శ్రీరాజోవాచ
సమః ప్రియః సుహృద్బ్రహ్మన్ భూతానాం భగవాన్ స్వయమ్ ।
ఇన్ద్రస్యార్థే కథం దైత్యానవధీద్విషమో యథా ॥ ౧ ॥
సమః ప్రియః సుహృద్బ్రహ్మన్ భూతానాం భగవాన్ స్వయమ్ ।
ఇన్ద్రస్యార్థే కథం దైత్యానవధీద్విషమో యథా ॥ ౧ ॥
న హ్యస్యార్థః సురగణైః సాక్షాన్నిఃశ్రేయసాత్మనః ।
నైవాసురేభ్యో విద్వేషో నోద్వేగశ్చాగుణస్య హి ॥ ౨ ॥
నైవాసురేభ్యో విద్వేషో నోద్వేగశ్చాగుణస్య హి ॥ ౨ ॥
ఇతి నః సుమహాభాగ నారాయణగుణాన్ ప్రతి ।
సంశయః సుమహాఞ్జాతస్తద్భవాంశ్ఛేత్తుమర్హతి ॥ ౩ ॥
సంశయః సుమహాఞ్జాతస్తద్భవాంశ్ఛేత్తుమర్హతి ॥ ౩ ॥
శ్రీఋషిరువాచ
సాధు పృష్టం మహారాజ హరేశ్చరితమద్భుతమ్ ।
యద్ భాగవతమాహాత్మ్యం భగవద్భక్తివర్ధనమ్ ॥ ౪ ॥
సాధు పృష్టం మహారాజ హరేశ్చరితమద్భుతమ్ ।
యద్ భాగవతమాహాత్మ్యం భగవద్భక్తివర్ధనమ్ ॥ ౪ ॥
గీయతే పరమం పుణ్యమృషిభిర్నారదాదిభిః ।
నత్వా కృష్ణాయ మునయే కథయిష్యే హరేః కథామ్ ॥ ౫ ॥
నత్వా కృష్ణాయ మునయే కథయిష్యే హరేః కథామ్ ॥ ౫ ॥
నిర్గుణోఽపి హ్యజోఽవ్యక్తో భగవాన్ప్రకృతేః పరః ।
స్వమాయాగుణమావిశ్య బాధ్యబాధకతాం గతః ॥ ౬ ॥
స్వమాయాగుణమావిశ్య బాధ్యబాధకతాం గతః ॥ ౬ ॥
సత్త్వం రజస్తమ ఇతి ప్రకృతేర్నాత్మనో గుణాః ।
న తేషాం యుగపద్రాజన్ హ్రాస ఉల్లాస ఏవ వా ॥ ౭ ॥
న తేషాం యుగపద్రాజన్ హ్రాస ఉల్లాస ఏవ వా ॥ ౭ ॥
జయకాలే తు సత్త్వస్య దేవర్షీన్ రజసోఽసురాన్ ।
తమసో యక్షరక్షాంసి తత్కాలానుగుణోఽభజత్ ॥ ౮ ॥
తమసో యక్షరక్షాంసి తత్కాలానుగుణోఽభజత్ ॥ ౮ ॥
జ్యోతిరాదిరివాభాతి సఙ్ఘాతాన్న వివిచ్యతే ।
విదన్త్యాత్మానమాత్మస్థం మథిత్వా కవయోఽన్తతః ॥ ౯ ॥
విదన్త్యాత్మానమాత్మస్థం మథిత్వా కవయోఽన్తతః ॥ ౯ ॥
యదా సిసృక్షుః పుర ఆత్మనః పరో
రజః సృజత్యేష పృథక్ స్వమాయయా ।
సత్త్వం విచిత్రాసు రిరంసురీశ్వరః
శయిష్యమాణస్తమ ఈరయత్యసౌ ॥ ౧౦ ॥
రజః సృజత్యేష పృథక్ స్వమాయయా ।
