ସୃକାଵିଭ୍ଯୋ ଜିଘାଗ୍ଂସଦ୍ଭ୍ଯୋ ମୁଷ୍ଣତା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ ଽସିମଦ୍ଭ୍ଯୋ ନକ୍ତ-ଞ୍ଚରଦ୍ଭ୍ଯଃ ପ୍ରକୃନ୍ତାନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମ ଉଷ୍ଣୀଷିଣେ ଗିରିଚରାଯ କୁଲୁଞ୍ଚାନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମ [ନମଃ, ଇଷୁମଦ୍ଭ୍ଯୋ] 7
ଇଷୁମଦ୍ଭ୍ଯୋ ଧନ୍ଵାଵିଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମ ଆତନ୍ଵାନେଭ୍ଯଃ ପ୍ରତିଦଧାନେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମ ଆଯଚ୍ଛଦ୍ଭ୍ଯୋ ଵିସୃଜଦ୍ଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମୋ-ଽସ୍ଯଦ୍ଭ୍ଯୋ ଵିଦ୍ଧ୍ଯଦ୍ଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମ ଆସୀନେଭ୍ଯ-ଶ୍ଶଯାନେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମଃ ସ୍ଵପଦ୍ଭ୍ଯୋ ଜାଗ୍ରଦ୍ଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମସ୍ତିଷ୍ଠଦ୍ଭ୍ଯୋ ଧାଵଦ୍ଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମଃ ସଭାଭ୍ଯଃ ସଭାପତିଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମୋ ଅଶ୍ଵେଭ୍ଯୋ ଽଶ୍ଵପତିଭ୍ଯ ଶ୍ଚ ଵୋ ନମଃ ॥ 8 ॥

(କୁଲୁଞ୍ଚାନା-ମ୍ପତଯେ ନମୋ ନମୋ - ଽଶ୍ଵପତିଭ୍ଯ - ସ୍ତ୍ରୀଣି ଚ) (ଅ. 3)
ନମ ଆଵ୍ଯାଧିନୀଭ୍ଯୋ ଵିଵିଦ୍ଧ୍ଯନ୍ତୀଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମ ଉଗଣାଭ୍ଯ-ସ୍ତୃଗ୍ଂହତୀଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମୋ ଗୃଥ୍ସେଭ୍ଯୋ ଗୃଥ୍ସପତିଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମୋ ଵ୍ରାତେଭ୍ଯୋ ଵ୍ରାତପତିଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମୋ ଗଣେଭ୍ଯୋ ଗଣପତିଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମୋ ଵିରୂପେଭ୍ଯୋ ଵିଶ୍ଵରୂପେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମୋ ମହଦ୍ଭ୍ଯଃ କ୍ଷୁଲ୍ଲକେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମୋ ରଥିଭ୍ଯୋ-ଽରଥେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମୋ ରଥେଭ୍ଯୋ [ନମୋ ରଥେଭ୍ଯଃ, ରଥପତିଭ୍ଯଶ୍ଚ] 9
ରଥପତିଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମ-ସ୍ସେନାଭ୍ଯ-ସ୍ସେନାନିଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମଃ କ୍ଷତ୍ତୃଭ୍ଯଃ ସଙ୍ଗ୍ରହୀତୃଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମସ୍ତକ୍ଷଭ୍ଯୋ ରଥକାରେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମଃ କୁଲାଲେଭ୍ଯଃ କର୍ମାରେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମଃ ପୁଞ୍ଜିଷ୍ଟେଭ୍ଯୋ ନିଷାଦେଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମ ଇଷୁକୃଦ୍ଭ୍ଯୋ ଧନ୍ଵକୃଦ୍ଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମୋ ମୃଗଯୁଭ୍ଯଃ ଶ୍ଵନିଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମୋ ନମ-ଶ୍ଶ୍ଵଭ୍ଯ-ଶ୍ଶ୍ଵପତିଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ ନମଃ ॥ 10 ॥

(ରଥେଭ୍ଯଃ - ଶ୍ଵପତିଭ୍ଯଶ୍ଚ - ଦ୍ଵେ ଚ ) (ଅ. 4)
ନମୋ ଭଵାଯ ଚ ରୁଦ୍ରାଯ ଚ ନମଃ ଶର୍ଵାଯ ଚ ପଶୁପତଯେ ଚ ନମୋ ନୀଲଗ୍ରୀଵାଯ ଚ ଶିତିକଣ୍ଠାଯ ଚ ନମଃ କପର୍ଦିନେ ଚ ଵ୍ଯୁପ୍ତକେଶାଯ ଚ ନମଃ ସହସ୍ରାକ୍ଷାଯ ଚ ଶତଧନ୍ଵନେ ଚ ନମୋ ଗିରିଶାଯ ଚ ଶିପିଵିଷ୍ଟାଯ ଚ ନମୋ ମୀଢୁଷ୍ଟମାଯ ଚେଷୁମତେ ଚ ନମୋ ହ୍ରସ୍ଵାଯ ଚ ଵାମନାଯ ଚ ନମୋ ବୃହତେ ଚ ଵର୍ଷୀଯସେ ଚ ନମୋ ଵୃଦ୍ଧାଯ ଚ ସଂଵୃଁଦ୍ଧ୍ଵନେ ଚ [ସଂଵୃଁଦ୍ଧ୍ଵନେ ଚ, ନମୋ ଅଗ୍ରିଯାଯ ଚ] 11
