Lord Dakshinamurti

শ্ৰী দক্ষিণামূৰ্তি পঞ্জৰম্

(Sri Dakshinamurthy Panjaram in Assamese)

Also known as dakshinamurti panjara stotram · dakshinamurthy panjar · skanda narada dakshinamurti

A panjara — a cage rather than an armour, the form that encloses the reciter on every side — set as a conversation in which the sage of the vina bows his head to Shiva with Uma and then asks Skanda for it, addressing him as the one who has obtained the whole of scripture, commander of the host, beloved son of Parvati. What Skanda gives him runs to some fifty verses: the syllables of the mantra set about the body and the quarters, the directions closed, and the enclosure completed. The last verse states its purpose without ornament — therefore a person who seeks release should by every effort turn this Dakshinamurti Panjara over daily; his self made clean of every sin, he goes to the eternal brahman.

॥ শ্ৰী দক্ষিণামূৰ্তি পঞ্জৰম্ ॥
প্ৰণম্য সাম্বমীশানাং শিৰসা ৱৈণিকো মুনিঃ ।
ৱিনযাঽৱনতো ভূত্ৱা পপ্ৰচ্ছ স্কন্দমাদৰাত্ ॥ ১ ॥
নাৰদ উৱাচ।
ভগৱন্ পৰমেশান সম্প্ৰাপ্তাখিলশাস্ত্ৰক ।
স্কন্দসেনাপতে স্ৱামিন্ পাৰ্ৱতীপ্ৰিযনন্দন ॥ ২ ॥
যজ্জপাত্ কৱিতা ৱিদ্যা শিৱে ভক্তিশ্চ শাশ্ৱতী ।
অৱাপ্তিৰণিমাদীনাং সম্পদাং প্ৰাপ্তিৰেৱ চ ॥ ৩ ॥
ভূতপ্ৰেতপিশাচানামগম্যত্ৱমৰোগতা ।
মহাৱিজ্ঞানসম্প্ৰাপ্তিৰ্মহাৰাজৱিপূজনম্ ॥ ৪ ॥
ৱৰপ্ৰসাদো দেৱানাং মহাভোগাৰ্থসম্ভৱঃ ।
নষ্টৰাজ্যশ্চ সিদ্ধিশ্চ তথা নিগলমোচনম্ ॥ ৫ ॥
ঋণদাৰিদ্ৰ্যনাশশ্চ তনযপ্ৰাপ্তিৰেৱ চ ।
অশ্ৰুতস্য প্ৰবন্ধস্য সম্যগ্ৱ্যাখ্যানপাটৱম্ ॥ ৬ ॥
প্ৰতিভোন্মেষণং চৈৱ প্ৰবন্ধৰচনা তথা ।
ভৱন্ত্যচিৰকালেন তদ্ব্ৰূহি হৰ সুপ্ৰজঃ ॥ ৭ ॥
স্কন্দ উৱাচ।
সাধু পৃষ্টং মহাভাগ কমলাসনসত্সুত ।
ত্ৱযৈৱ পৃষ্টমেতদ্ধি জগতামুপকাৰকম্ ॥ ৮ ॥
বাল এৱ পুৰা সোঽহং স্ৱপনং প্ৰাপ্তৱান্ যদা ।
তদা মে নিকটং প্ৰাপ্য দক্ষিণামূৰ্তিৰূপধৃত্ ॥ ৯ ॥
পিতা মে পঞ্জৰং স্ৱস্য সৰ্ৱৱিজ্ঞানদাযকম্ ।
উপাদিশদহং তেন ৱিজ্ঞানমগমং ধৃৱম্ ॥ ১০ ॥
দেৱসেনাপতিত্ৱং চ তাৰকস্য জযং তথা ।