సత్త్వం విచిత్రాసు రిరంసురీశ్వరః
శయిష్యమాణస్తమ ఈరయత్యసౌ ॥ ౧౦ ॥
కాలం చరన్తం సృజతీశ ఆశ్రయం ।
ప్రధానపుమ్భ్యాం నరదేవ సత్యకృత్ ॥ ౧౧ ॥
ప్రధానపుమ్భ్యాం నరదేవ సత్యకృత్ ॥ ౧౧ ॥
య ఏష రాజన్నపి కాల ఈశితా
సత్త్వం సురానీకమివైధయత్యతః ।
తత్ప్రత్యనీకానసురాన్ సురప్రియో
రజస్తమస్కాన్ ప్రమిణోత్యురుశ్రవాః ॥ ౧౨ ॥
సత్త్వం సురానీకమివైధయత్యతః ।
తత్ప్రత్యనీకానసురాన్ సురప్రియో
రజస్తమస్కాన్ ప్రమిణోత్యురుశ్రవాః ॥ ౧౨ ॥
అత్రైవోదాహృతః పూర్వమితిహాసః సురర్షిణా ।
ప్రీత్యా మహాక్రతౌ రాజన్ పృచ్ఛతేఽజాతశత్రవే ॥ ౧౩ ॥
ప్రీత్యా మహాక్రతౌ రాజన్ పృచ్ఛతేఽజాతశత్రవే ॥ ౧౩ ॥
దృష్ట్వా మహాద్భుతం రాజా రాజసూయే మహాక్రతౌ ।
వాసుదేవే భగవతి సాయుజ్యం చేదిభూభుజః ॥ ౧౪ ॥
వాసుదేవే భగవతి సాయుజ్యం చేదిభూభుజః ॥ ౧౪ ॥
తత్రాసీనం సురఋషిం రాజా పాణ్డుసుతః క్రతౌ ।
పప్రచ్ఛ విస్మితమనా మునీనాం శృణ్వతామిదమ్ ॥ ౧౫ ॥
పప్రచ్ఛ విస్మితమనా మునీనాం శృణ్వతామిదమ్ ॥ ౧౫ ॥
శ్రీయుధిష్ఠిర ఉవాచ
అహో అత్యద్భుతం హ్యేతద్దుర్లభైకాన్తినామపి ।
వాసుదేవే పరే తత్త్వే ప్రాప్తిశ్చైద్యస్య విద్విషః ॥ ౧౬ ॥
అహో అత్యద్భుతం హ్యేతద్దుర్లభైకాన్తినామపి ।
వాసుదేవే పరే తత్త్వే ప్రాప్తిశ్చైద్యస్య విద్విషః ॥ ౧౬ ॥
ఏతద్వేదితుమిచ్ఛామః సర్వ ఏవ వయం మునే ।
భగవన్నిన్దయా వేనో ద్విజైస్తమసి పాతితః ॥ ౧౭ ॥
భగవన్నిన్దయా వేనో ద్విజైస్తమసి పాతితః ॥ ౧౭ ॥
దమఘోషసుతః పాప ఆరభ్య కలభాషణాత్ ।
సమ్ప్రత్యమర్షీ గోవిన్దే దన్తవక్రశ్చ దుర్మతిః ॥ ౧౮ ॥
సమ్ప్రత్యమర్షీ గోవిన్దే దన్తవక్రశ్చ దుర్మతిః ॥ ౧౮ ॥
శపతోరసకృద్విష్ణుం యద్బ్రహ్మ పరమవ్యయమ్ ।
శ్విత్రో న జాతో జిహ్వాయాం నాన్ధం వివిశతుస్తమః ॥ ౧౯ ॥
శ్విత్రో న జాతో జిహ్వాయాం నాన్ధం వివిశతుస్తమః ॥ ౧౯ ॥
కథం తస్మిన్ భగవతి దురవగ్రాహ్యధామని ।