ନମୋ ଅଗ୍ରିଯାଯ ଚ ପ୍ରଥମାଯ ଚ ନମ ଆଶଵେ ଚାଜିରାଯ ଚ ନମQସ୍ଶୀଘ୍ରିଯାଯ ଚ ଶୀଭ୍ଯାଯ ଚ ନମ ଊର୍ମ୍ଯାଯ ଚାଵସ୍ଵନ୍ଯାଯ ଚ ନମଃ ସ୍ରୋତସ୍ଯାଯ ଚ ଦ୍ଵୀପ୍ଯାଯ ଚ ॥ 12 ॥

(ସଂଵୃଁଦ୍ଧ୍ଵନେ ଚ - ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 5)
ନମୋ ଜ୍ଯେଷ୍ଠାଯ ଚ କନିଷ୍ଠାଯ ଚ ନମଃ ପୂର୍ଵଜାଯ ଚାପରଜାଯ ଚ ନମୋ ମଦ୍ଧ୍ଯମାଯ ଚାପଗଲ୍ଭାଯ ଚ ନମୋ ଜଘନ୍ଯାଯ ଚ ବୁଦ୍ଧ୍ନିଯାଯ ଚ ନମଃ ସୋଭ୍ଯାଯ ଚ ପ୍ରତିସର୍ଯାଯ ଚ ନମୋ ଯାମ୍ଯାଯ ଚ କ୍ଷେମ୍ଯାଯ ଚ ନମ ଉର୍ଵର୍ଯାଯ ଚ ଖଲ୍ଯାଯ ଚ ନମ-ଶ୍ଶ୍ଲୋକ୍ଯାଯ ଚାଵସାନ୍ଯାଯ ଚ ନମୋ ଵନ୍ଯାଯ ଚ କକ୍ଷ୍ଯାଯ ଚ ନମଃ ଶ୍ରଵାଯ ଚ ପ୍ରତିଶ୍ରଵାଯ ଚ [ପ୍ରତିଶ୍ରଵାଯ ଚ, ନମ ଆଶୁଷେଣାଯ] 13
ନମ ଆଶୁଷେଣାଯ ଚାଶୁରଥାଯ ଚ ନମ-ଶ୍ଶୂରାଯ ଚାଵଭିନ୍ଦତେ ଚ ନମୋ ଵର୍ମିଣେ ଚ ଵରୂଥିନେ ଚ ନମୋ ବିଲ୍ମିନେ ଚ କଵଚିନେ ଚ ନମଃ ଶ୍ରୁତାଯ ଚ ଶ୍ରୁତସେନାଯ ଚ ॥ 14 ॥

(ପ୍ରତିଶ୍ରଵାଯ ଚ - ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 6)
ନମୋ ଦୁନ୍ଦୁଭ୍ଯାଯ ଚାହନନ୍ଯାଯ ଚ ନମୋ ଧୃଷ୍ଣଵେ ଚ ପ୍ରମୃଶାଯ ଚ ନମୋ ଦୂତାଯ ଚ ପ୍ରହିତାଯ ଚ ନମୋ ନିଷଙ୍ଗିଣେ ଚେଷୁଧିମତେ ଚ ନମ ସ୍ତୀକ୍ଷ୍ଣେଷଵେ ଚାଯୁଧିନେ ଚ ନମଃ ସ୍ଵାଯୁଧାଯ ଚ ସୁଧନ୍ଵନେ ଚ ନମ-ସ୍ସ୍ରୁତ୍ଯାଯ ଚ ପଥ୍ଯାଯ ଚ ନମଃ କାଟ୍ଯାଯ ଚ ନୀପ୍ଯାଯ ଚ ନମ-ସ୍ସୂଦ୍ଯାଯ ଚ ସରସ୍ଯାଯ ଚ ନମୋ ନାଦ୍ଯାଯ ଚ ଵୈଶନ୍ତାଯ ଚ [ଵୈଶନ୍ତାଯ ଚ, ନମଃ କୂପ୍ଯାଯ] 15
ନମଃ କୂପ୍ଯାଯ ଚାଵଟ୍ଯାଯ ଚ ନମୋ ଵର୍ଷ୍ଯାଯ ଚାଵର୍ଷ୍ଯାଯ ଚ ନମୋ ମେଘ୍ଯାଯ ଚ ଵିଦ୍ଯୁତ୍ଯାଯ ଚ ନମ ଈଦ୍ଧ୍ରିଯାଯ ଚାତପ୍ଯାଯ ଚ ନମୋ ଵାତ୍ଯାଯ ଚ ରେଷ୍ମିଯାଯ ଚ ନମୋ ଵାସ୍ତଵ୍ଯାଯ ଚ ଵାସ୍ତୁପାଯ ଚ ॥ 16 ॥

(ଵୈଶନ୍ତାଯ ଚ - ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 7)
