|| శ్రీ గణేశాయ నమః ||
ఓం తచ్ఛం యోరావృణీమహే | గాతుం యజ్ఞాయ |
గాతుం యజ్ఞపతయే |
దైవీ స్వస్తిరస్తు నః | స్వస్తిర్మానుషేభ్యః |
ఊర్ధ్వం జిగాతు భేషజమ్ |
శం నో అస్తు ద్విపదే | శం చతుష్పదే ||
ఓం సహస్రశీర్షా పురుషః సహస్రాక్షః సహస్రపాత్ |
స భూమిం విశ్వతో వృత్వాఽత్యతిష్ఠ్ద్దడ్గులమ్ || ౧ ||
పురుష ఏవేదం సర్వం యద్భూతం యచ్చ భవ్యమ్ |
ఉతామృతత్వస్యేశానో యద్న్నేనాతిరోహతి || ౨ ||
ఏతావానస్య మహిమాఽతో జ్యాయాంశ్చ పూరుషః |
పాదోఽస్య విశ్వా భూతాని త్రిపాదస్యామృతం దివి || ౩ ||
త్రిపాదూర్ధ్వ ఉదైత్పురుషః పాదోఽస్యేహాభవత్పునః |
తతో విష్వడ్వ్యక్రామత్సాశనానశనే అభి || ౪ ||
తస్మాద్విరాళజాయత విరాజో అధిపూరుషః |
స జాతో అత్యరిచ్యత పశ్చాభ్దూమిమథో పురః || ౫ ||
యత్పురుషేణ హవిషా దేవా యజ్ఞమతన్వత |
వసన్తో అస్యాసీదాజ్యం గ్రీష్మ ఇధ్మః శరద్ధవిః || ౬ ||
తం యజ్ఞం బహిర్షి ప్రౌక్షన్పురుషం జాతమగ్రతః |
తేన దేవా అయజన్త సాధ్యా ఋషయశ్చ యే || ౭ ||
తస్మాద్యజ్ఞాత్సర్వహుతః సంభృతం పృషదాజ్యమ్ |
పశూన్తాంశ్చక్రే వాయవ్యానారణ్యాన్ గ్రామ్యాశ్చ యే || ౮ ||
తస్మాద్యజ్ఞాత్సర్వహుత ఋచః సామాని జజ్ఞిరే |
ఛన్దాంసి జజ్ఞిరే తస్మాద్యజుస్తస్మాదజాయత || ౯ ||
తస్మాదశ్వా అజాయన్త యే కే చోభయాదతః |
గావో హ జజ్ఞిరే తస్మాత్తస్మాజ్జాతా అజావయః || ౧౦ ||
యత్పురుషం వ్యదధుః కతిధా వ్యకల్పయన్ |
ముఖం కిమస్య కౌ బాహూ కా ఊరు పాదా ఉచ్యేతే || ౧౧ ||
బ్రాహ్మణోఽస్య ముఖమాసీద్ బాహూ రాజన్యః కృతః |
ఊరుతదస్య యద్వైశ్యః పద్భ్యాం శూద్రో అజాయత || ౧౨ ||
చన్ద్రమా మనసో జాతశ్చక్షోః సూర్యో అజాయత |
ముఖాదిన్ద్రశ్చాగ్నిశ్చ ప్రాణాద్వాయురజాయత || ౧౩ ||
నాభ్యా ఆసీదన్తరిక్షం శీర్షణో ద్యౌః సమవర్తత |
పద్భ్యాం భూమిర్దిశః శ్రోత్రాత్తథా లోకాఁఅకల్పయన్ || ౧౪ ||
సప్తాస్యాసన్పరిధయస్త్రిః సప్త సమిధః కృతాః |
దేవా యద్యజ్ఞం తన్వానా అబధ్నన్పురుషం పశుమ్ || ౧౫ ||
యజ్ఞేన యజ్ఞమయజన్త దేవాస్తాని ధర్మాణి ప్రథమాన్యాసన్ |
తే హ నాకం మహిమానః సచన్త యత్ర పూర్వే సాధ్యాః సన్తి దేవాః || ౧౬ ||