పశ్యతాం సర్వలోకానాం లయమీయతురఞ్జసా ॥ ౨౦ ॥
పశ్యతాం సర్వలోకానాం లయమీయతురఞ్జసా ॥ ౨౦ ॥
ఏతద్భ్రామ్యతి మే బుద్ధిర్దీపార్చిరివ వాయునా ।
బ్రూహ్యేతదద్భుతతమం భగవాన్హ్యత్ర కారణమ్ ॥ ౨౧ ॥
బ్రూహ్యేతదద్భుతతమం భగవాన్హ్యత్ర కారణమ్ ॥ ౨౧ ॥
శ్రీబాదరాయణిరువాచ
రాజ్ఞస్తద్వచ ఆకర్ణ్య నారదో భగవానృషిః ।
తుష్టః ప్రాహ తమాభాష్య శృణ్వత్యాస్తత్సదః కథాః ॥ ౨౨ ॥
రాజ్ఞస్తద్వచ ఆకర్ణ్య నారదో భగవానృషిః ।
తుష్టః ప్రాహ తమాభాష్య శృణ్వత్యాస్తత్సదః కథాః ॥ ౨౨ ॥
శ్రీనారద ఉవాచ
నిన్దనస్తవసత్కారన్యక్కారార్థం కలేవరమ్ ।
ప్రధానపరయో రాజన్నవివేకేన కల్పితమ్ ॥ ౨౩ ॥
నిన్దనస్తవసత్కారన్యక్కారార్థం కలేవరమ్ ।
ప్రధానపరయో రాజన్నవివేకేన కల్పితమ్ ॥ ౨౩ ॥
హింసా తదభిమానేన దణ్డపారుష్యయోర్యథా ।
వైషమ్యమిహ భూతానాం మమాహమితి పార్థివ ॥ ౨౪ ॥
వైషమ్యమిహ భూతానాం మమాహమితి పార్థివ ॥ ౨౪ ॥
యన్నిబద్ధోఽభిమానోఽయం తద్వధాత్ప్రాణినాం వధః ।
తథా న యస్య కైవల్యాదభిమానోఽఖిలాత్మనః ।
పరస్య దమకర్తుర్హి హింసా కేనాస్య కల్ప్యతే ॥ ౨౫ ॥
తథా న యస్య కైవల్యాదభిమానోఽఖిలాత్మనః ।
పరస్య దమకర్తుర్హి హింసా కేనాస్య కల్ప్యతే ॥ ౨౫ ॥
తస్మాద్వైరానుబన్ధేన నిర్వైరేణ భయేన వా ।
స్నేహాత్కామేన వా యుఞ్జ్యాత్ కథఞ్చిన్నేక్షతే పృథక్ ॥ ౨౬ ॥
స్నేహాత్కామేన వా యుఞ్జ్యాత్ కథఞ్చిన్నేక్షతే పృథక్ ॥ ౨౬ ॥
యథా వైరానుబన్ధేన మర్త్యస్తన్మయతామియాత్ ।
న తథా భక్తియోగేన ఇతి మే నిశ్చితా మతిః ॥ ౨౭ ॥
న తథా భక్తియోగేన ఇతి మే నిశ్చితా మతిః ॥ ౨౭ ॥
కీటః పేశస్కృతా రుద్ధః కుడ్యాయాం తమనుస్మరన్ ।
సంరమ్భభయయోగేన విన్దతే తత్స్వరూపతామ్ ॥ ౨౮ ॥
సంరమ్భభయయోగేన విన్దతే తత్స్వరూపతామ్ ॥ ౨౮ ॥
ఏవం కృష్ణే భగవతి మాయామనుజ ఈశ్వరే ।
వైరేణ పూతపాప్మానస్తమాపురనుచిన్తయా ॥ ౨౯ ॥
వైరేణ పూతపాప్మానస్తమాపురనుచిన్తయా ॥ ౨౯ ॥
