Lord Krishna

ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତମ୍ ୯.୧୪

(Srimad Bhagavatam Canto 9, Chapter 14 — Purūravā and Urvaśī in Odia)

Vyasa

Also known as athata sruyatam rajan vamsa somasya pavana

Purūravā and Urvaśī. Śrīmad Bhāgavatam Canto 9, Chapter 14 (The Dynasties of Sun and Moon), 49 verses in Sanskrit with transliteration in 9 scripts.

ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ
ଅଥାତଃ ଶ୍ରୁଯତାଂ ରାଜନ୍ ଵଂଶଃ ସୋମସ୍ଯ ପାଵନଃ ।
ଯସ୍ମିନ୍ନୈଲାଦଯୋ ଭୂପାଃ କୀର୍ତ୍ଯନ୍ତେ ପୁଣ୍ଯକୀର୍ତଯଃ ॥ ୧ ॥
ସହସ୍ରଶିରସଃ ପୁଂସୋ ନାଭିହ୍ରଦସରୋରୁହାତ୍ ।
ଜାତସ୍ଯାସୀତ୍ ସୁତୋ ଧାତୁରତ୍ରିଃ ପିତୃସମୋ ଗୁଣୈଃ ॥ ୨ ॥
ତସ୍ଯ ଦୃଗ୍ଭ୍ଯୋଽଭଵତ୍ ପୁତ୍ରଃ ସୋମୋଽମୃତମଯଃ କିଲ ।
ଵିପ୍ରୌଷଧ୍ଯୁଡୁଗଣାନାଂ ବ୍ରହ୍ମଣା କଲ୍ପିତଃ ପତିଃ ॥ ୩ ॥
ସୋଽଯଜଦ୍ ରାଜସୂଯେନ ଵିଜିତ୍ଯ ଭୁଵନତ୍ରଯମ୍ ।
ପତ୍ନୀଂ ବୃହସ୍ପତେର୍ଦର୍ପାତ୍ ତାରାଂ ନାମାହରଦ୍ ବଲାତ୍ ॥ ୪ ॥
ଯଦା ସ ଦେଵଗୁରୁଣା ଯାଚିତୋଽଭୀକ୍ଷ୍ଣଶୋ ମଦାତ୍ ।
ନାତ୍ଯଜତ୍ ତତ୍କୃତେ ଜଜ୍ଞେ ସୁରଦାନଵଵିଗ୍ରହଃ ॥ ୫ ॥
ଶୁକ୍ରୋ ବୃହସ୍ପତେର୍ଦ୍ଵେଷାଦଗ୍ରହୀତ୍ ସାସୁରୋଡୁପମ୍ ।
ହରୋ ଗୁରୁସୁତଂ ସ୍ନେହାତ୍ ସର୍ଵଭୂତଗଣାଵୃତଃ ॥ ୬ ॥
ସର୍ଵଦେଵଗଣୋପେତୋ ମହେନ୍ଦ୍ରୋ ଗୁରୁମନ୍ଵଯାତ୍ ।
ସୁରାସୁରଵିନାଶୋଽଭୂତ୍ ସମରସ୍ତାରକାମଯଃ ॥ ୭ ॥
ନିଵେଦିତୋଽଥାଙ୍ଗିରସା ସୋମଂ ନିର୍ଭର୍ତ୍ସ୍ଯ ଵିଶ୍ଵକୃତ୍ ।
