శ్రీశుక ఉవాచ
అథాన్యదపి కృష్ణస్య శృణు కర్మాద్భుతం నృప ।
క్రీడానరశరీరస్య యథా సౌభపతిర్హతః ॥ ౧ ॥
అథాన్యదపి కృష్ణస్య శృణు కర్మాద్భుతం నృప ।
క్రీడానరశరీరస్య యథా సౌభపతిర్హతః ॥ ౧ ॥
శిశుపాలసఖః శాల్వో రుక్మిణ్యుద్వాహ ఆగతః ।
యదుభిర్నిర్జితః సఙ్ఖ్యే జరాసన్ధాదయస్తథా ॥ ౨ ॥
యదుభిర్నిర్జితః సఙ్ఖ్యే జరాసన్ధాదయస్తథా ॥ ౨ ॥
శాల్వః ప్రతిజ్ఞామకరోచ్ఛృణ్వతాం సర్వభూభుజామ్ ।
అయాదవాం క్ష్మాం కరిష్యే పౌరుషం మమ పశ్యత ॥ ౩ ॥
అయాదవాం క్ష్మాం కరిష్యే పౌరుషం మమ పశ్యత ॥ ౩ ॥
ఇతి మూఢః ప్రతిజ్ఞాయ దేవం పశుపతిం ప్రభుమ్ ।
ఆరాధయామాస నృపః పాంశుముష్టిం సకృద్గ్రసన్ ॥ ౪ ॥
ఆరాధయామాస నృపః పాంశుముష్టిం సకృద్గ్రసన్ ॥ ౪ ॥
సంవత్సరాన్తే భగవానాశుతోష ఉమాపతిః ।
వరేణచ్ఛన్దయామాస శాల్వం శరణమాగతమ్ ॥ ౫ ॥
వరేణచ్ఛన్దయామాస శాల్వం శరణమాగతమ్ ॥ ౫ ॥
దేవాసురమనుష్యాణాం గన్ధర్వోరగరక్షసామ్ ।
అభేద్యం కామగం వవ్రే స యానం వృష్ణిభీషణమ్ ॥ ౬ ॥
అభేద్యం కామగం వవ్రే స యానం వృష్ణిభీషణమ్ ॥ ౬ ॥
తథేతి గిరిశాదిష్టో మయః పరపురంజయః ।
పురం నిర్మాయ శాల్వాయ ప్రాదాత్సౌభమయస్మయమ్ ॥ ౭ ॥
పురం నిర్మాయ శాల్వాయ ప్రాదాత్సౌభమయస్మయమ్ ॥ ౭ ॥
స లబ్ధ్వా కామగం యానం తమోధామ దురాసదమ్ ।
యయౌ ద్వారవతీం శాల్వో వైరం వృష్ణికృతం స్మరన్ ॥ ౮ ॥
యయౌ ద్వారవతీం శాల్వో వైరం వృష్ణికృతం స్మరన్ ॥ ౮ ॥
నిరుధ్య సేనయా శాల్వో మహత్యా భరతర్షభ ।
పురీం బభఞ్జోపవనానుద్యానాని చ సర్వశః ॥ ౯ ॥
పురీం బభఞ్జోపవనానుద్యానాని చ సర్వశః ॥ ౯ ॥
సగోపురాణి ద్వారాణి ప్రాసాదాట్టాలతోలికాః ।
విహారాన్ స విమానాగ్ర్యాన్నిపేతుః శస్త్రవృష్టయః ॥ ౧౦ ॥
విహారాన్ స విమానాగ్ర్యాన్నిపేతుః శస్త్రవృష్టయః ॥ ౧౦ ॥
శిలా ద్రుమాశ్చాశనయః సర్పా ఆసారశర్కరాః ।
ప్రచణ్డశ్చక్రవాతోఽభూద్ రజసాచ్ఛాదితా దిశః ॥ ౧౧ ॥
ప్రచణ్డశ్చక్రవాతోఽభూద్ రజసాచ్ఛాదితా దిశః ॥ ౧౧ ॥
ఇత్యర్ద్యమానా సౌభేన కృష్ణస్య నగరీ భృశమ్ ।