ৱিদ্যামযোঽহং ভগৱন্ তজ্জপান্মুনিসত্তম ॥ ১১ ॥
সদা তস্য জপং কুৰ্যাদাত্মনঃ ক্ষেমকৃদ্যদি ।
ইতঃ পূৰ্ৱং ন কস্যাপি মযা নোক্তং যতৱ্ৰত ॥ ১২ ॥
উপদেশং তৱৈৱাদ্য কৰৱাণি শুভাপ্তযে ।
ত্ৱন্মুখাদেৱ লোকেষু প্ৰসিদ্ধং চ গমিষ্যতি ॥ ১৩ ॥
॥ ৱিনিযোগঃ ॥
ওং অস্য শ্ৰীদক্ষিণামূৰ্তি পঞ্জৰ মহামন্ত্ৰস্য শ্ৰী শুক ঋষিঃ অনুষ্টুপ্ ছন্দঃ শ্ৰীদক্ষিণামূৰ্তিৰ্দেৱতা ওং বীজং স্ৱাহা শক্তিঃ নমঃ কীলকং শ্ৰী দক্ষিণামূৰ্তি প্ৰসাদসিদ্ধ্যৰ্থে জপে ৱিনিযোগঃ ।
॥ ধ্যানম্ ॥
ততঃ সাম্বং শিৱং ধ্যাযেদ্দক্ষিণামূৰ্তিমৱ্যযম্ ।
ছাযাপিহিতৱিশ্ৱস্য মূলে ন্যগ্ৰোধশাখিনঃ ॥ ১৬ ॥
মণিসিংহাসনাসীনং মুনিবৃন্দনিষেৱিতম্ ।
ৱৰভূষণদীপ্তাঙ্গং মাণিক্যমকুটোজ্জ্ৱলম্ ॥ ১৭ ॥
মন্দাকিনীজলস্পৰ্ধি প্ৰভাভাসিতৱিগ্ৰহম্ ।
শুক্লৱস্ত্ৰপৰীধানং শুক্লমাল্যানুলেপনম্ ॥ ১৮ ॥
স্ফাটিকীমক্ষমালাং চ ৱহ্নিং চ ভুজগাধিপম্ ।
পুস্তকং চ কৰৈৰ্দিৱ্যৈৰ্দধানং চন্দ্ৰশেখৰম্ ॥ ১৯ ॥
মঞ্জুমঞ্জীৰনিনদৈৰাকৃষ্টাখিলসাৰসম্ ।
কেযূৰকোটিৱিলসদ্ৱৰমাণিক্যদীপ্তিভিঃ ॥ ২০ ॥
তেজিতাশেষভুৱনং তেজসামেকসংশ্ৰযম্ ।
জাহ্নৱীসলিলোন্মগ্ন জটামণ্ডলমণ্ডিতম্ ॥ ২১ ॥
উত্ফুল্লকমলোদাৰচক্ষুষং কৰুণানিধিম্ ।
ভুজঙ্গশিশু ৱিত্ৰস্ত কুৰঙ্গশিশুমণ্ডিতম্ ॥ ২২ ॥
অগ্ৰেন্দ্ৰতনযাসক্তৱৰাঙ্গমতুলপ্ৰভম্ ।
পাদশুশ্ৰূষণাসক্ত নাকনাৰীসমাৱৃতম্ ॥ ২৩ ॥
কৈলাসশৃঙ্গসঙ্কাশ মহোক্ষৱৰৱাহনম্ ।
ব্ৰহ্মাদিভিৰভিধ্যেযং ব্ৰহ্মণ্যং ব্ৰহ্মনিষ্ঠিতম্ ॥ ২৪ ॥
প্ৰাচীনানামপি গিৰামগোচৰমনামযম্ ।
ধ্যাযন্নেৱং মহাদেৱং প্ৰজপেত্পঞ্জৰং শুভম্ ॥ ২৫ ॥
॥ পঞ্জৰ স্তোত্ৰম্ ॥
শিৰো মে দক্ষিণামূৰ্তিঃ পাতু পাশৱিমোচকঃ ।
ফালং পাতু মহাদেৱঃ পাতু মে ৱিশ্ৱদৃগ্দৃশৌ ॥ ১ ॥
শ্ৰৱণে পাতু ৱিশ্ৱাত্মা পাতু গণ্ডস্থলং হৰঃ ।
শিৱো মে নাসিকাং পাতু তাল্ৱোষ্ঠৌ পাৰ্ৱতীপতিঃ ॥ ২ ॥
জিহ্ৱাং মে পাতু ৱিদ্যাত্মা দন্তান্ পাতু ৱৃষধ্ৱজঃ ।
চুবুকং পাতু সৰ্ৱাত্মা শ্ৰীকণ্ঠঃ কণ্ঠমেৱতু ॥ ৩ ॥
স্কন্ধৌ পাতু ৱৃষস্কন্ধঃ শূলপাণিঃ কৰৌ মম ।
সৰ্ৱজ্ঞো হৃদযং পাতু স্তনৌ পাতু গজান্তকঃ ॥ ৪ ॥
ৱক্ষো মৃত্যুঞ্জযঃ পাতু কুক্ষিং কুক্ষিস্থৱিষ্টপঃ ।
শৰ্ৱো ৱলিত্ৰযং পাতু পাতু নাভিং গিৰীশ্ৱৰঃ ॥ ৫ ॥
ৱ্যোমকেশঃ কটিং পাতু গুহ্যং পাতু পুৰান্তকঃ ।
ঊৰূ পাতু মঘধ্ৱংসী জানুনী পাতু শঙ্কৰঃ ॥ ৬ ॥
জঙ্ঘে পাতু জগত্স্ৰষ্টা গুল্ফৌ পাতু জগদ্গুৰুঃ ।