ତାରାଂ ସ୍ଵଭର୍ତ୍ରେ ପ୍ରାଯଚ୍ଛଦନ୍ତର୍ଵତ୍ନୀମଵୈତ୍ ପତିଃ ॥ ୮ ॥
ତ୍ଯଜ ତ୍ଯଜାଶୁ ଦୁଷ୍ପ୍ରଜ୍ଞେ ମତ୍କ୍ଷେତ୍ରାଦାହିତଂ ପରୈଃ ।
ନାହଂ ତ୍ଵାଂ ଭସ୍ମସାତ୍ କୁର୍ଯାଂ ସ୍ତ୍ରିଯଂ ସାନ୍ତାନିକେଽସତି ॥ ୯ ॥
ତତ୍ଯାଜ ଵ୍ରୀଡିତା ତାରା କୁମାରଂ କନକପ୍ରଭମ୍ ।
ସ୍ପୃହାମାଙ୍ଗିରସଶ୍ଚକ୍ରେ କୁମାରେ ସୋମ ଏଵ ଚ ॥ ୧୦ ॥
ମମାଯଂ ନ ତଵେତ୍ଯୁଚ୍ଚୈସ୍ତସ୍ମିନ୍ ଵିଵଦମାନଯୋଃ ।
ପପ୍ରଚ୍ଛୁଋର୍ଷଯୋ ଦେଵା ନୈଵୋଚେ ଵ୍ରୀଡିତା ତୁ ସା ॥ ୧୧ ॥
କୁମାରୋ ମାତରଂ ପ୍ରାହ କୁପିତୋଽଲୀକଲଜ୍ଜଯା ।
କିଂ ନ ଵଚସ୍ଯସଦ୍ ଵୃତ୍ତେ ଆତ୍ମାଵଦ୍ଯଂ ଵଦାଶୁ ମେ ॥ ୧୨ ॥
ବ୍ରହ୍ମା ତାଂ ରହ ଆହୂଯ ସମପ୍ରାକ୍ଷୀଚ୍ଚ ସାନ୍ତ୍ଵଯନ୍ ।
ସୋମସ୍ଯେତ୍ଯାହ ଶନକୈଃ ସୋମସ୍ତଂ ତାଵଦଗ୍ରହୀତ୍ ॥ ୧୩ ॥
ତସ୍ଯାତ୍ମଯୋନିରକୃତ ବୁଧ ଇତ୍ଯଭିଧାଂ ନୃପ ।
ବୁଦ୍ଧ୍ଯା ଗମ୍ଭୀରଯା ଯେନ ପୁତ୍ରେଣାପୋଡୁରାଣ୍ମୁଦମ୍ ॥ ୧୪ ॥
ତତଃ ପୁରୂରଵା ଜଜ୍ଞେ ଇଲାଯାଂ ଯ ଉଦାହୃତଃ ।
ତସ୍ଯ ରୂପଗୁଣୌଦାର୍ଯଶୀଲଦ୍ରଵିଣଵିକ୍ରମାନ୍ ॥ ୧୫ ॥
ଶ୍ରୁତ୍ଵୋର୍ଵଶୀନ୍ଦ୍ରଭଵନେ ଗୀଯମାନାନ୍ ସୁରର୍ଷିଣା ।
ତଦନ୍ତିକମୁପେଯାଯ ଦେଵୀ ସ୍ମରଶରାର୍ଦିତା ॥ ୧୬ ॥
ମିତ୍ରାଵରୁଣଯୋଃ ଶାପାଦାପନ୍ନା ନରଲୋକତାମ୍ ।
ନିଶମ୍ଯ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠଂ କନ୍ଦର୍ପମିଵ ରୂପିଣମ୍ ।
ଧୃତିଂ ଵିଷ୍ଟଭ୍ଯ ଲଲନା ଉପତସ୍ଥେ ତଦନ୍ତିକେ ॥ ୧୭ ॥
ସ ତାଂ ଵିଲୋକ୍ଯ ନୃପତିର୍ହର୍ଷେଣୋତ୍ଫୁଲ୍ଲଲୋଚନଃ ।
ଉଵାଚଶ୍ଲକ୍ଷ୍ଣଯା ଵାଚା ଦେଵୀଂ ହୃଷ୍ଟତନୂରୁହଃ ॥ ୧୮ ॥
ଶ୍ରୀରାଜୋଵାଚ