ନମ-ସ୍ସୋମାଯ ଚ ରୁଦ୍ରାଯ ଚ ନମସ୍ତାମ୍ରାଯ ଚାରୁଣାଯ ଚ ନମଃ ଶଙ୍ଗାଯ ଚ ପଶୁପତଯେ ଚ ନମ ଉଗ୍ରାଯ ଚ ଭୀମାଯ ଚ ନମୋ ଅଗ୍ରେଵଧାଯ ଚ ଦୂରେଵଧାଯ ଚ ନମୋ ହନ୍ତ୍ରେ ଚ ହନୀଯସେ ଚ ନମୋ ଵୃକ୍ଷେଭ୍ଯୋ ହରିକେଶେଭ୍ଯୋ ନମସ୍ତାରାଯ ନମଃ ଶମ୍ଭଵେ ଚ ମଯୋଭଵେ ଚ ନମଃ ଶଙ୍କରାଯ ଚ ମଯସ୍କରାଯ ଚ ନମଃ ଶିଵାଯ ଚ ଶିଵତରାଯ ଚ [ଶିଵତରାଯ ଚ, ନମସ୍ତୀର୍ଥ୍ଯାଯ ଚ] 17
ନମସ୍ତୀର୍ଥ୍ଯାଯ ଚ କୂଲ୍ଯାଯ ଚ ନମଃ ପାର୍ଯାଯ ଚାଵାର୍ଯାଯ ଚ ନମଃ ପ୍ରତରଣାଯ ଚୋତ୍ତରଣାଯ ଚ ନମ ଆତାର୍ଯାଯ ଚାଲାଦ୍ଯାଯ ଚ ନମ-ଶ୍ଶଷ୍ପ୍ଯାଯ ଚ ଫେନ୍ଯାଯ ଚ ନମଃ ସିକତ୍ଯାଯ ଚ ପ୍ରଵାହ୍ଯାଯ ଚ ॥ 18 ॥

(ଶିଵତରାଯ ଚ - ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 8)
ନମ ଇରିଣ୍ଯାଯ ଚ ପ୍ରପଥ୍ଯାଯ ଚ ନମଃ କିଗ୍ଂଶିଲାଯ ଚ କ୍ଷଯଣାଯ ଚ ନମଃ କପର୍ଦିନେ ଚ ପୁଲସ୍ତଯେ ଚ ନମୋ ଗୋଷ୍ଠ୍ଯାଯ ଚ ଗୃହ୍ଯାଯ ଚ ନମସ୍ତଲ୍ପ୍ଯାଯ ଚ ଗେହ୍ଯାଯ ଚ ନମଃ କାଟ୍ଯାଯ ଚ ଗହ୍ଵରେଷ୍ଠାଯ ଚ ନମୋ ହ୍ରଦଯ୍ଯାଯ ଚ ନିଵେଷ୍ପ୍ଯାଯ ଚ ନମଃ ପାଗ୍ଂସଵ୍ଯାଯ ଚ ରଜସ୍ଯାଯ ଚ ନମ-ଶ୍ଶୁଷ୍କ୍ଯାଯ ଚ ହରିତ୍ଯାଯ ଚ ନମୋ ଲୋପ୍ଯାଯ ଚୋଲପ୍ଯାଯ ଚ [ଚୋଲପ୍ଯାଯ ଚ, ନମ ଊର୍ଵ୍ଯାଯ ଚ] 19
ନମ ଊର୍ଵ୍ଯାଯ ଚ ସୂର୍ମ୍ଯାଯ ଚ ନମଃ ପର୍ଣ୍ଯାଯ ଚ ପର୍ଣଶଦ୍ଯାଯ ଚ ନମୋ-ଽପଗୁରମାଣାଯ ଚାଭିଘ୍ନତେ ଚ ନମ ଆକ୍ଖିଦତେ ଚ ପ୍ରକ୍ଖିଦତେ ଚ ନମୋ ଵଃ କିରିକେଭ୍ଯୋ ଦେଵାନାଗ୍ଂ ହୃଦଯେଭ୍ଯୋ ନମୋ ଵିକ୍ଷୀଣକେଭ୍ଯୋ ନମୋ ଵିଚିନ୍ଵତ୍କେଭ୍ଯୋ ନମ ଆନିର୍-ହତେଭ୍ଯୋ ନମ ଆମୀଵତ୍କେଭ୍ଯଃ ॥ 20 ॥
(ଉଲପ୍ଯାଯ ଚ - ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 9)
ଦ୍ରାପେ ଅନ୍ଧସସ୍ପତେ ଦରିଦ୍ରନ୍ନୀଲଲୋହିତ । ଏଷା-ମ୍ପୁରୁଷାଣାମେଷା-ମ୍ପଶୂନା-ମ୍ମା ଭେ ର୍ମା-ଽରୋ ମୋ ଏଷା-ଙ୍କିଞ୍ଚନାମମତ୍ ॥ ଯା ତେ ରୁଦ୍ର ଶିଵା ତନୂ-ଶ୍ଶିଵା ଵିଶ୍ଵାହଭେଷଜୀ । ଶିଵା ରୁଦ୍ରସ୍ଯ ଭେଷଜୀ ତଯା ନୋ ମୃଡ ଜୀଵସେ ॥ ଇମାଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରାଯ ତଵସେ କପର୍ଦିନେ କ୍ଷଯଦ୍ଵୀରାଯ ପ୍ରଭରାମହେ ମତିମ୍ । ଯଥା ନ-ଶ୍ଶମସ-ଦ୍ଦ୍ଵିପଦେ ଚତୁଷ୍ପଦେ ଵିଶ୍ଵ-ମ୍ପୁଷ୍ଟ-ଙ୍ଗ୍ରାମେ ଅସ୍ମି- [ଅସ୍ମିନ୍ନ୍, ଅନାତୁରମ୍ ।] 21