অপস্মাৰৌপমৰ্দী মে পাদৌ পাতু মহেশ্ৱৰঃ ॥ ৭ ॥
ৰোমাণি ৱ্যোমকেশো মে পাতু মাংসং পিনাকধৃত্ ।
দাৰান্ পাতু ৱিৰূপাক্ষঃ পুত্ৰান্ পাতু জটাধৰঃ ॥ ৮ ॥
পশূন্ পশুপতিঃ পাতু ভ্ৰাতৄন্ ভূতেশ্ৱৰো মম ।
ৰক্ষাহীনং তু যত্ স্থানং সৰ্ৱতঃ পাতু শঙ্কৰঃ ॥ ৯ ॥
॥ ফলশ্ৰুতি ॥
ইতীদং পঞ্জৰং যস্তু পঠেন্নিত্যং সমাহিতঃ ।
গদ্যপদ্যাত্মিকা ৱাণী মুখান্নিস্সৰতি ধ্ৰুৱম্ ॥ ১০ ॥
ৱ্যাচষ্টে হ্যশ্ৰুতং শাস্ত্ৰং তনুতে কাৱ্যনাটকম্ ।
শাস্ত্ৰষট্কং চতুৰ্ৱেদাঃ সমযাঃ ষট্তথৈৱ চ ॥ ১১ ॥
স্ৱযমেৱ প্ৰকাশন্তে নাত্ৰ কাৰ্যা ৱিচাৰণা ।
তস্য গেহে মহালক্ষ্মীঃ সন্নিধত্তে সদাঽনঘ ॥ ১২ ॥
তস্য কাত্যাযনী দেৱী প্ৰসন্না ৱৰদা ভৱেত্ ।
আধযো ৱ্যাধযশ্চাপি ন ভৱন্তি কদাচন ॥ ১৩ ॥
স চ নাশযতে নিত্যং কালমৃত্যুমপি ধ্ৰুৱম্ ।
জপেদৱশ্যং ৱিদ্যাৰ্থী গ্ৰহণে চন্দ্ৰসূৰ্যযোঃ ॥ ১৪ ॥
দক্ষিণামূৰ্তিদেৱস্য প্ৰাসাদাত্ পণ্ডিতো ভৱেত্ ।
ভক্তিশ্ৰদ্ধে পুৰস্কৃত্য দক্ষিণামূৰ্তিপঞ্জৰম্ ॥ ১৫ ॥
জপিত্ৱা কৱিতাং ৱিদ্যাং প্ৰাপ্নুযাত্ সৰ্ৱমাপ্নুযাত্ ।
জলমধ্যে স্থিৰো ভূত্ৱা জপিত্ৱা পঞ্জৰোত্তমম্ ॥ ১৬ ॥
ভূতপ্ৰেতপিশাচাদীন্নাশযেন্নাত্ৰ সংশযঃ ।
মহাপাতকযুক্তো ৱা যুক্তো ৱা সৰ্ৱপাতকৈঃ ॥ ১৭ ॥
মুচ্যতে ব্ৰহ্মহত্যাযা অপি নাৰদসত্তম ।
ত্ৰিসন্ধ্যং পঞ্জৰমিদমাৱৰ্তযতি যঃ পুমান্ ॥ ১৮ ॥
কিং ন সিদ্ধ্যতি তস্যাত্ৰ সুকৃতং মুনিসত্তম ।
তেনেষ্টং ৰাজসূযেন কৃতং দানাদিকেন চ ॥ ১৯ ॥
পুংশব্দৱাচ্যঃ স পুমান্ পুণ্যানাং ভাজনং স চ ।
ৰোগমুক্তঃ স এৱ স্যাদতুলাং কীৰ্তিমাপ্নুযাত্ ॥ ২০ ॥
পুত্ৰাঃ কুলকৰাস্তস্য সম্পদ্যন্তে ন সংশযঃ ।
আপ্নুযাদখিলং ৰাজ্যং তথা বন্ধৱিমোচনম্ ॥ ২১ ॥
পূজ্যতে পাৰ্থিৱস্থানে তস্য ৱশ্যা ৱৰাঙ্গনাঃ ।
বন্ধূনাং ৰক্ষণে ভূযাত্ সমানেষূত্তমো ভৱেত্ ॥ ২২ ॥
ইহ ভুক্ত্ৱাঽখিলান্ ভোগান্ তথৈৱামুষ্মিকানপি ।
কৈলাসে সুচিৰং স্থিত্ৱা দক্ষিণামূৰ্তিসন্নিধৌ ॥ ২৩ ॥
তস্মাদৱাপ্য ৱিজ্ঞানং প্ৰাপ্য ৰুদ্ৰত্ৱমেৱ চ ।
ৱিলযং যাতি তত্ত্ৱাৰ্থী নাত্ৰ কাৰ্যা ৱিচাৰণা ॥ ২৪ ॥
তস্মাত্ সৰ্ৱপ্ৰযত্নেন মোক্ষাৰ্থী সৰ্ৱদা পুমান্ ।
ইদমাৱৰ্তযেন্নিত্যং দক্ষিণামূৰ্তি পঞ্জৰম্ ।
সৰ্ৱপাপৱিশুদ্ধাত্মা যাতি ব্ৰহ্ম সনাতনম্ ॥ ২৫ ॥
॥ ইতি গুহনাৰদসংৱাদে শ্ৰী দক্ষিণামূৰ্তি পঞ্জৰম্ সম্পূৰ্ণম্ ॥

Explore More