ସ୍ଵାଗତଂ ତେ ଵରାରୋହେ ଆସ୍ଯତାଂ କରଵାମ କିମ୍ ।
ସଂରମସ୍ଵ ମଯା ସାକଂ ରତିର୍ନୌ ଶାଶ୍ଵତୀଃ ସମାଃ ॥ ୧୯ ॥
ଉର୍ଵଶ୍ଯୁଵାଚ
କସ୍ଯାସ୍ତ୍ଵଯି ନ ସଜ୍ଜେତ ମନୋ ଦୃଷ୍ଟିଶ୍ଚ ସୁନ୍ଦର ।
ଯଦଙ୍ଗାନ୍ତରମାସାଦ୍ଯ ଚ୍ଯଵତେ ହ ରିରଂସଯା ॥ ୨୦ ॥
ଏତାଵୁରଣକୌ ରାଜନ୍ ନ୍ଯାସୌ ରକ୍ଷସ୍ଵ ମାନଦ ।
ସଂରଂସ୍ଯେ ଭଵତା ସାକଂ ଶ୍ଲାଘ୍ଯଃ ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ଵରଃ ସ୍ମୃତଃ ॥ ୨୧ ॥
ଘୃତଂ ମେ ଵୀର ଭକ୍ଷ୍ଯଂ ସ୍ଯାନ୍ନେକ୍ଷେ ତ୍ଵାନ୍ଯତ୍ର ମୈଥୁନାତ୍ ।
ଵିଵାସସଂ ତତ୍ ତଥେତି ପ୍ରତିପେଦେ ମହାମନାଃ ॥ ୨୨ ॥
ଅହୋ ରୂପମହୋ ଭାଵୋ ନରଲୋକଵିମୋହନମ୍ ।
କୋ ନ ସେଵେତ ମନୁଜୋ ଦେଵୀଂ ତ୍ଵାଂ ସ୍ଵଯମାଗତାମ୍ ॥ ୨୩ ॥
ତଯା ସ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ରମଯନ୍ତ୍ଯା ଯଥାର୍ହତଃ ।
ରେମେ ସୁରଵିହାରେଷୁ କାମଂ ଚୈତ୍ରରଥାଦିଷୁ ॥ ୨୪ ॥
ରମମାଣସ୍ତଯା ଦେଵ୍ଯା ପଦ୍ମକିଞ୍ଜଲ୍କଗନ୍ଧଯା ।
ତନ୍ମୁଖାମୋଦମୁଷିତୋ ମୁମୁଦେଽହର୍ଗଣାନ୍ ବହୂନ୍ ॥ ୨୫ ॥
ଅପଶ୍ଯନ୍ନୁର୍ଵଶୀମିନ୍ଦ୍ରୋ ଗନ୍ଧର୍ଵାନ୍ ସମଚୋଦଯତ୍ ।
ଉର୍ଵଶୀରହିତଂ ମହ୍ଯମାସ୍ଥାନଂ ନାତିଶୋଭତେ ॥ ୨୬ ॥
ତେ ଉପେତ୍ଯ ମହାରାତ୍ରେ ତମସି ପ୍ରତ୍ଯୁପସ୍ଥିତେ ।
ଉର୍ଵଶ୍ଯା ଉରଣୌ ଜହ୍ରୁର୍ନ୍ଯସ୍ତୌ ରାଜନି ଜାଯଯା ॥ ୨୭ ॥
ନିଶମ୍ଯାକ୍ରନ୍ଦିତଂ ଦେଵୀ ପୁତ୍ରଯୋର୍ନୀଯମାନଯୋଃ ।
ହତାସ୍ମ୍ଯହଂ କୁନାଥେନ ନପୁଂସା ଵୀରମାନିନା ॥ ୨୮ ॥
ଯଦ୍ଵିଶ୍ରମ୍ଭାଦହଂ ନଷ୍ଟା ହୃତାପତ୍ଯା ଚ ଦସ୍ଯୁଭିଃ ।
ଯଃ ଶେତେ ନିଶି ସନ୍ତ୍ରସ୍ତୋ ଯଥା ନାରୀ ଦିଵା ପୁମାନ୍ ॥ ୨୯ ॥