నాభ్యపద్యత శం రాజంస్త్రిపురేణ యథా మహీ ॥ ౧౨ ॥
నాభ్యపద్యత శం రాజంస్త్రిపురేణ యథా మహీ ॥ ౧౨ ॥
ప్రద్యుమ్నో భగవాన్ వీక్ష్య బాధ్యమానా నిజాః ప్రజాః ।
మా భైష్టేత్యభ్యధాద్ వీరో రథారూఢో మహాయశాః ॥ ౧౩ ॥
మా భైష్టేత్యభ్యధాద్ వీరో రథారూఢో మహాయశాః ॥ ౧౩ ॥
సాత్యకిశ్చారుదేష్ణశ్చ సామ్బోఽక్రూరః సహానుజః ।
హార్దిక్యో భానువిన్దశ్చ గదశ్చ శుకసారణౌ ॥ ౧౪ ॥
హార్దిక్యో భానువిన్దశ్చ గదశ్చ శుకసారణౌ ॥ ౧౪ ॥
అపరే చ మహేష్వాసా రథయూథపయూథపాః ।
నిర్యయుర్దంశితా గుప్తా రథేభాశ్వపదాతిభిః ॥ ౧౫ ॥
నిర్యయుర్దంశితా గుప్తా రథేభాశ్వపదాతిభిః ॥ ౧౫ ॥
తతః ప్రవవృతే యుద్ధం శాల్వానాం యదుభిః సహ ।
యథాసురాణాం విబుధైస్తుములం లోమహర్షణమ్ ॥ ౧౬ ॥
యథాసురాణాం విబుధైస్తుములం లోమహర్షణమ్ ॥ ౧౬ ॥
తాశ్చ సౌభపతేర్మాయా దివ్యాస్త్రై రుక్మిణీసుతః ।
క్షణేన నాశయామాస నైశం తమ ఇవోష్ణగుః ॥ ౧౭ ॥
క్షణేన నాశయామాస నైశం తమ ఇవోష్ణగుః ॥ ౧౭ ॥
వివ్యాధ పఞ్చవింశత్యా స్వర్ణపుఙ్ఖైరయోముఖైః ।
శాల్వస్య ధ్వజినీపాలం శరైః సన్నతపర్వభిః ॥ ౧౮ ॥
శాల్వస్య ధ్వజినీపాలం శరైః సన్నతపర్వభిః ॥ ౧౮ ॥
శతేనాతాడయచ్ఛాల్వమేకైకేనాస్య సైనికాన్ ।
దశభిర్దశభిర్నేతృన్ వాహనాని త్రిభిస్త్రిభిః ॥ ౧౯ ॥
దశభిర్దశభిర్నేతృన్ వాహనాని త్రిభిస్త్రిభిః ॥ ౧౯ ॥
తదద్భుచతం మహత్ కర్మ ప్రద్యుమ్నస్య మహాత్మనః ।
దృష్ట్వా తం పూజయామాసుః సర్వే స్వపరసైనికాః ॥ ౨౦ ॥
దృష్ట్వా తం పూజయామాసుః సర్వే స్వపరసైనికాః ॥ ౨౦ ॥
బహురూపైకరూపం తద్ దృశ్యతే న చ దృశ్యతే ।
మాయామయం మయకృతం దుర్విభావ్యం పరైరభూత్ ॥ ౨౧ ॥
మాయామయం మయకృతం దుర్విభావ్యం పరైరభూత్ ॥ ౨౧ ॥
క్వచిద్భూమౌ క్వచిద్ వ్యోమ్ని గిరిమూర్ధ్ని జలే క్వచిత్ ।
అలాతచక్రవద్ భ్రామ్యత్ సౌభం తద్ దురవస్థితమ్ ॥ ౨౨ ॥
అలాతచక్రవద్ భ్రామ్యత్ సౌభం తద్ దురవస్థితమ్ ॥ ౨౨ ॥
యత్ర యత్రోపలక్ష్యేత ససౌభః సహసైనికః ।