కామాద్ ద్వేషాద్భయాత్స్నేహాద్యథా భక్త్యేశ్వరే మనః ।
ఆవేశ్య తదఘం హిత్వా బహవస్తద్గతిం గతాః ॥ ౩౦ ॥
ఆవేశ్య తదఘం హిత్వా బహవస్తద్గతిం గతాః ॥ ౩౦ ॥
గోప్యః కామాద్భయాత్కంసో ద్వేషాచ్చైద్యాదయో నృపాః ।
సమ్బన్ధాద్ వృష్ణయః స్నేహాద్యూయం భక్త్యా వయం విభో ॥ ౩౧ ॥
సమ్బన్ధాద్ వృష్ణయః స్నేహాద్యూయం భక్త్యా వయం విభో ॥ ౩౧ ॥
కతమోఽపి న వేనః స్యాత్పఞ్చానాం పురుషం ప్రతి ।
తస్మాత్ కేనాప్యుపాయేన మనః కృష్ణే నివేశయేత్ ॥ ౩౨ ॥
తస్మాత్ కేనాప్యుపాయేన మనః కృష్ణే నివేశయేత్ ॥ ౩౨ ॥
మాతృష్వస్రేయో వశ్చైద్యో దన్తవక్రశ్చ పాణ్డవ ।
పార్షదప్రవరౌ విష్ణోర్విప్రశాపాత్పదచ్యుతౌ ॥ ౩౩ ॥
పార్షదప్రవరౌ విష్ణోర్విప్రశాపాత్పదచ్యుతౌ ॥ ౩౩ ॥
శ్రీయుధిష్ఠిర ఉవాచ
కీదృశః కస్య వా శాపో హరిదాసాభిమర్శనః ।
అశ్రద్ధేయ ఇవాభాతి హరేరేకాన్తినాం భవః ॥ ౩౪ ॥
కీదృశః కస్య వా శాపో హరిదాసాభిమర్శనః ।
అశ్రద్ధేయ ఇవాభాతి హరేరేకాన్తినాం భవః ॥ ౩౪ ॥
దేహేన్ద్రియాసుహీనానాం వైకుణ్ఠపురవాసినామ్ ।
దేహసమ్బన్ధసమ్బద్ధమేతదాఖ్యాతుమర్హసి ॥ ౩౫ ॥
దేహసమ్బన్ధసమ్బద్ధమేతదాఖ్యాతుమర్హసి ॥ ౩౫ ॥
శ్రీనారద ఉవాచ
ఏకదా బ్రహ్మణః పుత్రా విష్ణులోకం యదృచ్ఛయా ।
సనన్దనాదయో జగ్ముశ్చరన్తో భువనత్రయమ్ ॥ ౩౬ ॥
ఏకదా బ్రహ్మణః పుత్రా విష్ణులోకం యదృచ్ఛయా ।
సనన్దనాదయో జగ్ముశ్చరన్తో భువనత్రయమ్ ॥ ౩౬ ॥
పఞ్చషడ్ఢాయనార్భాభాః పూర్వేషామపి పూర్వజాః ।
దిగ్వాససః శిశూన్ మత్వా ద్వాఃస్థౌ తాన్ ప్రత్యషేధతామ్ ॥ ౩౭ ॥
దిగ్వాససః శిశూన్ మత్వా ద్వాఃస్థౌ తాన్ ప్రత్యషేధతామ్ ॥ ౩౭ ॥
అశపన్ కుపితా ఏవం యువాం వాసం న చార్హథః ।
రజస్తమోభ్యాం రహితే పాదమూలే మధుద్విషః ।
పాపిష్ఠామాసురీం యోనిం బాలిశౌ యాతమాశ్వతః ॥ ౩౮ ॥
రజస్తమోభ్యాం రహితే పాదమూలే మధుద్విషః ।
పాపిష్ఠామాసురీం యోనిం బాలిశౌ యాతమాశ్వతః ॥ ౩౮ ॥