ଇତି ଵାକ୍ସାଯକୈର୍ବିଦ୍ଧଃ ପ୍ରତୋତ୍ତ୍ରୈରିଵ କୁଞ୍ଜରଃ ।
ନିଶି ନିସ୍ତ୍ରିଂଶମାଦାଯ ଵିଵସ୍ତ୍ରୋଽଭ୍ଯଦ୍ରଵଦ୍ ରୁଷା ॥ ୩୦ ॥
ତେ ଵିସୃଜ୍ଯୋରଣୌ ତତ୍ର ଵ୍ଯଦ୍ଯୋତନ୍ତ ସ୍ମ ଵିଦ୍ଯୁତଃ ।
ଆଦାଯ ମେଷାଵାଯାନ୍ତଂ ନଗ୍ନମୈକ୍ଷତ ସା ପତିମ୍ ॥ ୩୧ ॥
ଐଲୋଽପି ଶଯନେ ଜାଯାମପଶ୍ଯନ୍ ଵିମନା ଇଵ ।
ତଚ୍ଚିତ୍ତୋ ଵିହ୍ଵଲଃ ଶୋଚନ୍ ବଭ୍ରାମୋନ୍ମତ୍ତଵନ୍ମହୀମ୍ ॥ ୩୨ ॥
ସ ତାଂ ଵୀକ୍ଷ୍ଯ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରେ ସରସ୍ଵତ୍ଯାଂ ଚ ତତ୍ସଖୀଃ ।
ପଞ୍ଚ ପ୍ରହୃଷ୍ଟଵଦନଃ ପ୍ରାହ ସୂକ୍ତଂ ପୁରୂରଵାଃ ॥ ୩୩ ॥
ଅହୋ ଜାଯେ ତିଷ୍ଠ ତିଷ୍ଠ ଘୋରେ ନ ତ୍ଯକ୍ତୁମର୍ହସି ।
ମାଂ ତ୍ଵମଦ୍ଯାପ୍ଯନିର୍ଵୃତ୍ଯ ଵଚାଂସି କୃଣଵାଵହୈ ॥ ୩୪ ॥
ସୁଦେହୋଽଯଂ ପତତ୍ଯତ୍ର ଦେଵି ଦୂରଂ ହୃତସ୍ତ୍ଵଯା ।
ଖାଦନ୍ତ୍ଯେନଂ ଵୃକା ଗୃଧ୍ରାସ୍ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦସ୍ଯ ନାସ୍ପଦମ୍ ॥ ୩୫ ॥
ଉର୍ଵଶ୍ଯୁଵାଚ
ମା ମୃଥାଃ ପୁରୁଷୋଽସି ତ୍ଵଂ ମା ସ୍ମ ତ୍ଵାଦ୍ଯୁର୍ଵୃକା ଇମେ ।
କ୍ଵାପି ସଖ୍ଯଂ ନ ଵୈ ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ଵୃକାଣାଂ ହୃଦଯଂ ଯଥା ॥ ୩୬ ॥
ସ୍ତ୍ରିଯୋ ହ୍ଯକରୁଣାଃ କ୍ରୂରା ଦୁର୍ମର୍ଷାଃ ପ୍ରିଯସାହସାଃ ।
ଘ୍ନନ୍ତ୍ଯଲ୍ପାର୍ଥେଽପି ଵିଶ୍ରବ୍ଧଂ ପତିଂ ଭ୍ରାତରମପ୍ଯୁତ ॥ ୩୭ ॥
ଵିଧାଯାଲୀକଵିଶ୍ରମ୍ଭମଜ୍ଞେଷୁ ତ୍ଯକ୍ତସୌହୃଦାଃ ।
ନଵଂ ନଵମଭୀପ୍ସନ୍ତ୍ଯଃ ପୁଂଶ୍ଚଲ୍ଯଃ ସ୍ଵୈରଵୃତ୍ତଯଃ ॥ ୩୮ ॥
ସଂଵତ୍ସରାନ୍ତେ ହି ଭଵାନେକରାତ୍ରଂ ମଯେଶ୍ଵରଃ ।