-ନ୍ନନାତୁରମ୍ ॥ ମୃଡା ନୋ ରୁଦ୍ରୋ ତନୋ ମଯସ୍କୃଧି କ୍ଷଯଦ୍ଵୀରାଯ ନମସା ଵିଧେମ ତେ । ଯଚ୍ଛ-ଞ୍ଚ ଯୋଶ୍ଚ ମନୁରାଯଜେ ପିତା ତଦଶ୍ଯାମ ତଵ ରୁଦ୍ର ପ୍ରଣୀତୌ ॥ ମା ନୋ ମହାନ୍ତମୁତ ମା ନୋ ଅର୍ଭକ-ମ୍ମା ନ ଉକ୍ଷନ୍ତମୁତ ମା ନ ଉକ୍ଷିତମ୍ । ମା ନୋ ଵଧୀଃ ପିତର-ମ୍ମୋତ ମାତର-ମ୍ପ୍ରିଯା ମା ନସ୍ତନୁଵୋ [ମା ନସ୍ତନୁଵଃ, ରୁଦ୍ର ରୀରିଷଃ ।] 22
ରୁଦ୍ର ରୀରିଷଃ ॥ ମା ନସ୍ତୋକେ ତନଯେ ମା ନ ଆଯୁଷି ମା ନୋ ଗୋଷୁ ମା ନୋ ଅଶ୍ଵେଷୁ ରୀରିଷଃ । ଵୀରା-ନ୍ମାନୋ ରୁଦ୍ର ଭାମିତୋ ଵଧୀର୍-ହଵିଷ୍ମନ୍ତୋ ନମସା ଵିଧେମ ତେ ॥ ଆରାତ୍ତେ ଗୋଘ୍ନ ଉତ ପୂରୁଷଘ୍ନେ କ୍ଷଯଦ୍ଵୀରାଯ ସୁମ୍ନମସ୍ମେ ତେ ଅସ୍ତୁ । ରକ୍ଷା ଚ ନୋ ଅଧି ଚ ଦେଵ ବ୍ରୂହ୍ଯଧା ଚ ନ-ଶ୍ଶର୍ମ ଯଚ୍ଛ ଦ୍ଵିବର୍ହାଃ ॥ ସ୍ତୁହି [ ] 23
ଶ୍ରୁତ-ଙ୍ଗର୍ତସଦଂ-ଯୁଁଵାନ-ମ୍ମୃଗ-ନ୍ନ ଭୀମ-ମୁପହତ୍ନୁ-ମୁଗ୍ରମ୍ । ମୃଡା ଜରିତ୍ରେ ରୁଦ୍ର ସ୍ତଵାନୋ ଅନ୍ଯନ୍ତେ ଅସ୍ମନ୍ନିଵପନ୍ତୁ ସେନାଃ ॥ ପରିଣୋ ରୁଦ୍ରସ୍ଯ ହେତି ର୍ଵୃଣକ୍ତୁ ପରିତ୍ଵେଷସ୍ଯ ଦୁର୍ମତିରଘାଯୋଃ । ଅଵ ସ୍ଥିରା ମଘଵଦ୍ଭ୍ଯ-ସ୍ତନୁଷ୍ଵ ମୀଢ୍ଵସ୍ତୋକାଯ ତନଯାଯ ମୃଡଯ ॥ ମୀଢୁଷ୍ଟମ ଶିଵତମ ଶିଵୋ ନଃ ସୁମନା ଭଵ । ପରମେ ଵୃକ୍ଷ ଆଯୁଧ-ନ୍ନିଧାଯ କୃତ୍ତିଂ-ଵଁସାନ ଆଚର ପିନାକ- [ଆଚର ପିନାକମ୍, ବିଭ୍ରଦାଗହି ।] 24
-ମ୍ବିଭ୍ରଦାଗହି ॥ ଵିକିରିଦ ଵିଲୋହିତ ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ଭଗଵଃ । ଯାସ୍ତେ ସହସ୍ରଗ୍ଂ ହେତଯୋ-ଽନ୍ଯ-ମସ୍ମନ୍ନି ଵପନ୍ତୁ ତାଃ ॥ ସହସ୍ରାଣି ସହସ୍ରଧା ବାହୁଵୋସ୍ତଵ ହେତଯଃ । ତାସାମୀଶାନୋ ଭଗଵଃ ପରାଚୀନା ମୁଖା କୃଧି ॥ 25 ॥
(ଅସ୍ମିଗ୍ଗ୍-ସ୍ତନୁଵଃ-ସ୍ତୁହି-ପିନାକ-ମେକାନ୍ନତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 10)