ఓం తచ్ఛం యోరావృణీమహే | గాతుం యజ్ఞాయ |
గాతుం యజ్ఞపతయే |
దైవీ స్వస్తిరస్తు నః | స్వస్తిర్మానుషేభ్యః |
ఊర్ధ్వం జిగాతు భేషజమ్ |
శం నో అస్తు ద్విపదే | శం చతుష్పదే ||
ఓం సహస్రశీర్షా పురుషః సహస్రాక్షః సహస్రపాత్ |
స భూమిం విశ్వతో వృత్వాఽత్యతిష్ఠ్ద్దడ్గులమ్ || ౧ ||
పురుష ఏవేదం సర్వం యద్భూతం యచ్చ భవ్యమ్ |
ఉతామృతత్వస్యేశానో యద్న్నేనాతిరోహతి || ౨ ||
ఏతావానస్య మహిమాఽతో జ్యాయాంశ్చ పూరుషః |
పాదోఽస్య విశ్వా భూతాని త్రిపాదస్యామృతం దివి || ౩ ||
త్రిపాదూర్ధ్వ ఉదైత్పురుషః పాదోఽస్యేహాభవత్పునః |
తతో విష్వడ్వ్యక్రామత్సాశనానశనే అభి || ౪ ||
తస్మాద్విరాళజాయత విరాజో అధిపూరుషః |
స జాతో అత్యరిచ్యత పశ్చాభ్దూమిమథో పురః || ౫ ||
యత్పురుషేణ హవిషా దేవా యజ్ఞమతన్వత |
వసన్తో అస్యాసీదాజ్యం గ్రీష్మ ఇధ్మః శరద్ధవిః || ౬ ||
తం యజ్ఞం బహిర్షి ప్రౌక్షన్పురుషం జాతమగ్రతః |
తేన దేవా అయజన్త సాధ్యా ఋషయశ్చ యే || ౭ ||
తస్మాద్యజ్ఞాత్సర్వహుతః సంభృతం పృషదాజ్యమ్ |
పశూన్తాంశ్చక్రే వాయవ్యానారణ్యాన్ గ్రామ్యాశ్చ యే || ౮ ||
తస్మాద్యజ్ఞాత్సర్వహుత ఋచః సామాని జజ్ఞిరే |
ఛన్దాంసి జజ్ఞిరే తస్మాద్యజుస్తస్మాదజాయత || ౯ ||
తస్మాదశ్వా అజాయన్త యే కే చోభయాదతః |
గావో హ జజ్ఞిరే తస్మాత్తస్మాజ్జాతా అజావయః || ౧౦ ||
యత్పురుషం వ్యదధుః కతిధా వ్యకల్పయన్ |
ముఖం కిమస్య కౌ బాహూ కా ఊరు పాదా ఉచ్యేతే || ౧౧ ||
బ్రాహ్మణోఽస్య ముఖమాసీద్ బాహూ రాజన్యః కృతః |
ఊరుతదస్య యద్వైశ్యః పద్భ్యాం శూద్రో అజాయత || ౧౨ ||
చన్ద్రమా మనసో జాతశ్చక్షోః సూర్యో అజాయత |
ముఖాదిన్ద్రశ్చాగ్నిశ్చ ప్రాణాద్వాయురజాయత || ౧౩ ||
నాభ్యా ఆసీదన్తరిక్షం శీర్షణో ద్యౌః సమవర్తత |
పద్భ్యాం భూమిర్దిశః శ్రోత్రాత్తథా లోకాఁఅకల్పయన్ || ౧౪ ||
సప్తాస్యాసన్పరిధయస్త్రిః సప్త సమిధః కృతాః |
దేవా యద్యజ్ఞం తన్వానా అబధ్నన్పురుషం పశుమ్ || ౧౫ ||
యజ్ఞేన యజ్ఞమయజన్త దేవాస్తాని ధర్మాణి ప్రథమాన్యాసన్ |
తే హ నాకం మహిమానః సచన్త యత్ర పూర్వే సాధ్యాః సన్తి దేవాః || ౧౬ ||