ఏవం శప్తౌ స్వభవనాత్ పతన్తౌ తౌ కృపాలుభిః ।
ప్రోక్తౌ పునర్జన్మభిర్వాం త్రిభిర్లోకాయ కల్పతామ్ ॥ ౩౯ ॥
ప్రోక్తౌ పునర్జన్మభిర్వాం త్రిభిర్లోకాయ కల్పతామ్ ॥ ౩౯ ॥
జజ్ఞాతే తౌ దితేః పుత్రౌ దైత్యదానవవన్దితౌ ।
హిరణ్యకశిపుర్జ్యేష్ఠో హిరణ్యాక్షోఽనుజస్తతః ॥ ౪౦ ॥
హిరణ్యకశిపుర్జ్యేష్ఠో హిరణ్యాక్షోఽనుజస్తతః ॥ ౪౦ ॥
హతో హిరణ్యకశిపుర్హరిణా సింహరూపిణా ।
హిరణ్యాక్షో ధరోద్ధారే బిభ్రతా శౌకరం వపుః ॥ ౪౧ ॥
హిరణ్యాక్షో ధరోద్ధారే బిభ్రతా శౌకరం వపుః ॥ ౪౧ ॥
హిరణ్యకశిపుః పుత్రం ప్రహ్లాదం కేశవప్రియమ్ ।
జిఘాంసురకరోన్నానా యాతనా మృత్యుహేతవే ॥ ౪౨ ॥
జిఘాంసురకరోన్నానా యాతనా మృత్యుహేతవే ॥ ౪౨ ॥
తం సర్వభూతాత్మభూతం ప్రశాన్తం సమదర్శనమ్ ।
భగవత్తేజసా స్పృష్టం నాశక్నోద్ధన్తుముద్యమైః ॥ ౪౩ ॥
భగవత్తేజసా స్పృష్టం నాశక్నోద్ధన్తుముద్యమైః ॥ ౪౩ ॥
తతస్తౌ రాక్షసౌ జాతౌ కేశిన్యాం విశ్రవఃసుతౌ ।
రావణః కుమ్భకర్ణశ్చ సర్వలోకోపతాపనౌ ॥ ౪౪ ॥
రావణః కుమ్భకర్ణశ్చ సర్వలోకోపతాపనౌ ॥ ౪౪ ॥
తత్రాపి రాఘవో భూత్వా న్యహనచ్ఛాపముక్తయే ।
రామవీర్యం శ్రోష్యసి త్వం మార్కణ్డేయముఖాత్ప్రభో ॥ ౪౫ ॥
రామవీర్యం శ్రోష్యసి త్వం మార్కణ్డేయముఖాత్ప్రభో ॥ ౪౫ ॥
తావత్ర క్షత్రియౌ జాతౌ మాతృష్వస్రాత్మజౌ తవ ।
అధునా శాపనిర్ముక్తౌ కృష్ణచక్రహతాంహసౌ ॥ ౪౬ ॥
అధునా శాపనిర్ముక్తౌ కృష్ణచక్రహతాంహసౌ ॥ ౪౬ ॥
వైరానుబన్ధతీవ్రేణ ధ్యానేనాచ్యుతసాత్మతామ్ ।
నీతౌ పునర్హరేః పార్శ్వం జగ్మతుర్విష్ణుపార్షదౌ ॥ ౪౭ ॥
నీతౌ పునర్హరేః పార్శ్వం జగ్మతుర్విష్ణుపార్షదౌ ॥ ౪౭ ॥
శ్రీయుధిష్ఠిర ఉవాచ
విద్వేషో దయితే పుత్రే కథమాసీన్మహాత్మని ।
బ్రూహి మే భగవన్యేన ప్రహ్లాదస్యాచ్యుతాత్మతా ॥ ౪౮ ॥
విద్వేషో దయితే పుత్రే కథమాసీన్మహాత్మని ।
బ్రూహి మే భగవన్యేన ప్రహ్లాదస్యాచ్యుతాత్మతా ॥ ౪౮ ॥