ସହସ୍ରାଣି ସହସ୍ରଶୋ ଯେ ରୁଦ୍ରା ଅଧି ଭୂମ୍ଯାମ୍ । ତେଷାଗ୍ଂ ସହସ୍ରଯୋଜନେ ଽଵଧନ୍ଵାନି ତନ୍ମସି ॥ ଅସ୍ମି-ନ୍ମହତ୍ଯର୍ଣଵେ-ଽନ୍ତରିକ୍ଷେ ଭଵା ଅଧି ॥ ନୀଲଗ୍ରୀଵା-ଶ୍ଶିତିକଣ୍ଠା-ଶ୍ଶର୍ଵା ଅଧଃ, କ୍ଷମାଚରାଃ ॥ ନୀଲଗ୍ରୀଵା-ଶ୍ଶିତିକଣ୍ଠା ଦିଵଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରା ଉପଶ୍ରିତାଃ ॥ ଯେ ଵୃକ୍ଷେଷୁ ସସ୍ପିଞ୍ଜରା ନୀଲଗ୍ରୀଵା ଵିଲୋହିତାଃ ॥ ଯେ ଭୂତାନା-ମଧିପତଯୋ ଵିଶିଖାସଃ କପର୍ଦିନଃ ॥ ଯେ ଅନ୍ନେଷୁ ଵିଵିଦ୍ଧ୍ଯନ୍ତି ପାତ୍ରେଷୁ ପିବତୋ ଜନାନ୍ ॥ ଯେ ପଥା-ମ୍ପଥିରକ୍ଷଯ ଐଲବୃଦା ଯଵ୍ଯୁଧଃ ॥ ଯେ ତୀର୍ଥାନି - [ ] 26
ପ୍ରଚରନ୍ତି ସୃକାଵନ୍ତୋ ନିଷଙ୍ଗିଣଃ ॥ ଯ ଏତାଵନ୍ତଶ୍ଚ ଭୂଯାଗ୍ଂସଶ୍ଚ ଦିଶୋ ରୁଦ୍ରା ଵିତସ୍ଥିରେ ॥ ତେଷାଗ୍ଂ ସହସ୍ରଯୋଜନେ ଽଵଧନ୍ଵାନି ତନ୍ମସି ॥ ନମୋ ରୁଦ୍ରେଭ୍ଯୋ ଯେ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ-ଯେଁ-ଽନ୍ତରିକ୍ଷେ ଯେ ଦିଵି ଯେଷାମନ୍ନଂ ଁଵାତୋ ଵର୍ଷମିଷଵସ୍ତେଭ୍ଯୋ ଦଶ ପ୍ରାଚୀ ର୍ଦଶଦକ୍ଷିଣା ଦଶପ୍ରତୀଚୀ ର୍ଦଶୋଦୀଚୀ ର୍ଦଶୋର୍ଧ୍ଵା-ସ୍ତେଭ୍ଯୋ ନମସ୍ତେ ନୋ ମୃଡଯନ୍ତୁ ତେ ଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ମୋ ଯଶ୍ଚ ନୋ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ତଂ-ଵୋଁ ଜମ୍ଭେ ଦଧାମି ॥ 27 ॥
(ତୀର୍ଥାନି - ଯଶ୍ଚ - ଷଟ୍ ଚ ) (ଅ. 11)
(ନମସ୍ତେ ରୁଦ୍ର - ନମୋ ହିରଣ୍ଯବାହଵେ - ନମ-ସ୍ସହମାନାଯ - ନମ ଆଵ୍ଯାଧିନୀଭ୍ଯୋ - ନମୋ ଭଵାଯ - ନମୋ ଜ୍ଯେଷ୍ଠାଯ - ନମୋ ଦୁନ୍ଦୁଭ୍ଯାଯ - ନମ-ସ୍ସୋମାଯ - ନମ ଇରିଣ୍ଯାଯ - ଦ୍ରାପ - ସହସ୍ରା - ଣ୍ଯେକାଦଶ)
(ନମସ୍ତେ ରୁଦ୍ର - ନମୋ ଭଵାଯ - ଦ୍ରାପେ - ସପ୍ତଵିଗ୍ଂଶତିଃ)
(ନମସ୍ତେ ରୁଦ୍ର, ତଂ-ଵୋଁ ଜମ୍ଭେ ଦଧାମି)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ଞ୍ଚତୁର୍ଥ କାଣ୍ଡେ ପଞ୍ଚମଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