శాల్వస్తతస్తతోఽముఞ్చఞ్ ఛరాన్ సాత్వతయూథపాః ॥ ౨౩ ॥
శాల్వస్తతస్తతోఽముఞ్చఞ్ ఛరాన్ సాత్వతయూథపాః ॥ ౨౩ ॥
శరైరగ్న్యర్కసంస్పర్శైరాశీవిషదురాసదైః ।
పీడ్యమానపురానీకః శాల్వోఽముహ్యత్పరేరితైః ॥ ౨౪ ॥
పీడ్యమానపురానీకః శాల్వోఽముహ్యత్పరేరితైః ॥ ౨౪ ॥
శాల్వానీకపశస్త్రౌఘైర్వృష్ణివీరా భృశార్దితాః ।
న తత్యజూ రణం స్వం స్వం లోకద్వయజిగీషవః ॥ ౨౫ ॥
న తత్యజూ రణం స్వం స్వం లోకద్వయజిగీషవః ॥ ౨౫ ॥
శాల్వామాత్యో ద్యుమాన్నామ ప్రద్యుమ్నం ప్రాక్ప్రపీడితః ।
ఆసాద్య గదయా మౌర్వ్యా వ్యాహత్య వ్యనదద్ బలీ ॥ ౨౬ ॥
ఆసాద్య గదయా మౌర్వ్యా వ్యాహత్య వ్యనదద్ బలీ ॥ ౨౬ ॥
ప్రద్యుమ్నం గదయా శీర్ణవక్షఃస్థలమరిందమమ్ ।
అపోవాహ రణాత్సూతో ధర్మవిద్ దారుకాత్మజః ॥ ౨౭ ॥
అపోవాహ రణాత్సూతో ధర్మవిద్ దారుకాత్మజః ॥ ౨౭ ॥
లబ్ధసంజ్ఞో ముహూర్తేన కార్ష్ణిః సారథిమబ్రవీత్ ।
అహో అసాధ్విదం సూత యద్ రణాన్మేఽపసర్పణమ్ ॥ ౨౮ ॥
అహో అసాధ్విదం సూత యద్ రణాన్మేఽపసర్పణమ్ ॥ ౨౮ ॥
న యదూనాం కులే జాతః శ్రూయతే రణవిచ్యుతః ।
వినా మత్క్లీబచిత్తేన సూతేన ప్రాప్తకిల్బిషాత్ ॥ ౨౯ ॥
వినా మత్క్లీబచిత్తేన సూతేన ప్రాప్తకిల్బిషాత్ ॥ ౨౯ ॥
కిం ను వక్ష్యేఽభిసఙ్గమ్య పితరౌ రామకేశవౌ ।
యుద్ధాత్సమ్యగపక్రాన్తః పృష్టస్తత్రాత్మనః క్షమమ్ ॥ ౩౦ ॥
యుద్ధాత్సమ్యగపక్రాన్తః పృష్టస్తత్రాత్మనః క్షమమ్ ॥ ౩౦ ॥
వ్యక్తం మే కథయిష్యన్తి హసన్త్యో భ్రాతృజామయః ।
క్లైబ్యం కథం కథం వీర తవాన్యైః కథ్యతాం మృధే ॥ ౩౧ ॥
క్లైబ్యం కథం కథం వీర తవాన్యైః కథ్యతాం మృధే ॥ ౩౧ ॥
సారథిరువాచ
ధర్మం విజానతాయుష్మన్ కృతమేతన్మయా విభో ।
సూతః కృచ్ఛ్రగతం రక్షేద్ రథినం సారథిం రథీ ॥ ౩౨ ॥
ధర్మం విజానతాయుష్మన్ కృతమేతన్మయా విభో ।
సూతః కృచ్ఛ్రగతం రక్షేద్ రథినం సారథిం రథీ ॥ ౩౨ ॥
ఏతద్విదిత్వా తు భవాన్మయాపోవాహితో రణాత్ ।
ఉపసృష్టః పరేణేతి మూర్చ్ఛితో గదయా హతః ॥ ౩౩ ॥
ఉపసృష్టః పరేణేతి మూర్చ్ఛితో గదయా హతః ॥ ౩౩ ॥