ରଂସ୍ଯତ୍ଯପତ୍ଯାନି ଚ ତେ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତ୍ଯପରାଣି ଭୋଃ ॥ ୩୯ ॥
ଅନ୍ତର୍ଵତ୍ନୀମୁପାଲକ୍ଷ୍ଯ ଦେଵୀଂ ସ ପ୍ରଯଯୌ ପୁରୀମ୍ ।
ପୁନସ୍ତତ୍ର ଗତୋଽବ୍ଦାନ୍ତେ ଉର୍ଵଶୀଂ ଵୀରମାତରମ୍ ॥ ୪୦ ॥
ଉପଲଭ୍ଯ ମୁଦା ଯୁକ୍ତଃ ସମୁଵାସ ତଯା ନିଶାମ୍ ।
ଅଥୈନମୁର୍ଵଶୀ ପ୍ରାହ କୃପଣଂ ଵିରହାତୁରମ୍ ॥ ୪୧ ॥
ଗନ୍ଧର୍ଵାନୁପଧାଵେମାଂସ୍ତୁଭ୍ଯଂ ଦାସ୍ଯନ୍ତି ମାମିତି ।
ତସ୍ଯ ସଂସ୍ତୁଵତସ୍ତୁଷ୍ଟା ଅଗ୍ନିସ୍ଥାଲୀଂ ଦଦୁର୍ନୃପ ।
ଉର୍ଵଶୀଂ ମନ୍ଯମାନସ୍ତାଂ ସୋଽବୁଧ୍ଯତ ଚରନ୍ ଵନେ ॥ ୪୨ ॥
ସ୍ଥାଲୀଂ ନ୍ଯସ୍ଯ ଵନେ ଗତ୍ଵା ଗୃହାନାଧ୍ଯାଯତୋ ନିଶି ।
ତ୍ରେତାଯାଂ ସମ୍ପ୍ରଵୃତ୍ତାଯାଂ ମନସି ତ୍ରଯ୍ଯଵର୍ତତ ॥ ୪୩ ॥
ସ୍ଥାଲୀସ୍ଥାନଂ ଗତୋଽଶ୍ଵତ୍ଥଂ ଶମୀଗର୍ଭଂ ଵିଲକ୍ଷ୍ଯ ସଃ ।
ତେନ ଦ୍ଵେ ଅରଣୀ କୃତ୍ଵା ଉର୍ଵଶୀଲୋକକାମ୍ଯଯା ॥ ୪୪ ॥
ଉର୍ଵଶୀଂ ମନ୍ତ୍ରତୋ ଧ୍ଯାଯନ୍ନଧରାରଣିମୁତ୍ତରାମ୍ ।
ଆତ୍ମାନମୁଭଯୋର୍ମଧ୍ଯେ ଯତ୍ ତତ୍ ପ୍ରଜନନଂ ପ୍ରଭୁଃ ॥ ୪୫ ॥
ତସ୍ଯ ନିର୍ମନ୍ଥନାଜ୍ଜାତୋ ଜାତଵେଦା ଵିଭାଵସୁଃ ।
ତ୍ରଯ୍ଯା ସ ଵିଦ୍ଯଯା ରାଜ୍ଞା ପୁତ୍ରତ୍ଵେ କଲ୍ପିତସ୍ତ୍ରିଵୃତ୍ ॥ ୪୬ ॥
ତେନାଯଜତ ଯଜ୍ଞେଶଂ ଭଗଵନ୍ତମଧୋକ୍ଷଜମ୍ ।
ଉର୍ଵଶୀଲୋକମନ୍ ଵିଚ୍ଛନ୍ସର୍ଵଦେଵମଯଂ ହରିମ୍ ॥ ୪୭ ॥
ଏକ ଏଵ ପୁରା ଵେଦଃ ପ୍ରଣଵଃ ସର୍ଵଵାଙ୍ମଯଃ ।
ଦେଵୋ ନାରାଯଣୋ ନାନ୍ଯ ଏକୋଽଗ୍ନିର୍ଵର୍ଣ ଏଵ ଚ ॥ ୪୮ ॥
ପୁରୂରଵସ ଏଵାସୀତ୍ ତ୍ରଯୀ ତ୍ରେତାମୁଖେ ନୃପ ।
ଅଗ୍ନିନା ପ୍ରଜଯା ରାଜା ଲୋକଂ ଗାନ୍ଧର୍ଵମେଯିଵାନ୍ ॥ ୪୯ ॥

Explore More